بهروز صمدبیگی

تلاش برای نزدیک کردن راه‌های جدا شده اصلاحات و جنبش سبز

Sun, 15 Jul 2012 08:25:02 +0000

بهروز صمدبیگی

بهروز صمدبیگی − دو دیدار اخیر عبدالله نوری با فعالان دانشجویی سر و صدای بسیاری به پا کرده و برخی رسانه‌ها از هم اکنون او را کاندیدای اصلاح‌طلبان برای انتخابات ریاست‌جمهوری آینده معرفی کرده‌اند.

اما فارغ از تمایل و امکان حضور نوری در وسط صحنه انتخابات – چیزی که وجه تمایلی آن در آخرین سخنان نوری تکذیب شده است − این دیدارها یادآور دیدارهای پنج‌شنبه آخر هر ماه در خانه اولین وزیر دولت اصلاحات است، جلساتی که به موضوعات نظری و فکری اختصاص داشت اما در نهایت طیفی را به فکر کاندیداتوری عبدالله نوری در انتخابات ریاست‌جمهوری سال ۸۸ انداخت. ولی جواب نوری یک "نه"ی قاطع بود. او حاضر به همراهی و اعلام حمایت از میرحسین موسوی و مهدی کروبی هم نشد.

اصولگرایان مشتاق حضور برخی اصلاح‌طلبان

حضور سیدمحمد خاتمی در انتخابات مجلس نهم که از سوی او به "باز نگه داشتن روزنه‌های اصلاح‌طلبی" تعبیر شد، موافقان و مخالفان بسیار داشت؛ اما عملا باعث شد تا رئیس‌جمهور سابق ایران که پس از حصر رهبران جنبش سبز به شاخص‌ترین چهره این جریان تبدیل شود، در کنار ارسال پیام‌های تسلیت و تبریک، به توضیح و تفسیر تصمیم خود برای رأی دادن مشغول شده و به حالت تدافعی فرو برود.

به موازات حرکت خاتمی بود که عده‌ای از تفکیک جنبش سبز و جریان اصلاحات سخن گفتند و رسانه‌های عموما اصولگرا − با مفروض دانستن شرکت اصلاح طلبان در انتخابات و معرفی کاندیدا − به گمانه‌زنی در مورد کاندیدای اصلاح‌طلبان بپردازند. محمدرضا عارف، کمال خرازی، سیدحسن خمینی و اسحاق جهانگیری از جمله این نام‌ها بودند. اما نکته عجیب اشاره به نام عبدالله نوری، در کنار این نام‌هاست. چهره‌ای که پس از استعفا از عضویت در شورای شهر تهران و در آستانه حضور در انتخابات مجلس ششم، به دلیل مدیریت روزنامه خرداد محاکمه و روانه زندان شد. نوری برخلاف سایر نام‌های عنوان شده نه تنها به میانه روی و انعطاف شهرت ندارد بلکه یکی از منتقدان دولت اصلاحات به دلیل سازشکاری و عدم استفاده از همه توان و ظرفیت موجود بود. اگرچه انتقادات نوری از خاتمی از محدوده شایعات فراتر نرفته، اما افتراق و تمایز رویه بین این دو بر فعالان عرصه سیاست پوشیده نیست؛ از جمله صادق زیباکلام، رئیس جمهور دوره اصلاحات را به پیکان و نخستین وزیر کشور کابینه او را به تریلی ۱۸ چرخ تشبیه می‌کند.

عبدالله نوری، دولتمرد سابق و زندان رفته، منتقد جدا کردن جریان اصلاحات و جنبش سبز است و می‌گوید که خواسته‌هایی مانند آزادی زندانیان سیاسی و میرحسین موسوی و مهدی کروبی باید در کنار مسایل و مشکلات گوناگون عموم مردم قرارگیرد.

حتی روح‌الله حسینیان، نماینده مجلس و عضو برجسته جبهه پایداری به این موضوع ورود می‌کند و به اصلاح‌طلبان پیشنهاد می‌کند خاتمی را به عنوان رهبر انتخاب کنند.

این مقام سابق و بلندپایه قضایی و امنیتی اما نظر مساعدی نسبت به عبدالله نوری ندارد و می‌گوید: "من به ایشان هیچ اعتقادی ندارم و روش سابقشان را نمی‌پسندم.عبدالله نوری به عقیده من برای رهبری اصلاحات مناسب نیست."

تلاش اصولگرایان برای تحریک اصلاح‌طلبان نسبت به موضع‌گیری و فعالیت برای انتخابات آینده ریاست‌جمهوری از سوی رسانه‌های اصلاح‌طلب بی‌پاسخ نماند. روزنامه آرمان معتقد بود که "اصولگرایان برای اصلاح طلبان سناریو می‌نویسند" و از طرح اصولگرایان برای اختلاف‌افکنی میان خاتمی و نوری خبر می‌دهد.

روزنامه اعتماد هم در دو روز پیاپی به این موضوع می‌پردازد و ابتدا اظهارنظر حسینیان را "از بغض نوری نه حب خاتمی" تفسیر می‌کند: "جالب است بدانید كه در انتخابات سال ۷۶ روح الله حسینیان از خاتمی دفاع كرد و در چندین میزگرد تلویزیونی نظرات خود را در این باره تشریح كرد. به گفته خودش بعد از انتخابات همان سال چند نفر از دوم خردادی‌ها به او زنگ زدند و تبریك گفتند. در آن زمان حسینیان بیشترین چالش در این زمینه را با سعید امامی داشت: «بنده حتی با همین آقای سعید امامی بر سر آقای خاتمی بحث مفصلی داشتیم و من گله كردم كه چرا شما اینقدر علیه آقای خاتمی فعالیت می‌كنی؟ و ایشان استدلال كردند و اطلاعات و اسنادی را به من نشان داد. عبارت ایشان را یادم است كه گفت:شما مطمئن باشید آقای خاتمی آدم خوبی است ولی باندی كه او را حمایت می‌كند آدم‌های بسیار خطرناك و آدم‌های معتقد به نظام جمهوری اسلامی نیستند و اگر اینها به قدرت برسند، امنیت كشور را به خطر می‌اندازند.» بعدها قتل‌های زنجیره‌‌ای رشته الفت حسینیان با خاتمی را گسست و باعث شد تا او درباره حرف‌های سعید امامی بازنگری كند."

به گمان گزارش‌نویس روزنامه اعتماد " شاید روح الله حسینیان با وجود تمام مواضع رادیكالی كه علیه اصلاحات و خاتمی داشته امروز دریافته است كه چرخ سیاست بدون حضور آنها نمی‌گردد" و در نتیجه " اصلاحاتی را ترجیح می‌دهد كه رهبرش خاتمی باشد، «مردی كه خودش بد نیست بلكه اطرافیانش خطرناكند»، اطرافیانی كه حالاهر كدام در كنجی یا گوشه یی نشسته‌اند و دست خاتمی به آنها نمی‌رسد."

عبدالله نوری پیشنهاد می‌دهد که جمهوری اسلامی در مورد مسایل هسته‌ای رفراندم برگزار کند و تغییر تصمیم حاکمیت در مورد جنگ با عراق و یا رابطه با عربستان را مثال می‌زند. اما این پیشنهاد او مستلزم پذیرش ساز و کار برگزاری انتخابات و رفراندم است، همان مسئله‌ای که جرقه آغاز و شروع جنبش سبز شد. از سوی دیگر نوری از جزییات چگونگی اجرایی شدن اتاق فکر اصلاحات سخن نگفته و این که در غیاب چهره‌های اصلاح‌طلب زندانی شده و محروم از فعالیت سیاسی و حتی در شرایطی که رسانه‌های داخلی از انتشار مباحث این‌چنینی منع شده‌اند، این اتاق فکر چگونه تشکیل خواهد شد و به زیست خود در فضای سیاسی ایران ادامه خواهد داد.

در یک مطلب دیگر در روزنامه اعتماد از سخنان اصولگرایان این‌گونه نتیجه‌گیری شده است: " ترجیح دادن خاتمی به سایر اصلاح طلبان چند دلیل بنیادین دارد. خاتمی در انتخابات مجلس نهم رای خود را به صندوق انداخته و نشان داده كه به نظام و سازوكار‌های اجرایی انتخابات پایبند است. آنها خاتمی را گزینه یی معتدل می‌دانند كه هیچ چالشی برایشان ایجاد نخواهد كرد و در عین حال به تعبیر محبیان، می‌تواند باعث جلوگیری از حذف همیشگی جریان اصلاحات شود."

ابهام‌ها و امیدهای نوری

انتشار متن سخنان عبدالله نوری در آخرین دیدارش با جمعی از فعالان دانشگاهی کشور چند محور عمده داشت که مورد توجه رسانه‌های خارج از کشور قرار گرفت و به دلیل سانسور امکان انتشار در داخل ایران را نداشت. او با تأکید بر پیشنهادش برای تشکیل اتاق فکر اصلاح‌طلبان توضیح داده است که "این پیشنهاد تاکنون شکل اجرایی پیدا نکرده است و از آنجایی که این پیشنهاد را بنده مطرح کردم این تلقی به وجود آمده است که تشکیل آن ناظر به کاندیداتوری من در انتخابات ریاست جمهوری است و یا قرار است که من محور آن باشم. البته من هم با برخی دوستان جلساتی در این زمینه داشته‌ام، ولی این به معنای تشکیل اتاق فکر و تعیین اعضای آن نیست."

می‌توان این صحبت‌ها را به نوعی تکذیب تمایل و قصد حضور عبدالله نوری در انتخابات ریاست‌جمهوری مجلس دانست اما او انتقادها و پیشنهادهای دیگری هم دارد.

اتاق فکر مدنظر او " باید دارای سازوکاری باشد که بتواند همه یا اکثریت جریانات اصلاح طلب را در دل خود جای دهد" و می‌گوید که " این پیشنهاد بیشتر جهت خروج اصلاح‌طلبان و بدنه اجتماعی حامی اصلاحات و جنبش سبز از حالت یأس و از هم گسیختگی و تلاش برای برنامه‌ریزی، بازسازی و انسجام، جهت حرکتی منطقی و منطبق با شرایط موجود می‌باشد."

دولتمرد سابق و زندان رفته، منتقد جدا کردن جریان اصلاحات و جنبش سبز است و می‌گوید که خواسته‌هایی مانند آزادی زندانیان سیاسی و میرحسین موسوی و مهدی کروبی باید در کنار مسایل و مشکلات گوناگون عموم مردم قرارگیرد.

او حتی پیشنهاد می‌دهد که جمهوری اسلامی در مورد مسایل هسته‌ای رفراندم برگزار کند و تغییر تصمیم حاکمیت در مورد جنگ با عراق و یا رابطه با عربستان را مثال می‌زند. اما این پیشنهاد او مستلزم پذیرش ساز و کار برگزاری انتخابات و رفراندم است، همان مسئله‌ای که جرقه آغاز و شروع جنبش سبز شد. از سوی دیگر نوری از جزییات چگونگی اجرایی شدن اتاق فکر اصلاحات سخن نگفته و این که در غیاب چهره‌های اصلاح‌طلب زندانی شده و محروم از فعالیت سیاسی و حتی در شرایطی که رسانه‌های داخلی از انتشار مباحث این‌چنینی منع شده‌اند، این اتاق فکر چگونه تشکیل خواهد شد و به زیست خود در فضای سیاسی ایران ادامه خواهد داد.

آیا این تحرکات و تلاش‌ها مشابه سال‌های ۸۷ و ۸۸ به ناامیدی می‌انجامد و اصلاح‌طلبان چند دستگی را می‌پسندند و یا این که عبدالله نوری محور وصل و نقطه عطفی برای دوران جدیدی از اصلاحات و جنبش سبز خواهد بود؟

عکس اول مقاله:

محمد خاتمی و عبدالله نوری (۱۳۸۵)

منبع: www.kosoof.com

سمت و سوی مجلسی که لاریجانی را به حداد ترجیح داد

Wed, 30 May 2012 07:33:07 +0000

بهروز صمدبیگی

بهروز صمدبیگی - به نظر می‌رسید همان‌طور که در دوره هشتم مجلس بسیاری از دستورات از "بالا" دیکته شد و نمایندگان رای و حرفشان متناقض از کار درآمد، این بار هم انتخاب رئیس مجلس دستوری باشد. در نزدیکی و همراهی بیشتر "غلامعلی" نسبت به "علی" هم تردیدی وجود نداشت اما در روز رای‌گیری گمانه‌زنی‌ها نقش برآب شد تا علی لاریجانی برای دومین دوره متوالی ریاست مجلس را به دست بگیرد و با رایی معنادار نسبت به حداد عادل پیروز شود.

او حتی نایب رئیسان دوره پیش را هم در کنار خود می‌بیند. اما آیا این نتایج دارای معانی خاصی است و تاثیری در صف‌بندی سیاسی آینده اصول‌گرایان خواهد داشت؟ چهره‌های تاثیرگذار مجلس کدام‌ها خواهند بود و روند و روال مجلس برای انتخاب اعضای هیات رئیسه و فراکسیون‌ها چگونه است؟

روند و روال انتخاب هیات رئیسه

علی لاریجانی، نماینده قم توانست از مجموع ۲۷۵ رأی نمایندگان حاضر در این نشست، ۱۷۳ رأی را به خود اختصاص بدهد و غلامعلی حداد عادل، نفر اول تهران ۱۰۰ رای گرفت. دو نفر هم در رقابت رئیس مجلس هشتم و رئیس مجلس هفتم رای سفید داده‌اند. البته لاریجانی به جز محمدرضا باهنر و محمدحسن ابوترابی فرد که به عنوان نایب رئیس اول و دوم انتخاب شده‌اند، حسین سبحانی‌نیا، علیرضا منادی، شاهین محمدصادقی، محمدحسین فرهنگی، محمد دهقان و جواد جهانگیرزاده را نیز به عنوان دبیران "موقت" در کنار خود می‌بیند. هیات رئیسه موقت مجلس اداره نشست‌ها تا زمان تایید اعتبارنامه دو سوم نمایندگان و برگزاری انتخابات هیات رئیسه دائم را برعهده دارد.

از احسان مهرابی، خبرنگار باسابقه حوزه مجلس درباره احتمال تغییر این ترکیب در رای‌گیری مجدد پرسیدیم و او پاسخ داد: «تاکنون سابقه نداشته که رئیس و نایب ‌رئیس موقت در رای‌گیری هیات رئیسه دائم رای نیاورند، اگر هم تغییری صورت بگیرد در حد سایر اعضای هیات رئیسه خواهد بود.»

مهرابی درباره روال رایزنی‌های تعیین رئیس مجلس هم توضیح می‌دهد: «در ادوار قبلی که فراکسیون‌هایی با گرایش مختلف وجود داشت، مثلا فراکسیون اصلاح‌طلبان یا اصول‌گرایان، تصمیم در فراکسیون گرفته می‌شد و رای اعضای فراکسیون در روز رای‌گیری مشخص بود. اما در شرایط فعلی به نظر می‌رسد که بخش عمده‌ای از آرا، محصول تصمیم‌گیری غیرفراکسیونی و معطوف به نمایندگان تازه‌وارد و یا کمتر سیاسی‌تر مجلس باشد. البته پیش از این هم سابقه داشته که تصمیم‌گیری‌های فراکسیونی در روز رای‌گیری منجر به نتیجه نشود، مانند مورد محسن کوهکن که در فراکسیون رای نیاورد ولی به عنوان هیات رئیسه برگزیده شد.»

در انتخابات مجلس نهم دو گرایش عمده از اصول‌گرایان پا به میدان رقابت گذاشتند و در غیاب احزاب و گروه‌های مخالف، بیشترین آرا را نصیب خود کردند. جبهه متحد اصول‌گرایان با حمایت معنوی آیت‌الله مهدوی کنی و اصول‌گرایان سنتی ۶۶ نماینده اختصاصی خود را به مجلس فرستاد که لاریجانی و حداد عادل نیز در این طیف قرار داشتند. جبهه پایداری با حمایت معنوی آیت‌الله مصباح یزدی و قرائت فکری تندروانه‌تر از اصول‌گرایی هم ۲۳ نماینده اختصاصی دارد و اشتراک این دو گروه به ۱۴۱ نماینده می‌رسد.

زمزمه‌هایی وجود داشت که مرتضی آقاتهرانی، سرلیست جبهه پایداری در رقابت برای ریاست مجلس شرکت خواهد کرد اما چنین نشد و گزارش‌ها از گرایش این طیف به ریاست حداد عادل خبر می‌داد. به این ترتیب اگر هر ۲۳ نماینده اختصاصی این طیف به حداد عادل رای داده باشند، سهم او از ۲۰۷ نماینده دیگر اصول‌گرای متعلق به دو جبهه پیروز تنها ۷۷ رای بوده است. ضمن این که ۲۸ نماینده جبهه ایستادگی یا در واقع یاران و نزدیکان محسن رضایی، دو نماینده صدای ملت، ۸ نماینده جبهه بصیرت و بیداری اسلامی و ۱۳نماینده حزب مردمسالاری گرایش بیشتری به رئیس دور قبل داشتند.

اما آیا آرا الزاما با توجه به گرایش فکری و وابستگی جناحی نمایندگان توزیع می‌شود؟ نقش نمایندگان تازه وارد چیست؟

احسان مهرابی، روزنامه‌نگار: بسیاری از نمایندگان شهرستان ترجیح می‌دهند به دنبال کسب محبوبیت در حوزه انتخابیه خود باشند پس نزدیکی به دولت را برای کسب اعتبارات و افتتاح پروژه‌ها انتخاب می‌کنند. عده‌ای هم که دورنمای طولانی‌مدت‌تری را در ذهن دارند به سپاه نزدیک می‌شوند

احسان مهرابی توضیح می‌دهد: «برخی نمایندگان پیش از رقابت‌های انتخاباتی هم خط مشی و وابستگی حزبی و جناحی دارند اما تعداد زیادی به خصوص آن‌ها که نماینده شهرستان هستند، پس از ورود به مجلس از رقابت‌ها و جنجال‌های سیاسی پرهیز می‌کنند و رو به محافظه‌کاری می‌آورند. بسیاری از نمایندگان شهرستان ترجیح می‌دهند به دنبال کسب محبوبیت در حوزه انتخابیه خود باشند پس نزدیکی به دولت را برای کسب اعتبارات و افتتاح پروژه‌ها انتخاب می‌کنند. عده‌ای هم که دورنمای طولانی‌مدت‌تری را در ذهن دارند، نزدیکی به اهرم‌های قدرت مانند سپاه را انتخاب می‌کنند. در مجموع معمولا حدود ۳۰ نماینده هستند که حضور پررنگ و فعال در مباحث کلان دارند و سعی می‌کنند فعالیت‌ها و موضعگیری‌هایشان بازتاب خبری داشته باشد. اتفاقا این طیف بر روی تصمیم‌گیری‌های کلان مجلس هم تاثیرگذارند.»

اما چرا نفرات اول تهران جایی در هیات رئیسه مجلس جایی ندارند؟ در پاسخ به این سوال مهرابی می‌گوید: «تنها در دوره هفتم بود که رئیس مجلس‌‌ همان نفر اول تهران بود ولی به طور کلی نمایندگان شهرستانی لابی‌های قوی‌ای در مجلس دارند و فرا‌تر از جهت‌گیری‌های سیاسی به دنبال منافع منطقه‌ای و قومیتی خود هستند. از جمله مهم‌ترین این لابی‌ها، نمایندگان ترک‌زبان مجلس هستند که نفوذ و تاثیر بالایی دارند و جهانبخش محبی‌نیا نماینده میاندوآب به نوعی این طیف را در هیات رئیسه نمایندگی می‌کرد. حالا هم که او در این دوره حضور ندارد، جواد جهانگیرزاده نماینده ارومیه به جایش به‌هیات رئیسه راه پیدا کرده است.»

گمانه‌زنی‌های یک شکست

پیش از این اگر اراده رهبری بر تصمیمی به گوش نمایندگان می‌رسید، ذره‌ای در عمل به آن کوتاهی نمی‌کردند. همان‌طور که در رای اعتماد به کابینه محمود احمدی‌نژاد در شهریور ۱۳۸۹ دستور رسیده از"بالا" را پذیرفتند و برخلاف گفته احمد توکلی، رئیس مرکز پژوهش‌های مجلس که پیش‌بینی کرده بود «یک سوم کابینه رأی نمی‌آورد»، تنها به سه وزیر پیشنهادی رای اعتماد ندادند. محمد رضا باهنر، نایب رئیس دوم مجلس هم به صراحت اعلام کرد «اگر توصیه رهبری نبود، احتمال داشت که هشت تا نه نفر از وزرا رای نیاورند و این آغاز خوبی برای دولت نبود.»

با این سابقه می‌شود نتیجه گرفت اراده‌ای مبنی بر ریاست حداد عادل در راس هرم قدرت جمهوری اسلامی شکل نگرفته است. برخی اخبار تایید نشده حاکی از آن است که مخالفت‌های طیفی از سرداران سپاه منجر به عدم حمایت رهبری از حداد عادل و شکست سنگین او در رقابت‌ با علی لاریجانی شده‌است. حداد عادل در ماه‌های اخیر آشکارا به محمدباقر قالیباف، شهردار تهران و کاندیدای بالقوه ریاست‌جمهوری آینده نزدیک شده بود که این به مذاق طیف‌هایی از فرماندهان سپاه و نیزوهای متنفذ اصول‌گرایان خوش نمی‌آید.‌‌ همان طور که حامد طالبی، دبیر سرویس سیاسی خبرگزاری فارس پست هشدارآمیزی در خصوص به قدرت رسیدن غلامعلی حداد عادل در مجلس نهم نوشت و بلافاصله وبلاگش از دسترس خارج شد.

او نوشته بود: «لاریجانی اگر رئیس شود تکلیفمان با او روشن است اما با عملکرد قابل پیش‌بینی و تجربه‌شده دوستان و اطرافیان حداد چه می‌توانیم بگوئیم جز این که از ماست که بر ماست.»

اخبار تایید نشده حاکی از آن است که مخالفت‌های طیفی از سرداران سپاه منجر به عدم حمایت رهبری از حداد عادل و شکست سنگین او در رقابت‌ با علی لاریجانی شده‌است

اگر فرض بر صحت این اخبار بگذاریم، حداد عادل نیز همچون قالیباف که در میانه انتخابات ریاست‌جمهوری ۸۴ از حمایت رهبری محروم و برای شرکت در انتخابات ۸۸ منع شد، لااقل در این برهه حمایت پدرِ دامادش را از دست داده است.

ضمن این که حضور لاریجانی در سمت ریاست مجلس تلویحا به این معناست که او تمایل چندانی برای حضور در انتخابات ریاست‌جمهوری آینده ندارد و با این پالس‌های ارسال‌شده، اصول‌گرایان منتقد احمدی‌نژاد باید به دنبال کاندیدای دیگری باشند.

تقسیم قدرت در کمیسیون‌ها

طبق آیین‌نامه داخلی مجلس شورای اسلامی «پس از انجام مراسم تحلیف، نمایندگان به حکم قرعه به‌طور مساوى به پانزده شعبه تقسیم مى‏شوند و افراد باقی‌مانده به‏ترتیب از شعبه اول به بعد، یک یک به شعب افزوده مى‏شوند. نمایندگانى که بعداً سوگند یاد مى‏کنند به حکم قرعه به عضویت شعبى که کسرى دارند پذیرفته مى‏شوند». هر شعبه داراى یک رئیس، دو نایب رئیس، یک سخنگو و دو دبیر خواهد بود. دو وظیفه مهم این شعبه‌ها "رسیدگى به اعتبارنامه‏‌ها"و "بررسى و تشخیص صلاحیت نامزدهاى عضویت درکمیسیون‏هاى تخصصى مجلس" است. کمیسیون‌های تخصصی مجلس ۱۵ تا و شامل آموزش و تحقیقات، اجتماعی، اقتصادی، امنیت ملی و سیاست خارجی، انرژی، برنامه و بودجه و محاسبات، بهداشت و درمان، صنایع و معادن، عمران، فرهنگی، قضایی و حقوقی، کشاورزی، آب و منابع طبیعی، اصل نود قانون اساسی، تحقیق، سیاست داخلی و شورا‌ها، تدوین آیین نامه داخلی مجلس وکمیسیون تلفیق است.

با شروع مجلس نهم و تعیین اعضای هیات رئیسه، رقابت برای ریاست کمیسیون‌ها هم داغ شده است. مخصوصا جایگاه حداد عادل پس از عدم حضور در هیات رئیسه مورد توجه است. خیلی‌ها فکر می‌کردند او بار دیگر به سمت ریاست کمیسیون فرهنگی اکتفا خواهد کرد اما این بار برای عضویت در کمیسیون آموزش و تحقیقات مجلس نام‌نویسی کرده و بخت اول ریاست این کمیسیون است، کمیسیونی که دو وزیر سابق کابینه احمدی‌نژاد، محمدمهدی زاهدی و حسین مظفر (وزرای پیشین علوم و آموزش و پرورش) هم احتمالا خود را در حد و اندازه ریاست آن می‌دانند، کمیسیونی که نبویان، شاگرد برجسته آیت‌الله مصباح که یکی از برنامه‌های اصلی‌اش را تلاش برای اسلامی کردن کتاب‌های آموزشی اعلام کرده بود، در آن عضویت خواهد داشت.

با رفتن حداد عادل، کمیسیون فرهنگی چهره چندان شاخصی ندارد و شاید به روح‌الله حسینیان، نماینده تندروی اصول‌گرا برسد. کمیسیون امنیت ملی هم در واقع مهم‌ترین کمیسیون مجلس و جزو پردرخواست‌هاست که علاالدین بروجردی شانس بالایی برای تکرار سمت خود در ریاست آن دارد. کمیسیون برنامه و بودجه هم شرایط مشابهی دارد و جز رضا عبداللهی رئیس دور پیش آن، شاید نام غلامرضا مصباحی مقدم و احمد توکلی هم برای ریاست آن به میان بیاید. رقابت برای کمیسیون اقتصادی هم احتمالا بین الیاس نادران و ارسلان فتحی‌پور، رئیس دور پیش خواهد بود. ریاست کمیسیون پرطرفدار انرژی هم در غیاب حمیدرضا کاتوزیان، رئیس دور پیش آن به مسعود میرکاظمی یکی از وزرای نفت کابینه احمدی‌نژاد می‌رسد.

وبلاگ‌های حامی دولت و جدال با "آیت‌الله‌های قمی"

Sun, 27 May 2012 21:01:42 +0000

بهروز صمدبیگی

بهروز صمدبیگی - با شروع رقابت برای به‌ دست گرفتن ریاست مجلس نهم و در پیش بودن انتخابات ریاست‌جمهوری سال ۹۲، جنگ رسانه‌ای طیف‌های مختلف اصول‌گرا در غیاب اصلاح‌طلبان بالا گرفته است. با فروکش کردن موج گسترده حضور وبسایت‌های حامی محمود احمدی‌نژاد و مشایی در سال گذشته - که عموما به توقیف و فیلترینگ دچار شده‌اند - وبلاگ‌های این جریان بار دیگر حضوری پررنگ پیدا کرده‌اند و در مقابل چهره‌هایی چون شریعتمداری، مطهری و لاریجانی موضع‌گیری‌های تند و تیزی انجام می‌دهند.

استفاده از الفاظی مانند "احمق" برای شریعتمداری و یا "مهره آیت‌الله‌های قمی"، فصل جدیدی از منازعات سایبر اصول‌گرایان است؛ نظیر آن‌چه میان روزنامه ایران و تهران امروز نیز جریان دارد.

قدرت‌نمایی یا آخرین تلاش‌ها؟

زمانی محمود احمدی‌نژاد آخرین تیر ترکش اصول‌گرایان برای یک‌دست کردن قدرت بود و با تمام قدرت و توان از او حمایت کردند. این حمایت‌ها اما از ابتدای سال ۹۰ رفته رفته رنگ باخت و اکنون بخش‌های عمده‌ای از طیف اصول‌گرا با رییس دولت و حلقه اصلی اطرافیانش که به "جریان انحرافی" معروف شده‌اند، سرناسازگاری دارند. در نگاه آن‌ها آن‌گونه که احمد توکلی به صراحت اعلام کرده است، «اصلی‌ترین افراد دور دکتر احمدی‌نژاد یا منحرفند یا متهم به فساد مالی یا هردو.»

به این ترتیب تلاش برای قطع دست جریان انحرافی که سردمدارش را اسفندیار رحیم مشایی می‌دانند آغاز شد. ابتدا سمت‌های رسمی از مشایی دریغ شد، حمید بقایی تا آستانه بازداشت پیش رفت و حکم انفصال از خدمت گرفت، محمدرضا رحیمی متهم به فساد مالی شد و برای جوانفکر و ملک‌زاده نیز حکم حبس و بازداشت صادر شد. اگرچه مشایی و بقایی همچنان در کنار رییس کابینه حضور دارند، رحیمی معاون اول است و جوانفکر در روزنامه ایران به منتقدان می‌تازد و ملک‌زاده حکم مشاور رییس‌جمهور دریافت می‌کند.

سوال اینجاست که آیا این تلاش‌ها پایانی بر حضور حلقه یاران مشایی بوده است؟ حضور پررنگ رسانه‌ای حامیان مشایی در روزهای اخیر نشانی از قوت یافتن این جریان و یا آخرین تلاش‌های یک گروه محکوم به پایان است؟

نه علی، نه غلامعلی

حامد، نویسنده وبلاگ آرمانشهر به تازگی مطلبی با عنوان "نه لاریجانی، نه حداد" منتشر کرده است. این عضو حلقه "مرکز اطلاع‌رسانی وبسایت‌ها و وبلاگ‌های حامی دولت اسلامی" می‌نویسد: «روی سخن این نوشته، دوستانی هستند که ترجیح می‌دهند رئیسِ مجلس آینده، جناب "غلامعلی حداد عادل" باشد وگرنه در نامطلوب بودنِ ادامه ریاست جناب "علی لاریجانی" بر مجلس، بحثی نیست و به آن نمی‌پردازم. فرض هم این است که این دوستان، برای ریاست جمهوری سال ۱۳۹۲، به گزینه‌هایی به جز جناب "محمدباقر قالیباف" می‌اندیشند. بنابراین در اینجا با آن‌ها که قالیباف، گزینه مطلوبشان برای ریاست جمهوری سال آینده است، بحثی نداریم.»

وبلاگ "نوکر مردم" خطاب به شهردار تهران می‌نویسد: «آقای قالیباف که قدرت و ثروت دنیا چشم او و اطرافیانش را کور کرده، فکر می‌کند همه افراد از جمله احمدی‌نژاد هم مثل خودش است!»

او معتقد است که حداد عادل در راستای تمایلات گروهی فعالیت می‌کند که «خود را شش سال است برای به ریاست جمهوری رساندن قالیباف آماده می‌کند.»

دلایلی هم برای این وابستگی و پیوستگی عنوان شده از جمله این که علیرضا زاکانی، رئیس ستاد انتخاباتی قالیباف در سال ۱۳۸۴ اکنون طرفدار اصلی حداد عادل برای ریاست مجلس نهم است و فریدالدین حداد عادل (فرزند غلامعلی و داماد آیت‌الله خامنه‌ای) در هفته‌نامه پنجره، جانشین زاکانی – مدیرمسئول - است و همچنین عضویت در شورای سیاست‌گذاری همشهری جوان یکی از نشریات تیم رسانه‌ای قالیباف را برعهده دارد. فریدالدین حداد عادل همچنین‌ عضو هیئت موسس و عضو شورای مرکزیِ حزب علیرضا زاکانی موسوم به "جمعیت رهپویان انقلاب اسلامی" است.

این وبلاگ‌نویس حامی احمدی‌نژاد، مرتضی آقا تهرانی را گزینه مناسب برای ریاست مجلس می‌داند و در نظرسنجی وبلاگش نیز سعید جلیلی، اسفندیار رحیم مشایی و سیدمحمد خاتمی به عنوان گزینه‌های مناسب انتخابات ریاست‌جمهوری ۹۲ انتخاب شده‌اند.

شریعتمداری را ساکت کنید

وبلاگ "ندایی از درون" هم یکی از تریبون‌های حمایت از اسفندیار رحیم‌مشایی است. نویسنده این وبلاگ در یکی از آخرین مطالبش حملات تندی به حسین شریعتمداری کرده و او را "احمق" و "نادان" خطاب کرده است. او معتقد است اظهارنظر شریعتمداری در روزنامه کیهان که گفته «مردم بحرین خواستار الحاق به ایران هستند» باعث شده "یک موج سرخوردگی" در شیعیان بحرین به وجود بیاید و رسانه‌های وهابی و آمریکایی سواستفاده کنند: «چگونه می‌شود امثال شریعتمداری را ساکت کرد تا در هر امری سخن نگویند و برای کشور و حتی مردم منطقه ایجاد هزینه نکنند. همین سخنان احمقانه شریعتمداری ناگهان روند اتفاقات را عوض می‌کند. رسانه‌های وهابی و آمریکایی که منتظر چنین گاف‌هایی از جانب ایران بودند، با شدت هر چه تمام‌تر به تکرار و تحلیل سخنان شریعتمداری می‌پردازند و می‌گویند: ایران درد مردم بحرین را نداشت، بلکه حرف دلشان را نماینده ولی فقیه در روزنامه کیهان گفت! (سوء استفاده و خرابکاری‌های شریعتمداری متاسفانه به نام امام خامنه‌ای نوشته می‌شود) آن‌ها از اول دنبال هدف و منافع خودشان در بحرین بودند و... سخنان احمقانه شریعتمداری که در بد‌ترین حالت از سوی امثال عربستان به او دیکته شده و در بهترین حالت از روی جهالت محض است...»

و بعد به مقایسه شریعتمداری و مشایی می‌پردازد: «بر فرض عده‌ای بگویند که مشایی دم از مکتب ایران زد و فلان وهابی خوشحال شد، آیا مشایی این سخنان را در یک جمع عمومی بیان کرده بود؟! در کدام جمع؟! آیا قرار بر انتشار عمومی این سخنان بود؟! با شریعتمداری جاهل چه کنیم که روزنامه رسمی دارد و هر چه را به دهانش بیاید در روزنامه می‌نویسد؟!»

موضع‌گیری در برابر علی مطهری هم یکی دیگر از موضوعات ثابت این وبلاگ است که در آخرین مورد آن آمده: «حتما شما لطیفه‌ای را درباره بنده خدایی شنیده‌اید که در رمی جمرات سنگ‌هایش تمام شد و به فحاشی روی آورد! سخنان علی مطهری تند‌ترین و در عین حال آخرین و مهم‌ترین دغدغه تکفیری‌ها درباره احمدی‌نژاد محسوب می‌شود. بالا‌تر از فاسد کردن جامعه و اسلام‌زدایی اتهام تندتری را متوجه حامیان گفتمان انقلاب اسلامی نمی‌کنند و این اتهام آخرین سنگ تکفیری‌ها محسوب می‌شود که علی مطهری آن را خیلی زود خرج کرد! از این به بعد شما باید منتظر فحاشی‌های اقتدارگرایان و تکفیری‌ها باشید، دیگر سنگی در کار نیست! و این که آخرین و بزرگ‌ترین سنگ را چه کسی پرت کند خودش نیز یک عامل تعیین کننده است. باید خدا را شکر کرد که این سنگ را کسی مثل علی مطهری (فاقد مشروعیت سیاسی در بین مردم و در عین حال محبوب آیت‌الله‌های قمی) خرج کرد و سوزاند، آن هم در کنار سخنانی که صدای همه را درآورد! تصور کنید که اگر همین سنگ تعیین کننده و آخر را امثال آیت‌الله مصباح یا مکارم شیرازی بیان می‌کردند، یا حتی پناهیان و شریعتمداری حرف دل تکفیری‌ها را مطرح می‌کردند چقدر برای تعدیل جو کار سخت بود، اما الان اقتدارگرایان خودشان مجبور شدند سنگ مطهری را بسوزانند! روزنامه کیهان امروز یک خبر هم در مورد سخنان مطهری و بازخورد‌هایش کار نکرد و روزنامه جوان مجبور شد از رئیس جمهور و سپاه با هم دفاع کند!»

"دکتر عزیز" در مقابل لاریجانی و حداد

وبلاگ "ضمیر خودآگاه" هم در جواب انتقادات رسانه‌های اصول‌گرا درباره توضیحات احمدی‌نژاد در مورد گرانی ارز و طلا، جهان نیوز به مدیریت زاکانی را "هتاک" و رجانیوز به مدیریت فاطمه رجبی را "مزدور" خطاب می‌کند و مدعی می‌شود که «هر کدام در مطلبی بسیار شبیه به هم که سفارشی بودن آن را به ذهن متبادر می‌کند مذبوحانه و منفعلانه به مقابله با سخنان گهربار دکتر عزیز ما برخاستند.»

وبلاگ "ضمیر خودآگاه" در جواب انتقادات رسانه‌های اصول‌گرا از احمدی‌نژاد، وبسایت جهان نیوز به مدیریت زاکانی را "هتاک" و رجانیوز به مدیریت فاطمه رجبی را "مزدور" خطاب می‌کند

نویسنده خطاب به منتقدان اصول‌گرا می‌گوید: «شما در وضعی نیستید که بتوانید برای مردم دل بسوزانید. سران شما یعنی آقایان علی لاریجانی و غلامعلی حداد عادل از مرفهین جامعه هستند. این را که نمی‌توانید انکار کنید. اصولا آن‌ها گران شدن مرغ و گوشت و شیر را تشخیص نمی‌دهند. از طرفی آن‌ها بریده از محرومین هستند. با از ما بهتران نشست و برخاست دارند. و وضع مردم را از درون گزارش‌ها و بولتن‌ها دنبال می‌کنند. ما مردم دلسوزی منافقانه را تشخیص می‌دهیم. این دکتر عزیز ماست که همچون فقرای جامعه زیست می‌کند. گرانی را همچون توده مردم با پوست و استخوان خویش می‌فهمد. همنشینی جز توده مردم ندارد. و پشتیبانی به جز همین مردمی که از گزانی رنج می‌برند ندارد. اوست که واقعا از گرانی متنفر است و از آن می‌رنجد. اگر مرد هستید و خیلی شجاع تشریف دارد، از دارایی‌ها و محل زندگی و ماشین شخصی سرانتان، آقایان علی لاریجانی و حداد عادل سوال بفرمایید.»

هر که از مادرش قهر کند، منتقد دولت می‌شود

وبلاگ "نوکر مردم" هم از تلاش "رسانه‌های وابسته به قالیباف" در تخریب ثمره هاشمی پس از تخریب مشایی و بقایی خبر داده و خطاب به شهردار تهران می‌نویسد: «آقای قالیباف که قدرت و ثروت دنیا چشم او و اطرافیانش را کور کرده، فکر می‌کند همه افراد از جمله احمدی‌نژاد هم مثل خودش است! شاید هم از بس در مجموعه شهرداری همه به مفت خوری و کار نکردن عادت کرده‌اند، گمان می‌کنند در همه ادارات دولتی، رویه به همین منوال است.»

همچنین از مسعود زریبافان، چهره‌ای که ادعا شده همراه با ثمره هاشمی در تدارک برای انتخابات شورای شهر تهران و انتخابات ریاست جمهوری یازدهم است، دفاع جانانه‌ای شده است: «واقعا زریبافان و افرادش از حجم زیاد مراجعه خانواده‌های شهدا و نیز جانبازان و آزادگان و خانواده‌هایشان و مسایل و مشکلات باقی مانده از دوران جنگ برای آن‌ها وقت سر خاراندن ندارند و نارضایتی‌هایی از عدم ارائه خدمات مطلوب وجود دارد. حال چطور ممکن است با این حجم کار، به یکباره زریبافان کارهای خود را‌‌ رها کند و دنبال کارهای انتخاباتی برای یکی دو سال آینده برود؟!»

نویسنده این وبلاگ بار دیگر قالیباف را خطاب قرار می‌دهد و می‌نویسد: «احمدی‌نژاد اگر به فکر حفظ قدرت و باقی ماندن در عرصه قدرت سیاسی بود، مثل تو ۸۴ تا رسانه مکتوب و مجازی برای خود درست می‌کرد تا صدای مخالف خود را در نطفه خفه کند، نه این که فضا را آن‌قدر باز بگذارد تا هر کس که از مادرش قهر کرد بشود منتقد دولت! احمدی‌نژاد اگر مثل تو طالب قدرت دنیایی بود، به مانند همه سیاست‌مداران گذشته و حال به فکر درست کردن جبهه و تشکل می‌افتاد و کار تشکیلاتی می‌کرد. اما چرا پس از گذشت ۷ سال از ریاستش نه حزبی دارد و نه جبهه و نه تشکلی...؟ تنها چیزی که احمدی‌نژاد دارد خدا و مردم ایران هستند و کابینه ۷۰ میلیونی‌اش... احمدی‌نژاد اگر به فکر ماندن در قدرت بود، ذره‌ای جواب توهین‌ها و لجن پراکنی‌های دیگران از جمله سایت‌های تو را می‌داد و سکوت اختیار نمی‌کرد. اما چه کند که لحظه‌ای خدمت به مردم را هم غنیمت می‌شمارد و حرام پاسخ دادن به رسانه‌های تکفیری و تزویری نمی‌کند.»

۱۸۹ درویش گنابادی با ۴ وکیل در دادگاه

Sun, 13 May 2012 22:21:06 +0000

گفت‌وگو با عبدالرضا احمدی درباره دادگاه‌های دسته‌جمعی دراویش

بهروز صمدبیگی

بهروز صمدبیگی - دستگاه قضایی با برگزاری یک ماراتن دادگاهی ۱۰ روزه که از ۱۴ اردیبهشت امسال آغاز شد به اتهامات ۱۸۹ درویش گنابادی رسیدگی کرد. دراویش گنابادی از جمله اقلیت‌هایی مذهبی هستند که فعالیت و جهت‌گیری سیاسی ندارند اما با این حال در ایران با مشکلات فراوانی مواجه هستند.

برای اطلاع از کیفیت این دادگاه و فشارهای قضایی و امنیتی جمهوری اسلامی با عبدالرضا احمدی، سخن‌گو و مسئول سابق کمیته دراویش مجموعه فعالان حقوق بشر گفت‌وگو کرده‌ایم.

این دراویش به چه اتهامی به دادگاه احضار شده‌اند؟

بیستم آبان ماه ۱۳۸۶ تعدادی از نیروهای بسیجی و امنیتی به حسینیه دراویش در بروجرد حمله کردند و ضمن ضرب و جرح شدید دراویش، این حسینیه را به طور کامل تخریب کردند. اما به جای برخورد با متجاوزان که با خود تجهیزاتی مانند باتوم و گاز اشک‌آور به همراه داشتند، ۱۸۹ تن از دراویش دستگیر شدند. اتهام دراویش دستگیر شده اخلال در نظم عمومی، اجتماع و تبانی برای بر هم زدن امنیت داخلی کشور، شرکت در ایراد ضرب و جرح و اهانت به مراجع و رهبر انقلاب اسلامی بود. در دادگاه اولیه که اردیبهشت ماه سال گذشته برگزار شد تنها برای اخلال در نظم عمومی کیفرخواست صادر شد و دراویش بازداشت شده از سایر اتهامات تبرئه شدند. این دادگاه ۱۰ روزه قرار است به این اتهام بپردازد. تعدادی هم علاوه بر این اتهام از سوی حمله‌کنندگان به ضرب و جرح متهم شده‌اند.

آیا روند رسیدگی به این اتهامات قانونی بوده و متهمان از حق داشتن وکیل برخوردار بوده‌اند؟

برای بسیاری از دراویش احضاریه صادر نشده‌است و یا این که آنها تنها یکی دو روز مانده به برگزاری دادگاه احضاریه را دریافت کرده‌اند. از سوی دیگر دادگاه تنها ۴ وکیل را برای دفاع از ۱۸۹ درویش پذیرفته‌است

همان‌طور که وبسایت "مجذوبان نور" هم گزارش داده است برای بسیاری از دراویش اساسا احضاریه صادر نشده و یا این که تنها یکی دو روز مانده به برگزاری دادگاه احضاریه را دریافت کرده‌اند. از سوی دیگر دادگاه تنها ۴ وکیل را برای دفاع پذیرفته و در نتیجه غلامرضا هرسینی، مریم مشفق، احسان‌الله حیدری و سعید غلامیان باید کار دفاع از ۱۸۹ درویش را برعهده داشته باشند.

چند جلسه دادگاه برگزار شده و آیا از کیفیت برگزاری جلسات خبری منتشر شده است؟

روز پنجشنبه ۱۴ اردیبهشت ماه در شعبه ۱۰۴ دادگاه جزایی عمومی بروجرد به اتهامات ۱۰ تن از دراویشی که دارای دو اتهام اخلال در نظم عمومی و شرکت در ایراد ضرب و جرح بودند رسیدگی شد و به دلیل عدم حضور شاکیان خصوصی ادامه دادگاه به روز شنبه مورخ ۲۳ اردیبهشت ماه موکول شد. در این فاصله هم هر روز بیش از ۱۰ تن از دراویش در دادگاه حاضر شده‌اند.

آیا دراویش گنابادی فعالیت و یا جهت‌گیری سیاسی خاصی دارند که با این موانع و مشکلات مواجه می‌شوند؟

عرفان دارویش روشی از سلوک باطنی دینی است که به کشف حقایق خلقت و پیوند بین انسان و حقیقت از طریق سیر و سلوک عرفانی باطنی و نه از راه استدلال عقلی جزئی می‌پردازد. پس طبیعتا هیچ‌گاه عرفا به دنبال حکومت دینی یا فعالیت سیاسی نیستند و به نوعی به جدایی دین از سیاست معتقدند. البته مفهموم این جدایی با تعاریفی که امروز به عنوان سکولاریسم می‌شناسیم متفاوت است. اما آن‌چه مشخص است همه طیف‌های دراویش و به طور خاص دراویش گنابادی درگیر فعالیت سیاسی نبوده و نیستند.

مورد عجیب محمد شریف ملک‌زاده

Wed, 09 May 2012 06:30:23 +0000

معاونی که به زندان رفت، عفو شد و حکم مشاور گرفت

بهروز صمدبیگی

بهروز صمدبیگی - یکی از چهره‌های نزدیک به محمود احمدی‌نژاد و اسفندیار رحیم مشایی ظرف دو هفته گذشته هم دو پست مهم مشاوره گرفت و هم از اتهاماتش تبرئه شد. دادستان تهران می‌گوید او مورد «عفو» رهبر جمهوری اسلامی قرار گرفته اما معاون سیاسی دفتر ریاست جمهوری معتقد است که او از سوی دادگاه بی‌گناه تشخیص داده شده و اساسا محکومیتی نداشته تا مشمول عفو شود.

محمد شریف ملک‌زاده که اصول‌گرایان او را یکی از اعضای اصلی «جریان انحرافی» می‌دانند، ظرف یک سال از بازداشت و حبس در انفرادی با اتهامات بسیار، دوباره به راس هرم قدرت برگشته و به یکی از علامت‌های سوال در مناسبات پیچیده اصول‌گرایان حاکم بر نظام سیاسی جمهوری اسلامی ایران تبدیل شده است.

جریان انحرافی، استعفا و بازداشت در انفرادی

دوم تیرماه ۱۳۹۰ بود که محمد شریف ملک‌زاده، دبیر شورای عالی ایرانیان خارج از کشور تنها چند روز پس از استعفا از مقام معاونت وزارت امور خارجه دستگیر شد. انتصاب او به این مقام باعث واکنش شدید نمایندگان مجلس شده بود و ۳۳ نماینده برای استیضاح وزیر امور خارجه اقدام کردند.

ملک‌زاده سه شنبه ۳۱ خردادماه استعفا کرد و در استعفانامه‌اش نوشت: "اینجانب کلیه اتهامات ناجوانمردانه نسبت داده شده به خود را با صراحت هرچه تمام‌تر تکذیب می‌نمایم. اینجانب تاکنون در هیچ محکمه‌ای دارای پرونده نبوده و فاقد هرگونه سابقه سوء می‌باشم."

علی‌اکبر صالحی هم از بیم استیضاح به سرعت با این استعفا موافقت کرد و در جواب نوشت: "خودت را به خداوند بزرگ و متعال واگذار کن که یقیناً بهترین پناهگاه است."

نائب رئیس کمیسیون امنیت ملی مجلس دلیل مخالفت‌ها را در جریان بودن «پرونده‌های تخلفات اداری و مالی زیادی» از ملک‌زاده عنوان کرده بود. این چهره نه چندان شناخته شده پیش از این معاون گردش‌گری سازمان میراث فرهنگی و گردش‌گری بود و سوابق چندانی از فعالیت‌های سیاسی و اجرایی او در دست نیست. اما نزدیکی و همکاری مستمر او با حمید بقایی و اسفندیار رحیم مشایی از جدی شدن برخورد با «جریان انحرافی» در جنگ قدرت داخلی اصول‌گرایان خبر می‌داد.

دوم تیرماه ۱۳۹۰ بود که محمد شریف ملک‌زاده، دبیر شورای عالی ایرانیان خارج از کشور تنها چند روز پس از استعفا از مقام معاونت وزارت امور خارجه دستگیر شد. انتصاب او به این مقام باعث واکنش شدید نمایندگان مجلس شده بود

نخستین نشانه‌ها در نخستین روزهای کاری سال ۱۳۹۰ مشاهده شده بود. اسفندیار رحیم مشایی از سرپرستی نهاد ریاست جمهوری کنار رفت و حمید بقایی رییس وقت سازمان میراث فرهنگی به‌ عنوان معاون اجرایی و سرپرست نهاد معرفی شد.

چند روز بعد ماجرای استعفای وزیر اطلاعات و مخالفت رهبر جمهوری اسلامی به وقوع پیوست که قهر و خانه‌نشینی ۱۱ روزه احمدی‌نژاد را به دنبال داشت. کیهان در‌‌ همان ایام، دلیل مخالفت رییس کابینه با وزیر اطلاعات را تحرکات رحیم‌مشایی و جریان انحرافی عنوان کرده بود.

هنوز اردیبهشت ماه به نیمه نرسیده بود که عباس امیری‌فر، مسئول شورای فرهنگی نهاد ریاست جمهوری که گفته می‌شد گزینه احمدی‌نژاد برای جایگزینی مصلحی است از سوی نهادهای امنیتی بازداشت شد. اتهام او را دست داشتن در تهیه سی‌دی «ظهور بسیار نزدیک است» عنوان کردند اما باز نام مشایی شنیده می‌شد و اینکه طرح گام به گام برای تنگ کردن حلقه محاصره بر مشایی آغاز شده است.

در گام‌های بعدی آزاده اردکانی، معلم خصوصی زبان انگلیسی بقایی و مشایی که به ریاست موزه ملی ایران هم رسیده بود و محمد شریف ملک‌زاده بازداشت شدند و بازداشت بقایی در حد شایعه باقی ماند.

اما مرداد ماه بود که سرمقاله روزنامه ایران بار دیگر نام ملک‌زاده را بر سر زبان انداخت. علی‌اکبر جوانفکر، سرپرست روزنامه ایران که در خط مقدم حامیان محمود احمدی‌نژاد فعالیت می‌کند سرمقاله روز ۱۱ مرداد روزنامه رسمی دولت را با تی‌تر «راز ماندگاری» به این چهره دولتی بازداشت شده اختصاص داد و نوشت: "چندی است که بهانه‌ای هرچند بی‌اساس پیش آوردند تا عده‌ای در برابر برخی اتهامات، بازداشت و بازجویی شوند، آبرو و حیثیت اجتماعیشان آسیب ببیند و در زندان‌های انفرادی تحت فشارهای روحی و روانی قرار گیرند. اکنون ۴۰ روز از بازداشت و نگهداری آقای محمد شریف ملک‌زاده معاون سابق وزیر امور خارجه و دبیر شورای عالی ایرانیان خارج از کشور در زندان انفرادی سپری شده است. گروهی از نمایندگان مجلس اتهام او را مسائل مالی و غیرمالی عنوان کردند اما هنوز به‌طور رسمی مشخص نشده که اتهام وارده به او چیست و به چه جرمی در بازداشت به سر می‌برد؟"

در حالی که بازداشت‌های غیرقانونی و گسترده معترضان به نتایج انتخابات و ریاست‌جمهوری احمدی‌نژاد به یک رویه تبدیل شده بود، جوانفکر در ادامه یادداشت خود آورده بود: "آقای محمد شریف ملک‌زاده، از سوابق فراوان خدمت به کشور برخوردار است و با این حال دستگاه قضایی حق دارد برای روشن شدن هرگونه اتهام و ابهامی، از او بازجویی کند اما به راستی آیا ۴۰ روز زندان انفرادی برای روشن شدن حقیقت کافی نیست؟ اینک وارد ماه مبارک رمضان شده‌ایم و پسندیده نیست که او و افرادی نظیر وی، در چنین شرایطی به روزه‌داری بپردازند. زمان روشن شدن حقیقت فرا رسیده و باید به مردم گزارش داده شود که بازداشت‌ها و بازجویی‌های انجام شده از این افراد، چه نتیجه‌ای در بر داشته است؟"

در ‌‌نهایت، ملک‌زاده پس از ۷۰ روز آزاد شد و دیگر کمتر نامی از او به میان می‌آمد تا این که روز ششم اردیبهشت ماه ۹۱ حکم مشاوره او از سوی محمود احمدی‌نژاد صادر شد و دو روز بعد از سوی آیت‌الله هاشمی شاهرودی، رییس سابق قوه قضائیه و رییس هیأت عالی حل اختلاف میان قوا حکم مشاوره گرفت.

آزادی، عفو یا بی‌گناهی؟

با بالاگرفتن انتقاد نسبت به انتصاب فردی که بازداشت و انتساب اتهامات گسترده را در کارنامه دارد، عباس جعفری دولت‌آبادی، دادستان عمومی و انقلاب تهران در مقام پاسخ‌گویی برآمد و گفت: "پرونده او با صدور کیفرخواست در آستانه ارسال به دادگاه بود که به دلیل ارسال نامه و گزارش‌هایی به رهبر جمهوری اسلامی، مورد «رافت نظام و عفو رهبری» قرار گرفت."

اما باز روزنامه ایران برگ جدیدی از این پرونده رو کرد و محمد جعفر بهداد، معاون سیاسی دفتر محمود احمدی‌نژاد در موضعی غیرقابل پیش‌بینی، عفو رهبری را تکذیب کرد.

ملک‌زاده پس از ۷۰ روز آزاد شد و دیگر کمتر نامی از او به میان می‌آمد تا این که حکم مشاوره او از سوی محمود احمدی‌نژاد صادر شد و دو روز بعد هم از سوی آیت‌الله هاشمی شاهرودی حکم مشاوره گرفت

او در یادداشتی نوشت: "آقای محمدشریف ملک‌زاده از جمله افرادی بود که در مسیر اجرای پروژه برخورد با احمدی‌نژاد و به بهانه‌های کاملاً مضحک مورد برخوردهای غیرمتعارف قرار گرفت و عناصر رسانه‌ای یک شبکه محفلی نیز در اتهام‌زنی و مجرم‌نمایی وی از هیچ کوششی فروگذار نکردند، اما به‌رغم همه این تلاش‌ها، افراد متقی و مستقل رسیدگی کننده به پرونده، در مرحله قبل از دادگاه وی را بی‌گناه تشخیص دادند و بدین ترتیب منع تعقیب آقای ملک‌زاده صادر شد. با این وصف ادعای برخی محافل رسانه‌ای مبنی بر «عفو» نامبرده، فقط نشانه بی‌اطلاعی نسبت به مسائل حقوقی است، زیرا «عفو» صرفاً پس از محکومیت معنا پیدا می‌کند حال آن که متهم این پرونده حکم محکومیتی نگرفته و اصولاً کیفرخواستی علیه او صادر نشده است! آن دسته از عناصر سیاسی و رسانه‌ای که در پروژه برخورد با رئیس جمهور و دولت، صرفاً نقش «عامل بی‌خبر» را بازی کردند، اینک که زمان رو شدن دست دروغ‌پردازان و پرونده‌سازان فرا رسیده و اعتبار حرفه‌ای و اجتماعی خود را در خطر جدی می‌بینند، به جای قبول و جبران این خطاکاری و جفاکاری، به در و دیوار می‌زنند تا انحرافات و هواپرستی‌های یک سال اخیر خود را توجیه کنند."

تا این که نوبت به غلامحسین محسنی اژه‌ای، سخنگوی قوه قضاییه رسید و خبرنگاران از زبان او شنیدند که "پرونده ملک‌زاده در حال رسیدگی بود و مراحل مربوطه خود را در دادسرا می‌گذراند ولی با وجود نامه‌هایی که به مقام معظم رهبری ارسال شد ایشان با درخواست منع تعقیب این پرونده موافقت کردند و پرونده اکنون بسته شده است."

خرداد ماه سال گذشته عبدالنبی نمازی، امام جمعه کاشان مدعی شده بود، آیت‌الله خامنه‌ای موافق بازداشت همه چهره‌های نزدیک به اسفندیار رحیم‌مشایی است و حالا رهبر جمهوری اسلامی چراغ سبز نشان داده تا یکی از این چهره‌ها دوباره به قدرت بازگردد. سوال اینجاست که ملک‌زاده چه نقشی در معادلات قدرت ایفا می‌کند؟

جنجال روزنامه‌ای بر سر ابوموسی و خلیج فارس

Tue, 01 May 2012 17:31:52 +0000

پیشخوان

بهروز صمدبیگی

بهروز صمدبیگی - متصل شدن تبعات سفر محمود احمدی‌نژاد به ابوموسی با روز ملی خلیج فارس باعث شد تا خلیج فارس و جزایر سه‌گانه برای دومین هفته متوالی نقش پررنگی در صفحات روزنامه‌های ایران داشته باشند. در این بین از مطالب کارشناسی و تحلیلی تا مطالب احساسی و حماسی و حتی توهین‌آمیز به چشم می‌خورد.

در پیشخوان این هفته به بررسی سه برش از پررنگ شدن این بازتاب‌های رسانه‌ای طی ۱۰روز گذشته پرداخته‌ایم.

شنبه اول- "مستندتر دفاع کنید"

یک هفته پس از ماجرای ادعای دولت امارات و بازتاب آن در روزنامه‌های ایران، روزنامه شرق صفحاتی از ضمیمه هفتگی‌ خود را با عنوان «خلیج همیشه فارس» به این موضوع اختصاص داد.

مازیار خسروی در یادداشت ورودی این پرونده با اعتقاد به این که بازی تازه آغاز شده، نوشته است: "هنگامی كه امپراتوری كهن‌سال چین در پایان جنگ دوم تریاك تسلیم «دیپلماسی كشتی‌های توپدار» بریتانیا شد، هیچ‌ كس پیش‌بینی نمی‌كرد كه جزیره هنگ‌كنگ ۱۵۰سال بعد، بدون شلیك حتی یك گلوله دوباره ضمیمه خاك اصلی چین شود. چینی‌ها اكنون با به رسمیت نشناختن استقلال تایوان، به انتظار گذر زمان و رسیدن فرصت مناسبی نشسته‌اند كه سناریویی كم‌و‌بیش مشابه را برای «فرمز» نیز تدارك ببینند. در این سوی جهان نیز امپراتوری رو به زوال ایران–با كمی تقدم و تاخر– سرنوشتی مشابه را تجربه می‌كرد؛ پرتغالی‌ها ۱۱۸سال قشم و هرمز را در تصرف داشتند و تنها به ضرب شمشیر «امامقلی‌خان» سپهسالار شاه‌ عباس پس دادند."

گفت‌وگویی هم با علی بیگدلی، كارشناس مسائل بین‌المللی انجام شده که او گفته‌است، شك در حاكمیت ایران بر جزایر سه‌گانه را جایز نمی‌داند، اما با این حال بهترین مواجهه با ادعاهای واهی امارات در این شرایط، گذشتن از كنار آنهاست.

او چندان به حل این منازعه در كوتاه مدت و حتی میان‌مدت امیدوار نیست و چاره نهایی را در افزایش نفوذ در نظام بین‌الملل می‌داند.

ابراهیم تیموری، آخرین سفیر ایران پیش از انقلاب در امارات هم در گفت‌وگو با نیما راد مدعی بود که "از شیخ زاید سند داریم".

علی بیگدلی، كارشناس مسائل بین‌المللی در مصاحبه با روزنامه شرق گفته‌است، شك در حاكمیت ایران بر جزایر سه‌گانه را جایز نمی‌داند، اما با این حال بهترین مواجهه با ادعاهای واهی امارات در این شرایط، گذشتن از كنار آنهاست.

این دیپلمات کهنه‌کار توضیح داده بود: "در برخی موارد با برداشتی غلط از اصل ماجرا می‌گویند شاه، بحرین را داد تا جزایر سه‌گانه خلیج فارس را بگیرد. آن‌چه من می‌دانم تماما اصل این ادعا را رد می‌كند. شاه از بحرین صرف‌نظر كرد و سابقه‌اش را همه می‌دانند. برخی هم به این مسئله انتقاداتی وارد می‌كنند. باید اعتراف كنم كه من هم آن زمان همین نظر را داشتم اما در حال حاضرفكر می‌كنم كه تصمیم او درست بود زیرا اگر این كار را نكرده بود، بحرین بار گرانی می‌شد بر دوش ایران."

او همچنین معتقد است: "در زمینه جزایر سه‌گانه خلیج‌ فارس، اخیرا حرف‌های صحیحی زده شده است. این كه این جزایر متعلق به ایران است و هر كس كه ادعایی دارد باید ادعایش را ثابت كند و دلیلی ندارد ما مالكیت خود را ثابت كنیم. اماراتی‌ها هم بیكار ننشسته‌اند و اسناد بسیاری را در این زمینه جمع‌آوری كرده‌اند. البته مسئول جمع‌آوری اسناد وزارت خارجه ایران به من گفت كه اسناد و مدارك خوبی پیدا كرده‌اند كه در آنها شیخ زاید مطالبی را به انگلیسی‌ها گفته كه كاملا به نفع ایران است."

فریدون مجلسی، نویسنده و پژوهشگر هم در گفت‌وگویی دیگر عنوان کرده بود: "من بر آن‌چه میان ایران و امارات پیش آمده است و در واقع بر ادعای امارات درباره جزایر سه‌گانه، اسم اختلاف ارضی نمی‌گذارم. در واقع اختلاف ارضی بین دو كشوری است كه حساب و كتاب‌هایی در گذشته و زمان قدیم داشته‌اند و بینشان وقایعی رخ داده است. در حالی كه امارات اصلا كشوری نبود كه ما بخواهیم با آنها اختلاف داشته باشیم."

او منتقد دستگاه دیپلماسی جمهوری اسلامی ایران و ایرانیان است: "به نظرم واكنش‌ها خیلی سطحی است. اگر قرار بود كسی ادعایی را مطرح كند، باید ما می‌بودیم. اما به هر حال ما باید موقعیت خودمان را در جهان تقویت كنیم تا این‌ها به تحریك دیگران چنین ادعاهایی را مطرح نكنند. اما به هر حال مسئله من بیش از دستگاه دیپلماسی رفتار مردم است. من از بعضی بی‌غیرتی‌های ملی تعجب می‌كنم. چرا ما می‌رویم و ثروتمان را در دوبی و امارات تلف می‌كنیم؟ آن هم با آن اهانت‌ها كه می‌شود؛ از انگشت‌نگاری تا... البته برخی ادعاهایی كه این‌ها مطرح می‌كنند بد نیست، برای این كه ما بر سر غیرت بیاییم و به دلیل حفظ تمامیت ارضی و منافع ملی‌مان پشت هم بایستیم."

فریدون مجلسی: من از بعضی بی‌غیرتی‌های ملی تعجب می‌كنم. چرا ما می‌رویم و ثروتمان را در دوبی و امارات تلف می‌كنیم؟ آن هم با آن اهانت‌ها كه می‌شود؛ از انگشت‌نگاری تا...

صباح زنگنه، کارشناس مسائل خاورمیانه اما از زاویه‌ای دیگر به این موضوع ورود کرده‌است. او معتقد است که زمان سفر احمدی‌نژاد به ابوموسی مناسب نبوده: "چه دولت ایران آگاهانه دست به انجام این سفر زده باشد، چه ناآگاهانه، نتیجه یكسان است. هم مقامات مسئول در ایران و هم دولت‌مردانامارات از این فرصتی كه پیش آمد كمال استفاده را بردند و تلاش كردند فضای مذاكرات استانبول را تحت تاثیر قرار بدهند كه البته موفق نبودند زیرا برای كشورهای 1+5 موضوعی كه برای آن به اجلاس آمده بودند، بسیار مهم‌تر و حساس‌تر بود؛ حل بحرانی كه برای آن برنامه‌ریزی دقیقی صورت گرفته بود. سوءتفاهم یا اختلاف نظر ۳۰-۴۰ ساله بین ایران و امارات به عنوان یك اختلاف منطقه‌ای، موضوع مهمی برای كشورهای قدرتمند غربی نبود كه بخواهند اجلاس استانبول را تحت تاثیر آن به مسیر دیگری هدایت كنند."

این کارشناس همچنین از واکنش‌های احساسی هم انتقاد می‌کند و تاکید دارد که "حق نه به قدمتمربوط می‌شود و نه به تفاوت مساحت این دو كشور. از حق مالكیتمان بر جزایر سه‌گانه خلیج‌فارس، به‌خصوص جزیره ابوموسی بهتر است مستندتر دفاع كنید."

سرمقاله روز شنبه شرق را هم غلامرضا نظربلند در همین زمینه نوشته بود: " آیا اگر همین اعاده نیم‌بند حاكمیت ایران بر گوشه‌ای از خاك خود نبود، بحرین می‌توانست، اعلام استقلال كند و اگر هم می‌توانست، آیا توسط ایران به‌ رسمیت شناخته می‌شد و اگر هم فرضا به رسمیت شناخته می‌شد در صورتی كه بازپس‌گیری جزایر سه‌گانه محقق نمی‌شد، شناسایی رسمیت مورد اشاره پس‌گرفته نمی‌شد و از آن مهم‌تر منطقه آبستن حوادث ناگواری نمی‌شد و زیان آن ‌را متوجه شیخ‌نشین‌های منطقه به‌طور اعم و بحرین به‌طور اخص نمی‌ساخت؟ آیا قطر می‌توانست با پشت پا زدن به توافقنامه ۲۷ فوریه ۱۹۶۸ مبنی بر تشكیل فدراسیونی از ۹ شیخ‌نشین حاشیه جنوبی خلیج‌ فارس (شامل قطر، بحرین و هفت امارت تشكیل‌دهنده كشور امارات متحده عربی‌ فعلی) راه خود را از بقیه جدا كند و منفردا اعلام استقلال كند؟ آیا فدراسیونی از شش و سپس هفت امارت متصالحه شكل می‌گرفت و كشوری به ‌نام امارات عربی متحده به‌ وجود می‌آمد؟ و آیا صلح و آرامش حاكم بر این منطقه آن‌ هم‌ در وانفسای شیوع بیماری واگیر و مرگ‌بار ناامنی در خیلی از نقاط خاورمیانه و آفریقا، محلی از اعراب پیدا می‌كرد؟"

«هشدار ارتش به امارات» تیتر یک روزنامه شرق بود که در آن با ادبیاتی حماسی به استقبال سخنان یک مقام نظامی ایران رفته است: "سه ‌تا هستند، دو برادر و یك پدر. دور تا دورشان هم آب است. آبی كه قدمتش از تاریخ تشكیل برخی از كشورهایی كه بر خوان‌اش نشسته‌اند بیشتر است..."

«هشدار ارتش به امارات» هم تیتر یک این روزنامه بود که در آن با ادبیاتی حماسی به استقبال سخنان یک مقام نظامی ایران رفته است: "سه ‌تا هستند، دو برادر و یك پدر. دور تا دورشان هم آب است. آبی كه قدمتش از تاریخ تشكیل برخی از كشورهایی كه بر خوان‌اش نشسته‌اند بیشتر است. خیلی هم بیشتر؛ نه یك سال و یك دهه و یك قرن. سه جزیره، یك ملت؛ این داستان هزاره‌هاست. روایت تاریخ است. تاریخ یك دنیا. نه دنیای این روزها؛ دنیای خیلی خیلی دورترها. «نخواندن» و «نداشتن»؛ داستان همین تاریخ است. داستان آنهایی است كه تاریخ ندارند و همین دوروبرهای زمانه ما دور هم جمع شده‌اند. تاریخ هم نمی‌خوانند لابد؛ اگر نه ادعایی بلندتر از دیوار ۴۱ ساله را نه بر زبان می‌آورند، نه باور می‌كنند. این داستان آنهایی است كه تاریخ نمی‌خوانند، چون تاریخ ندارند؛ چون تاریخ خواندن به سودشان نیست. شاید هم حق دارند؛ همزادی در تاریخ ندارند. «رستم» ندارند. «اسفندیار» ندارند. «سیاوش» و «سهراب» ندارند. «بهرام» و «كوروش» و «اردشیر» ندارند. «فردوسی» هم كه اصلا ندارند و به‌ جز اینان، «خاك» زیادی هم ندارند. شاید برای همین است كه تصور دقیقی از خاك ندارند؛ اگر نه می‌دانند كه خاك را با «وجب» اندازه می‌گیرند نه با «عدد»، كه حالا بشود سه عددش را از ایرانیان بگیرند و دو عددش را از جای دیگر جور كنند. حالا كه نه، چند سالی است حدود ۴۱ سال، شبه‌جزیره‌ای پیدا شده و ادعای مالكیت سه جزیره از یك خاك پهناور می‌كند؛ این از عجایب دنیای ماست؛ جزیره‌ای مدعی سه‌جزیره از یك خاك به قدمت تاریخ؛ هم تاریخ مكتوب، هم پیشدادی. این هم از طنز‌های تلخ این روزهاست. دهانی كه می‌خواهد لقمه‌ای بزرگ‌تر از خودش را ببلعد؛ تكه‌ای از یك خاك بزرگ. این البته بخشی از یك داستان بزرگ‌تر است؛ داستان یك دریا؛ «خلیج ‌پارس»؛ خوان نعمت و بركت. ادعای امارات متحده عربی بر مالكیت «تنب بزرگ» و «تنب كوچك» و «ابوموسی»، ادعایی بر آب است؛ از جنس همان ماسه نوشته‌هایی كه كودكان ایرانی با خیالی راحت از پاك‌سازی، هرچه در رویای‌شان است را با ماسه بر ساحل خلیج‌پارس می‌نویسند، بعد هم آب كار خودش را می‌كند، می‌شوید و می‌برد. مانند ادعای وجود خلیج «ع ر ب ی» كه هی می‌گویند و هی آب دریای پارس آن را می‌شوید و می‌برد؛ ماسه‌ها را سر جایشان باز می‌گرداند. برای پاك كردن ادعای مالكیت بر جزیره‌های ایرانی توسط امارات اما نوبت به آب نمی‌رسد؛ باد زود‌تر از آب آن را می‌برد. ماجرای این جزیره‌ها و ادعای مالكیت كشوری با ۴۱ سال تاریخ، نمایی از ماجرای «ملا» و «آش» است؛ آش این جزیره‌ها اما شور است؛ شور شور. لقمه‌اش هم به دهان امارات نمی‌آید. دندان‌گیر كه نیست، گلوگیر هم هست. بهانه جدید امارات برای تكرار این ادعا سفر هیات دولت دهم به استان هرمزگان و بازدید از جزیره ابوموسی است. بعد از این، امارات ادعا كرد این سفر نقض «تمامیت ارضی‌اش» است؛ از آن ادعا‌های ناشی از بی‌تاریخی. چند كشور غربی هم نیمچه حمایتی كردند كه موضوع مورد اختلاف ایران و امارات باید در دادگاه‌های بین‌المللی حل‌ و ‌فصل شود؛ كدام موضوع؟ البته توضیح نداده‌اند. نمایندگی دایم ایران در سازمان‌ملل متحد هم به «سوزان رایس» رئیس آمریكایی شورای امنیت و «بان‌كی‌ مون» دبیركل كره‌ای سازمان ‌ملل نامه نوشته كه «خلیج‌ فارس»، خلیج ‌فارس است و این جزیره‌ها هم جزو همیشگی خاك ایران و غیرقابل مذاكره؛ توضیح واضحات داده‌اند. موضوع خاك و آب كه به میان می‌آید سربازان میهن هم دنبالش می‌آیند. شاید برای همین است، هر كه لباس رزم پوشید می‌گویند سرباز این «آب‌ و‌ خاك» است. حالا فرمانده نیروی زمینی ارتش هم كه دیده اماراتی‌ها كوتاه‌ بیا نیستند تاكید كرده سه جزیره تنب بزرگ و تنب كوچك و ابوموسی در خلیج ‌فارس متعلق به ایران است و ایران برای دفاع از این حقش «قاطعانه» و با قدرت ایستاده."

در همین روز تیتر یک روزنامه اعتماد «هشدار به اعراب» بود. در این گزارش از قول احمدرضا پوردستان، فرمانده نیروی زمینی ارتش آمده بود: "به هیچ كشوری اجازه كوچك‌ترین دست‌اندازی را نمی‌دهیم، اگر این‌طور شود و این شیطنت‌ها از طریق دیپلماسی حل نشود نیروهای نظامی آماده‌اند اقتدار نظام را به كشور متعرض نشان دهند."

و همین طور به موضع رامین ‌مهمانپرست، سخنگوی وزارت امور خارجه ایران اشاره شده بود که می‌گفت: "تعلق این جزایر به خاك ایران امری ثابت، لایتغیر و غیرقابل مذاكره است."

روزنامه وطن امروز هم عکسی بزرگ از نقشه خلیج فارس را بی هیچ نام و نشانی منتشر کرده و تیتر زده بود: " اگر دیپلماسی جواب ندهد، با قدرت نظامی اقتدارمان را نشان می‌دهیم"

شنبه دوم – امارات با ارتش، امارات بی‌ارتش

یک هفته بعد روزنامه اعتماد در گزارشی با عنوان «ادامه ادعاهای امارات» نوشته بود: "كمتر از یك هفته پس از هشدار شدیداللحن فرمانده نیروی دریایی سپاه ایران به شیخ‌نشین امارات متحده عربی مبنی بر این ‌كه این نیروی نظامی به زودی تفنگ‌داران دریایی خود را به جزایر سه‌گانه اعزام می‌كند و پس از این ‌كه برخی از نمایندگان مجلس طرحی را برای تصویب استانی به نام خلیج‌فارس به میان آورده‌اند، امارات مجددا به تكرار ادعاهای بی‌اساسش پرداخت."

همچنین از زبان رئیس پلیس دوبی آمده بود که "اگر امارات به دنبال جنگ بود، ‌تر و خشك و همه‌ چیز سه جزیره را باهم می‌سوزاند ولی ما به دنبال راه‌حل‌های مسالمت‌آمیز با هر همسایه‌ای هستیم."

وی همچنین مدعی شده است: "از نظر قدرت، امارات بسیار قوی است. ایران جزایر امارات را زمانی اشغال كرد كه امارات اصلا ارتش نداشت. بله! ایران جزایر اماراتی را چند ساعت قبل از اعلام برپایی دولت امارات، اشغال كرد. امارات در آن مقطع ارتش نداشت ولی ایران در آن زمان پنجمین ارتش قدرتمند جهان بود."

یکشنبه – "شاخ ‌شدن شیخک‌ها"

روز ملی خلیج فارس باز فرصتی بود تا روزنامه‌های ایران به موضوع جزایر سه‌گانه بپردازند.

روزنامه آرمان این روز را در کنار لوگوی خود تبریک گفته بود، مشابه کاری که روزنامه ایران با عکس و شعاری کنار لوگو انجام داده بود.

روزنامه تهران امروز هم در گزارشی به این موضوع پرداخته بود که "چرا می‌گوییم خلیج فارس؟"

البته نویسنده در همان ابتدا تکلیف را روشن کرده و نوشته بود: "هیچ كس شكی در تعلق داشتن خلیج ‌فارس به ایرانیان ندارد. حتی اروپاییان و آمریكایی‌ها كه امروز در مقابل ادعای شیخ‌نشین‌های اطراف خیلج‌فارس برای تراشیدن یك «اسم جعلی» سكوت كرده‌اند! تنها نگاهی به تلاش و كاوش‌های «دیوید وایت ‌هاوس» باستان‌شناس انگلیسی برای اثبات تعلق داشتن امواج نیلگون خلیج فارس به ایرانیان و پارسیان كافی است. او كسی بود كه قصه هزار و یك‌ شب ایرانیان را كه ۱۷۰۰ سال پیش در ساحل خلیج فارس نقش بسته بود از زیر خروارها خاك بیرون كشید و به گوش جهانیان رساند. البته كاوش‌های دیگری، قصه ایرانیان و خلیج فارس را به هزاره های قدیمی‌تر می‌برد، یعنی به دوره هخامنشی و ایلامی! «اسحاق پناهی» و «توماس ماكوسكی» روسای كتابخانه ملی ایران و لهستان به تازگی دیدار كرده و ماكوسكی گفته كه در راستای گسترش روابط فرهنگی بین ورشو و تهران، نقشه قدیمی مزین به نام خلیج فارس را تقدیم جمهوری اسلامی ایران خواهد كرد."

روزنامه تهران امروز: "هیچ كس شكی در تعلق داشتن خلیج ‌فارس به ایرانیان ندارد. حتی اروپاییان و آمریكایی‌ها كه امروز در مقابل ادعای شیخ‌نشین‌های اطراف خیلج‌فارس برای تراشیدن یك «اسم جعلی» سكوت كرده‌اند!"

اسماعیل کوثری، نماینده تهران هم در یادداشتی با تاکید بر این که "جامعه امروز ایران، جامعه‌ای در صحنه و حساس به تمامیت ارضی كشور است" ایرانی‌ها را به خواندن تاریخ فراخوانده بود.

روزنامه جام‌ جم، خلیج فارس را «نماد هم‌گرایی ایرانیان» نامیده و مدیركل صدا و سیمای مركز خراسان شمالی در این مطلب که عکس یک روزنامه شده، نوشته است: "نام خلیج‌ فارس جزو 4 دریای شناخته‌شده‌ای بود كه به اعتقاد یونانیان كهن همگی از یك اقیانوس عظیم پدید آمده‌اند؛ این‌ها بسیار پیش از آن بوده كه داریوش هخامنشی در كتیبه‌های خود از دریای پارس سخن بگوید. این نام پرتوافكن میراث گران‌سنگی است كه نیاكانمان با سنت‌ها و آیین‌های خویش درهم آمیخته و با پوششی از باورهای ژرف دینی و اعتقادی از خود به یادگار نهاده‌اند."

روزنامه سیاست روز به همین مناسبت یادداشتی داشت با عنوان «بیا شاخ شدن شیخك‌ها را جدی نگیریم».

نویسنده توصیه کرده بود: "بیا این شاخ شدن شیخك‌های كشورهای حاشیه خلیج فارس را بی‌خیال شویم. اصلا بگذار آنها گلو یا هر جای دیگرشان را كه دوست دارند پاره كنند و اسم این خلیج تا همیشه فارس را جعل كنند. بگذار آن جوانك غوره نشده، ادای مویزها را دربیاورد و یك جایش یا همه جایش از این كه رئیس جمهور ما به یكی از جزایر سه‌گانه ایرانی خلیج فارس سفر كرده بسوزد. آن بچه نه سنش به ماندگاری نام خلیج فارس و جزایر ایرانی قد می‌دهد و نه عقلش. بگذار هر شِكری دوست دارند بخورند. بگذار آن طرف آبی‌ها و غربی‌ها پدرشان دربیاید تا تاریخ را جعل كنند. برایت اصلا مهم نباشد كه وقتی توی موتورهای جست‌وجوگرشان عبارت persian gulf را تایپ می‌كنیم، پیشنهادهای بی‌شرمانه جعلی به تو می‌دهند. این‌ها همه نشان از این دارد كه بزرگی كشور من و تو دارد می‌چزاندشان. همه جایشان دارد آتش می‌گیرد از اینكه ایران ما بزرگ‌تر و بلندمرتبه‌تر از جمع همه این به اصطلاح كشورهای حاشیه خلیج فارس است."

روزنامه سیاست روز: "بگذار آن طرف آبی‌ها و غربی‌ها پدرشان دربیاید تا تاریخ را جعل كنند. برایت اصلا مهم نباشد كه وقتی توی موتورهای جست‌وجوگرشان عبارت persian gulf را تایپ می‌كنیم، پیشنهادهای بی‌شرمانه جعلی به تو می‌دهند."

کیهان برزگر در روزنامه شرق یادداشتی نوشته و عنوان کرده بود: "با وجود خلیج ‌فارس، ایران هیچ وقت از لحاظ فرهنگی، اقتصادی و سیاسی منزوی نخواهد بود. خلیج‌ فارس همواره نقطه امتیاز و فرصت‌سازی در سیاست خارجی ایران و روابط با ملت‌های دیگر بوده است. نكته آخر این كه هر چند تمامی شواهد نشان می‌دهند كه خلیج ‌فارس اهمیت خود را برای نظام امنیت منطقه‌ای و انرژی جهانی حفظ خواهد كرد اما برای ایرانیان اهمیت خلیج‌ فارس بیش از هر چیز مربوط به نقش آن در ایجاد انسجام ملی و تقویت همبستگی ایرانیان است كه باید قدر آن را دانست."

عکس یک روزنامه قدس هم به نقشه خلیج فارس اختصاص داشت و تیتر زده شده بود: «روز طلایی خلیج فارس».

روزنامه ملت با تیتر «وطن یعنی خلیج تا ابد فارس» پرونده‌ای را درباره این موضوع ترتیب داده بود.

در یکی از مطالب این پرونده درباره جزیره ابوموسی اطلاعاتی جمع‌آوری شده بود. از جمله این که "این جزیره در اسناد تاریخی و نقشه‌ها با نام بوموو BoumOuw بوم+اوو Aouw یعنی آب (معرب آن بومف) و با نام گپ سبزو (به معنای جای سبز) و بوم سوز یا بوموسو BoumSou ثبت شده (بوم به معنی مكان است و «سو» چند معنی دارد سو Souw مخفف سوز Souz نام یك نوع سبزی است و به‌طور كلی نیز در زبان فارسی كهن معنی سبز می‌دهد و در مجموع می‌توان آن را به معنای زمین سبزنامید). نام ابوموسی یك نام جدید است و سابقه آن به حدود بیش‌تر از یك‌صد سال قبل برمی‌گردد كه یكی از ساكنان به نام ابوموسی این نام را بجای بوموسو BoumSou رایج ساخت{...} این جزیره یكی از مراكز صدور نفت خام كشور است كه با ظرفیتی قابل توجه فعالیت می‌كند{...} از خوش‌آب‌وهواترین مناطق خلیج فارس است و انواع گیاهان و جانوران دریایی در ساحل آن به چشم می‌خورد."

روزنامه ملت با تیتر «وطن یعنی خلیج تا ابد فارس» پرونده‌ای را درباره این موضوع ترتیب داده بود. در یکی از مطالب این پرونده درباره جزیره ابوموسی اطلاعاتی جمع‌آوری شده بود. از جمله این که نام ابوموسی یك نام جدید است و سابقه آن به حدود یك‌صد سال قبل برمی‌گردد.

در مطلبی دیگر به اهمیت گردش‌گری منطقه پرداخته شده بود: "خلیج فارس می‌تواند به عنوان یكی از قطب‌های مهم جذب توریسم شناخته شود اما هنوز برنامه‌ریزی‌های اساسی و مناسب برای بهبود این موضوع انجام نشده است. خیلی از افراد در خارج از ایران به گمان این‌كه محدودیت‌هایی در ایران وجود دارد نمی‌توانند آن‌گونه كه باید و شاید از جاذبه‌های توریستی ایران بهره‌مند شوند و فكر می‌كنند ایران امكان جذب توریست ندارد. در حالی كه سالانه خیلی از افراد برای بازدید از مناطق مختلف به ایران سفر می‌كنند در حالی كه هدفشان تحقق تفریحات غیراخلاقی نیست. با این وجود لازم است تا اقدامات اساسی و مثمرثمری در حوزه بازاریابی و گردش‌گری در این مناطق شكل بگیرد تا كشورهای خرد و ‌ریزی كه در مقابل ایران هیچ ارزش معنوی و وجودی ندارند درباره حتی آبزیان خلیج فارس اظهارنظر نكنند. حل این مسئله نیازی به درگیری ندارد و به ‌راحتی می‌توان با در نظر گرفتن مدیران با تجربه و كارشناس نسبت به حل آن اقدام كرد."

روزنامه هفت صبح هم تیتر یک خود را «هجوم ۶۰ هزار ایرانی به صفحه فیس‌بوک ملک عبدالله» انتخاب کرده و نوشته است: "با فرارسیدن روز ملی خلیج‌ فارس، ایرانیان در شبکه‌های اجتماعی به خصوص فیس‌بوک با تحرکی قابل تقدیر و ابتکاراتی خلاقانه جنگ تبلیغاتی شدیدی را علیه ادعاهای شیوخ به راه انداخته‌اند و آغازگر یک جنگ سایبری به تمام معنا شده‌اند."

نویسنده این مطلب تاکید دارد که "میهن از جمله موضوعاتی است که ایرانیان بر سر آن شوخی ندارند."

یک هفته با مجلس پیش‌بینی‌ناپذیر هشتم

Sat, 14 Apr 2012 10:04:36 +0000

پیشخوان

بهروز صمدبیگی

بهروز صمدبیگی - مجلس هشتم روزهای پایانی خود را پشت‌سر می‌گذارد، در حالی که هنوز بودجه سال ۹۱ کشور به تصویب نهایی نرسیده و انتخابات مرحله دوم مجلس نهم هم در راه است.

در این روزها اختلافات مجلس و دولت به بالاترین حد ممکن رسیده و توصیه‌های رهبری و ریش‌سفیدی چهره‌ها برای گذر از این برهه پرتنش به کار افتاده است. اخبار مجلس از نگاه روزنامه‌های ایران در هفته‌ای که گذشت، موضوع "پیشخوان" این هفته است.

شنبه – هیات حل اختلاف وارد می‌شود

روزنامه ابتکار روز شنبه هم تیتر یک و هم عکس صفحه یک خود را به مجلس اختصاص داده است. در گزارشی که مربوط به "تیتر یک" این روزنامه با عنوان "ورود هیات حل اختلاف به موضوع استیضاح" است، به نقل از خبرگزاری فارس از نامه احمدی‌نژاد به هاشمی شاهرودی و درخواست حل و فصل استیضاح وزیر کار و رفاه خبر داده شده است.

واکنش علی لاریجانی، رئیس مجلس شورای اسلامی مبنی بر این که "استیضاح یک وزیر از مصادیق اختلاف میان قوا نیست و احتیاجی به ورود هیات حل اختلاف مشاهده نمی‌شود" درج شده است.

روزنامه ابتکار به نقل از محد دهقان، نماینده مجلس: اگر هیات حل اختلاف از آقای مرتضوی بخواهد که کناره‌گیری کند وی باید از سمتش کناره‌گیری کند تا موضوع استیضاح منتفی شود

محمد دهقان، یکی از اعضای هیات رئیسه مجلس هم اینطور واکنش نشان داده است: "اگر هیات حل اختلاف از آقای مرتضوی بخواهد که کناره‌گیری کند وی باید از سمتش کناره‌گیری کند تا موضوع استیضاح منتفی شود."

سیدسلمان ذاکر، نماینده ارومیه هم با بی‌ارتباط دانستن موضوع استیضاح به شورای اختلاف، منتفی شدن استیضاح را "مصالحه نمایندگان با دولت" نامیده است.

در گزارش دیگر این روزنامه با تیتر "فقط با اجازه مجلس!" از قول علی لاریجانی آمده است که "اجرای فاز دوم هدفمندی بدون امضای مجلس ممکن نیست."

در همین روز، روزنامه اعتماد در صفحه حقوق خود به بررسی پاسخ‌های احمدی نژاد در جلسه سوال نمایندگان مجلس پرداخته است.

در این مطلب ابتدا طرح سوال می‌شود که "آنچه به وضوح در اصل ۸۸ قانون اساسی مشخص است، سوال نمایندگان باید از وظایف رییس‌جمهوری باشد. حال آیا واقعا می‌توان با عنایت به منطق اصل مذكور اختیارات رییس‌جمهوری را مصون از نظارت قوه مقننه دانست؟

و آیا مصلحت و شأن نظام اجازه می‌‌دهد در هر مورد كه رییس‌جمهوری از اختیارات خود تخطی كرد، به سراغ ماده ۱۹ قانون تعیین حدود وظایف و اختیارات و مسوولیت‌های رییس‌جمهوری برویم که بیان می‌‌دارد: رسیدگی به اتهامات مربوط به تخلفات درباره وظایف و اختیارات رییس‌جمهوری در صلاحیت دیوان عالی کشور است.

سپس برای پاسخ به این سوال به سوگند رییس‌جمهوری در ابتدای فعالیت چهارساله‌اش استناد می‌شود و نیز اصل ۱۲۲ قانون اساسی كه بیان می‌دارد رییس‌جمهوری در حدود اختیارات و وظایفی كه به موجب قانون اساسی یا قوانین عادی برعهده دارد، در برابر ملت و رهبر و مجلس شورای اسلامی مسوول است.

در پایان این مطلب می‌خوانیم: " مطمئنا با تدقیق در مفهومی كه از روح قانون اساسی قابل استنباط است، به این نتیجه می‌رسیم كه رییس‌جمهوری یا وزیران باید در حدود اختیارات‌شان در برابر نمایندگان مردم مسوول و پاسخگو باشند و عدم مسوولیت به هیچ‌وجه با اهداف انقلاب و قانون اساسی مطابقت ندارد."

در سوی دیگر روزنامه ایران گفت‌وگویی با معاون پارلمانی احمدی نژاد منتشر کرده که در لید آن می‌خوانیم: " مجلس هشتم سال جدید را به گونه‌ای آغاز كرد كه به اعتقاد بسیاری باید در تناسب این رفتار با رهنمودهای رهبر معظم انقلاب تأمل كرد.

اظهار نظرها و اتخاذ مواضع تند نسبت به دولت و شخص رئیس جمهور در رسانه‌ها و صحن مجلس و همچنین پیگیری طرح استیضاح وزیر كار به دلیل یك انتصاب كاملاً قانونی از مهمترین موضوعات مجلس هشتم در روزهای پایانی عمرش است."

محمدرضا میرتاج‌الدینی در این مصاحبه که تیتر " دوست داشتیم پایان خوشی برای مجلس هشتم رقم بخورد" برای آن انتخاب شده، عنوان کرده است: " انتظار ما این بود و هست كه با شروع سال جدید و در ماه‌های پایانی مجلس هشتم همه كارها در راستای رهنمودهای مقام معظم رهبری باشد و با تقویت رویكرد همگرایی، پایان خوشی برای مجلس هشتم رقم بخورد.

در عین حال اكنون مهمترین موضوع برای مجلس، بررسی بودجه سال ۹۱ است كه می‌تواند تمام وقت باقی‌مانده مجلس را به خود معطوف كند. [...] روی‌ آوردن به چالش ما را از راه اصلی و عمل به این رهنمودهای راهگشا دور می‌كند. استیضاح از برنامه‌هایی است كه باید به عنوان آخرین راهكار در نظر گرفته شود. استیضاح در شرایطی باید انجام شود كه راه دیگری وجود نداشته باشد..."

یکشنبه – وزیر استیضاح شود، مرتضوی ترفیع می‌گیرد!

اعتماد گزارش اصلی صفحه سیاست خود را به تایید و تكذیب‌‌های نامه احمدی‌نژاد به آیت‌الله شاهرودی اختصاص داده و با انتشار عکسی از علی لاریجانی و شاهرودی نوشته است: " اینجا راهروی كناری ساختمان قدس مجمع تشخیص مصلحت نظام است.

آیت‌الله شاهرودی و علی لاریجانی به‌یقین حرفی مهم‌تر از مرتضوی و نامه گلایه‌گونه احمدی‌نژاد ندارند.

اعتماد: اینجا راهروی كناری ساختمان قدس مجمع تشخیص مصلحت نظام است. آیت‌الله شاهرودی و علی لاریجانی به‌یقین حرفی مهم‌تر از مرتضوی و نامه گلایه‌گونه احمدی‌نژاد ندارند

نامه‌یی كه دو روز پیش از سوی رییس‌جمهوری به دفتر آیت‌الله صادر شده و از او خواسته شده به علی لاریجانی پیغام برساند كه باید درباره استیضاح كوتاه بیایند و احتمالا آیت‌الله شاهرودی نخستین فرصت این پادرمیانی با لاریجانی را در همین فاصله پیش از آغاز جلسه مجمع تشخیص مصلحت نظام پیدا كرده است.

داور و متشاكی در تصویری كه دوربین‌ها دیروز شكار كردند، جمعند و شاید حرف از گلایه‌های رییس شاكی باشد.

تصویری با چهره نه‌چندان آرام علی لاریجانی و احتمالا تكرار همان دیالوگ‌هایی كه یك روز پیشتر به رسانه‌ها گفته بود "استیضاح وزیر كار به خاطر انتصاب مرتضوی ربطی به حدود اختیارات شورای حل اختلافی آیت‌الله ندارد و نمایندگان مختارند در حق استیضاح" و البته ابهام رسانه‌ها درباره موضع نهایی آیت‌الله شاهرودی. چرا كه وی از روز پنج‌شنبه تاكنون سكوت رسانه‌یی كرده و مشخص نیست چه موضعی درباره مرتضوی، مدیرعاملی تامین اجتماعی و نامه شكایت‌وارانه احمدی‌نژاد از مجلس دارد."

همچنین به تکذیب نامه‌نگاری از سوی پایگاه اطلاع‌رسانی ریاست‌جمهوری اشاره شده و این که بسیاری از سایت‌های خبری این تكذیبیه را بیشتر تاكتیك رسانه‌ای دولت دانسته‌اند، هرچند رییس دفتر آیت‌الله شاهرودی نیز این نامه‌نگاری را تکذیب کرده است.

روزنامه تهران امروز هم در صفحه یک خود به موضوع " تاریخچه نامه‌نگاری سران قوا به رهبر معظم انقلاب در زمان ریاست جمهوری احمدی‌نژاد" پرداخته و تیتر زده است:

"نامه هایی برای حل اختلاف" در این گزارش با اشاره به جایگاه "فصل‌الخطاب" رهبری مجموع نامه‌های ارسال شده از سوی مجلس و دولت به آیت‌الله خامنه‌ای را به این شرح فهرست کرده است:

۱۵ فروردین ۹۰ - نامه علی لاریجانی در اعتراض به اجرای فاز دوم هدفمندی یارانه‌ها

۳۱ فروردین ۸۹ – نامه علی لاریجانی درباره تداخل مکرر وظایف مجلس و شورای عالی انقلاب فرهنگی

سال ۸۹ - نامه علی لاریجانی با مضمون شکایت از دولت و وارد دانستن اشکالاتی بر رفتار آن

بهمن ۸۶ – نامه غلامعلی حدادعادل اختاف نظر دولت و مجلس بر سر تامین کسری اعتبار گازرسانی به روستا‌ها

تیر ۸۸ – نامه محمود احمدی‌نژاد در پاسخ به نامه رهبری در خصوص کناره‌گیری اسفندیار رحیم‌مشایی از معاونت رئیس جمهور

۱۴ اردیبهشت ۹۰ - نامه محمود احمدی‌نژاد درباره تشکیل وزارت ورزش و جوانان

سال ۸۹ - نامه محمود احمدی‌نژاد با مضمون شکایت از مجلس و وارد دانستن اشکالاتی بر رفتار آن.

تیتر یک روزنامه سیاست‌روز هم از این قرار است: " آیا استیضاح وزیر كار به صلاح است؟" در این گزارش آمده است: " این روزها در میان افكار عمومی چند شایعه مطرح است. از جمله اینكه گفته می‌شود رئیس‌جمهوری تصمیم دارد در صورت استیضاح و بركناری وزیر كار، سعید مرتضوی كه حضورش در تامین اجتماعی حاشیه ساز شده را به سرپرستی وزارتخانه فوق منصوب كند كه در این صورت هیچ اعتراضی به وی قابل طرح نخواهد بود.

از سوی دیگر برخی‌ها اتفاقات جلسه طرح سوال از رئیس‌جمهور و پاسخ های احمدی‌نژاد به مجلسیان را عامل اصلی این استیضاح می‌دانند."

شرق: نخستین‌بار است كه رییس مجلس‌شورای‌اسلامی برای جلوگیری از یك اقدام رییس‌جمهوری ( اجرای فاز دوم قانون هدفمندی یارانه) خواستار اعمال اختیارات رهبری براساس اصل ۱۱۰ قانون‌اساسی شده است

تیتر یک شرق هم "جزییات نامه لاریجانی به رهبری" است و عنوان شده که " این برای نخستین‌بار است كه رییس مجلس‌شورای‌اسلامی برای جلوگیری از یك اقدام رییس‌جمهوری خواستار اعمال اختیارات رهبری براساس اصل ۱۱۰ قانون‌اساسی شده است."

در این گزارش همچنین یادآوری شده است: " پیش از اجرای فاز دوم قانون هدفمندی یارانه اواخر دی‌ماه سال گذشته در پی وعده‌های رییس‌جمهور مبنی بر اجرای فاز دوم هدفمندی، رییس كمیسیون ویژه مجلس‌شورای‌اسلامی با تاكید بر اینكه ایجاد تعهد در اجرای قانون هدفمندی یارانه‌ها برای خزانه بدون آنكه منبع آن تامین شده باشد خلاف قانون و عقل است، به دولت هشدار داد در صورت ایجاد چنین تعهدی، این موضوع تعقیب قضایی خواهد شد. "

دوشنبه - مجلس و یک رای تاریخی

روزنامه اعتماد برای تیتر یک خود با اشاره به رای نیاوردن كلیات لایحه بودجه ۹۱ در كمیسیون تلفیق مجلس عبارت "اتفاق بی‌سابقه در تاریخ بودجه‌نویسی كشور" را انتخاب کرده است.

گزارش‌نویس اعتماد متذکر شده است که " كمیسیون تلفیق عصر دیروز با ۱۹ رای مخالف و ۱۵ رای موافق و یک رای ممتنع به کلیات لایحه بودجه رای منفی داد. این لایحه ۵۱۰ هزار میلیارد تومانی كه اواخر بهمن ماه به مجلس تقدیم شد از همان ابتدا مورد انتقاد نمایندگان اصول‌گرایی مانند احمد توكلی و الیاس نادران و همچنین مصباحی‌مقدم – اقتصادخوانده‌های مجلس – قرار گرفت."

تیتر یک روزنامه تهران امروز هم مرتبط با این خبر و " دومین چالش اقتصادی مجلس با دولت" است.

روزنامه دنیای اقتصاد اما با درج تیتری کوچک در صفحه یک با عنوان "تردید مجلس درباره بودجه ۹۱" به استقبال این موضوع رفته است. شرق هم تیتر زده است:

" رد تاریخی" و با اشاره به اینکه چنین رخدادی در تاریخ یکصدساله بودجه‌نویسی ایران بی‌سابقه است نوشته است: "بودجه‌ای كه با "تقدیم" سرسازگاری نداشت، سر"تصویب" هم برنداشت.

كمیسیون تلفیق مجلس كلیات لایحه بودجه سال ۱۳۹۱را رد كرد؛ آن هم چه رد كردنی. كمتر از یك سوم اعضای كمیسیون تلفیق به لایحه بودجه سال ۱۳۹۱رای مثبت دادند تا یك "اولین" دیگر شكل بگیرد. اولین لایحه بودجه‌ای كه از دروازه كمیسیون تلفیق نگذشت و مهر "بازگشت خورد" بر پیشانی‌اش نشست؛ اتفاقی كه حتما در تاریخ بودجه‌نویسی كشور ثبت می‌شود؛ آن گونه كه تاخیرهای پیاپی دولت‌های نهم و دهم در ارایه لایحه‌های بودجه ثبت شده است؛ تاخیر‌هایی از یك ماه تا ۷۵ روز."

روزنامه ایران در یکی از تیترهای صفحه یک خود از " تبــانی در كمیسیون تلفیق مجلس برای رد كلیات بودجه" خبر داده بود و به نقل از موسی قربانی، عضو كمیسیون تلفیق نوشت: "معتقدم رأی‌گیری واقعی نیست و تبانی توسط رئیس كمیسیون و نایب رئیس انجام شد. رأی نیاوردن كلیات به آن معناست كه كشور نیازی به بودجه ندارد." او معتقد بود رای نیاوردن کلیات بودجه هیچ منطقی ندارد.

سه‌شنبه – "مصلحت" و رهبری رای مجلس را برگرداندند

روز سه‌شنبه نیز تیترها از عوض شدن نظر مجلس خبر می‌داد. آفتاب یزد تیتر زده بود: "لاریجانی باز هم ناجی دولت" و اعتماد گزارش داده بود: " ریش‌سفیدی رییس مجلس دیروز باعث شد تا كلیات لایحه بودجه سال ۹۱ كل كشور كه روز قبل از آن در رای‌گیری كمیسیون تلفیق رد شده بود، سرانجام تصویب شود."

روزنامه جوان : اصلاح‌طلبان و رسانه‌هایشان در برابر موضوع رد و تصویب لایحه بودجه ۹۱ كه مسئله كوچكی هم نبود، بی‌كار ننشستند و به قدری به این موضوع پرداختند كه معلوم بود به دنبال صید ماهی از آب گل‌آلود می‌گردند

روزنامه جوان با تیتر "بودجه ۹۱، آزمون اصول‌گرایی" به این موضوع پرداخته و تاکید دارد که "مصلحت كلی فدای نفع جزئی نشد" گزارش‌نویس روزنامه منتسب به سپاه پاسداران معتقد بود: " طبیعی است كه اختلاف اصول‌گرایان در شرایط فعلی، اولین بهره را نصیب اصلاح‌طلبان می‌كند.

به‌گونه‌ای‌كه آنان منتظر هر فرصتی هستند تا از كوچكترین اختلافات میان اصول‌گرایان، كوهی از اختلافات میان این طیف سیاسی را در رسانه‌های خود انتشار دهند.

بر همین اساس، اصلاح‌طلبان و رسانه‌هایشان در برابر موضوع رد و تصویب لایحه بودجه ۹۱ كه مسئله كوچكی هم نبود، بی‌كار ننشستند و به قدری به این موضوع پرداختند كه معلوم بود به دنبال صید ماهی از آب گل‌آلود می‌گردند. به‌راستی چرا باید كاری توسط اصول‌گرایان انجام شود كه با دست خود، بزرگترین سوژه‌های تخریبی را به رقبای خود دهند؟"

گزارش صفحه سیاست شرق هم تیتر "تجدید در عدد ۲۰ " را بر پیشانی دارد و در گزارش سروش فرهادیان آمده بود: "نتیجه برگزاری جلسه رای‌گیری دوباره از کمیسیون تلفیق برای کلیات لایحه بودجه سال ۹۱ همانی شد که «مصلحت» است؛ باز هم رای‌گیری شد تا رای مثبت به کلیات لایحه بودجه سال ۹۱ اخذ شود. تجدیدی که باعث شد نمره کافی برای فرار از مردودی به کیسه لایحه بودجه ۵۱۰‌هزارمیلیارد تومانی سال ۹۱ ریخته شود؛ تجدیدی که ساده و از سر کم‌تلاشی به دست نیامد. دست رد کمیسیون تلفیق به کلیات لایحه بودجه، ۲۴ ساعت هم دوام نیاورد تا این اقدام تاریخ‌ساز تاریخی‌تر شود؛ تصمیمی که مجلس کمتر از یک روز بر آن ایستادگی کرد. اگر عصر یکشنبه ۱۹ عضو کمیسیون به لایحه «نه» گفتند صبح دوشنبه ۲۰ نفر ردیف شدند تا به آن «بله» بگویند؛ بله‌ای که هر چند در عدد ۲۰ ایستاد اما نتیجه‌اش مردودی نظر روز یکشنبه كمیسیونی بود كه باید عصاره نگاه كارشناسی مجلس باشد.

«مهر تایید شد» بر كلیات لایحه بودجه با جوهر «مهر باطل شد» نظر كمیسیون تلفیق خیس شد.{...} صبح روز گذشته اعضای كمیسیون تلفیق را فراخواندند تا جلسه عصر یكشنبه را تجدید كنند؛ جلسه‌ای برای رسیدن به «بله».

جلسه‌ای كه با وجود اعلام قبلی در ساعت هشت صبح رسمیت پیدا نكرد؛ چراكه تعداد كافی از۵۴ عضو کمیسیون برای به نصاب رسیدن حاضرنشدند.

رییس مجلس هم چاره کار را در این دید که شخصا به محل کمیسیون تلفیق برود تا همان‌گونه که جلسه‌های صحن علنی را به نصاب می‌رساند این جلسه را هم جمع‌وجور کند و به مخالفان لایحه بگوید ایراداتی در آن هست اما ردش را به «مصلحت» نمی‌داند. بعد هم دست به دامن گروه ۱+۵ شود و پای مذاكرات هسته‌ای را پیش بكشد و برای تایید كلیات لایحه بگوید كه «رهبری هم توصیه‌هایی در این رابطه كرده‌اند.»"

پنج‌شنبه – نمایندگان حواس ندارند!

مجلس در روز آخر هفته بار دیگر در صدر اخبار روزنامه‌ها قرار داشت. ابتکار تیتر زده بود: " بازی رفت و برگشت مجلس با یک طرح" و تیتر شرق " رای ژله‌ای نمایندگان" بود: "مجلس سه‌شنبه به دوفوریت طرح تغییر سوال از رییس‌جمهور رای مثبت داد، اما دیروز در دستور قرارگرفتن کلیات این طرح رای نیاورد ولی در پی نامه 50 نماینده، بررسی دوباره کلیات به جلسه آینده موکول شد."

سروش فرهادیان - شرق : [...] رییس مجلس شخصا به محل کمیسیون تلفیق رفت تا به مخالفان لایحه بگوید ایراداتی در آن هست اما ردش را به «مصلحت» نمی‌داند. بعد هم دست به دامن گروه ۱+۵ شود و پای مذاكرات هسته‌ای را پیش بكشد و برای تایید كلیات لایحه بگوید كه "رهبری هم توصیه‌هایی در این رابطه كرده‌اند"

در گزارش روزنامه اعتماد هم با عنوان " دردسرهای پرت شدن حواس در مجلس" می‌خوانیم: "نمایندگان این روزها انگار حواس‌شان زیاد جمع نیست؛ به یك موضوع دو بار رای می‌دهند: یك بار می‌گویند نه، بعد پشیمان می‌شوند و می‌گویند آری.

دفعه اول متوجه نمی‌شوند موضوع جدی است و به طرحی رای نمی‌دهند؛ بعد كه می‌فهمند چه اتفاقی افتاده، تك ماده‌یی پیدا می‌كنند برای جبران و به همان موضوع رای می‌دهند تا جبران كنند حواس پرت‌شده‌شان را. موضوع برخورد با شوخی‌های یك رییس‌جمهور بود و طرح علی مطهری برای فرستادن پرونده رییس‌جمهورانی كه نمایندگان مجلس را جدی نگیرند، به قوه قضاییه.

یك روز پیشتر فوریت طرح ابداعی مطهری درباره طرح سوال از روسای جمهور در ایران تصویب شده بود، اما دیروز وقتی قرار بود كلیات طرح رای بیاورد، نمایندگان به قول خودشان حواس‌شان نبود كه این طرح، همان طرح معروف مطهری است و از كنارش با بی‌تفاوتی گذشتند و به‌همین‌راحتی تمام تلاش‌ها برای به نتیجه رسیدن این طرح منتفی شد؛ طرحی كه می‌گفت اگر یك رییس‌جمهور، مجلس و سوال‌هایش را در شش سوال جدی نگرفت باید استیضاحش هم كرد.

وقتی نمایندگان فهمیدند چه اشتباهی كردند سریع دست‌به‌كار شدند و دوباره طرح را از اول به جریان انداختند تا دوباره آجربه‌آجر روی هم بچینند بنایی را كه خودشان، نه نمایندگان دولتی تخریبش كرده بودند.

حامیان احمدی‌نژاد به همین دلیل شادی‌شان پابرجا نماند؛ همین كه آمدند خوشحال شوند از اینكه نجنگیده بازی را از مطهری بردند، مطهری ۴۹ نفر را جور كرد كه بیایند و بگویند آقایان از اول دوباره شروع كنیم بازی را؛ و همین شد كه جدلی دوباره بین امثال رسایی و كوچك‌زاده و آن طرف لاریجانی كه همچنان مدافع مجلس است شروع شد."

روزنامه‌های ایران در نخستین روزهای کاری ۹۱

Sun, 08 Apr 2012 14:18:16 +0000

پیشخوان؛

بهروز صمدبیگی

بهروز صمدبیگی - سال‌هاست که بیشتر روزنامه‌های ایران ترجیح می‌دهند، در دو هفته تعطیلات نوروزی منتشر نشوند و نخستین شماره‌های آنان را در نیمه دوم فروردین می‌توان دید.

انباشت چندین و چند روز خبر و تحلیل و افزایش نسبی میل و تقاضای مخاطبان اهمیت ویژه‌ای به اولین هفته کاری روزنامه‌ها در سال نو می‌بخشد. در چند روزی که از انتشار روزنامه‌های تهران می‌گذرد، مواضع آنان را در قالب سرمقاله‌ها در "پیشخوان" این هفته بررسی کرده‌ایم.

از تولید ملی تا "غلط کردم" آمریکا

صفحه اول روزنامه‌ها در روز اول کاری عموما در تسخیر پیام نوروزی رهبر جمهوری اسلامی و یا مذاکرات ایران و ۱+۵ بود. در ستون سرمقاله‌ها هم وضع کم و بیش به همین منوال بود.

شرق سرمقاله را به رییس اتاق بازرگانی و صنایع و معادن ایران سپرده بود تا محمد نهاوندیان از "تولید ملی، پشت سد موانع" بنویسد: "در حال حاضر تولید با مشكلات عدیده‌ای روبه‌رو است كه از مشكلات دیگر برای واحدهای صنعتی كشور در فضای رقابت جهانی چه در داخل اقتصاد و چه در بازارهای صادراتی می‌توان به بالا بودن هزینه‌های تحمیلی به بخش صنعت اشاره كرد.

بدون تردید یكی از این هزینه‌ها مالیات‌ است. در این زمینه می‌توان گفت بر اساس مقایسه بین‌المللی صورت‌گرفته توسط بانك جهانی، رتبه ایران در نرخ مالیات كل رتبه هشتادم است با ۲/۴۴دهمِ ‌درصد از سود واحد. یعنی مجموعه وجوهی را که ‌باید واحد تولیدی هزینه کند بیش از ۴۴درصد سود را تشكیل می‌دهد.

عامل دیگری كه در پایین رفتن قدرت رقابت واحدهای تولیدی داخلی اثر جدی دارد بحث سیاست‌های ارزی است. در شرایطی كه نرخ تورم در داخل كشور بیشتر از نرخ تورم جهانی باشد و ما سیاست تثبیت نرخ ارز را دنبال كرده باشیم هر سال كه می‌گذرد در پایان سال قدرت رقابتی تولیدكننده داخلی نسبت به رقیب خارجی خودش پایین‌تر می‌رود."

شرق- محمد مهاوندیان : در شرایطی كه نرخ تورم در داخل كشور بیشتر از نرخ تورم جهانی باشد و ما سیاست تثبیت نرخ ارز را دنبال كرده باشیم هر سال كه می‌گذرد در پایان سال قدرت رقابتی تولیدكننده داخلی نسبت به رقیب خارجی خودش پایین‌تر می‌رود

مینا اکبری در صفحه اول اعتماد یادداشتی با عنوان "هزار و یك دلیل برای‌نرفتن به سینما" داشت که به حواشی پیش آمده بر سر اکران و توقف پخش دو فیلم در تعطیلات نوروز می‌پرداخت:

"در طلیعه آغاز سالی كه سازمان سینمایی كشور می‌خواهد كارش را با ارتقای مدیریتی از سطح معاونت به ریاست به خوبی نشان دهد، فشار‌های بیرون از سینما به‌راحتی عزم مدیران را مخدوش می‌كند و تركیب را به‌هم می‌ریزد، ارزش قانونی پروانه نمایش به عنوان مهم‌ترین اهرم مدیریتی سینما زیر سوال می‌رود و ماهیت قانونی بخشنامه‌ها و دستورات قبلی نیز زیر سوال می‌رود. سینمای ایران هم نمی‌تواند در هیچ بعدی روی حرف خودش بایستد، چرا كه ماهیتش از منظر قانونی هنوز مشخص نیست.

این آثار اگر دارای مشكلی هستند، چرا پروانه ساخت و نمایش گرفتند و اگر مشكلی ندارند چرا از آنها دفاع نمی‌شود؟ ایستادن پای این فیلم‌ها ایستادن پای مضامین‌شان نیست، نشان دادن حضور قانون و ملاك‌های قانونی در سینمای ایران است.

اضافه كردن مراحل مختلف به ممیزی فیلم‌ها قبل از ساخت چه معنی ای دارد، وقتی فیلم‌ها را می‌توان با هر دیدگاه و روشی توقیف كرد؟"

سرمقاله رسالت هم به ترسیم دورنمای اقتصاد ایران اختصاص دارد و محمدکاظم انبارلویی معتقد است که بر اساس برنامه چشم انداز ۲۰ ساله جمهوری اسلامی ایران قرار است در سال ۱۴۰۴ به لحاظ اقتصادی در رتبه اول منطقه بایستد .

این هدف نه تنها عملی است، بلكه از آن جلوتر هم می توانیم ركورد بزنیم. سردبیر رسالت می‌نویسد: "اقتصاد ایران باید بر اساس یك رژیم حقوقی و علمی سامان یابد . این رژیم حقوقی و علمی در فصل چهارم قانون اساسی تحت عنوان «اقتصاد و امور مالی» از اصول ۴۳ تا ۵۵ به خوبی تعریف شده است.

ظرفیت‌های نا‌شناخته‌ای در این اصول وجود دارد که در دولت‌های گذشته و نیز دولت کنونی مورد غفلت واقع شده است. اصول ۴۴ و ۴۵ طی سه دهه گذشته در بودجه‌های سنواتی همواره نقض شده است. ظرفیت انفال به عنوان اصلیترین منبع در آمدی حکومت اسلامی در اصل ۴۵ نادیده گرفته شده است.

سهم در آمد عمومی از شرکت‌های دولتی نامشخص است. پس از گذشت سه دهه هنوز هیچ نهاد نظارتی از میزان در آمد عمومی چه در بخش «پیش بینی» و چه در 'بخش «تحقق» اطلاع درستی ندارد. مفهوم این بی انضباطی آن است كه ما دچار هرز رفت منابع هستیم و نمی توانیم به خوبی از آن برای برنامه ریزی اقتصاد ایران استفاده كنیم."

اعتماد - مینا اکبری : ایستادن پای این فیلم‌ها ایستادن پای مضامین‌شان نیست، نشان دادن حضور قانون و ملاك‌های قانونی در سینمای ایران است. اضافه كردن مراحل مختلف به ممیزی فیلم‌ها قبل از ساخت چه معنی ای دارد، وقتی فیلم‌ها را می‌توان با هر دیدگاه و روشی توقیف كرد؟

حسین شریعتمداری در سرمقاله کیهان به چند موضوع از جمله اتفاقات کشورهای منطقه، نام‌گذاری سال جدید و تحریم‌های بین‌المللی علیه ایران پرداخته است.

سردبیر کیهان معافیت ۱۱ کشور از مجازات رعایت ‌نکردن تحریم‌های ایران را به اضافه ناموفق دانستن نشست استانبول، شکست‌های آمریکا در ۱۵ روز سال نو معرفی می‌کند: " اواخر اسفندماه سال ۱۳۹۰- اوایل مارس ۲۰۱۲- مك گاورن و الیزابت مور از مسوولان عالی‌رتبه سابق «سیا» طی مقاله مشتركی در «كانسرتیوم نیوز» با اعتراض به سیاست های اوباما علیه ایران، خطاب به وی نوشته بودند «هر روز كه می گذرد، ناكامی و شكست تازه ای را در كارنامه چالش با ایران ثبت می كنی» و باید به اظهارنظر مك گاورن و الیزابت مور اضافه كرد كه تنها راه چاره پیش روی آمریكا، یك «غلط كردم» است و به هر اندازه كه در اعتراف به آن فرصت سوزی كند! باید با صدای بلندتری «غلط كردم» خود را اعلام كند."

جمهوریت و اسلامیت پس از ۳۳ سال

روز سه‌شنبه سرمقاله ابتکار به شعار تعیین‌شده رهبری برای سال ۹۱ می‌پرداخت و محمدرضا وکیلی نوشته بود: "بسیاری، گناه فرهنگ «ساده‌انگاری» در اداره کشور را بر طالع نفت بار کرده و آن را لعن و نفرین می‌کنند اما واقعیت آن است که شرایط امروز، نتیجه فرهنگ «ساده‌انگاری میانبرهای غیرکارشناسانه» است.

ظاهراً روال است که با «بحران‌نمایی»، فرصت فکر، تأمل و هم‌اندیشی جمعی را از بین برده و با «واردات‌درمانی» نسخه مشکلات را به شکل اورژانسی تجویز کنند! کمتر اتفاق افتاده‌است که مسئولی حاضر باشد درد دل افراد کارآفرین یا مخترع و صنعتگر را به صورت کامل گوش کرده و به شیوه اصولی و غیراحساسی، به مسائل آنان توجه کند.

با این روال، تولید داخلی با افت منزلت روبه‌رو شده و محصول ایرانی فاقد جاذبه لازم است. در چنین شرایطی آدم‌های باهوش ترجیح می‌دهند که به جای خاک تولید خوردن، در جست‌وجوی راه‌های میانبر سودآفرینی از قبیل فعالیت‌های دلالی باشند. همچنین تولید، گرفتار رقیبی پرجاذبه به نام «مشاغل دلالی» است که توان رقابت با آن را نخواهد داشت."

تهران امروز هم یادداشتی با موضوع "چالش‌های پیش‌روی فاز دوم یارانه‌ها" دارد. سیدجواد سید‌پور با انتقاد از "ورود یک طرفه" دولت به فاز دوم و بی‌اعتنایی به نگرانی‌ها و مشکلات احتمالی نوشته است:

"منطق اقتصادی ایجاب می‌كند دولت برای موفقیت مهمترین برنامه در دست اجرای خود هم كه شده است در شنیدن مشكلات بخش تولید و فعالان بخش خصوصی پیشقدم شده و مشكلات آنان را بر طرف یا دست‌كم توضیحات قانع‌كننده‌ای ارائه كند‌اما چنین رابطه ای فعلا وجود ندارد و معلوم هم نیست كه در نبود چنین رابطه‌ای اجرای فاز دوم قانون یارانه‌ها چه سرانجامی پیدا خواهد كرد.

ابتکار - محمدررضا توکلی: تولید داخلی با افت منزلت روبه‌رو شده و محصول ایرانی فاقد جاذبه لازم است. در چنین شرایطی آدم‌های باهوش ترجیح می‌دهند که به جای خاک تولید خوردن، در جست‌وجوی راه‌های میانبر سودآفرینی از قبیل فعالیت‌های دلالی باشند

مسئله بعدی كه بسیار هم مورد توجه مجلس قرار گرفته است كمبود منابع مالی برای افزایش یارانه نقدی است.

به این معنا که در حال حاضر هم پرداخت یارانه نقدی ۴۵ هزار تومانی به‌سختی انجام می‌شود و اگر ۲۸‌هزار تومان دیگر به آن اضافه شود یا باید حدود ۴۰ درصد از یارانه‌بگیران فعلی حذف شوند یا از طرق دیگری مثلا افزایش نقدینگی و برداشت از حساب بانكها و سایر مراكز دولتی آن‌ را تامین كرد كه هر كدام مشكلات خاص خود را دارد.

از این‌رو مجلسیان معتقدند حتی اگر مشكل قانونی هم بر سر راه اجرای فاز دوم قانون یارانه ها نباشد، مشكلات دیگری وجود دارد كه بدون برطرف كردن آن امكان ورود به فاز دوم قانون وجود ندارد."

روزنامه فرهنگ آشتی هم سرمقاله خود را به دیدگاه علی مطهری، نماینده اصول‌گرا و منتقد دولت در مجلس شورای اسلامی اختصاص داده است. مطهری درباره رفراندوم جمهوری اسلامی و روند این نوع نظام سیاسی نوشته است:

"در تاریخ سی و سه ساله "جمهوری اسلامی" گاهی به نام حفظ جمهوریت با اسلامیت آن مبارزه شده است و مثلا به بهانه خواست و مطالبه مردم و این كه نیازها و مقتضیات زمان عوض شده و یا "دنیای امروز نمی پسندد" خواسته اند مانع اجرای برخی احكام اسلام شوند و به اصطلاح اسلام را باب طبع زمان كنند. در دوره اصلاحات شاهد این گونه تلاش‌ها بودیم.

گاهی نیز به بهانه حفظ اسلامیت این جمهوری یا به بهانه حفظ نظام و یا دفاع از اصل ولایت فقیه، جمهوریت این نظام آسیب دیده است.

رد صلاحیت افراد در دوره‌های مختلف مجلس شورای اسلامی به دلیل اظهار نظر مخالف با تصمیمات دولتها یا به طور كلی نظام، یا محدود كردن فضای آزادی بیان و توقیف مطبوعات به بهانه‌های واهی، و یا برخوردهای خشن با برخی منتقدان و مخالفان نظام در طول سی و سه سال اخیر شواهدی است بر این مدعا، كه متاسفانه بیشتر در دوره حاكمیت اصول‌گرایان رخ داده است."

اگرچه او در نهایت معتقد است که جمهوری اسلامی "در مجموع آزمایش خوبی داده" و می‌تواند الگویی برای سایر کشورهای منطقه باشد.

"کودتای خزنده" علیه احمدی‌نژاد

علی‌اكبر جوانفكر که زمزمه‌هایی مبنی بر کنار گذاشته شدن او از ریاست ایرنا و روزنامه ایران به گوش می‌رسد، در سرمقاله روزنامه دولت با عنوان "گذشته، حال، آینده" به توضیح و تفسیر ریاست جمهوری 6 ساله محمود احمدی‌نژاد پرداخته است. او در این مطلب طولانی می‌نویسد:

" احمدی‌نژاد از ابتدا عزم ریاست جمهوری نداشت، آمده بود تا از فرصت انتخابات برای طرح مطالبات واقعی مردم استفاده كند. {...} او رخت سفر به تن كرد و بند كفش‌های معروفش را محكم گره زد، از این شهر به آن شهر، از این مسجد به آن مسجد، از این دانشگاه به آن دانشگاه رفت، با بدنه جامعه تماس گرفت و حرف‌های حق انقلاب و نظام اسلامی را با آنها در میان گذاشت.

{...} او منتظر ماند تا مرد شایسته‌ای برای پاسخگویی به مطالبات مردم پا به عرصه انتخابات بگذارد و خود را نامزد ریاست جمهوری كند كه اگر چنین می‌شد او مسئولیت را از دوش خود سلب شده می‌پنداشت.

وقتی امیدهایش به بار ننشست، در آخرین روز از مهلت ثبت‌نام با اراده‌ای مصمم به وزارت كشور رفت تا نام‌نویسی كند.

او وام‌دار هیچ كس و نماینده هیچ حزب و گروه و جریان سیاسی نبود و با صدای بلند به حامیانش در ستادهای مردمی گفته بود كه پس از پیروزی در انتخابات هیچ انتظاری از او نداشته باشند. او می‌خواست قاعده بازی را به هم بزند و خیلی‌ها با طیب خاطر به او پاسخ مثبت دادند."

روزنامه ایران - علی جوانفکر: احمدی‌نژاد از ابتدا عزم ریاست جمهوری نداشت، آمده بود تا از فرصت انتخابات برای طرح مطالبات واقعی مردم استفاده كند. او با صدای بلند به حامیانش در ستادهای مردمی گفته بود كه پس از پیروزی در انتخابات هیچ انتظاری از او نداشته باشند

به اعتقاد جوانفکر " با آن‌كه جبهه گسترده‌ای از عناصر ذی نفوذ در حمایت از هاشمی رفسنجانی بیانیه دادند و حتی رئیس جمهور وقت نیز به یاری‌اش شتافت، اما مردم نشان دادند كه برای تعیین سرنوشت خویش ذی‌نفوذتر از خود را به رسمیت نمی‌شناسند و نتیجه آن شد كه احمدی‌نژاد برای مبارزه با ظلم و تبعیض و فساد در كلیدی‌ترین جایگاه اجرایی كشور قرار گرفت.

همه كسانی كه از ابتدا در برابر احمدی‌نژاد صف آراسته بودند و با شدیدترین تهدید‌ها نیز نتوانسته بودند او را از ورود به این عرصه منع كنند، شرایط پیش روی خود را دشوارتر از حدسیات خویش یافتند، لذا مصمم شدند كه از هرگونه تلاشی برای مقابله با او و برنامه‌هایش فروگذار نكنند.

به صورتی همه‌جانبه و گسترده علیه او برنامه‌ریزی كردند و حتی با برخی عوامل خارجی نیز برای این منظور زد و بندهایی صورت گرفت به گونه‌ای كه یكی از عوامل مؤثر آنها لو رفت و هنگامی كه جرم جاسوسی را متوجه خود دید از كشور گریخت."

در این مقاله با استناد به "روشنگری‌های شجاعانه احمدی‌نژاد از تریبون‌های جهانی به‌ویژه از تریبون سازمان ملل" او را "ستاره‌ای محبوب در قلب ملتها" نامیده است. سپس به انتخابات سال 88 اشاره شده و این که " تیزبینی، هوشیاری و حكمت و تدبیر و تصمیم قاطع مقام معظم رهبری، مانع از به ثمر نشستن توطئه‌ها و طراحی‌های خباثت‌آمیز مخالفان احمدی‌نژاد شد."

جوانفکر با اشاره به این که مخالفان می‌خواستند با به هم زدن رابطه پدر و پسری آیت‌الله خامنه‌ای و احمدی‌نژاد ، سال 90 را به آخرین سال رییس‌جمهوری او تبدیل کنند قهر و خانه‌نشینی رییس کابینه را در پی مخالفت رهبر با استعفای وزیر اطلاعات تایید می‌کند:

" اقدامات غیرقانونی مخالفان دولت برای در هم شكستن منزلت و اقتدار رئیس جمهور با یك موج سنگین تبلیغاتی همراه شد و آقای احمدی‌نژاد پس از بازگشت از سفر استانی به كردستان، برای مهار زدن به سركردگان مخالف خود، تصمیم گرفت برای مدتی خانه‌اش را به دفتر كار خویش تبدیل كند و از این طریق به آنها نسبت به ورود به حریم اختیارات رئیس جمهور هشدار دهد.

این در حالی بود كه رهبر فرزانه انقلاب طی سخنانی ادعاهای مربوط به تبعیت نكردن رئیس جمهور از رهبری را در زمره حرفهای سست و بی‌پایه توصیف كردند." او مدعی شده است که اتاق‌های فکری علیه دولت و رییس‌جمهور تشکیل شده تا در تحقق " چیزی شبیه به یك كودتای خزنده" کارنامه عملکرد احمدی‌نژاد را تیره و تار جلوه دهند و از جمله با " ایجاد اختلال مدیریت شده در اقتصاد كشور" قیمت کالاهای مصرفی مردم را افزایش دهند.

رابطه با آمریکا و مخالفان سرسخت

" غافلگیری به مثابه یك روش" عنوان سرمقاله روزنامه دنیای اقتصاد است. محمد صادق جنان‌صفت با اشاره به این که " دولت در امور اقتصادی در ۶ سال سپری شده کارهای غافلگیر کننده پرشماری را اجرا کرده و توانسته است مجلس را مجاب کند یا این نهاد را در شرایط انفعال قرار دهد، این پرسش‌ها را مطرح کرده است :

دنیای اقتصاد - جنان صفت : در حالی كه موضوع تحریم‌ها جدی شده است و دولت باید برنامه‌های خود را درباره مدیریت تحریم‌ها تا جایی كه امكان دارد به مجلس و شهروندان اطلاع دهد، باز هم قرار است از عنصر غافلگیری استفاده شود

با توجه به اینکه در سال ۱۳۹۱ چند مساله حل ناشده از قبل باقی‌مانده است، مجلس و سایر نهادهایی که به لحاظ قانونی اختیار و وظیفه نظارت بر کار و برنامه دولت را دارند، باید در این باره به تفاهم برسند.

به‌طور مثال و در شرایطی که در سال ۱۳۹۱ هنوز بودجه مصوب نداریم، آیا دولت باز هم قصد دارد از شیوه غافلگیری استفاده كرده و مجلس را در برابر كار انجام شده قرار دهد؟ آیا برداشت‌های عجیب و باورنكردنی از منابع بانك‌ها ادامه خواهد داشت؟

در حالی كه موضوع تحریم‌ها جدی شده است و دولت باید برنامه‌های خود را درباره مدیریت تحریم‌ها تا جایی كه امكان دارد به مجلس و شهروندان اطلاع دهد، باز هم قرار است از عنصر غافلگیری استفاده شود؟"

عباس عبدی در روزنامه اعتماد به تصمیم وب‌سایت الف برای طرح سوال مخاطبانش از سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا پرداخته است: " ایالات متحده هر سیاستی را كه در رابطه با ایران در پیش داشته باشد، اعم از اینكه بخواهد حمله كند، یا تحریم، یا دوستی یا دشمنی، یك چیز برایشان مهم است و آن، مواجهه و تعامل با افكار عمومی ایرانیان، حتی از طریق یك روزنه یا سایت محدود است.

به نظرم این درس خوبی است كه ما نیز باید آن را فرا بگیریم و برای تعامل با افكار عمومی دیگران و مهم‌تر از آن، خودمان، اهمیت قائل شویم. منظور از تعامل، ارتباط یك‌سویه مثل صدا و سیما نیست، بلكه تعامل مبتنی بر یك منطق شناخته‌شده است.

ولی وقتی در سطح مجلس و دولت هم شاهد چنین تعاملی نیستیم و مهم‌ترین مسائل با شوخی و استهزا فیصله پیدا می‌كند، چگونه می‌توانیم در سطح افكار عمومی این تعامل ارتباطی را پیاده و اجرا كنیم؟ این همان نقطه ضعف سایت «الف» است كه در تجربه روزنامه «فردا» در اوایل دوران اصلاحات دیده می‌شد.

{...} آزادی بیان و اصول حرفه‌ای رسانه برای تعامل با مردم و افكار عمومی، یك كل تجزیه‌ناپذیر است كه نمی‌توان یك جزء آن را از رسانه‌های دیگر گرفت و سایر اجزا را به كنار نهاد.

همیشه این سوال از سوی مخاطب وجود دارد كه چطور می‌شود آلن ایر سخنگوی ایالات متحده حق حرف زدن در یك سایت ایرانی را داشته باشد، ولی برخی از كسانی كه شهروند این كشورند و محترم نیز هستند و مردم نیز خواهان اطلاع از نظرات آنان هستند، از چنین امكانی بهره‌مند نیستند؟"

محمدکاظم انبارلویی هم در سرمقاله رسالت به نقد مواضع هاشمی رفسنجانی و ذکر خاطره‌ای از آیت‌الله خمینی درباره ارتباط با آمریکا پرداخته و ضمن تاکید بر " مذاكره با آمریكا "نه" و رابطه با شیطان بزرگ "هرگز"، نوشته است:

"از این بیان آقای هاشمی معلوم است كه وی هم دنبال رابطه و هم دنبال مذاكره با آمریكاست. آقای هاشمی برای رسیدن به این مقصود باید به چند سئوال پاسخ دهد: اولا نداشتن رابطه با آمریكا و یا مذاكره با آمریكا معضل نیست. ملت ما استقلال سیاسی خود و پیشرفت‌های علمی و اقتصادی خود را پس از قطع رابطه با آمریكا به دست آورده است.

امام (ره) از قطع رابطه آمریكا با ایران استقبال كردند و فرمودند اگر یك كار صحیح آمریكایی‌ها انجام داده باشند همین كار است. پس مفهوم "معضل" در ذهن آقای هاشمی متكی به چه دلیل و منطقی است؟

ثانیا اگر موضوعی را با امام مطرح كرده‌اید و پاسخ هم گرفته‌اید چرا الان مطرح می‌كنید؟

اگر امام خیرخواهی شما را در این مورد مسموع می‌دانستند حتما این موضوع را - و یا به قول شما - معضل را حل می‌كردند. دیدگاه امام (ره) در خصوص مذاكره یا رابطه با آمریكا امر پنهانی نبود آخرین آن را در واكنش به ورود مك فارلین به تهران به‌صراحت اعلام فرمودند. تخطی از آن مواضع چه توجیهی دارد؟

موضع آشتی‌ناپذیر امام در قبال سیاست‌های تجاوزكارانه آمریكا تا آخرین روزهای حیات افتخارآفرین‌شان هیچ‌گاه تغییری نكرد. قاعدتا امام پاسخی هم به ایشان داده است، پنهان كردن این پاسخ چه فایده‌ای دارد؟"

سرمقاله‌نویس رسالت معتقد است که " متاسفانه رگه‌هایی از همین تمایلات در دولت دهم حس می‌شود نامه نوشتن رئیس دولت به اوباما و اتخاذ مواضع نرمتر در سفر اخیر به نیویورك از این دست است. این رویكرد اشتباهی است.

{...} امروز آمریكا ضعیف‌تر و نحیف‌تر از دیروز است. آنها به این مذاكرات محتاج‌تر از ما هستند ما نباید این احتیاج آنها را سخاوتمندانه برآورده كنیم. ما هیچ نیازی به آنها نداریم و تجربه سه دهه زندگی افتخارآمیز بدون آمریكا را تجربه كردیم و می‌توانیم این تجربه را در اختیار سایر ملت‌ها هم بگذاریم."

پنج چهره سیاسی خبرساز در سال ۹۰

Thu, 22 Mar 2012 08:27:06 +0000

بهروز صمدبیگی

انتخاب چهره‌های خبرساز سال، عادتی مرسوم در میان رسانه‌هاست. گاهی این انتخاب با نظرسنجی عمومی انجام می‌شود و گاهی از سوی هیات تحریریه .

در نخستین روزهای سال نو، تنها با مروری به اخبار سال پیش، پنج چهره خبرسازسال گذشته را که در عرصه سیاسی وقایع مربوط به ایران، تاثیرگذار بوده‌اند، با اتکا به منابع خبری ، انتخاب کرده‌ایم. به‌یقین این انتخاب، جنبه علمی و تحقیقی ندارد. نیز، به‌یقین بوده‌اند چهره‌های سیاسی خبرساز دیگری که جایشان در این گزارش خالی است. اما محدودیت فضای رسانه‌ای ایجاب کرد که در بین اخبار و چهره‌ها دست به انتخاب بزنیم.

در این گزارش، این پنج چهره ایران در سال ۹۰، به ترتیب حروف الفبایی فهرست شده‌اند.

رضا پهلوی

سن: ۵۱ سال

تحصیلات: کارشناسی علوم سیاسی

سمت: ولیعهد پیشین ایران بر طبق قانون اساسی وقت

آذر ماه سال ۹۰، رضا پهلوی خواستار محاکمه علی خامنه‌ای، به اتهام ارتکاب جنایت علیه بشریت در دیوان بین‌المللی کیفری شد.

او با حضور در یک نشست خبری اعلام کرد رهبر جمهوری اسلامی را "مسئول بسیاری از اعدام‌ها و حبس و شکنجه مخالفان سیاسی در ایران" می‌داند و از ارسال شکایت‌نامه علیه آیت‌الله خامنه‌ای به شورای امنیت سازمان ملل خبر داد. او همچنین برای تشکیل "یک شورای ملی برای هماهنگی نیروهای مبارز" فراخوان داد.

به باور او به دلیل "یتیم شدن جنبش سبز" و این که "عملا هیچ‌کس در داخل ایران نمی‌تواند کاری انجام دهد" اهمیت تشکیل این شورا و نقش آن محرزتر شده است:

"این شورا می‌تواند دری باشد برای ملحق شدن بسیاری از نیروها، حتی نیروهایی که زمانی به‌عنوان نیروهای اصلاح‌طلب شناخته می‌شدند، و شاید دیگر به این نتیجه رسیده‌اند که اصلاحات فایده‌ای ندارند و می‌توانند راهی پیدا کنند با کسانی که اعتقاد به یک آلترناتیو سکولار دارند؛ یعنی جدایی کامل دین از دولت.

رضا پهلوی با حضور در یک نشست خبری اعلام کرد از ارسال شکایت‌نامه علیه آیت‌الله خامنه‌ای به شورای امنیت سازمان ملل خبر داد. او همچنین برای تشکیل "یک شورای ملی برای هماهنگی نیروهای مبارز" فراخوان داد

براین مبنا شاید بتوانیم یک توافق اساسی به دست آوریم. توافقی بر مبنای حقوق بشر، بر مبنای تمامیت ارضی ایران، بر مبنای حق برگزاری انتخابات آزاد و البته با هدف یک نظام مبتنی بر جدایی دین از دولت."

رضا پهلوی در سالی که گذشت حضور رسانه‌ای پررنگی داشت و با بسیاری از رسانه‌های فارسی زبان و غیرفارسی گفت‌وگو کرد. او همچنین از معدود فعالان سیاسی است که حضور در فضای مجازی و شبکه‌های اجتماعی را بسیار جدی می‌گیرد و در مورد اتفاقات و مناسبت‌های مختلف موضع‌گیری می‌کند؛ از اسکار گرفتن اصغر فرهادی گرفته تا اعتصاب غذای مهدی خزعلی و از روز دانشجو گرفته تا مراسم چهارشنبه سوری.

نمونه بازتاب‌ها:

۱- محمدرضا یزدان پناه – روزنامه‌نگار: او تاکنون بارها و به‌صراحت از نقض حقوق بشر شامل مواردی مانند زندانی کردن مخالفان و منتقدان، شکنجه و قتل آنها در دوران حکومت پدرش انتقاد کرده اما به علت بایکوت خبری ایجاد شده برای او توسط بسیاری از رسانه ها، نتوانسته در رساندن صدای خود به داخل کشور موفق باشد.

جالب اینجاست که بسیاری از فعالان سیاسی و رسانه‌ای اپوزیسیون اگرچه با تخطئه رضا پهلوی –عمدتا به علت نسبتش با محمدرضا پهلوی– می‌خواهند تا به‌صراحت علیه موارد نقض حقوق بشر در دوران پهلوی اول و دوم موضع بگیرد اما هنگامی که او این مهم را انجام می دهد، سخنان و موضع‌گیری‌هایش را بایکوت رسانه‌ای می‌کنند. {...}

تعداد افرادی که به هر دلیل، هم برای قشر زیادی از ایرانیان شناخته شده و مورد وثوق باشند و هم به سه اصل بسیار مهم و اساسی برقراری نظام دموکراتیک، رعایت حقوق بشر و حفظ تمامیت ارضی ایران اعتقاد داشته باشند، به تعداد انگشتان یک دست هم نمی‌رسد و تخریب این افراد توسط اپوزیسیون، چیزی جز تف سر بالا نیست. رضا پهلوی بی‌شک در زمره همین افراد انگشت‌شمار است.

۲- علی تیزقدم – تحلیل‌گر: آقای پهلوی در مقاطع مختلف مدعی شده‌اند که با ایرانیان داخل کشور در تماس هستند و از زبان مردم ایران سخن می‌گویند ولی هیچ‌وقت نگفته‌اند که از کجا اطمینان پیدا می‌کنند که از لحاظ آماری جامعه مرتبط با ایشان نماینده واقعی اقشار مختلف ایران و نشان‌دهنده تکثر آن است؟

تاکید آقای پهلوی بر فضای مجازی این تصور را تقویت می‌کند که ایشان روی هواخواهان اینترنتی (مثلا در جوامع مجازی مانند فیس‌بوک) حساب می‌کنند و شاید تعداد "لایک‌ها" به مطالب ایشان جامعه‌ای آماری را در ذهن ایشان ایجاد کرده است.

اگر چنین باشد بسیار ناامید کننده است اما من مطمئن هستم آقای پهلوی باهوش‌تر از آن هستند که به چنین جامعه آماری برای گرفتن فیدبک از ایران اعتماد کنند. لذا بسیار شایسته است که ایشان برای افکار عمومی توضیح دهند چگونه به این نتیجه رسیده‌اند که از افکار ایرانیان داخل کشور با آن تنوع فراوان اطلاع دارند و چطور استنتاج کرده‌اند که اکثریت ایرانیان داخل کشور حامی ایشان هستند وایشان را نماینده و سخنگوی خود می‌دانند؟ {...}

اصولا اگر آقای موسوی آزاد بود آیا آقای پهلوی حرفی از شورای اپوزیسیون به میان می‌آوردند؟ ایشان مقبولیت مردمی خود را در مقابل مقبولیت آقایان موسوی و کروبی چگونه ارزیابی می‌کنند؟ آیا با توجه به آن حمایت عظیم و بی‌سابقه مردم از آقای موسوی کمی زیاده روی نیست که بگوییم حاضریم آنان را هم در شورا بپذیریم؟

سید محمد خاتمی

سن: ۶۸ سال

تحصیلات: کارشناسی ارشد علوم تربیتی

سمت: رییس جمهوری پیشین، رییس بنیاد باران

رییس جمهوری پیشین ایران سال پر تنشی را پشت سر گذاشت. پس از آغاز سال و در حالی که میرحسین موسوی و مهدی کروبی، رهبران جنبش سبز در خانه‌هایشان زندانی شدند انتظارها از خاتمی برای پی‌گیری مطالبات معترضان و ایفای نقش رهبری بالا رفت.

خاتمی با شرکت در انتخابات به‌صراحت راه خود را از نیروهای اپوزیسیون جدا کرد اما تلاش کرد که موسوی و کروبی را نیز همراه و هم‌رای خود نشان دهد، هرچند موسوی و رهنورد در تماس با فرزندانشان تاکید کردند که در انتخابات شرکت نکرده‌اند

اما رییس جمهوری اصلاح‌طلب سال‌های ۷۶ تا ۸۴ ضمن حفظ ارتباط با نیروهای معترض، دیدار با خانواده‌های زندانیان، برگزاری جلسات با گروه‌های مختلف صنفی و فعالان سیاسی و تعیین شروط حداقلی برای شرکت اصلاح‌طلبان در انتخابات مجلس نهم، با رای دادن غیرمنتظره خود در حوزه انتخابیه دماوند، یکی از بزرگترین جنجال‌های سال را رقم زد.

او که پیش از این هم بارها اعلام کرده بود از معتقدان به "نظام" و پی‌گیر اصلاح آن از طریق اصلاحات در چارچوب قانونی است، شرکت نکردن در انتخابات را با تحریم یکسان ندانست و در روز انتخابات بر روی برگه رای - به گفته خودش- عبارت "جمهوری اسلامی" را نوشت.

انتشار خبر حضور خاتمی در انتخابات از سوی خبرگزاری فارس ابتدا با تشکیک و تکذیب رسانه‌های اپوزیسیون و حامیان خاتمی مواجه، اما خیلی زود از سوی دوستان و نزدیکان خاتمی تایید شد و در دفاع از آن سخن گفتند.

اما انتقادات وارد شده آنقدر زیاد و شدید بود که خاتمی مجبور به انتشار توضیح در سایت شخصی‌اش شد: " من براساس راهبرد اصلاح‌طلبانه به آشتی ملی و بازگشت به آرمان‌های اصیل انقلاب و قانون اساسی و ایجاد فضای هم‌دلی و مشارکت همگان دعوت کرده و می‌کنم و انتظار داشته و دارم که همه با اسیر نماندن در گذشته و با نگاه به آینده روند تازه‌ای را در کشور آغاز کنند.

{...} مصالح بزرگ‌تر کشور و اصلاحات مقدم بر ملاحظات شخصی است و اقتضائات خاص خود را دارد. تعیین استراتژی عدم معرفی نامزد و ارائه لیست هیچ‌گاه به معنی تحریم انتخابات نبود و می‌بایست این امر را در عمل اثبات کنیم تا با گرفتن هرگونه بهانه‌ای از بدخواهان روزنه‌ای برای امکان مفاهمه بیشتر با تکیه بر حقوق و مصلحت مردم و پیشرفت واقعی کشور باز شود."

و پس از آن در دیدار با جمعی دیگر توضیح داد: " ما هیچ‌گاه انتخابات را تحریم نكردیم بلكه به صراحت گفته شد كه ندادن لیست و عدم معرفی نامزد به معنی تحریم انتخابات نیست ولی از دو سو این طور القا شد كه اصلاح‌طلبان تحریم كننده انتخابات هستند به‌ویژه از سوی بعضی محافل تندرو و انحصارطلب در درون كشور كه می‌خواستند بهانه‌ای پیدا كنند و مدعی شوند كه اصلاح‌طلبان براندازند و از این راه تنگناهای جدیدی را ایجاد كنند.

من اطلاع دارم كه خط تحریم از درون القاء می‌شد و جریانهایی قصد داشتند با جاانداختن این دروغ ، نظام را به رویارویی مجدد با همه افراد و جریان‌ها و نهادهایی بكشانند كه انتقاد و اعتراض دارند.

گرچه محدودیت زیاد است. ولی اگر این ادعا جا می‌افتاد می‌توانست موجب خسارت فراوان شود و آن وقت همه معترض بودند كه چرا جلو آن گرفته نشد و اگر خدای ناخواسته چنین اموری اتفاق می‌افتاد بزرگترین خسارت نصیب نظام و كشور و مردم می‌شد به‌ویژه اكنون كه فشار و توطئه از بیرون نیز متوجه كشور است."

ابراهیم نبوی : مطمئنم حکومتی‌ها دوست داشتند خاتمی و هاشمی رای نمی‌دادند تا با اخراج‌تان از حکومت خیال‌شان برای هر دیوانگی راحت شود

به این ترتیب خاتمی به‌صراحت راه خود را از نیروهای اپوزیسیون جدا کرد اما تلاش کرد که موسوی و کروبی را نیز همراه و هم‌رای خود نشان دهد، هرچند موسوی و رهنورد در تماس با فرزندانشان تاکید کردند که در انتخابات شرکت نکرده‌اند.

نمونه بازتاب‌ها:

۱- ابراهیم نبوی – روزنامه‌نگار: روزهای سختی است. ایران روزهای سیاهی را پیش‌رو دارد.

کسانی که غیرمسوولانه، ناآگاهانه، و بی‌آنکه به آینده کشور فکر کنند، وقتی دهانشان را باز می کنند و قلمشان را رها می‌کنند و هر چه می‌خواهند می نویسند و فحاشی می‌کنند، اینها نمی‌دانند فردا باید کسی باشد تا بتواند در این نظام بی‌دروپیکر که از رهبر تا رییس جمهورش همه با شتاب کشتی‌ای که ایرانیان در آن ساکنند و در دریای بلا موجاموج خطر احاطه‌اش کرده، کسانی را می‌خواهد تا اگر بنا نباشد ایران زیر بمب ها و موشک ها ویران شود، لااقل ده نفر باید مانده باشند که قدرت ایجاد سازش را داشته باشند.

{...} مطمئنم حکومتی‌ها دوست داشتند شما و هاشمی رای نمی‌دادید تا با اخراج‌تان از حکومت خیال‌شان برای هر دیوانگی راحت شود، ولی حالا خیالم راحت است که آن طرف کسی هست که می‌توان هنوز به وجودش امیدوار بود.

آبرویی که شما با هشت سال اصلاحات به دست آوردید، حتی اگر اشتباه کرده بودید، برای همچون منی که تا چشمم کار می‌کند بی‌معرفت و نادان و کج‌فهم و بی‌کفایت در سیاست این کشور می‌بینم، باز هم چیزی نبود که بشود به اعتبار یک اشتباه از عمری خدمت گذشت، اینک که به دقت می‌نگرم، به همه آنها که در ایران تلاش می‌کنند تا روزنه امید را باز بگذارند، وقتی نگاه می‌کنم، می بینم که دادن این رای تا چه حد در دانایی سیاسی ما، اگر بخواهیم بفهمیم، چقدر نقش داشته است.

۲- نوشابه امیری – روزنامه‌نگار: شما روزگاری در جمع دانشجویان دانشگاه، آنان را از کسانی که قرار بود از پس شما بیایند، ترساندید. حق با شما بود؛ اینان که آمدند هراسناک‌اند. سئوال اما این است: آن روز که به هر روی رئیس جمهوری بودید، تقلب انتخاباتی را "بداخلاقی" خواندید و حکومت اینان با تایید وزارت کشور شما بر سرکار آمد، کاری نکردید، امروز که با تهدید کشتن یاران زندانی‌تان، شما را به پای صندوق رای می‌برند، از شما چه کاری بر می‌آید؟

نوشابه امیری: آن روز که تقلب انتخاباتی را "بداخلاقی" خواندید و حکومت اینان با تایید وزارت کشور شما بر سرکار آمد، کاری نکردید، امروز که با تهدید کشتن یاران زندانی‌تان، شما را به پای صندوق رای می‌برند، از شما چه کاری بر می‌آید؟

اگر فردا با همین حربه کسانی نزد شما فرستادند و امریه آوردند که نظام قضایی جمهوری اسلامی را نیز تطهیر کنید، و سعید مرتضوی را "مدیر نمونه" بخوانید، تا فلان‌کس را نکشیم، چه خواهید کرد؟

نسرین ستوده

سن: ۴۸ سال

تحصیلات: کارشناسی حقوق بین الملل

سمت: وکیل دادگستری

نسرین ستوده از تابستان سال ۸۹ در زندان به سر می‌برد و در دی‌ماه‌‌ همان سال به ۱۱ سال حبس تعزیری و ۲۰ سال محرومیت از وکالت و ۲۰ سال ممنوع‌الخروجی از کشور محکوم شد.

حبس این حقوق‌دان و فعال حقوق بشر و زنان که وکالت شمار زیادی از فعالان سیاسی و مدنی ایران را برعهده داشته است با واکنش‌های جهانی مواجه شد. او در سال ۹۰هم به دادگاه بررسی ابطال پروانه وکالتش رفت و عکس‌های منتشر شده از او با دستبند و در حالی که دست دور گردن همسرش انداخته بود در رسانه‌ها و محیط مجازی با استقبال فراوانی مواجه شد و از آن به عنوان یکی از عکس‌های برتر سال ۲۰۱۱ یاد کردند.

ستوده در طول مدت زندان با سخت‌گیری‌های غیرقانونی مسوولان زندان مواجه بوده و همسر و دو فرزند خردسالش برای ملاقات با او با مشکلات فراوانی مواجه شده‌اند، ضمن این که این چهره شناخته شده بین‌المللی از حق مرخصی نیز محروم است.

صاحب چندین جایزه بین‌المللی است در سال ۹۰ هم برنده جایزه انجمن قلم آمریکا شد.

نمونه بازتاب‌ها:

۱- محمدرضا تابش - نماینده اردکان در مجلس: تصاویرمتاثرکننده و منعکس شده در رسانه‌ها از چگونگی محاکمه خانم نسرین ستوده در دادگاه انتظامی وکلا در حالی‌که دستبند به دست دارد قلب هر انسان منصف و دلبسته به انقلاب اسلامی و سربلندی ایران را جریحه‌دار کرد. چرا برخی دوستان نادان عملکردشان باید به نحوی باشد که اسباب وهن و تضعیف نظام را فراهم سازد.

ستوده در طول مدت زندان با سخت‌گیری‌های غیرقانونی مسوولان زندان مواجه بوده و همسر و دو فرزند خردسالش برای ملاقات با او با مشکلات فراوانی مواجه شده‌اند

آیا انتشار این تصاویر در رسانه‌های دنیا بهانه‌ای به دست مجامع حقوق بشری برای حکومت ایران در این موقعیت حساس فراهم نخواهد کرد. اگر دست‌بند به دست خانم ستوده ضعیف الجثه که در زندان نیز با کاهش شدید وزن مواجه بوده نمی‌بستند نظام با چه تهدید و خطر غیرقابل‌جبرانی روبه‌رو می‌شد!

این که یک بانوی تحصیل‌کرده حقوق‌دان و یک مادر دور از فرزندان خردسالش را ولو مجرم، با این وضعیت به دادگاه منتقل کنیم با رحمانیت دین و عطوفت نظامی که برخاسته از آمال و آرزوهای ملت بود، سازگار است؟

هدی صابر

فوت در ۲۱ خرداد ۱۳۹۰ (۵۲ سالگی)

سمت: فعال سیاسی، روزنامه‌نگار

هدی صابر از سال ۱۳۷۹ چندین بار دستگیر و زندانی شد و در حالی که حکم ۱۰ سال زندان و ۱۰ سال محرومیت از حقوق اجتماعی برایش صادر شده بود در ‌‌نهایت به پنج سال‌ونیم زندان محکوم شد.

این فعال ملی- مذهبی که در تحریریه ماهنامه توقیف شده "ایران فردا" نیز حضور داشت، پس از انتخابات ریاست جمهوری ۸۸ و در جریان دستگیری‌های گسترده روزنامه‌نگاران و فعالان سیاسی بازداشت شد. اما خرداد ماه سال ۹۰ و در پی مرگ مشکوک هاله سحابی در مراسم تشییع عزت‌الله سحابی، هدی صابر قدم در راهی گذاشت که در ‌‌نهایت به مرگ وی منجر شد.

صابر به همراه امیرخسرو دلیرثانی در ۱۲ خرداد با انتشار نامه‌ای اعلام کردند که دست به اعتصاب غذای‌ تر خواهند زد : "شاید این اقدام ما به سهم خود در شرایط وانفسای وطن مصدق – سحابی، مانع از تکرار این بیدادگری‌ها علیه انسان‌های بی‌دفاع شود." این نامه که عبارت "سلام به دو عزیز از دست رفته" را در کنار امضای این دو فعال ملی- مذهبی داشت، ۹ روز بعد باعث شد تا صابر نیز به جمع ازدست‌رفتگان ملی-مذهبی بپیوندد.

هدی صابر به دلیل ایست قلبی ناشی از اعتصاب غذا و سهل‌انگاری مسوولان زندان برای انتقال سریع وی به بیمارستان درگذشت. ۶۴ زندانی سیاسی شهادت دادند که " صابر در هشتمین روز اعتصاب غذای خود در بهداری زندان اوین از سوی مامورانی که حدس می‌زنند ماموران امنیتی و اطلاعاتی بوده‌اند، به شدت مورد ضرب و شتم قرار گرفته بود."

تا یک روز بعد، خبر مرگ هدی صابر به خانواده‌اش اطلاع داده نشد و حتی از تحویل پیکر او به خانواده جلوگیری کردند تا در میان تدابیر شدید امنیتی به خاک سپرده شود.

۶۴ زندانی سیاسی شهادت دادند که " صابر در هشتمین روز اعتصاب غذای خود در بهداری زندان اوین از سوی مامورانی که حدس می‌زنند ماموران امنیتی و اطلاعاتی بوده‌اند، به شدت مورد ضرب و شتم قرار گرفته بود

مرگ هدی صابر در پی اعتصاب غذای اعتراضی جزو موارد نادر رخ داده از این دست در تاریخ سیاسی ایران بود اما با بایکوت شدید خبری در کشور و واکنش‌های خنثی چهره‌هایی مانند سید محمد خاتمی و سایر اصلاح‌طلبان چندان به چشم نیامد و تنها در فضای مجازی، آن‌هم برای مدتی کوتاه، جنجالی شد.

از سویی مرگ هدی صابر تکمیل سه‌گانه تراژیکی برای فعالان ملی- مذهبی در سال ۹۰ بود و از سوی دیگر بیش از پیش فعالان سیاسی و مدنی را نسبت به رفتار جمهوری اسلامی با زندانیان سیاسی نگران کرد.

نمونه بازتاب‌ها:

۱- روایت زندانیان بند ۳۵۰: هدی رفتارهایی داشت که آنها را یاد مبارزانی می‌انداخت که در دهه چهل و پنجاه در دوران شاه مبارزه می‌کردند، او در زندان با کمترین رفاه‌طلبی مخالف بود، گاهی اگر پول‌دارهای زندان به مناسبت اعیاد غذای متفاوت نذری می‌دادند، او این غذا را نمی‌پذیرفت و به همان غذای ساده و بدون کیفیبت زندان بسنده می‌كرد.

غذای زندان همیشه خیلی بد و بدون کیفیت است و مدتهاست به جای گوشت درغذاها فقط از سویا استفاده می‌شود و به‌همین‌دلیل برخی از زندانیان از فروشگاه زندان برای خودشان غذا تهیه می‌کنند. اما هدی با وجود دارا بودن امکان مالی حتی یک‌بار هم این کار را نکرد ، می‌گفت پس زندانی‌هایی که پول ندارند از فروشگاه غذا بخرند چی؟

۲- رضا علیجانی – روزنامه‌نگار و فعال ملی- مذهبی: آنها خواستند از شر هدی خلاص شوند.همچنین از شر اعتصاب‌غذاکنندگان که نمونه عبرتی باشد برای‌شان.

دفعه آخری که پس از دوسال می‌خواستند آزادمان کنند سربازجو به ما گفته بود این تهدید را. او گفت از نظر دوستان ما شماها سیاه شده‌اید (اصلاح‌ناپذیر) این دفعه دیگر بازداشتتان نمی‌کنیم. همان بیرون با شما برخورد می‌کنیم. ما هرسه، از این جمله پیام تهدید به مرگ را فهمیده بودیم وفکر می‌کردیم باز زندان برایمان شاید جای امن‌تری باشد.اما این حادثه نشان داد که آن تهدید حالا به اجرا درآمده است. اعدامی نامرئی با واگذاشتن زندانی به خودش و نبردنش به بهداری.

مدتی پیش هم هدی می‌خواست اعتصاب کند. مهندس سحابی گفت بگویید نکند . من هدی را می‌شناسم می‌رود تا آخر خط . آنها هم رسیدگی نمی‌کنند و هدی خواهد مرد. وحالا که پدرمان نبود ، این پیش‌بینی او اتفاق افتاد. ماموران امنیتی نه تنها ازاو مراقبت نکردند ، بلکه از رسیدن پیام شخصیت‌های سیاسی هم‌فکرمان که از هدی خواهان پایان دادن اعتصابش بودند ، به وی خودداری کردند."

علی مطهری

سن: ۵۴ سال

تحصیلات: دکترای فلسفه و کلام اسلامی

سمت: نماینده مجلس شورای اسلامی

مطهری چهره شاخص منتقد دولت در دو سال گذشته است و البته نقدهای تند و تیزش در دوران دولت خاتمی و نسبت به سیاست‌های اصلاح‌طلبانه دولت و مجلس سابقه‌دار است. او در سال ۹۰به‌طور یک‌نفره از اصول‌گرایان انشعاب کرد و به‌سختی به سیاست‌های دولت و شخص احمدی‌نژاد تاخت.

او از معدود اصول‌گرایانی بود که بارها به بحث جنبش سبز ورود کرد و سیاست‌های حاکمیت را در قبال معترضان به نقد کشید. جایگاه فرزندی مرتضی مطهری روحانی و تئوری‌پرداز انقلاب اسلامی و رقابت‌ها و اختلافات داخلی اصول‌گرایان این فرصت و امکان را به او داد تا در سال ۹۰ یکی از خبرسازان چهره‌های سیاست ایران باشد.

او که معتقد است در انتخابات تقلب نشده، احمدی‌نژاد را به دلیل مواضع مغرورانه و توهین‌هایش در مناظره‌های انتخاباتی به اندازه موسوی و کروبی مقصر می‌داند.

مطهری: عده زیادی اعتراض داشتند، آنها را باید چه كار می‌كردیم؟ آیا باید با باتوم می‌زدیم؟... باید به‌ آنها مجوز تجمع می‌دادند تا مثلا به مصلی بیایند و شعار دهند. آن وقت باید از آنها سئوال می‌شد كه حرف حساب شما چیست و تلویزیون هم آن را پخش می‌كرد

نماینده تهران در مجلس هشتم مرداد ماه مصاحبه‌ای مفصل با خبرگزاری فارس داشت و بسیاری از موارد مگو را مطرح کرد: "۲ـ۳ میلیون از مردم عادی در تهران گفتند كه تقلب شده و اكثر آنها كاری به موسوی و كروبی نداشتند.

عده زیادی اعتراض داشتند، آنها را باید چه كار می‌كردیم؟ آیا باید با باتوم می‌زدیم؟... باید به‌ آنها مجوز تجمع می‌دادند تا مثلا به مصلی بیایند و شعار دهند. آن وقت باید از آنها سئوال می‌شد كه حرف حساب شما چیست و تلویزیون هم آن را پخش می‌كرد.

حتی باید موسوی و كروبی را هم به تلویزیون می‌آوردند تا حرف خود را درباره تقلب ثابت كنند و در مقابل، پاسخ داده می‌شد. اگر چندبار اجازه تجمع داده می‌شد، آنها ریزش می‌كردند و در آخر مثلا صد هزار نفر باقی می‌ماند كه قصدشان تخریب و آتش زدن بود، آن وقت با آنها برخورد جدی می‌شد.

اما من از روز اول دیدم كه با باتوم مردم را می‌زدند. ما به موضوع، امنیتی و اطلاعاتی نگاه كردیم نه سیاسی و اجتماعی، و براساس شنودها برخورد كردیم. در حالی كه باید مردم عادی را آرام می‌كردیم تا آنها كنار بروند. در واقع حساب مردم عادی را از حساب سران بحران جدا نكردیم."

او از رویه حاکمیت در برابر کسانی که " ممكن است انتقاداتی به عملكرد ما و حتی به اصل ولایت فقیه داشته باشند" و این تصور که " شما فكر كرده‌اید چون این افراد مخالف هستند پس دیگر باید بروند بمیرند" به شدت انتقاد کرد.

مطهری در آستانه انتخابات مجلس نهم و با کنارگذاشته‌شدن از لیست مشترک اصول‌گرایان مواضع تندتری اتخاذ کرد و حتی به‌صراحت اعلام کرد که نباید از اشخاصی همچون امام خمینی ، رهبر انقلاب، شهید مطهری و روسای جمهوری بت بسازیم. او البته ابتدا به دلیل " عدم التزام به قانون اساسی، اسلام و ولایت فقیه" رد صلاحیت شد اما با رایزنی‌های انجام شده امکان شرکت در انتخابات را پیدا کرد.

همچنین علی مطهری در جریان یک مناظره انتخاباتی عنوان کرد که جمهوری اسلامی باعث شده در جریان ناآرامی‌های پس از انتخابات ۳۰ تا ۵۰ نفر کشته شوند.

این گفته او با اعتراض شدید چهره‌های اصول‌گرا مواجه شد چرا که پیش‌تر مقام‌های جمهوری اسلامی اعلام کرده بودند در جریان کل این ناآرامی‌ها حدود ۳۰ تن کشته شدند که بسیاری از آن‌ها "بسیجی" بودند. دادن لقب "ساندیس‌خور" به دانشجویان بسیجی – که در میان مخالفان جمهوری اسلامی رایج است - یکی دیگر از جنجال‌های او در جریان تبلیغات انتخاباتی‌اش بود.

برادرزن علی لاریجانی، رییس مجلس هشتم سعی فراوانی در طرح سوال از محمود احمدی‌نژاد داشت و در اجرای آن تا استعفا هم پیش رفت. در نهایت او و سایر امضاکنندگان طرح سوال از رییس جمهوری توانستند در آخرین روزهای اسفند ۱۳۹۰ با فراخواندن رییس‌جمهوری به مجلس، بدعت‌گذار شوند.

نمونه بازتاب‌ها:

۱- فاطمه رجبی – مدیر سایت رجانیوز: علی مطهری تا پیش از بسته شدن لیست انتخابات مجلس هشتم، که بود؟ و کجا بود؟ ای کاش اشتباه احمدی نژاد یا نمایندگانش باعث نمی‌شد که این آقازاده مرفه بی‌درد که وجه اشتراکش با "موسوی" بیست‌سال یا بیشتر سکوت است و عافیت‌طلبی، مطرح شود و با نام پدر، آری فقط با نام پدر، به مجلس راه یابد.

فاطمه رجبی: علی مطهری تا پیش از بسته شدن لیست انتخابات مجلس هشتم، که بود؟ و کجا بود؟ ای کاش اشتباه احمدی نژاد یا نمایندگانش باعث نمی‌شد که این آقازاده مرفه بی‌درد مطرح شود

از آن پس به عنوان مأمور هاشمی رفسنجانی، هم با آبروی پدر بازی کند، و هم "هر روز به رنگی درآمدن" را شاید به لحاظ "فلسفی" تفسیر و تبیین نماید.{...} او عشق به موسوی دارد و خاتمی و کروبی.

حتما می‌گوید من زمان خاتمی، یکی دو مقاله در کیهان راجع به مسایل فرهنگی نوشتم! می گویم، ممنون! اما شیفتگی امروزت که بالاخره "سرِت را بر دامان هاشمی به نمایش درآورد"، دارای یک علت است: آقازادگی!

۲- نامه شاخه‌های جوانان احزاب اصلاح‌طلب: مدتی است رفتار حاکمیت و شرایط کشور شما را نیز بر آن داشته است که فریاد اعتراض و انتقاد سردهید و مسوولان را به عقلانیت، عدالت و منطق دعوت کنید.

از اعتراض به رد صلاحیت غیرقانونی و اعتراض به خفه کردن منتقدان تا اعتراض به تحدید آزادی بیان و اعتراض به هموار کردن راه استبداد تا اعتراض به قانون‌شکنی و قانون‌گریزی. اینک اما می‌پرسیم آیا تمام انتقادهای دلسوزان نظام و اعتراضات مردمی سال ۸۸ به اعلام نتیجه انتخابات جزء همین انتقادها نبود؟

آیا در آن روزگار جز بازگشت به روش‌های برگزاری انتخابات سالم، خواسته دیگری بود؟ مگر جز این نبود که اعتراض‌کنندگان جز برای بازپس‌گرفتن آرای نادیده‌انگاشته‌شان (حتی با فرض غلط بودن این تصور) و تخلف گسترده در انتخابات از پخش پول نقد در روستاها و شهرهای کوچک در هفته‌های منتهی به ایام تبلیغات تا دفاع تمام قد صدا و سیما و سپاه و بسیج و اعضای شورای نگهبان از کاندیدای مقابل و رفتار غیرشرعی و غیراخلاقی أقای احمدی نژاد در مناظره‌ها، به خیابان‌ها آمده بودند؟

آیا کسانی که آن روز چنین انتقاداتی سرمی‌دادند بازداشت و روانه زندان‌ها نشدند؟ آیا امروز زندان‌های کشور مملو از معترضان به همین رفتارها و سیاست‌های انحصارطلبانه نیست؟ آیا معترضان به براندازی متهم نشدند؟

یک‌هفته پس از انتخابات با روزنامه‌ها

Mon, 12 Mar 2012 11:11:13 +0000

پیشخوان؛

بهروز صمدبیگی

انتخابات مجلس نهم اگرچه بی‌ حضور رسمی طیف اصلاح‌طلب برگزار شد اما اعلام نتایج آن و تعبیر حماسی آن از سوی مسوولان نظام موضوعی بود که روزنامه‌های پایتخت در تمام هفته گذشته به آن پرداختند. ضمن این که حضور سیدمحمد خاتمی در انتخابات هم کم‌وبیش بازتاب رسانه‌ای در روزنامه‌های ایران داشت.

شنبه – حماسه و سیلی

همان طور که قابل پیش‌بینی بود، روز شنبه روزنامه‌ها به استقبال از برگزاری انتخابات مجلس نهم رفتند و عموما با تیترهایی احساسی و حماسی در کنار عکس‌های حضور مردم در صندوق‌های رای صفحه یک خود را آرایش دادند.

روزنامه اعتماد ترجیح داده بود عکسی از آیت‌الله خامنه‌ای را به همراه تیتر "انتخابات برای دوستان و دشمنان پیام‌هایی دارد" در صفحه یک بنشاند.

شرق، دیگر روزنامه منتقد دولت هم عکسی مشابه با تیتر "نامزدها در انتظار نتایج" منتشر کرده بود.

"ضیاء مصباح" در یادداشت صفحه اول روزنامه اعتماد، 14 اسفند سالگرد فوت دكتر مصدق را یادآوری می‌کرد و با اشاره به پیشینه تحزب، خواستار آن شده بود که "سازماندهی احزاب قوی و پایدار در جامعه از هم‌اكنون تا انتخابات ریاست‌جمهوری آنچنان فراهم شود كه مملكت به صورت دائم با بی‌برنامگی، تغییر مكرر مدیران اجرایی بر اساس ارتباطات نه ضوابط ... و نهایتا افت ارزش‌های اخلاقی و اجتماعی ناشی از عدم وقوف به مسائل اقتصادی و فرهنگی و... مواجه نباشد."

ضیاء مصباح- اعتماد: سازماندهی احزاب از هم‌اكنون تا انتخابات ریاست‌جمهوری آنچنان فراهم شود كه مملكت به صورت دائم با بی‌برنامگی، تغییر مكرر مدیران اجرایی و افت ارزش‌های اخلاقی و اجتماعی مواجه نباشد

شرق هم ستون سرمقاله خود را در اختیار حسن بیادی، نایب رییس شورای شهر تهران قرار داده بود.

او که از همراهان و نزدیکان محسن رضایی است دلیل حضور جبهه ایستادگی، یکی از طیف‌های اصولگرای منتقد دولت در انتخابات را این چنین عنوان کرده است: "محك سیاسی برای برخی افراد مدعی، از دیگر نتایج این انتخابات است.

باید برای مردم برنامه داشت و حرف آنها را شنید. اگر این اتفاق رخ ندهد، صرف اعلام فهرست‌های انتخاباتی و دعوت از آنها برای حضور در انتخابات، موثر نخواهد بود."

در بین روزنامه‌های طرفدار حاکمیت هم وطن امروز بار دیگر علاقه خود را به انتخاب تیترهای متفاوت نشان داد و در کنار عکس‌هایی از روز انتخابات تیتر زد: "حماسه 12/12"

از سوی دیگر کیهان نگاه ویژه‌ای به حضور خاتمی در انتخابات داشت. به روایت کیهان در مطلبی با تیتر " شیلنگ آقای فریب به هیكل همه تحریم‌چی‌ها" اعلام خبر حضور خاتمی ابتدا با "شوك و انكار و تكذیب در رسانه‌های مختلف ضد انقلاب" و سپس حمله به او مواجه شد.

دلیل خاتمی را برای رای دادن هم از نگاه کیهان، " شوك بی‌اعتنایی مردم به خط تحریم" و تلاش برای مصون ماندن از "ملامت‌های بعدی مردم و انگشت‌نما شدن" عنوان شده است.

یکشنبه – ناکام‌های بزرگ

در روز یکشنبه و با نهایی شدن نتایج، بررسی چهره‌های شاخص ناکام و ترکیب حزبی راه‌یافتگان جای پررنگی در روزنامه‌ها داشت.

تیتر یک اعتماد "سه ناکام بزرگ انتخابات" بود که به پروین احمدی‌نژاد، احمد ناطق‌نوری و مصطفی كواكبیان اشاره داشت. در این گزارش آمده بود: " عدم رای‌آوری خواهر رییس‌جمهوری آن هم در زادگاهش می‌تواند پایگاه رای احمدی‌نژادی‌ها را دست‌کم در استان محل تولد آنها نشان دهد."

ابتکار و آفتاب یزد هم تیترهای مشابهی داشتند و روزنامه دولتی ایران هم از تعبیر "خانه‌تکانی در بهارستان" استفاده کرده بود.

حمیدرضا شکوهی- مردم‌سالاری : اگر خاتمی از چند هفته قبل به محوری برای دلگرمی اصلاح‌طلبان و حامیانشان برای حضور در انتخابات تبدیل می شد، قطعا اصلاح‌طلبان با همین کاندیداهای اندک خود، موفقیت بیشتری کسب می کردند

روزنامه مردم‌سالاری به مدیریت کواکبیان، یکی از ناکام‌های انتخابات سرمقاله‌ای با عنوان " تصمیم شجاعانه" داشت که به موضوع رای دادن خاتمی می‌پرداخت. حمیدرضا شکوهی نوشته بود: "

برخلاف حامیان تحریم، اگر من انتقادی به خاتمی دارم این است که چرا او دیر تصمیم به مشارکت در انتخابات گرفت. ا

گر خاتمی از چند هفته قبل به محوری، نه لزوما برای فهرست انتخاباتی اصلاح‌طلبان، بلکه حتی برای دلگرمی اصلاح‌طلبان و حامیانشان برای حضور در انتخابات تبدیل می شد، قطعا اصلاح‌طلبان با همین کاندیداهای اندک خود، موفقیت بیشتری کسب می کردند و حتی حضور یک نماینده اصلاح‌طلب بیشتر در مجلس، به سود جناح اصلاحات و جریان منتقد وضع موجود است."

حسین شریعتمداری، سردبیر پرنفوذ کیهان هم در سرمقاله خود به موضوع انتخابات پرداخته بود و با بررسی موضع رسانه‌های خارجی در قبال انتخابات، دولت‌های غربی را به میمون‌هایی تشبیه کرده بود که از سوی انسان‌ها فریب خورده و در مقابل سنگ‌پرانی آدم‌ها نارگیل‌هایشان را پرتاب می‌کنند!

مرور هجوآلود مطالب فیس‌بوکی و وبلاگی موافقان و مخالفان رای دادن خاتمی هم همچنان چندین ستون از کیهان را به خود اختصاص داده است.

دوشنبه – برنده‌ها و بازنده‌ها

همچنان بازار گمانه‌زنی‌ها داغ است و اعتماد با پیش‌بینی "پایان کار راست سنتی" تیتر زده است: "بازنشستگی اجباری ریش‌سفیدان اصولگرا" در گزارش این روزنامه می‌خوانیم:

" با وجود حضور سنتیان و چهره‌های شاخص احزاب قدیمی و پرسابقه در جبهه متحد، محافظه‌كاران سنتی در دل جبهه متحد را بتوان بازنده این دور از انتخابات نامید. در بین اعضای شاخص سنتیان و ریشه‌داران اصولگرا، دیدن نام افرادی همچون غفوری‌فرد، محمدنبی حبیبی و اسدالله بادامچیان در قعر جدول راه‌یافتگان به مرحله دوم، شاید آغازی باشد بر پایان كار ریش‌سفیدان و مدعیان و نماد‌های اصول‌گرایی سنتی در كشور.

در این دور از انتخابات مجلس سنتیانی كه پایه‌گذار جناح راست در ایران هستند، توسط افرادی كنار گذاشته شدند كه از دل همین جریان برآمدند و به نظر می‌رسد اینك پس از سال‌ها فعالیت سیاسی در زمان‌های انتخابات، نوبت به بازنشستگی اجباری ریش‌سفیدان سنتی در برابر نیروهای تازه‌نفس و گاه رادیكال اصول‌گرا كه به سختی می‌توان آنان را محافظه‌كار نامید، رسیده باشد."

حسین شریعتمداری دولت‌های غربی را به میمون‌هایی تشبیه کرده بود که از سوی انسان‌ها فریب خورده و در مقابل سنگ‌پرانی آدم‌ها نارگیل‌هایشان را پرتاب می‌کنند

علی‌اكبر جوانفكر در سرمقاله روزنامه ایران که عنوان "انتخاب معنادار" دارد، تغییر ترکیب مجلس نهم را ناشی از دشمنی و مخالفت مجلسیان با دولت احمدی‌نژاد دانسته و نوشته است: " آنگاه كه مردم دیدند برخی افراد با سوء‌ استفاده از سكوت الهام‌بخش وحدت رئیس جمهوری،‌ به هوچی‌گری و جنجال‌های رسانه‌ای و سیاسی روی آورده و از خود گستاخی نشان می‌دهند و به طرح سؤالات بی‌پایه و اساس از خادم ملت می‌پردازند، تصمیم به حذف كسانی گرفتند كه منافع زودگذر را مبنای عمل خویش قرار داده بودند.

آری،‌ مردم ایران در انتخابات مجلس نهم درس‌های عبرت‌آموز فراوانی به دیگران دادند كه باید در جای خود با دقت مورد بررسی قرار گیرد اما تردیدی نیست كه مردم ایران به حق‌شناسی شهره‌اند و تجربه نشان داده است كه هرگاه كسانی منشأ آثار مثبت و سازنده‌ای برای كشور بوده‌اند، ملت حق‌شناس ایران،‌ به نحو شایسته‌ای از آنها تجلیل كرده است.

مگر مردم ایران در انتخابات ریاست جمهوری سال 1388 با رأی بالایی كه به دكتر احمدی‌نژاد دادند،‌ مراتب حق‌شناسی خود را به خاطر خدمات و تلاش‌های ارزشمند او در پیش چشم دیگران قرار ندادند؟"

در مقابل روزنامه رسالت، نزدیک به موئتلفه اسلامی، حزبی که آن را شکست‌خورده انتخابات مجلس نام داده‌اند در مقابل به موضوع رای نیاوردن خواهر محمود احمدی‌نژاد پرداخته است. در سرمقاله این روزنامه با عنوان " زنگ‌ها برای کدام جریان به صدا در آمد؟" آمده است:

" انتخابات نهم نشان داد که گفتمان انقلاب فراتر از محمود احمدی نژاد است و قطار انقلاب و عرصه های خدمت گذاری میراث کسی نیست. محمود احمدی نژاد در یکی دو سال پایانی عمر دولت خود با فاصله گرفتن از گفتمان انقلاب به دلیل برخی حاشیه‌سازی‌های اطرافیان روند کاهش محبوبیت را حتی در شهرستان‌های کوچک سپری می کند و این درست بر خلاف محاسبات گروه انحرافی است که محبوبیت نظام را صرفا گره به محبوبیت رئیس جمهوری زده بودند."

علی‌اكبر جوانفكر- روزنامه ایران تردیدی نیست كه مردم ایران به حق‌شناسی شهره‌اند. مگر مردم ایران در انتخابات ریاست جمهوری سال 1388 با رأی بالایی كه به دكتر احمدی‌نژاد دادند،‌ مراتب حق‌شناسی خود را به خاطر خدمات و تلاش‌های ارزشمند او در پیش چشم دیگران قرار ندادند؟

روزنامه جوان، منتسب به سپاه پاسداران هم از "حذف دموکراتیک اصلاح‌طلبان از صحنه سیاسی کشور" خبر داده و تیتر زده است: "مردم بار دیگر اصول‌گرایان را بر کرسی نشاندند"

سه‌شنبه – چرا ترکیب مجلس عوض شد؟

روزنامه ایران همچنان مایل است به "دلایل ریزش مجلس هشتمی‌ها" بپردازد و جوانفکر بار دیگر در سرمقاله تلاش کرده است تا این ناکامان را مخالف احمدی‌نژاد بداند:

" مردم با چشمانی باز اما حیرت‌زده مشاهده می‌كنند كه یك فرد عالم، انقلابی، خاضع، صمیمی، دلسوز، مردمی و پرتلاش در بالاترین جایگاه رسمی كشور پس از رهبر معظم انقلاب، آستین همت خویش را برای به انجام رساندن كارهای بزرگ و در عین حال دشوار و پرمخاطره بالا زده و از موضع نوكری و خدمتگزاری به مردم، مجاهدتی بزرگ را آغاز كرده است اما به ناحق یك جبهه از عوامل قدرت‌گرا در برابرش صف آراسته‌اند تا او را به هر بهانه‌ای هرچند كودكانه، آماج حملات خویش كنند.

آیا مردمی كه نظاره‌گر این صحنه هستند، می‌توانند از خود بی‌تفاوتی و باری به هرجهت بودن را نشان دهند؟ روشن است كه آنها به یاری مظلوم برمی‌خیزند و آنان را كه ظلم و بی‌عدالتی روا داشته‌اند، سرجای خود می‌نشانند."

کیهان بار دیگر با مرور واکنش‌های مختلف به حضور خاتمی در انتخابات و انتشار توضیح دلایل رییس جمهور سابق، این بار موضعی ملایم‌تر در برابر او گرفته و به نوعی از تغییر موضع او استقبال کرده است:

" خاتمی اگرچه بدهی‌های فراوانی به مردم و نظام دارد ولی ظاهراً تلاش می كند اولین گام را برای بازگشت بردارد. {...} خاتمی باید برای خروج از كانون فتنه و بن‌بست خودساخته با شجاعت آماده برداشتن گام‌های بعدی باشد"

چهارشنبه و پنج‌شنبه - "خاتمی حالاحالاها باید منت بکشد"

در این روز صحبت‌های آیت‌الله مهدوی کنی، رییس مجلس خبرگان مورد توجه قرار گرفته و جهان صنعت و ابتکار و مردم‌سالاری به این بخش از سخنانش پرداخته‌اند:"حضور مردم نشانه رضایت از همه‌ چیز نیست"

روزنامه‌های اصولگرا در روز پنج‌شنبه با پرداختن به اظهارات جدید اوباما درباره احتمال جنگ با ایران، این موضع را عقب‌نشینی پس از "حماسه حضور" مردم در انتخابات تعبیر کرده‌اند.

حسین قدیانی هم در یادداشت روز وطن امروز به رای نیاوردن کواکبیان و حضور خاتمی پرداخته است: " مردم سمنان همیشه عزیزند؛ چه به کواکبیان رای بدهند، چه رایشان را از صاحب نظریه لویی‌جرگه پس بگیرند.

کواکبیان عمده وظایف نمایندگی خود را متمرکز بر حمله به دولت- نه حتی نقد دولت!- تمسخر سیاست‌های اصول‌گرایانه حکومت، «یکی به نعل و یکی به میخ زدن» و نطق‌های تند کرده بود.

در فتنه 88 هم، اغلب طرف اصحاب فتنه چرخید، هرچند گاهی به مذاق این سوی میدان، چیزهایی می‌‌گفت که از تحلیلش می‌‌گذرم. کواکبیان اما انتخابات جمعه را تحریم نکرد و خرج خود را جدا از فتنه‌گران کرد.

البته تحریم هم می‌‌کرد، اتفاقی نمی‌افتاد! چه اینکه بزرگ‌تر ایشان یعنی محمد خاتمی هم راه تحریم را امتحان کرد و هم راه مشارکت را اما این هر 2 کار، برای نظامی که استوار روی خون 300 هزار شهید است، محلی از اعراب ندارد. شأن جمهوری اسلامی، بالاتر از این است که خاتمی بر آن باشد یا با آن. جمهوری اسلامی بدهکار کسی نیست! ممنون کسی نیست! قرار نیست ممنون کسی باشد؛ چون که در انتخابات شکست خورد یا چون که در انتخابات شرکت کرد!

حسین قدیانی- وطن امروز: خاتمی، آن خسرویی است که دارد صلاح مملکت خویش می‌‌سنجد، لیکن رای ندهد و رای بدهد، فرقی برای ما ندارد. ما با خاتمی، بی‌حساب نشده‌ایم که فرش قرمز برایش پهن کنیم. او حالاحالاها باید منت نظام را بکشد خاتمی و حالاحالاها باید رای بدهد

نمی‌دانم آقای خاتمی با شرکت در انتخابات، خودش را کوچک کرد یا بزرگ اما کوچک و بزرگ این جماعت، اصلا محل اعتنای جمهوری اسلامی نیستند!

خاتمی، آن خسرویی است که دارد صلاح مملکت خویش می‌‌سنجد، لیکن رای ندهد و رای بدهد، فرقی برای ما ندارد! او هنوز هم دلش برای خودش دارد می‌‌سوزد، دلسوز نظام نیست، دلسوز خون شهدا نیست.

حالا که دشمن دارد به خاتمی فحش می‌‌دهد، ما شاید من‌باب اخلاق، چیزهایی را نگوییم و نبینیم اما من باب خون شهدا، رای دادن و رای ندادن او برایمان علی‌السویه است. ما با خاتمی، بی‌حساب نشده‌ایم که فرش قرمز برایش پهن کنیم!

حالاحالاها باید منت نظام را بکشد خاتمی و حالاحالاها باید رای بدهد. خاتمی رای می‌‌تواند بدهد اما رای نمی‌تواند بگیرد، چرا که لیاقت این نوع مشارکت در نظام را ندارد.

قرار نیست ما جورکش فحاشی دشمن به خاتمی باشیم. حتی می‌‌خواهم بگویم که تقصیر دشمن هم نیست، آنجا که به خاتمی فحش می‌‌دهد. این فحاشی‌ها، نه تقصیر دوست است و نه تقصیر دشمن، بلکه تقصیر خود آقای خاتمی است و به ما ربطی ندارد.

ما به آقای خاتمی، هیچ تشکری بدهکار نیستیم، همچنان که از طرف مردم سمنان، دلیل ندارد عذری بخواهیم از آقای کواکبیان. دموکراسی، شاید جای اخلاق باشد اما جای این حرف‌ها نیست!"

مرور ادوار گذشته مجلس و انتخابات

Fri, 02 Mar 2012 04:11:14 +0000

بهروز صمدبیگی

مجلس ایران پس از انقلاب ۵۷، هشت دوره را پست سر گذاشته و به همین تعداد تجربه برگزاری انتخابات داشته است. انتخابات ادوار مجلس در سال‌های گذشته با فراز و نشیب‌های فراوانی همراه بوده اما هیچ‌گاه مشارکت در آن از ۷۱ درصد فرا‌تر نرفته و از ۵۱ درصد هم کمتر نشده است.

در همه این انتخابات‌ها، ( به جز دوره اول که پسوند اسلامی هم نداشت) تایید و یا رد صلاحیت و پس از آن تایید آرای اعلام شده در حوزه‌های انتخاباتی یک فاکتور عمده و مهم بوده است. نکته جالب اینکه روند مشارکت در استان‌هایی مانند تهران و اصفهان از دوره سوم، نزولی و همواره پایین‌تر از درصد مشارکت کشوری بوده است.

اولین دوره مجلس شورا

تاریخ برگزاری انتخابات: ۲۴ اسفند ۱۳۵۸

تعداد افراد مجاز به رای دادن: ۲۰ میلیون و ۸۵۷ هزار و ۳۹۱ نفر

تعداد رای‌دهندگان: ۱۰ میلیون و ۸۷۵ هزار و ۹۶۹ نفر (مشارکت ۵۲. ۱۴ درصدی)

بیشترین درصد مشارکت: استان مرکزی (۹۰. ۱۱ درصد) – استان یزد (۶۴. ۹۱ درصد) – استان سمنان (۶۲. ۳۸ درصد)

کمترین درصد مشارکت: استان کردستان (۲۲. ۴۹ درصد) – استان سیستان و بلوچستان (۲۲. ۷۹ درصد) - استان باختران (کرمانشاه) (۳۷. ۸ درصد)

تعداد کاندیدا‌ها: ۳ هزار و ۶۹۴ نفر

تعداد نمایندگان منتخب: ۲۷۰ نفر

تاریخ شروع به کار مجلس: ۷ خرداد ۱۳۵۹

ترکیب ریاست:

رییس: اکبر هاشمی رفسنجانی - نائب رییسان: سید اکبر پرورش، سید محمد موسوی خوئینی‌ها، حبیب الله عسگراولادی، محمد یزدی، سید محمد خامنه‌ای

ترکیب سیاسی و حزبی:

فراکسیون ائتلاف بزرگ (جامعه روحانیت مبارز، حزب جمهوری اسلامی، سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی، انجمن اسلامی معلمان، نهضت زنان مسلمان، سازمان فجر اسلام، اتحادیه انجمن‌های اسلامی شهر ری و بنیاد الهادی): ۸۵ نماینده

فراکسیون دفتر همکاری‌های مردم با رییس جمهوری: ۳۳ نماینده

فراکسیون همنام (نهضت آزادی و ملی مذهبی‌ها): ۲۰ نماینده

ناکام بزرگ: مسعود رجوی از سازمان مجاهدین خلق

اتفاقات مهم:

-تصویب عدم کفایت سیاسی سیدابوالحسن بنی صدر، رییس‌جمهوری وقت

-تصویب آزادی گروگان‌های سفارت آمریکا

دومین دوره مجلس شورای اسلامی

تاریخ برگزاری انتخابات: ۲۶ فروردین ۱۳۶۳

تعداد افراد مجاز به رای دادن: ۲۴ میلیون و ۱۴۳ هزار و ۴۹۸ نفر

تعداد رای‌دهندگان: ۱۵ میلیون و ۶۰۷ هزار و ۳۰۶ نفر (مشارکت ۶۴. ۶۴ درصدی)

بیشترین درصد مشارکت: استان زنجان (۸۱. ۱۲ درصد) – استان کهکیلویه و بویراحمد (۷۸. ۸۷ درصد) – استان خوزستان (۷۵. ۵۴ درصد)

کمترین درصد مشارکت: استان سمنان (۳۸. ۵۹ درصد) – استان فارس (۴۷. ۹۱ درصد) - استان کرمان (۵۲. ۳۶ درصد)

تعداد کاندیدا‌ها: یک هزار و ۵۹۲ نفر

تعداد نمایندگان منتخب: ۲۷۰ نفر

تاریخ شروع به کار مجلس: ۷ خرداد ۱۳۶۳

ترکیب ریاست:

رییس: اکبر هاشمی رفسنجانی - نائب رییسان: محمد یزدی، مهدی کروبی و محمدمهدی ربانی املشی

ترکیب سیاسی و حزبی:

راست‌گرایان و مذهبی‌های سنتی (جامعه روحانیت مبارز، جریان راست حزب جمهوری اسلامی، نمایندگان اصناف و بازار، موتلفه اسلامی): ۱۲ نماینده در تهران

چپ‌گرایان (دفتر تحکیم وحدت، جریان چپ حزب جمهوری اسلامی، سازمان مجاهدین انقلاب اسلامی): ۱۸ نماینده در تهران

این ترکیب تقریبا در ترکیب کلی نماندگان مجلس هم صادق بود

ناکام بزرگ: نهضت آزادی در برابر رد صلاحیت کاندیدا‌هایش از طرف شورای نگهبان، انتخابات مجلس را تحریم کرد. دعوت به تحریم انتخابات با پاسخ مثبت عمومی و واکنش سایر احزاب مواجه نشد و بازتاب چندانی پیدا نکرد.

اتفاقات مهم:

-هیچ یک از گروه‌های مخالف آیت‌الله خمینی امکان شرکت در انتخابات را پیدا نکردند.

-هماهنگی و تبعیت کامل مجلس با فرامین و رهنمودهای رهبری

-تنش‌های مجلس در جریان اختلافات میان سیدعلی خامنه‌ای، رییس جمهوری وقت و میرحسین موسوی، نخست وزیر آن دوران

سومین دوره مجلس شورای اسلامی

تاریخ برگزاری انتخابات: ۱۹ فروردین ۱۳۶۷

تعداد افراد مجاز به رای دادن: ۲۷ میلیون و ۹۸۶ هزار و ۷۳۶ نفر

تعداد رای‌دهندگان: ۱۶ میلیون و ۷۱۴ هزار و ۲۸۱ نفر (مشارکت ۵۹. ۷۲ درصدی)

بیشترین درصد مشارکت: استان کهکیلویه و بویراحمد (۸۴. ۹۳ درصد) – استان ایلام (۸۳. ۸۵ درصد) – استان مرکزی (۷۶. ۷۳ درصد)

کمترین درصد مشارکت: استان تهران (۴۳. ۲۳ درصد) – استان سیستان و بلوچستان (۴۹. ۹۱ درصد) - استان باختران (کرمانشاه) (۵۲. ۱۴ درصد)

تعداد کاندیدا‌ها: یک هزار و ۹۹۹ نفر

تعداد نمایندگان منتخب: ۲۷۰ نفر

تاریخ شروع به کار مجلس: ۷ خرداد ۱۳۶۷

ترکیب ریاست:

رییس: اکبر هاشمی رفسنجانی - نائب رییسان: مهدی کروبی، حسین هاشمیان (تا مرداد ۱۳۶۸ و پیش از استعفای هاشمی رفسنجانی برای تصدی ریاست‌جمهوری)

رییس: مهدی کروبی – نائب رییسان: حسین هاشمیان، اسدالله بیات

ترکیب سیاسی و حزبی:

با انحلال حزب جمهوری اسلامی به عنوان مرجع و منبع طیف‌های محتلف سیاسی، جامعه روحانیت مبارز نیز در آستانه انتخابات با انشعاب نیروهای چپ‌گرای خود مواجه شد.

در دوره مجلس سوم برای نخستین بار و به طور رسمی، رهبری در انتخابات دخالت کرد. پس از برگزاری انتخابات نیز، بر سر تصمیم شورای نگهبان مبنی بر ابطال آرای برخی حوزه‌ها اختلافاتی رخ داد که بار دیگر به حضور نماینده دفتر رهبر برای فیصله دادن به موضوع، منجر شد

در مبارزات انتخاباتی دوگانه جریان چپ که خط امامی‌ها نامیده می‌شدند در مقابل راست‌گرایان سنتی که متهم به "اسلام آمریکایی" می‌شدند شکل گرفت و خط امامی‌ها یک پیروزی قاطع کسب کردند.

در تهران منتخبان در لیست انتخاباتی مجمع روحانیون مبارز، دفتر تحکیم وحدت، انجمن اسلامی معلمان ایران، انجمن اسلامی مدرسین دانشگاه‌ها و خانه کارگر قرار داشتند و جامعه روحانیت مبارز موفق شد تنها سه کاندیدای خود را شامل علی اکبر ناطق نوری، محمدرضا باهنر و سعید رجایی خراسانی به مجلس بفرستد.

ترکیب مجلس به طور کلی با چینش نمایندگان تهران همسو بود و شاید بتوان مجلس سوم را نخستین کارزار حزبی برای ورود به مجلس دانست.

اتفاقات مهم:

-میان وزارت کشور و شورای نگهبان بر سر نحوه و روند "احراز صلاحیت" کاندیدا‌ها مناقشه سخت و دامنه‌داری درگرفت که منجر به دخالت علی خامنه‌ای، رییس جمهور وقت شد. اما علی اکبر محتشمی‌پور موضوع را به "امام" گزارش کرد و سید احمد خمینی، مامور رسیدگی و حل مشکل شد.

به این ترتیب برای نخستین بار و به طور رسمی، رهبری در انتخابات دخالت کرد. پس از برگزاری انتخابات نیز، بر سر تصمیم شورای نگهبان مبنی بر ابطال آرای برخی حوزه‌ها اختلافاتی رخ داد که بار دیگر به حضور نماینده دفتر رهبر (محمدعلی انصاری) برای فیصله دادن به موضوع، منجر شد.

-وزیر کشور برای حضور اعضای نهضت آزادی در انتخابات از آیت‌الله خمینی کسب اجازه کرد و با پاسخ منفی او مواجه شد.

چهارمین دوره مجلس شورای اسلامی

تاریخ برگزاری انتخابات: ۲۱ فروردین ۱۳۷۱

تعداد افراد مجاز به رای دادن: ۳۲ میلیون و ۴۶۵ هزار و ۵۵۸ نفر

تعداد رای‌دهندگان: ۱۸ میلیون و ۷۶۷ هزار و ۴۲ نفر (مشارکت ۵۷. ۸۱ درصدی)

بیشترین درصد مشارکت: استان کهکیلویه و بویراحمد (۸۶. ۶۲ درصد) – استان چهارمحال و بختیاری (۸۲. ۳۱ درصد) – استان ایلام (۷۸. ۱۶ درصد)

کمترین درصد مشارکت: استان تهران (۳۹. ۳۵ درصد) – استان اصفهان (۴۹. ۴ درصد) - استان سیستان و بلوچستان (۵۳. ۲۱ درصد)

تعداد کاندیدا‌ها: سه هزار و ۲۳۳ نفر

تعداد نمایندگان منتخب: ۲۷۰ نفر

تاریخ شروع به کار مجلس: ۷ خرداد ۱۳۷۱

ترکیب ریاست:

رییس: علی‌اکبر ناطق نوری - نائب رییسان: حسن روحانی و علی‌اکبر پرورش

ترکیب سیاسی و حزبی؛ اتفاقات مهم:

با مرگ آیت‌الله خمینی و حضور رهبر جدید که پیش از این گرایشاتش به جبهه راست‌گرایان علنی و عمده بود، فضای سیاسی تا حد زیادی به نفع بازنده‌های مجلس سوم شکل گرفته بود. ضمن اینکه با پایان جنگ، جامعه انتظار دوره نوینی را داشت که نمای کلی آن در وعده‌های نخستین روزهای انقلاب ترسیم شده بود.

در مجلس چهارم، پس از مرگ آیت‌الله خمینی و حضور رهبر جدید که پیش از آن، گرایشاتش به جبهه راست‌گرایان علنی و عمده بود، فضای سیاسی تا حد زیادی به نفع بازنده‌های مجلس سوم شکل گرفت

شورای نگهبان نیز این بار بی‌هراس دخالت مقامی مافوق، در تفسیر از اصل ۹۹ قانون اساسی نظارت خود را "استصوابی" و شامل تمام مراحل اجرایی انتخابات از جمله تایید و رد صلاحیت کاندیدا‌ها دانست.

در نتیجه این تصمیم و با وجود مخالفت‌های بسیار طیف اکثریت مجلس سوم، کاندیداهای معرفی شده از سوی مجمع روحانیون مبارز و سایر گروه‌های چپ‌گرا به طور گسترده رد صلاحیت شدند تا جایی که مجمع روحانیون مبارز تهدید به عدم شرکت در انتخابات کرد. در میان رد صلاحیت شده‌ها ۵۸ نماینده ادوار گذشته مجلس شامل ۴۰ مجلس سوم حضور داشتند.

شعار اطاعت از رهبری و حمایت از هاشمی راستگرایان چنان در آن انتخابات پرفروغ بود که مهدی کروبی، رییس مجلس پیشین به همراه چهره‌هایی مانند محمد موسوی خویینی‌ها، علی‌اکبر محتشمی‌پور، محمدرضا توسلی، عبدالواحد موسوی لاری، مرتضی الویری، سعید حجاریان، ابوالقاسم سرحدی‌زاده، محمد سلامتی، علیرضا محجوب و فاطمه کروبی به مجلس راه پیدا نکردند.

در تهران از لیست مجمع روحانیون مبارز تنها سید علی اکبر ابوترابی فرد و سید محمود دعایی رای آورده بودند که آن دو هم در لیست جامعه روحانیت قرار داشتند.

پنجمین دوره مجلس شورای اسلامی

تاریخ برگزاری انتخابات: ۱۸ اسفند ۱۳۷۴

تعداد افراد مجاز به رای دادن: ۳۴ میلیون و ۷۱۶ هزار نفر

تعداد رای‌دهندگان: ۲۴ میلیون و ۶۸۲ هزار و ۳۸۶ نفر (مشارکت ۷۱. ۱۰ درصدی)

بیشترین درصد مشارکت: استان کهکیلویه و بویراحمد (۹۶. ۱۶ درصد) – استان ایلام (۹۰. ۶۴ درصد) - استان سمنان (۸۸. ۵۷ درصد)

کمترین درصد مشارکت: استان تهران (۵۵. ۷۴ درصد) – استان سیستان و بلوچستان (۶۲. ۷۹ درصد) - استان اصفهان (۶۷. ۵۱ درصد)

تعداد کاندیدا‌ها: هشت هزار و ۳۶۵ نفر

تعداد نمایندگان منتخب: ۲۷۰ نفر

تاریخ شروع به کار مجلس: ۱۲ خرداد ۱۳۷۵

ترکیب ریاست:

رییس: علی‌اکبر ناطق نوری - نائب رییسان: حسن روحانی و محمدعلی موحدی کرمانی

ترکیب سیاسی و حزبی:

در حضور چهار ساله مجلس چهارم، اکثریتی که شعار حمایت از هاشمی را برگزیده بود با او بر سر برنامه‌های سیاسی و فرهنگی به مشکل برخورد. مشابه اختلافاتی که جریان چپ تقریبا حذف شده از عرصه مناصب، با رییس‌جمهوری وقت در حوزه اقتصادی داشتند.

این اختلافات منجر به پیدایش جریانی با نام "جمعی ازخدمتگزارن سازندگی ایران" شد که ۱۶ تن از وزیران، معاونان و نزدیکان هاشمی رفسنجانی آن را به راه انداخته بودند. مجلس به این اقدام که آن را "دخالت قوه مجریه در قوه مقننه" می‌دانست واکنش شدیدی نشان داد و تهدید به استیضاح وزرای عضو کرد. در ‌‌نهایت رهبر پیشقدم حل اختلافات شد و به عدم حضور وزیران رای داد.

"جمعی از کارگزاران سازندگی" نسخه دوم این جریان بود که در انتخابات مجلس شگفتی‌ساز و پیروز بزرگ لقب گرفت. جناح چپ هم با فرستادن تعدادی از کاندیداهای خود به مجلس، شکست دور پیش را ترمیم کرد و مجلسی نسبتا متعادل با حضور دو جناح عمده طرفداران حاکمیت شکل گرفت.

اتفاقات مهم:

-علی‌اکبر ناطق نوری در نظر داشت که تجربه هاشمی رفسنجانی را تکرار کند و از ریاست مجلس به ریاست جمهوری برسد. اما در برابر کاندیدای جناح مقابل و رقیبی نه چندان شناخته شده، به سختی شکست خورد و به حضور خود در راس مجلسی منتقد و مخالف سیاست‌های دولت اصلاح‌طلب جدید ادامه داد.

- برخی از نیروهای ملی مذهبی مانند عزت الله سحابی، غلامعباس توسلی، ابوالفضل بازرگان و محمد بسته نگار پس از سال‌ها امکان کاندیداتوری و حضور در انتخابات مجلس را پیدا کردند اما به دلیل دیر اعلام شدن نامشان، در انتخابات شرکت نکردند.

ششمین دوره مجلس شورای اسلامی

تاریخ برگزاری انتخابات: ۲۹ بهمن ۱۳۷۸

تعداد افراد مجاز به رای دادن: ۳۸ میلیون و ۷۲۶ هزار و ۴۳۱ نفر

تعداد رای‌دهندگان: ۲۶ میلیون و ۸۲ هزار و ۱۵۷ نفر (مشارکت ۶۷. ۳۵ درصدی)

بیشترین درصد مشارکت: استان کهکیلویه و بویراحمد (۹۶. ۵۱ درصد) – استان ایلام (۸۷. ۰۱ درصد) - استان چهارمحال و بختیاری (۸۶. ۰۴ درصد)

کمترین درصد مشارکت: استان تهران (۴۶. ۸۸ درصد) – استان اصفهان (۶۰. ۰۴ درصد) - استان قم (۶۶. ۰۲ درصد)

تعداد کاندیدا‌ها: ۶ هزار و ۸۵۳ نفر

تعداد نمایندگان منتخب: ۲۹۰ نفر

تاریخ شروع به کار مجلس: ۷ خرداد ۱۳۷۹

ترکیب ریاست:

رییس: مهدی کروبی – نایب رییسان: بهزاد نبوی و سید محمدرضا خاتمی

ترکیب سیاسی و حزبی:

با حضور دولت سید محمد خاتمی و شکل‌گیری جریانی که به "اصلاح‌طلب" معروف شده بود، انتخابات با شور و هیجان خاصی از سوی دو طیف سیاسی و بخش‌های زیادی از شهروندان پیگیری می‌شد که در ‌‌نهایت به پیروزی قاطع اصلاح‌طلبان و حزب تازه تاسیس جبهه مشارکت منجر شد.

جناح راست در سراسر کشور موفق به فرستادن بیش از ۸۰ نماینده به مجلس نشد و مجلسی منتقد، جنجالی و با حضور چهره‌هایی جدید شکل گرفت.

در دوره مجلس ششم شورای نگهبان بار دیگر تصمیم به رد صلاحیت‌های گسترده داشت که با مقاومت وزارت کشور و مصطفی تاجزاده، رییس ستاد انتخابات مواجه شد. در پایان انتخابات احمد جنتی، دبیر شورای نگهبان و تاجزاده از یکدیگر به مراجع قضایی شکایت کردند

اتفاقات مهم:

-شورای نگهبان بار دیگر تصمیم به رد صلاحیت‌های گسترده داشت که با مقاومت وزارت کشور و مصطفی تاجزاده، رییس ستاد انتخابات مواجه شد. در پایان انتخابات احمد جنتی، دبیر شورای نگهبان و تاجزاده از یکدیگر به مراجع قضایی شکایت کردند.

-در تهران و از سوی شورای نگهبان ۷۰۰ هزار رای باطل اعلام شد و به این ترتیب به جای علیرضا رجایی، غلامعلی حداد عادل به مجلس راه یافت و رییس فراکسیون اقلیت شد.

-با وجود رد صلاحیت چهره‌هایی مانند عباس عبدی، هاشم آغاجری و حمیدرضا جلایی‌پور اما دو کاندیدای لیست ملی‌مذهبیی‌ها تایید صلاحیت شد.

هفتمین دوره مجلس شورای اسلامی

تاریخ برگزاری انتخابات: یک اسفند ۱۳۸۲

تعداد افراد مجاز به رای دادن: ۴۶ میلیون و ۳۵۱ هزار و ۳۲ نفر

تعداد رای‌دهندگان: ۲۳ میلیون و ۷۳۴ هزار و ۶۷۷ نفر (مشارکت ۵۱. ۲۱ درصدی)

بیشترین درصد مشارکت: استان کهکیلویه و بویراحمد (۸۹. ۸۱ درصد) – استان سیستان و بلوچستان (۷۵. ۳۸ درصد) - استان چهارمحال و بختیاری (۷۵. ۳۵ درصد)

کمترین درصد مشارکت: استان کردستان (۳۲. ۲۶ درصد) - استان تهران (۳۶. ۷۸ درصد) –استان اصفهان (۴۱. ۶۳ درصد)

تعداد کاندیدا‌ها: هشت هزار و ۱۷۲ نفر

تعداد نمایندگان منتخب: ۲۹۰ نفر

تاریخ شروع به کار مجلس: ۷ خرداد ۱۳۸۳

ترکیب ریاست:

رییس: غلامعلی حداد عادل - نائب رییسان: محمدرضا باهنر و محمدحسن ابوترابی‌فرد

ترکیب سیاسی و حزبی:

شورای نگهبان با ردصلاحیت گسترده‌ای که شامل بیش از ۴۴ درصد متقاضیان کاندیداتوری بود، باعث استعفای ده‌ها نماینده مجلس ششم شد.

مجلس هشتم اگرچه ترکیبی مشابه مجلس هفتم با اکثریتی اصولگرا داشت اما به تدریج منتقدان دولت محمود احمدی‌نژاد در آن قدرت گرفتند و انتقدات تندی نسبت به رییس قوه مجریه و اعضای کابینه در مجلس عنوان شد

اما با وجود اعتراضات گسترده، رییس جمهوری و رییس مجلس در ‌‌نهایت به فرمان رهبری گردن گذاشتند و انتخابات مجلس هفتم در روز مقرر برگزار شد.

این انتخابات که بدون حضور چهره‌ها و جریانات اصلی اصلاح‌طلبان برگزار شد، رکورد کمترین میزان مشارکت را به خود اختصاص داد و اکثریت راه‌یافتگان متمایل به جناح راست و ائتلاف‌ها و طیف‌های جدیدی از این جناح بود.

اتفاقات مهم:

- مخالفت با دولت سید محمد خاتمی و گرایش به رهبری از مهم‌ترین ویژگی‌های مجلس هفتم بود.

-آیت‌الله خامنه‌ای به صراحت در روز رای‌گیری گفت: "امروز براى کشور و ملت، روز بزرگى است. همه‌ انتخابات‌ها این‌طور است؛ اما احساس مى‌کنم این انتخابات مهم‌تر است" و پس از مشخص شدن آرا نیز خوشنودی خود را از غلبه بر "توطئه پیچیده و استکبارىِ تأخیر مجلس" و حضور "نمایندگان تازه‌نفس" اعلام کرد.

هشتمین دوره مجلس شورای اسلامی

تاریخ برگزاری انتخابات: ۲۴ اسفند ۱۳۸۶

تعداد افراد مجاز به رای دادن: ۴۳ میلیون و ۸۲۴ هزار و ۲۵۴ نفر

تعداد رای‌دهندگان: ۲۴ میلیون و ۲۷۹ هزار و ۷۱۷ نفر (مشارکت ۵۵. ۴۰ درصدی)

بیشترین درصد مشارکت: استان کهکیلویه و بویراحمد (۹۰. ۰۹ درصد) – استان خراسان جنوبی (۷۸. ۳۳ درصد) - استان ایلام (۷۵. ۰۱ درصد)

کمترین درصد مشارکت: استان تهران (۳۰. ۲۲ درصد) – استان اصفهان (۳۹. ۹۷ درصد) – استان کردستان (۴۴. ۸۳ درصد)

تعداد کاندیدا‌ها: هفت هزار و ۶۰۰ نفر

تعداد نمایندگان منتخب: ۲۹۰ نفر

تاریخ شروع به کار مجلس: ۷ خرداد ۱۳۸۷

ترکیب ریاست:

رییس: علی لاریجانی – نائب رییسان: محمدرضا باهنر و سید شهاب‌الدین صدر

ترکیب سیاسی و حزبی:

در انتخابات این دوره نیز شورای نگهبان نقش عمده‌ای داشت و با وجود تمایل گروه‌های مختلف اصلاح‌طلب به حضور دوباره، شمار بسیار زیادی از آنان را ردصلاحیت کرد.

در ‌‌نهایت هم کمتر از ۴۰ نماینده طیف اصلاح‌طلب به مجلس راه یافتند. ضمن اینکه این دوره نیز با مشارکت چندانی همراه نبود و در انتخاب میان طیف‌های تازه تاسیس اصولگرایان نیز، اقبال به چهره‌های جدید و تازه ورود بیشتر بود.

اتفاقات مهم:

-مجلس هشتم اگرچه ترکیبی مشابه مجلس هفتم با اکثریتی اصولگرا داشت اما به تدریج منتقدان دولت محمود احمدی‌نژاد در آن قدرت گرفتند و انتقدات تندی نسبت به رییس قوه مجریه و اعضای کابینه در مجلس عنوان شد.

-انتخابات جنجالی ریاست‌جمهوری در سال ۱۳۸۸ و اعتراضات متعاقب آن نیز در مجلس بازتاب‌هایی پیدا کرد که از جمله باعث تشکیل چند گروه تحقیق و تفحص شد اما پس از راهپیمایی ۲۵ بهمن ۱۳۸۹، نمایندگان با راهپیمایی و شعار دادن در صحن علنی مجلس، خواستار دسستگیری (و برخی حتی اعدام) موسوی و کروبی شدند.

تیتربازی روزنامه‌ها با انتخابات، انرژی هسته‌ای و یارانه‌ها

Mon, 27 Feb 2012 06:19:50 +0000

پیشخوان؛

بهروز صمدبیگی

تیتر یک هر روزنامه، نقطه طلایی ویترین آن است تا مخاطب را به مهم‌ترین موضوع روز و نگاه ویژه روزنامه به این موضوع دعوت کند. در هفته‌ای که گذشت و با وجود اخبار فراوانی درباره انتخابات، صادرات نفت، یارانه‌ها و انرژی هسته‌ای، تیتر یک روزنامه‌های پایتخت را مرور کرده‌ایم تا محکی از میزان اهمیت هریک از این مباحث در نگاه طیف‌های مختلف رسانه‌ای ایران باشد.

شنبه – ۲۹ بهمن

برای روزنامه شرق، انتقاد وزیر اطلاعات از واکنش‌ها به نوسانات بازار، ارزش تیتر یک داشت: "برخی خودی‌ها میلیاردی سکه خریدند" در گزارش این روزنامه از قول حیدر مصلحی به تلاش‌های دشمن برای به هم ریختن تعادل جامعه با وارد کردن "شوک‌های کاذب به‌‌خصوص در زمینه اقتصادی" اشاره شده و بدون اشاره به ارگان یا شخص خاصی از تحت تاثیر گرفتن برخی خودی‌ها که "جزو محموعه نظام‌اند" و خرید میلیاردی سکه ابراز تاسف شده است.

دنیای اقتصاد سخنان سخنگوی اقتصادی دولت را در قالب تیتر یک پوشش داده و از "برنامه دولت برای آینده یارانه‌ها" خبر داده است.

این روزنامه نوشته است: "شمس‌الدین حسینی با انتقاد از «تغییر و تفسیر قانون» خواستار «آرامش و ثبات برای برنامه‌ریزان اقتصادی» شد؛ انتقادی که به نظر می‌رسد مستقیما مصوبات اخیر مجلس درباره ممنوعیت افزایش ناگهانی قیمت حامل‌های انرژی و نیز ممنوعیت افزایش یارانه نقدی را نشانه گرفته است.

وزیر اقتصاد همچنین از «تلاش دولت برای حفظ تعادل منابع- مصارف نقدی طرح» خبر داد و راهکار حفظ این تعادل را اجرای برنامه خودانصرافی ۱۰ میلیون نفر دانست؛ رقمی که به اعتقاد او می‌تواند تا ۱۵ میلیون نفر نیز افزایش یابد.

حسینی در توضیح منابع تامین یارانه‌های نقدی به دریافت تنخواه ۹ هزار میلیارد تومانی از خزانه اذعان کرد و خبر داد که ۶ هزار و ۳۰۰ میلیارد تومان از این تنخواه هنوز تسویه نشده است؛ وی با این حال از اختصاص درآمدهای حاصل از صرفه جویی در مصرف انرژی به پرداخت یارانه قاطعانه دفاع کرد."

وطن امروز به نقل از نماینده سابق آمریکا در سازمان ملل متحد : وقت ما رو به پایان است. زمان برای اسرائیل هم رو به پایان است هیچ‌کس به‌درستی نمی‌تواند بفهمد ایران چه زمانی به بمب هسته‌ای دست پیدا می‌کند اما جنگ برای این منظور راهکار مناسبی نیست

وطن امروز تیتر زده است: "بولتون:اسرائيل بازنده جنگ است" در گزارش گروه سیاسی این روزنامه می‌خوانیم که جان بولتون، نماینده سابق آمریکا در سازمان ملل متحد "که همیشه خواهان برخورد نظامی با ایران بود"

در تازه‌ترین اظهارنظر خود "اعتراف کرده" حمله نظامی موجب توقف برنامه هسته‌ای ایران نمی‌شود: "اسرائیل ممکن است به ایران حمله کند اما مطمئنا با این کار نمی‌تواند فعالیت‌های هسته‌ای این کشور را متوقف کند و این شکست شرایط بسیار تاسف‌باری را رقم خواهد زد. وقت ما رو به پایان است.

زمان برای اسرائیل هم رو به پایان است هیچ‌کس به‌درستی نمی‌تواند بفهمد ایران چه زمانی به بمب هسته‌ای دست پیدا می‌کند اما جنگ برای این منظور راهکار مناسبی نیست."

روزنامه جوان به اظهارات دبیرکل حزب‌الله لبنان پرداخته و این تیتر را انتخاب کرده است: "نصرالله: انتقام مغنيه را در اندازه آن شهيد بزرگ مي‌گيريم" در پوشش سخنان سیدحسن نصرالله، تکذیب دست داشتن در انفجارهاي هند و گرجستان و تشکر از حمایت‌های ایران پررنگ شده و همچنین اشاره شده است: "ما داراي سلاح هستيم و آن را از لحاظ كمي و كيفي افزايش مي‌دهيم.

{...} ما دو نوع سالح داريم: يك نوع آن آشكار است و همه از آن خبر دارند و نوع ديگر آن را براي غافلگيري اسرائيل در جنگ احتمالي نگه داشته‌ايم."

در نظر تهران امروز "شکاف هسته‌ای در گروه 1+5" تیتر یک بوده است و اشاره به موضع متفاوت چین و روسیه نسبت به سایر کشورهای غربی در برابر نامه سعید جلیلی به کاترین اشتون: " مقامات روسي درباره اعمال فشار به ايران در خصوص برنامه انرژي هسته‌اي اين کشور به غرب هشدار دادند و چيني‌ها نيز اعلام كردند كه پكن از همه كشورهاي دخيل در مذاكرات پيرامون برنامه هسته‌اي ايران مي خواهد از فرصت به دست آمده براي احياي زودهنگام اين مذاكرات استفاده كنند"

جام جم هم از "وعده دولت برای مجازات گرانفروشان" خبر داده و جزئیات فروشگاه‌های عرضه مستقیم کالا در آستانه سال نو.

روزنامه کیهان هم در تیتری درشت و دوخطی به "اعتراف رییس‌جمهور اسبق آمریکا" پرداخته است: "هشدار جيمي كارتر به كنگره، جنبش وال استريت را دستكم نگيريد" کیهان از قول "خبرگزاری‌ها" نوشته که کارتر معتقد است جنبش ضدسرمایه‌داری وال استریت "از سوي كنگره و رسانه هاي خبري مورد غفلت قرار گرفته و{...} مسئولان با جدي نگرفتن جنبش آن را در دستور كار خود قرار نداده‌اند."

همچنین در گزارش کیهان می‌خوانیم: "در حال حاضر اين جنبش طرفداران زيادي در سرتاسر جهان پيدا كرده اما به دليل خشونت‌های گسترده پليس و سكوت مجامع بين المللي و سازمان هاي مدعي دفاع از حقوق بشر در برابر اين خشونت ها اين جنبش، در شرايط سختی به سر می‌برد، با وجود تمام اين شرايط، رهبران جنبش اعلام كرده اند، با تغيير تاكتيك ها به اشكال مختلف به مبارزات خود ادامه خواهند داد.

آنها تسخير صحن مجلس نمايندگان يا بر هم زدن سخنرانی انتخاباتی نمايندگان رياست جمهوری آمريكا را از جمله اين تاكتيك‌ها عنوان می كنند كه تاكنون چندين بار موفق به انجام آن شده اند. قوانين تازه تصويب شده آمريكا، اجازه برپايی چادر و تحصن در اماكن عمومی را به معترضان نمی دهد.

معترضان همچنين با استفاده از مناسبت های مختلف، تجمعاتی را برنامه ريزی و اجرا می‌كنند تا بدين ترتيب ادعای رسانه های آمريكايی مبنی بر تمام شدن جنبش را به «سخره» بگيرند!"

روزنامه جوان به نقل از دبیرکل حزب‌الله لبنان: ما دو نوع سالح داريم: يك نوع آن آشكار است و همه از آن خبر دارند و نوع ديگر آن را براي غافلگيري اسرائيل در جنگ احتمالي نگه داشته‌ايم

یکشنبه – ۳۰ بهمن

شرق برای تیتر اول به سراغ برگزاری اولین جلسه دادگاه بزرگ‌ترین اختلاس تاریخ ایران رفته است: "۱۲۰۰۰ صفحه برای ۳۰۰۰ میلیارد تومان." همین موضوع با تیتر مشابه " پرونده ۱۲ هزار صفحه‌ای فساد ۳ هزار میلیاردی " به صفحه یک کیهان راه پیدا کرده است. جالب این که روزنامه اعتماد تیتر زده: "سلطان رشوه در دادگاه" و وطن امروز هم تیتر "آغاز محاکمه سلطان رشوه" را انتخاب کرده است.

گزارش‌های روزنامه‌ها درباره این موضوع به دلیل شرایط و حساسیت‌های پرونده، عمدتا شبیه به هم بوده و حاوی نکات اختصاصی نیستند.

اما در جام‌جم که معمولا به خبرهای غیرسیاسی بهای بیشتری می‌دهد، این بار "استقبال غرب از نامه جدید ایران" اهمیت بیشتری داشته و نوشته است که هیلاری کلینتون و کاترین اشتون در توصیف نامه جلیلی گفته‌اند: "پاسخ ایران چیزی است که منتظر آن بودیم."

دوشنبه – ا اسفند

"افزایش یارانه نقدی و گرانی انرژی" تیتر یک روزنامه شرق است. این گزارش به سخنان وزیر اقتصاد درباره تصمیم دولت درباره افزایش یارانه‌ها در فاز دوم هدفمندی می‌پردازد و می‌نویسد: "افزایش یارانه‌های نقدی خبر جدیدی نبود که از سوی سخنگوی اقتصادی دولت مطرح شد {...} حتی محمود احمدی‌نژاد، رییس جمهوری در گفتگوی تلویزیونی خود از امکان سه برابر شدن یارانه‌های نقدی خبر داده بود {...}

حسینی درحالی از امکان واریز یارانه‌ها تا قبل از پایان سال سخن گفت که دولت عملا مجوز چنین اقدامی را ندارد و مجلسی‌ها ۴۱روز پیش اجازه اجرای مرحله دوم هدفمندی یارانه‌ها در ماه‌های پایانی سال را از دولتی‌ها گرفتند." دنیای اقتصاد هم به همین موضوع با تیتر "زمزمه‌های فاز دوم هدفمندی" پرداخته است.

روزنامه اعتماد تیتر زده "ديدار پر‌حاشيه آقاي وزير با بخش خصوصي" و در گزارش دیدار شمس‌الدین حسینی با بخش خصوصی صنعت نوشته است: "اين ‌ميهماني به چالشي ميان شمس‌الدين حسيني و صنعتگران تبديل شد كه نه او انتظار آن را داشت و نه ميزبان.

اين چالش آنقدر حاد شد كه حتي وزير گفت كه اگر لنگه كفش هم به سوي او پرتاب كنند در جايگاه خود مي‌ماند و به حرف‌هاي خود ادامه مي‌دهد. شايد شمس‌الدين حسيني نمي‌دانست آنچه او نوشته بود از زمين تا آسمان با واقعيت تفاوت دارد وگرنه چرا بايد بخش خصوصي اين‌گونه از او پذيرايي كند به‌طوري كه ميزبان دو بار پشت تريبون برود و خواستار آرام شدن فضاي انتقاد باشد؟

آيا اين ۵۰ صنعتگري كه ديروز حضور داشتند و شايد بيش از ۳۰ درصد از توليدات بخش خصوصي را در بر مي‌گيرند، نتوانسته‌اند از ثمره هدفمندي كه وزير در گزارش خود با آب و تاب تعريف كرده بود بهره‌مند شوند؟"

وطن امروز عکس و تیتر یک خود را به "پاتک پیشدستانه ایران به تصمیم نابخردانه اروپا" اختصاص داده و تیتر زده است: "قطع صادرات نفت به انگليس و فرانسه" در گزارش گروه اقتصادی این روزنامه آمده است:

"شرایط اصلا آن‌طور پیش نرفت که اروپایی‌ها پیش‌بینی می‌کردند. نماینده‌های اتحادیه اروپایی که به خیال خودشان زرنگی کرده ‌بودند و با وجود راه‌انداختن شوی تبلیغاتی تحریم نفتی ایران، جرات نداشتند تصمیم خود را بلافاصله عملی کنند و اجرای آن را به تابستان موکول کرده ‌بودند که با گرم‌تر شدن هوا تقاضا برای نفت کاهش پیدا می‌کند، فکرش را هم نمی‌کردند ایران به‌جای واکنش انفعالی به این تصمیم نابخردانه، تصمیم بگیرد پاتک زودهنگامی به اروپا بزند اما رویکرد مقتدرانه وزارت نفت که از زمان روی کار آمدن رستم قاسمی بیش از پیش به چشم می‌خورد، موجب شد ایران با تصمیمی هوشمندانه سیاستگذاران اروپایی را آچمز کند و با پیشدستی در قطع صادرات نفت به ۲ کشور پرادعای اروپایی، بازار نفت را در انتظار یک سونامی بزرگ قرار دهد.

در حقیقت تصمیم ایران برای قطع صادرات نفت به شرکت‌های نفتی انگلیسی و فرانسوی، هرچند تاثیر چندانی در درآمد ایران از صادرات نفت نخواهد داشت ولی تاثیر غیر‌قابل انکاری بر قیمت جهانی نفت می‌گذارد، همانطور که چهارشنبه گذشته تنها خبر اولتیماتوم نفتی ایران به غرب کافی بود تا قیمت نفت اروپا از مرز ۱۲۰دلار بگذرد."

روزنامه اعتماد در گزارش دیدار شمس‌الدین حسینی با بخش خصوصی صنعت: ‌ميهماني به چالشي حاد ميان شمس‌الدين حسيني و صنعتگران تبديل شد. حتي وزير گفت كه اگر لنگه كفش هم به سوي او پرتاب كنند در جايگاه خود مي‌ماند و به حرف‌هاي خود ادامه مي‌دهد

کیهان هم با همین رویکرد تیتر "ايران صدور نفت به انگليس و فرانسه را قطع كرد" را انتخاب کرده است. "بهترین کار ممکن" هم تیتر یک سیاست‌روز است که در روتیتر توضیح داده شده انگلیس و فرانسه از نفت ایران محروم شدند.

جوان اما به سراغ انتخابات رفته و تیتر یک خود را "۴ تا ۱۰ اسفند زمان تبلیغات؛ ۱۱ رقیب برای هر کرسی مجلس" انتخاب کرده است.

سه شنبه – 2 اسفند

شرق به موضوع دومین سفر هیات عالی رتبه آژانس به ایران در یک ماه اخیر پرداخته و تیتر زده است: "بازرسان دوباره آمدند".

روزنامه اعتماد هم زیر تیتر "تحليل روزنامه دولت از پرونده فساد بانكي" نوشته است: "روز گذشته قوه قضاييه و نهادهاي امنيتي كه توسط روزنامه ايران مورد اتهام مستقيم قرار گرفته‌اند، به اين موضوع واكنش نشان ندادند. اما آنچه در روزنامه ايران منتشر شد حكايت از آن داشت كه فرار كردن خاوري، بدون برنامه‌ريزي نبوده است. اظهارات روزنامه ايران، دو بخش بود.

نخست آنكه به طور كامل داستان نامه سفارش مشايي براي خريد سهام فولاد خوزستان را تشريح كرد و اعلام كرد اين نامه صحت دارد اما چون گروه آريا نتوانسته از آن استفاده‌يي كند پس مشايي متهم نيست.

پس از روشن كردن تكليف مشايي در ماجراي اختلاس، روزنامه ايران بخش دوم ادعاي خود را با هدف گرفتن مشترك خاوري و جهرمي آغاز كرده است. نخست آنكه مدعي شده خاوري با هماهنگي برخي نهادها از كشور خارج شده است و خروج فردي كه ۱۲ ساعت بازجويي شده به چه صورت قانوني بوده است؟ بعد هم سراغ جهرمي مديرعامل بانك صادرات رفته و با متهم كردن جهرمي به نقش داشتن در اختلاس، عنوان كرده جهرمي با هماهنگي برخي‌ها فرار به جلو كرد تا بتواند مشايي و دولت دهم را به اختلاس متهم كند."

همچنین گفت‌وگویی کوتاه با قاضی پرونده اختلاس انجام شده که از زبان او می‌خوانیم: "من گزارش روزنامه ايران را نخواندم اما چون حاكم هستم و بايد بي‌طرف باشم فعلا در اين مورد اظهارنظري نمي‌كنم. افكار عمومي آنچه بايد بداند را مي‌داند و هر چه لازم باشد را من در دادگاه به افكار عمومي منتقل مي‌كنم اما اجازه بدهيد بيش از اين صحبت نكنم تا جلسات دادگاه تمام شود."

تهران امروز هم واکنش نمایندگان را به "طرح دولت برای هدفمندی دوم" با عنوان "اعتراض به افزايش يارانه‌ قبل از انتخابات" برای تیتر یک انتخاب کرده است.

از زبان غلامرضا مصباحي مقدم، رئيس كميسيون طرح تحول اقتصادي مجلس هم اين اقدام دولت "انتخاباتي" ارزيابي شده است: "دولت مایل است با پرداخت پول بیشتر مردم را به حضور در انتخابات ترغیب کند و شما تصور کنید مردمی که دست به دهن هستند، اگر گام بعدی برداشته شود و به آن ها پول بیشتری مثلا 65 هزار تومان داده شود چه اتفاقی می افتد. {...} سوال ما این است که این پول کجاست که می خواهید برداشت کنید؟"

روزنامه ایران مدعي شده خاوري با هماهنگي برخي نهادها از كشور خارج شده است و خروج فردي كه ۱۲ ساعت بازجويي شده به چه صورت قانوني بوده است؟

"وطن‌امروز مفاد سلسله جلسات محرمانه شوراي هماهنگي راه سبز اميد با گروهك ضد انقلاب فدائيان خلق را افشا مي‌كند" و در زیر آن تیتر یک "تماس شيطاني" در صفحه یک روزنامه وطن‌امروز آمده است.

در این مطلب عنوان شده است: "در راستای مجموعه تلاش‌های ضدانقلاب برای اجرایی کردن راهبرد «از گوگوش تا سروش» علیه جمهوری‌اسلامی، «جلسات گدایی» اعضای کمیته خارجی شورای هماهنگی راه سبز امید از گروهک‌های لائیک، سلطنت‌طلب و تروریست تحت عنوان «طرح تماس» ابعاد تاسف‌بارتری به خود گرفته است.

در همین زمینه، اطلاعات موثق دریافتی «وطن‌امروز» حاکی است اردشیر امیرارجمند، مجتبی واحدی و رجبعلی مزروعی در جلساتی با کادر رهبری گروهک فدائیان خلق -اکثریت(یکی از انشعاب‌های سازمان مسلح چریک‌های فدایی و از گروهک‌های لائیک و ضد دین مخالف جمهوری‌اسلامی) درباره ساختارهای حکومت خیالی آینده ایران به توافق رسیده‌اند که این توافقات در چند محور مختلف بوده است."

چهارشنبه – ۳ اسفند

کیهان در تیتر یک خود خبر داده " رقابت فشرده ۳۴۴۴ کاندیدا در ۲۰۷ حوزه انتخابیه" و سیاست روز هم تیتر مشابهی دارد: "ماراتن ۳۴۴۴ نفری برای تصاحب ۲۹۰صندلی". جوان هم با اشاره به انتشار بیانیه‌ای تیتر زده است: "دعوت از مردم و اعلام حضور ۹۱۳۰ استاد دانشگاه در انتخابات".

همچنین جام جم از "حضور چهره‌های شاخص جریان‌ها در رسانه ملی" خبر داده و از برنامه‌های تلویزیونی و رادیویی که به مناظره طیف‌های شرکت کننده در انتخابات اختصاص خواهد یافت.

شرق اما "مجازات فرد هتاک به فائزه هاشمی" را به عنوان تیتر یک انتخاب کرده و اعتماد تیتر زده است: "اعتراف به اشتباه" در توضیح تیتر یک این روزنامه می‌خوانیم که محمود احمدي‌نژاد براي نخستين بار به اشتباه خود در تعطيلي يكي از هيات‌هايي كه به دستور او به محاق رفته بود اعتراف كرد:

شرق از قول مشاور سابق امنیت ملی کاخ سفید: اگر ايران به روند فعاليت‌هاي هسته‌اي خود ادامه داد و حتي بمب هم بسازد، از آن استفاده نخواهد كرد چراكه مطمئنا مي‌داند كه عواقب استفاده از سلاح هسته‌اي برايش تا چه حد سهمگين تمام خواهد شد

"زماني برداشت بنده اين بود كه نيازي به وجود اين هيات نيست اما امروز به اين نتيجه رسيده‌ام كه وجود چنين هياتي بسيار بسيار مورد نياز و لازم است، اگر از هر يك از اصول قانون اساسي حتي يك ميليمتر فاصله گرفته شود زاويه قانون اجرا شده، با آنچه در اصل قانون مورد نظر بوده است به ده‌ها كيلومتر خواهد رسيد."

پنج شنبه – ۴ اسفند

روزنامه شرق به سراغ آخرین مصاحبه زيبيگنيو برژينسكي، مشاور سابق امنيت ملي كاخ سفيد رفته و تیتر "توصیه‌های برژینسکی به اوباما درباره ایران" را انتخاب کرده است. در این مصاحبه که از روزنامه "ال‌مانیتور" ترجمه و انتخاب شده، از برژینسکی پرسیده شده اگر به جای اوباما بود، در این شرایط چه می‌کرد و او پاسخ می‌دهد:

"مطمئنا استفاده از گزينه نظامي در مقابل تهران را گزينه مطلوب خود نمي‌ديدم البته نه به معناي اينكه از تهران راضي هستم. من در مسير انزواي سياسي و اقتصادي اين كشور قدم بر مي‌داشتم. شرايط را براي تهران دشوار مي‌كردم و دو راه‌حل پيش‌روي آنها قرار مي‌دادم. اينكه يا به تعهدات سياسي خود عمل كنند تا فشارها و تحريم‌ها كمتر شود يا اينكه به همين روند خود تا مرز نابودي ادامه دهند.

معتقدم اگر ايران به روند فعاليت‌هاي هسته‌اي خود ادامه داد و حتي بمب هم بسازد، از آن استفاده نخواهد كرد چراكه مطمئنا مي‌داند كه عواقب استفاده از سلاح هسته‌اي برايش تا چه حد سهمگين تمام خواهد شد.

راحت بگويم يك بيانيه عمومي منتشر مي‌كردم با اين محتوا: ايالات‌متحده هرگونه تهديد يا استفاده از سلاح هسته‌اي در منطقه خاورميانه را –چه در مقابل اعراب و چه در مقابل اسراييل- تهديد عليه واشنگتن محسوب خواهد كرد."

کیهان، جوان،سیاست روز، اعتماد و تهران امروز به سراغ سخنان آیت‌الله خامنه‌ای در دیدار با "دانشمندان هسته‌ای" ایران رفته‌‌اند و از وقول او گفته‌اند که ایران اقتدار متکی به سلاح هسته‌ای را می‌شکند و به دنیا ثابت می‌کند، سلاح هسته‌ای اقتدارآفرین نیست.

سانسور ۲۵ بهمن؛ بزرگنمایی ۲۲ بهمن، بحرین و یونان

Mon, 20 Feb 2012 13:03:16 +0000

پیشخوان؛

بهروز صمدبیگی

روز شنبه تقریبا تمام روزنامه‌های پایتخت به جز ورزشی‌ها و برخی اقتصادی‌ها، تیتر یا عکس یک خود را به راهپیمایی روز ۲۲ بهمن اختصاص داده بودند. تیترهایی که عموما حاوی تمجید و تعریف از "حضور میلیونی" مردم ایران در دفاع از جمهوری اسلامی بود. اعتماد اما تنها به تیتر "جشن سالگرد پیروزی انقلاب برگزار شد" اکتفا کرده بود. شرق هم تیتر زد: "حضور در جشن ۳۳ سالگی انقلاب".

صفحه یک روزنامه ایران هم از این جهت جالب بود که وعده‌های محمود احمدی‌نژاد را با عنوان "دستاوردهای جدید هسته‌ای" تیتر کرده بود.

سیدجواد سیدپور در سرمقاله تهران امروز از راهپیمایی ۲۲ بهمن نتیجه گرفته بود: "اثبات عملی عدم تاثیر تحریم‌ها بر روحیه انقلابی و ایستادگی ملت اولین اثر مثبت برگزاری شكوهمند سالگرد انقلاب اسلامی ایران بود. {...}

ملت هر جا كه لازم باشد برای دفاع از انقلاب و نظام جمهوری اسلامی وارد عمل می‌شود و برخی مباحث و اختلاف نظرهای سیاسی احزاب و جریان‌های سیاسی هم تاثیری بر روحیه انقلابی و اتحاد اسلامی آنان ندارد و بالاخره اینكه حضور پر شكوه مردم نوید مشاركت گسترده در انتخابات مجلس نهم را می‌دهد."

جمهوری اسلامی: هر قدر دشمن بر فشارها و تهدیدهای خود علیه ملت ایران بیافزاید، این ملت برای ادامه راه انقلاب مصمم‌تر می‌شود

جمهوری اسلامی هم که تیتر "حضور کم‌نظیر مردم در راهپیمایی یوم‌الله ۲۲ بهمن" را برگزیده بود در سرمقاله خود نوشت: "هر قدر دشمن بر فشارها و تهدیدهای خود علیه ملت ایران بیافزاید، این ملت برای ادامه راه انقلاب مصمم‌تر می‌شود.

این واقعیت را دشمنان ملت ایران در ۳۳ سال گذشته بارها لمس كرده‌اند ولی باز هم راه‌های دیگری را برای وارد آوردن فشار به این ملت در پیش گرفته‌اند. ملت ایران نیز هر بار كه با تهدیدها مواجه می‌شود، به روشنی نشان می‌دهد مصمم‌تر از گذشته و قوی‌تر از همیشه آماده مقابله با تهدیدهاست.

حضور گسترده و كم نظیر مردم در راهپیمایی دیروز، این پیام را با روشن‌ترین و قوی‌ترین بیان به دشمنان ابلاغ كرد."

روزنامه جوان هم نتیجه‌گیری خود از این راهپیمایی را با تیتر "تضمین انتخابات با سی و سومین امضای انقلاب" منتشر کرد. خراسان هم تیتر زده بود: "حضوری از جنس بدر و خیبر" و رسالت معتقد بود: "انقلاب نفس تازه کرد". قدس تیتر خود را از زبان مردم و به صورت "مردم: پای انقلابمان ایستاده‌ایم" انتخاب کرد و کیهان تیتر زد: "جهان در حیرت از حماسه بزرگ ملت".

حسین شریعتمداری در ستون معروف یادداشت روز کیهان نوشته بود: "دیروز مردم ایران با حضور چند ده میلیونی و ماندگار خود در تظاهرات روز ۲۲ بهمن، باردیگر - و به قول حضرت امام(ره)- تحلیل ها و آرزوهای آمریكا و اسرائیل را زیرگام های استوار خود لگدمال كردند و احتمالا آمریكا، اسرائیل و متحدان اروپایی و منطقه ای آنها را به این نتیجه كه چند سال قبل «كاسپار واین برگر» وزیر دفاع وقت آمریكا بر آن تاكید ورزیده بود رساندند كه برای سقوط و براندازی جمهوری اسلامی ایران تنها یك راه وجود دارد و آن "از میان برداشتن ملت ایران است".

سردبیر کیهان با استناد به چند مصاحبه از مقامات آمریکایی یادآور می‌شود که "طرف مقابل و حریف رو در روی آمریكا و متحدانش در چالش ۳۳ ساله و پرحادثه آنان با ایران اسلامی، "مردم ایران" هستند و نظام جمهوری اسلامی ایران فقط از آنجا كه خواست همین مردم را نمایندگی می كند، با خشم و كینه آنها روبرو بوده و هست."

حسین شریعتمداری: طرف مقابل و حریف رو در روی آمریكا و متحدانش در چالش ۳۳ ساله و پرحادثه آنان با ایران اسلامی، "مردم ایران" هستند و نظام جمهوری اسلامی ایران فقط از آنجا كه خواست همین مردم را نمایندگی می كند، با خشم و كینه آنها روبرو بوده و هست

و نتیجه می‌گیرد که حضور "چند ده میلیونی" مردم آرزوهای دشمن را نقش برآب کرده و تضمینی بر این است که انتخابات مجلس حماسی‌تر از گذشته برگزار می‌شود.

روزنامه وطن امروز هم که در اجتماعات و راهپیمایی‌ها به دنبال ابتکار در انتخاب تیتر است، این بار با مشابه سازی عملیات والفجر3 تیتر زده بود: "والفجر ۳۳ "

دلسوزی برای یونان

روز سه‌شنبه تهران امروز عکس یک خود را به درگیری‌های یونان اختصاص داد و نوشت: "اروپا درآتش اعتراض" گزارش‌نویس این روزنامه با طرح این که "روز گذشته بیش از یكصد هزار شهروند خشمگین آتنی" به خیابان آمدند، این اتفاق را "بزرگ‌ترین تظاهرات مردمی علیه سیاست‌های اتحادیه اروپا در یونان" نامید و نوشت: "آنچه این روزها در یونان می گذرد و هر روز هم بر دامنه آن اضافه می‌شود گوشه‌ای است از كوه برخی مشكلاتی كه كلیت اروپا با آن دست و پنجه نرم می كند.

اروپایی كه هر روز در گوشه یا گوشه هایی از آن شعله های اعتراض بلند می شود. اعتراض به بحران اقتصادی كه بعضا خود ساخته است و قرار است تحت تاثیر تصمیمات سیاسی كه دولتمردان اروپایی گرفته اند،بر دامنه آن هم افزوده تر شود. چرا كه قرار است طرح توقف خرید نفت ایران توسط اتحادیه اروپا از 10 تیر ماه اجرایی شود و این در حالی است كه سه كشور اروپایی یونان، ایتالیا و اسپانیا كه عمده نفت صادراتی ایران به اروپا را خریداری می كنند، دقیقا همان كشورهای درگیر در بحران و مشكلات اقتصادی هستند كه قرار است بار اصلی تصمیمات اتحادیه اروپا علیه ایران را به دوش بكشند.

تصاویر منتشره از یونان نشان می دهد كه دست‌كم این كشور به همراه ایتالیا و اسپانیا ناتوان تر از آن هستند كه حتی اگر هم بخواهند، بتوانند به تحریمهای نفتی اروپا علیه ایران جامه عمل بپوشانند.در واقع اجرای چنین تحریمهایی در شرایطی كه اروپا كم و بیش گرفتار بحران اقتصادی است نقطه ایستی بر طرح تحریمی است كه همان ابتدا هم ناقص به دنیا آمد."

روزنامه دنیای اقتصاد هم در صفحه یک خود عکسی از درگیری‌های یونان به همراه تیتر "یونان دوباره در آشوب" داشت.

مردمسالاری هم در صفحه یک خود به این موضوع اشاره داشت. اما سیاست روز تمام صفحه یک خود را به این موضوع اختصاص داده و تیتر زده بود: "فرمول اتحادیه اروپا یونان را به آتش کشید" در یادداشت صفحه بین‌الملل این روزنامه با عنوان " پنهان شدن پشت پرده یونان" می‌خوانیم: " سقوط و یا خروج یونان از بحران اقتصادی می‌تواند تاثیر بسیاری بر وحدت درونی اروپا و نیز جایگاه بین‌المللی آن داشته باشد لذا غربی‌ها به هر صورت به دنبال حل چالش‌های آن هستند. در كنار این نظریه خوش بینانه، آلمان و انگلیس دو سیاست را در قبال یونان اجرا می‌كنند.

نخست آنكه طرح‌های ریاضت اقتصادی را پیش از اجرا در كشورهای خود در یونان به مرحله آزمایش گذاشته و پس از یافتن نقاط ضعف آن، اجرای آن در كشورهای خود را صورت می‌دهند به عبارت دیگر یونان آزمایشگاهی برای طرح‌های ریاضت اقتصادی سایر كشورهای اروپایی شده است دوم آنكه فرانسه و آلمان با بهره‌گیری از یونان برآنند خواسته‌های خود را به سایر اعضای اروپا تحمیل نمایند كه كاهش بحران یونان را زمینه‌ای برای سلطه بیشتر خود بر اروپا می‌دانند.

سیاست روز: یونان آزمایشگاهی برای طرح‌های ریاضت اقتصادی سایر كشورهای اروپایی شده است. فرانسه و آلمان با بهره‌گیری از یونان برآنند خواسته‌های خود را به سایر اعضای اروپا تحمیل نمایند

سوم آنكه آنها با برجسته سازی پرونده یونان در اصل بر نابسامانی‌ها و بحران‌های اقتصادی خود سرپوش می‌گذارند. به عبارتی دیگر یونان پرده‌ای گردیده كه آنها خود را در لوای آن پنهان ساخته و برآنند تا مانع از اطلاع جهانی از بحران‌های اقتصادی خود گردند."

وطن امروز هم در رویکردی مشابه، با انتشار عکس بزرگی تیتر زده بود: "آتن در آتش یورو".

بحرین به جای تهران

روزچهارشنبه و در پی فراخوان مخالفان و منتقدان دولت و سیاست‌های حاکمیت جمهوری اسلامی برای آمدن به خیابان‌ها در ۲۵ بهمن که منجر به درگیری‌های پراکنده میان شهروندان و نیروهای امنیتی و انتظامی شد، روزنامه‌های پایتخت هیچ خبری در این زمینه منتشر نکرده‌اند.

غلامرضا کمالی‌پناه اما در سرمقاله روزنامه ابتکار تلویحا به این موضوع اشاره‌ای دارد: " همواره از صدا‌ وسیمای خودمان می‌شنویم که در گوشه و کنار دنیا، به‌ویژه در کشورهای نامطبوعمان! اوضاع به‌هم‌ریخته و شلوغ است. بعضی‌ها هم که مثل نگارنده، مادرزادی ساده‌اند و به گفته جمالزاده «پای خود را از شاه‌عبدالعظیم و امام‌زاده صالح آن سوتر نگذاشته‌اند» از لمس واقعیت‌های موجود در جهان، به همان اندازه‌ که از چشم‌انداز و جوی صدا وسیما به لوله‌های حواسشان سرازیر می‌شود، بهره‌مند هستند...

در آن سرزمین‌ها، هر شب می‌شنویم که همواره اعتراضات به راه است؛ کارمندان، کارگران، رانندگان تا چقّال و بقّال و...

از وضع نامناسب معیشتی خویش در آه و فغان به سر می‌برند و دائماً در همین سیمای خودمان، می‌بینیم که شال و کلاه کرده‌اند و با پلیس در خیابان‌ها درگیرند و... در کشور خودمان هیچ خبری نیست؛ همه چیز در امن و امان است؛ نه اعتراضی، نه پلیسی و نه خبری.

خوب خدا را سپاس اما آیا جواب رفتار نجیبانه مردم، بی‌خیالی مسئولان است؟ آیا باید دردسر مسئولان کمتر شده باشد؛ با خیال راحت بخوابند و به سایر کارهای خود بپردازند؟ البته، گویی خیالشان راحت شده‌است و از فرط بیکاری به خود پیچیده‌اند!"

کیهان به طعنه و مسخره در ستون "گفت و شنود" خود نوشته بود: " گفت: مگر امیرارجمند و مزروعی نمایندگان موسوی و خاتمی در خارج كشور برای روز ۲۵ بهمن تظاهرات سكوت اعلام نكرده بودند؟! پس چی شد؟!

گفتم: ای بابا! لوطی خوش آب و هوا! گروه های اپوزیسیون این دو نفر را نفوذی وزارت اطلاعات می دانند و هشدار داده اند كه پیشنهاد آنها ترفند دیكته شده وزارت اطلاعات است.

گفت: حالا تظاهرات سكوت یعنی چی؟! گفتم: اعلام كرده بودند كه هواداران جنبش سبز اعتراض خود به جمهوری اسلامی را در پیاده روها و یا كتابخانه دانشگاه ها با حفظ سكوت اعلام كنند! گفت: مگر بقیه مردم در پیاده روها جیغ می زنند و راه می روند؟! شرط حضور در كتابخانه ها هم سكوت است.

گفتم: چه عرض كنم؟! خل و چل تر از آنها خودشان هستند. یكی از اراذل و اوباش وارد كتابخانه شد و با صدای بلند گفت؛ آقا! ساندویچ سوسیس داری؟ مدیر كتابخانه گفت؛ هیس! هیس! اینجا كتابخانه است، نباید بلند صحبت كنی و یارو صدایش را آورد پایین و یواشكی پرسید؛ ساندویچ سوسیس داری؟!"

و در خبر ویژه خود اشاره‌ای به فراخوان راهپیمایی اعتراضی داشت: " یكی از كاربران بالاترین كه جوگیر شده و ظاهراً پریروز و دیروز سركار رفته، نوشت: من كه هر چی سوت زدم، جوابی نشنیدم. فقط فضای اینترنت رو شلوغ می كنن اما خیابان و پشت بوم، خلوته.

گفتنی است كه كوه تبلیغات محافل رسانه ای و سیاسی ضد انقلاب اگر در فراخوان های دروغین قبلی، موش می زایید، امسال حتی همان موش را نزایید.

فتنه گران بازی خورده ای نظیر كروبی و موسوی، ۲۵ بهمن سال گذشته از فتنه گران خواسته بودند به بهانه حمایت از انقلاب های منطقه به خیابان بیایند."

اما در همین روز، روزنامه‌های طرفدار حاکمیت به طور گسترده اخبار بحرین را پوشش دادند. تهران امروز با انتشار عکسی بزرگ تیتر زد: "هجوم به معترضان بحرینی". این روزنامه با یکی از اعضای "ائتلاف ۱۴ فوریه" (مخالفان حکومت بحرین) گفت‌وگویی کرده و از قول او نوشته است: " اینك مردم بحرین خواهان یك حكومت دینی مبتنی بر رای مردم اعم از شیعه و سنی هستند."

جام جم، خراسان،مردم‌سالاری و جمهوری اسلامی هم با عکس و تیتر یک خود را به این موضوع اختصاص داده‌اند و تیتر یک روزنامه جوان "فریاد «سرنگون باد حمد» مردم کفن‌پوش بحرین" انتخاب شده است. رسالت هم ضمن انتشار عکسی در تیتر اول خود خبر داده است: "آل‌سعود و آل‌خلیفه انقلابیون را به گلوله بستند"

کیهان : مردم انقلابی بحرین بعد از گذشت یک ‌سال از انقلابشان هنوز به اهدافشان نرسیده‌اند و یکی از مهم‌ترین دلایل به بار ننشستن آن، حمایت‌های بی‌دریغ آمریکا از رژیم آل‌خلیفه است

کیهان هم عکس و تیتر بزرگی دارد از این قرار: "حی علی الجهاد شعار كفن پوشان بحرین". وطن امروز هم به همین میزان به اتفاقات بحیرن بها داده و با انتشار تک عکس و تک تیتر " خروش کفن‌پوشان در میدان لولو" در صفحه اول، نوشته است: " مردم انقلابی بحرین بعد از گذشت یک ‌سال از انقلابشان هنوز به اهدافشان نرسیده‌اند و یکی از مهم‌ترین دلایل به بار ننشستن آن، حمایت‌های بی‌دریغ آمریکا از رژیم آل‌خلیفه است.

پایگاه پنجم آمریکا در کشور کوچک بحرین قرار داد و آمریکا برای حفظ منافع خود برای حفظ حکومت آل‌خلیفه تلاش می‌کند زیرا پیروزی انقلاب مردم بی‌دفاع بحرین می‌تواند آمریکا را در خاورمیانه بیش‌ از هر زمان دیگری منزوی‌ کند."

شرق: پادشاه بحرین در پاسخ به این سوال که "اگر با بشار اسد، رییس‌جمهوری سوریه ملاقات كنید به او چه می‌گویید؟" عنوان کرده است: "به او می‌گویم كه به حرف ملت سوریه گوش كند و این بهترین پیشنهاد برای او است

روزنامه شرق اما در کنار گزارش وقایع سالگرد انقلاب بحرین، گفت‌وگویی با "حمد بن عیسی آل‌خلیفه"، پادشاه بحرین ترجمه و منتشر کرده که البته منبع اصلی آن نامعلوم است.

در لید این مصاحبه اشاره شده است که " در هیچ كشوری به غیر از این جزیره پادشاهی، بهار عربی در كوتاه‌ترین زمان سركوب نشده است. بر اثر این سركوب‌ها ۴۶ نفر و از جمله چند مامور پلیس و شماری مهاجر، جان خود را از دست دادند و پنج نفر نیز بر اثر شكنجه جان باختند.

نزدیك به سه‌هزار نفر بازداشت شدند كه بیش از ۷۰۰ نفر از آنان تا پایان سال گذشته میلادی هنوز در زندان بودند. بیش از چهار هزار نفر نیز به دلیل شركت در تظاهرات شغل خود را از دست دادند. بحرین كشوری با اكثریت شیعه است كه البته از ۲۰۰ سال پیش توسط سلسله سنی‌مذهب آل‌خلیفه اداره می‌شود. در حال حاضر حتی تمامی شیعیان از نیروهای پلیس و ارتش نیز اخراج شده‌اند."

همچنین از پادشاه بحرین پرسیده شده اگر همین الان فریاد بزنیم مرگ بر شاه، چه اتفاقی می‌افتد و او جواب داده: " آنها كه مدت‌هاست در خیابان‌ها همین را فریاد می‌زنند. اما همان طور كه سال پیش هم گفتم این دلیلی برای بازداشت افراد نمی‌شود و تنها یك مشكل در آداب معاشرت است.

اما اگر كسی فریاد بزند مرگ بر شاه، درود بر خمینی، آنگاه ما را دچار مشكل می‌كند." سلطان حمد تاکید می‌کند که در بحرین زندانی سیاسی وجود ندارد و كسی به دلیل ابراز عقیده بازداشت نمی‌شود. تنها بزهكاران هستند که دستگیر می‌شوند. و وقتی مصاحبه شونده زن خانه‌داری را مثال می‌زند كه فقط به جرم اینكه در ماشین‌اش به یك سرود انقلابی گوش می‌داد ۱۱ ماه در زندان بود و مورد ضرب‌وشتم قرار گرفت، پادشاه جواب می‌دهد: " این را درك می‌كنید كه من نمی‌توانم هر موردی را پیگیری كنم."

پادشاه بحرین در پاسخ به این سوال که " اگر با بشار اسد، رییس‌جمهور سوریه ملاقات كنید به او چه می‌گویید؟" عنوان کرده است: "به او می‌گویم كه به حرف ملت سوریه گوش كند و این بهترین پیشنهاد برای او است."

اما وقتی نظرش را درباره لزوم کناره‌گیری اسد می‌پرسند، می‌گوید: "من چه‌كاره هستم كه به او چنین پیشنهادی بكنم؟ این مساله در واقع به ملت سوریه مربوط می‌شود."

رهبران جنبش اعتراضی و یک سال حبس خانگی

arezoo — Tue, 14 Feb 2012 16:32:53 +0000

بهروز صمدبیگی

بهمن ماه سال گذشته در حالی که تبلیغات وسیع حکومتی برای بزرگداشت "دهه فجر" در جریان بود، نامه مشترک میرحسین موسوی و مهدی کروبی با مضمون دعوت به راهپیمایی نگاه‌ها را به خود جلب کرد، و آنچه در پی انتشار این نامه کوتاه چندخطی اتفاق افتاد، مرحله تازه‌ای از جنبش اعتراضی مردم ایران را رقم زد.

در سالگرد روزی که مردم برای حمایت از بازرگان، نخست وزیر انقلابیون ایران به خیابان‌ها آمده بودند، کروبی و موسوی از وزیر کشور خواسته بودند تا طبق اصل ۲۷ قانون اساسی، مجوز یک راهپیمایی برای "اعلام همبستگی باحرکت‌های مردمی درمنطقه بویژه قیام آزادیخواهانه مردم تونس و مصربرعلیه حکومت استبدادی" صادر کند تا هوادارانشان در ساعت ۳ بعد از ظهر روز دوشنبه ۲۵ بهمن ۱۳۸۹ از میدان امام حسین تا میدان آزادی تجمع کنند.

باوجود صادرنشدن مجوز، راهپیمایی برگزار شد. نیروهای نظامی و امنیتی به سرکوب شدید راهپیمان پراختند. رهبران "جنبش سبز" در آن روز اجازه خروج از منزل را پیدا نکردند و به این ترتیب زندان خانگی آنها شروع شد، حبسی که یک ساله شدن آن، در روز ۲۵ بهمن ۱۳۹۰ بار دیگر انگیزه‌ای برای فراخوان برای حضور "جنبش سبز" در خیابان‌ها شد.

بهمن ۸۹ – خشم حاکمیت

حضور پرشمار معترضان در خیابان با وجود همه تدابیر سرکوب از جمله قطع اینترنت و سرویس پیامک تلفن همراه، ضرب و شتم و بازداشت باعث شد تا این بار برخورد با رهبران جنبش علنا در دستور کار قرار بگیرد. صبح ۲۶ بهمن ۸۹، علی لاریجانی، رییس مجلس شورای اسلامی دستور داد تا کمیته‌ای برای "بررسی دقیق ماهیت جریان مزور فتنه" تشکیل شود تا "نمایندگان و ملت بدانند چگونه با این جریان برخورد کنند و دستگاه‌های مختلف نیز به وظایف خود عمل نمایند." در این روز برای نخستین بار در صحن علنی مجلس، اکثریت نمایندگان مجلس علیه موسوی و کروبی موضعی تند و سخت گرفته و خواستار برخورد با آن دو شدند. لاریجانی حضور خیابانی معترضان را " یک جریان بدلی" از سوی عدهای ورشکسته سیاسی با آن شاهزاده نگون بخت و منافقین و سلطنتطلبها"، در مقابل راهپیمایی سراسری روز ۲۲ بهمن" توصیف کرد و خطاب به " آقایانی که اطلاعیه صادر کردند" گفت: "چگونه تدبیر نکردید که این جریان چه نفعی برای ملت منطقه دارد؟ آیا نام این اقدام چیزی جز گمراهی و فتنه است؟"

غلامعلی حداد عادل، نورالله حیدری، سیدجلال یحییزاده و امیرحسین قاضی‌زاده هم دیگر نمایندگانی بودند که آن روز در نطق‌هایی تند خواستار برخورد قاطع با "سران فتنه" شدند. در نهایت هم ۲۳۳ نماینده مجلس با امضای نامه‌ای ضمن اشاره به این که " آقایان موسوی و کروبی به بهانه حمایت از مردم مصر و تونس و در حقیقت برای خدمت به آمریکا و اسرائیل، فتنهای دوباره را ایجاد کرده و آب به آسیاب دشمن ریختند و برای رسانههای غربی خوراک تهیه کردند" تاکید کردند: " ما نمایندگان مسئولیت مستقیم شهادت یک دانشجوی بسیجی را در ۲۵ بهمن و بهره برداری دشمنان ضد انقلاب را متوجه کروبی و موسوی میدانیم و معتقدیم کاسه صبر ملت از مدارا در برابر این آقاین لبریز شده و همگان خواستار اشد مجازات برای آنها هستیم."

عصر همان روز تجمعی با حضور نمایندگان مجلس در میدان ارک تهران برگزار شد که به گفته خبرگزاری فارس، "خودجوش" بود. تجمع‌کنندگان خواستار محاکمه موسوی و کروبی بودند و آدمک میرحسین موسوی را به آتش کشیدند. همزمان عده‌ای نیز مقابل خانه کروبی تجمع کرده و به فحاشی و اعتراض پرداختند.

روز جمعه ۲۹ بهمن، احمد جنتی، رییس شورای نگهبان در خطبه‌های نماز جمعه تهران از طرح زندانی کردن سران معترضان در خانه‌هایشان خبر داد

روز ۲۷ بهمن، دو رهبر جنبش اعتراضی که هنوز ارتباطشان با بیرون قطع نشده بود، با ارسال بیانیه‌هایی از مردم برای حضور در خیابان تقدیر و تشکر کردند. موسوی حضور معترضان را یک "راهپیمایی شکوهمند" توصیف کرد و نوشت: " ضمن تبریک به مناسبت پایداری خیره کننده مردم، شهادت فرزندان عزیز شما ملت سر فراز را تسلیت می‌گویم." کروبی هم با اشاره به افزایش تهدیدها و فشارها اعلام کرده بود که هیچ ترس و هراسی ندارد و ضمن تقبیح برخورد و سرکوب معترضان عنوان کرد: " خبر دار شدیم که متاسفانه دانشجویی به نام “صانع ژاله” و “محمد مختاری” در جریان حوادث روز گذشته به شهادت رسیده‌اند که این شهادت را به خانواده‌های این دو عزیز و مردم بزرگوار ایران تسلیت و ضمن محکومیت شدید برخوردهای خشن و غیر انسانی و غیر اسلامی هشدار می‌دهیم که تا دیر نشده است پنبه‌ها را از گوش هایتان خارج کنید و صدای مردم را بشنوید. اعمال خشونت آمیز و مخالفت و عناد با خواست مردم تا زمانی و جایی می‌تواند به استمرار چنین وضعیتی کمک کند. از سرنوشت دوری حکومت‌ها از مردم عبرت بگیرید."

روز جمعه ۲۹ بهمن، احمد جنتی، رییس شورای نگهبان در خطبه‌های نماز جمعه تهران از طرح زندانی کردن سران معترضان در خانه‌هایشان خبر داد: " کاری که قوه قضاییه می‌تواند انجام دهد و من فکر می‌کنم که در اندیشه است که انجام بدهد، این است که ارتباط اینها را به کلی از مردم قطع کند . در خانه آنها باید بسته شود، رفت و آمدهایشان محدود شود، نتوانند پیام بدهند و پیام بگیرند و تلفن و اینترنت آنها باید قطع شود و در خانه خود باید زندانی شوند."

اسفند ۸۹ – حبس و حصر در دستور کار

اولین روز اسفند ماه نامه کروبی خطاب به رییس قوه قضائیه منتشر شد که در آن ضمن اشاره به حضور متوالی "تعداد صدنفر موتور سوار به همراه چند روحانی نما هر آنچه از دستشان برآمده و در توانشان بوده در جهت فحاشی، هتاکی و برهم زدن آسایش و آرامش مردم منطقه انجام داده‌اند. این افراد مراسم شان را با به کار بردن زشت‌ترین کلمات در رابطه با «به اصطلاح سران فتنه» و نیز برخی سران و مقامات حکومتی و خانواده آنان آغاز؛ و با دعا و طلب طول عمر برای مقام رهبری به پایان می‌رسانند! " درخواست تشکیل دادگاهی علنی داشت تا کیفرخواست و دفاعیات مطرح شود و " باشد که در دادگاهی عادل و علنی، مردم به حقیقت آگاهی یابند."

فردای انتشار این نامه، سحام نیوز، وبسایت نزدیک به خانواده کروبی از حمله به منزل او، تخریب شیشه‌ها و پرتاب بمب صوتی خبر داد. تجمع این افراد که سحام نیوز آنان را " اوباش حکومتی" و در حدود ۳۰ نفر توصیف کرده با صدور قطعنامه‌ای پایان گرفت که در آن از انتظار فرمان جهاد آیت‌الله خامنه‌ای و "بریدن سر کروبی و همسرش . آویزان کردن آنها در میادین شهر" گفته شده بود.

روز سوم اسفند، حصر و حبس شکل جدی‌تری به خود گرفت و ماموران امنیتی با هجوم به خانه کروبی، او و همسرش را در اتاق‌های جداگانه محبوس و ضمن ضبط کتاب‌ها و اسناد، همه قفل‌ها را تعویض کردند. همزمان یکی از فرزندان کروبی و عروسش نیز بازداشت شد.

اظهارنظر روح الله حسینیان، نماینده عضو هیات رسیدگی به " غائله ۲۵ بهمن" هم روز ۴ اسفند منتشر شد که نظر نهایی این هیات را "مفسد فی‌الارض" بودن موسوی و کروبی عنوان کرده بود. طبق قانون مجازات اسلامی، جزای مفسد فی‌الارض اعدام است.

با قطعی شدن شواهد حصر و حبس رهبران معترضان، آیت‌الله صانعی از مراجع تقلید قم، واکنشی اعتراضی نشان داد و در بیانیه‌ای، حصر خانگی با محرومیت از حقوق اولیه انسانی بدون برگزاری هر گونه دادگاه و محکمه‌ای (هرچند صوری) و بدون اجازه دفاع نشانه "درماندگی و ضعف سیاسی عاملان و آمران آن از اقناع افکار عمومی" توصیف کرد.

دهم فروردین ماه، پدر میرحسین موسوی درگذشت و مراسم ترحیم او بدون حضور فرزند در حصرش، با تدابیر شدید امنیتی برگزار شد

نهم اسفند ماه در حالی که شایعه انتقال موسوی و کروبی به زندان حشمتیه تهران در برخی سایت‌ها منتشر شده بود، غلامحسین محسنی اژه‌ای، سخنگوی قوه قضائیه رویکرد جدید در برابر موسوی و کروبی را این طور توضیح داد: " در خصوص سران فتنه پس از اتمام حجت‌ها در قدم اول ارتباطات آنها اعم از رفت و آمد و ارتباطات تلفنی و غیرتلفنی آنان محدود شده و اگر چنانچه اقتضائات فراهم شود قدم‌های بعدی نیز برداشته خواهد شد و اکنون آنها در محدودیت به سر می‌برند."

سه روز بعد دختران موسوی و رهنورد خطاب به مردم ایران نامه‌ای منتشر کردند که در آن از ۱۸ روز بی‌خبری و قطع ارتباط والدینشان خبر می‌دادند: " ما نگرانیم که در روزنامه‌ها می‌خوانیم: پدر و مادر ما زندانی نیستند، در حصر هم نیستند. در خبر‌ها می‌خوانیم آنان اسکورت هم می‌شوند! و ما یعنی فرزندان می‌توانیم آنها را ببینیم.اما هرگز چنین نبوده است. ما پدر و مادرمان را ندیده ایم، صدایشان را نشنیده ایم. و آنچه هر لحظه بر نگرانی هایمان می‌افزاید همین تناقض گویی هاست."

فروردین ۹۰ – بهانه‌های حصر

۵ فروردین ۱۳۹۰، مسئول سياست خارجی اتحاديه اروپا با انتشار بيانيه‌ای خواستار آزادی فوری و بدون قید و شرط ميرحسين موسوی و مهدی کروبی و همسران آنها فاطمه کروبی و زهرا رهنورد شد.

در بیانیه کاترین اشتون آمده بود: " تاکنون توضيح مقامات ايران این بوده که بازداشت ميرحسين موسوی و مهدی کروبی به دليل حفاظت از جان آنها صورت گرفته است. اين توضيحات قانع‌کننده نيست و به این پرسش پاسخ نمی‌دهد که چرا اين دو نفر اجازه ندارند به طور عادی با ديگران تماس برقرار کنند."

دهم فروردین ماه، پدر میرحسین موسوی درگذشت و مراسم ترحیم او بدون حضور فرزند در حصرش، با تدابیر شدید امنیتی برگزار شد.

اردیبهشت ۹۰ – انتشار نخستین جزییات زندان خانگی

سوم اردیبهشت ماه ۱۳۹۰، فاطمه کروبی بعد از ۷۱ روز تحمل بازداشت خانگی برای پیگیری امور درمانی ۵ روز از حبس خارج شد. او در این فاصله مصاحبه‌ای کرد و توضیحاتی درباره شرایط خود و مهدی کروبی داد: " واژه حصر که در بیرون رایج است درست نیست زیرا ماموران امنیتی نه تنها تمام مجتمع مسکونی را تصرف کرده‌اند بلکه حتی آپارتمان مسکونی ما را نیز در اختیار دارند. من حقوق رایج یک زندانی نظیر حق هواخوری روزانه و یا دسترسی به تلفن، حتی برای یکبار هم در ۷۱ روز گذشته نداشته‌ام."

علی مطهری: " تکلیف آقایان موسوی و کروبی هم باید در دادگاه صالح تعیین شود. من با این برخورد مخالفم."

وبسایت کلمه هم گزارش داد که اولین ملاقات پس از عید تنها بین دختر بزرگتر به همراه خانواده‌اش در حضور ماموران امنیتی به مدت یک ساعت در محلی غیر از منزل مسکونی آنها با موسوی و رهنورد انجام شده است. پیش از این فقط یکی دیگر از دختران خانواده موسوی در اسفند ماه سال گذشته توانسته بود ملاقات کوتاهی با والدین خود داشته باشد.

در انتهای این ماه هم سحام‌نیوز خبر داد مسئولان امنیتی با انتقال کروبی و همسرش به مکانی دیگر موافقت کرده‌اند، تا ساکنان سایر واحدهای مسکونی مجتمع محل سکونت آنها بتوانند به خانه‌هایشان بازگردند.

تیر ۱۳۹۰ – اعتراض یک اصولگرا

علی مطهری نماینده اصولگرای مجلس در مصاحبه‌ای تاکید کرد: " تکلیف آقایان موسوی و کروبی هم باید در دادگاه صالح تعیین شود نه اینکه بدون محاکمه محصور شوند. من با این برخورد مخالفم."

مرداد ۹۰ – نامه‌نگاری به نهادهای جهانی

با ۶ ماهه شدن حبس دو چهره شاخص معترض و منتقد، حدود ۳۰۰ تن از فعالان سیاسی، مدنی و فرهنگی نامه‌ سرگشاده‌ای به ۱۱ نهاد و شخصیت جهانی نوشته و خواستار استفاده از تمام ظرفیت‌های بین‌المللی و حقوقی برای لغو بازداشت خانگی موسوی، کروبی و همسران آنها شدند.

شهریور ۹۰ – احمدی‌نژاد اظهار بی‌اطلاعی می‌کند

نیمه شهریور ماه، کلمه از نخستین دیدار موسوی و رهنورد با سه دخترشان در طی ۷ ماه گذشته خبر داد. این دیدار با حضور " یک مسئول بلند پایه قضایی" انجام شد و مشخص شد که تمامی ارتباطات موسوی و همسرش و امکان دسترسی به روزنامه، رادیو و حتی لوازم نوشتاری هم قطع شده است.

۲۱ شهریور ماه فدراسیون بین المللی جوامع حقوق بشر با صدور بیانیه‌ای اعلام کرد که "گروه تحقیق سازمان ملل در باره ناپدید شدن‌های اجباری" خواهان پاسخگویی تهران در باره محل نگهداری و رعایت حقوق آقایان موسوی و کروبی و همسران آنها شده است.

هشت ماه پس از حبس سران جنبش سبز، خبر آمد که دفتر کار سابق میرحسین موسوی از سوی نیروهای امنیتی مورد هجوم قرار گرفت. ماموران پس از حمله به محل دفتر سابق موسوی، واقع در یکی از کوچه‌های فرعی روبه‌روی موزه هنرهای معاصر، علاوه بر تعدادی کامپیوتر برخی دیگر از کتاب‌ها و وسایل شخصی موجود در این دفتر را هم با خود برده‌اند

محمود احمدی‌نژاد هم در مصاحبه با واشنگتن پست، از زمان "پایان حصر و آزادی موسوی و کروبی" اظهار بی‌اطلاعی کرده و ادعا کرده که "من چنین خبرهایی را دنبال نمی‌کنم." او توضیح داده بود: " ما قوه قضاییه داریم و قوه قضاییه مستقل از دولت است. ما برای دادگاه قاضی تعیین نمی‌کنیم. قانون برقرار است، و همه در مقابل قانون مساوی‌اند."

فاطمه کروبی هم نامه‌ای به رییس قوه قضائیه نوشت و در آن تاکید کرد: " آقای کروبی طی ۲۱۰ روز گذشته از حقوق اولیه یک زندانی نظیر حق دسترسی به کتاب، روزنامه، تلفن، ملاقات منظم، هواخوری و … برخوردار نبوده است. (در زمان بازداشت‌های مکرر آقای کروبی که خود ایشان نقل کرده‌اند من جمله در دوران بازداشت درزندان قزل قلعه سرانجام بعد از یک یا دو هفته زندان انفرادی، امکان هوا خوری هفتگی پیدا می‌کردند اما این بار پس از شش ماه حبس، اجازه استفاده از حیاط محصور درمیان میله‌ها و هواخوری را نیافتند) وضعیت جسمی ایشان به شدت در خطر قرار دارد و معاینه ایشان توسط پزشکان مستقل و مورد اعتماد خانواده امری ضروری است. " او همچنین افشا کرد که با تغییر محل زندگی کروبی، نهادهای امنیتی هزینه اجاره محل جدید را از خانواده کروبی دریافت کرده‌اند.

مهر ۱۳۹۰ – گزارش یک آدم‌ربایی

مهرماه امسال دختران موسوی از بی‌خبری و قطع ارتباط ۵۰ روزه خود پس از انتشار خبر دیدار با پدر و مادرشان در رسانه‌ها ابراز نگرانی کردند و گفتند: " ما هر چه اصرار می‌کنیم اجازه نمی‌دهند که ما پرونده پزشکی ایشان را ببینیم. رییس زندان‌بان‌ها می‌گفت ما یک تیم پزشکی قوی داریم. و وقتی ما گفتیم که به تیم شما اطمینانی نداریم همانطور که به خود شما اطمینان نداریم، گفت این درد شماست که اطمینان ندارید... این که دقیقا بر این دو چه گذشت را هنوز به ما نگفته اند، ما هم خیلی تمایل نداریم بپرسیم. طبیعی است که آنها هم برای آرمش ما نخواهند شرحی دهند. اما چیزهایی که اتفاقی می‌دیدیم یا می‌شنیدیم این بود که مثلا متوجه شدیم به پنجره‌های خانه آهن جوش داده‌اند. تمام فضای کوچه و خانه پر از دوربین و نورافکن است و آنها در یک طبقه با درها و پنجره‌های جوش داده بدون هیچ گونه ارتباطی با بیرون حبس بوده‌اند." در این مصاحبه بود که دختران موسوی به توصیه او مبنی بر خواندن کتاب"گزارش یک آدم ربایی" اشاره کردند.

آبان ۹۰ – حبس خانگی، سری نیست

هشت ماه پس از حبس سران جنبش سبز، خبر آمد که دفتر کار سابق میرحسین موسوی از سوی نیروهای امنیتی مورد هجوم قرار گرفت. ماموران پس از حمله به محل دفتر سابق موسوی، واقع در یکی از کوچه‌های فرعی روبه‌روی موزه هنرهای معاصر، علاوه بر تعدادی کامپیوتر برخی دیگر از کتاب‌ها و وسایل شخصی موجود در این دفتر را هم با خود برده‌اند.

همچنین محمد جواد لاریجانی، دبیر ستاد حقوق بشر قوه قضاییه ایران در گفتگو با شبکه تلویزیونی الجزیره حبس موسوی و کروبی را یک "مسئله سری" ندانست.

دی ۹۰ – حریم و هوادار دارند

علی سعیدی، نماینده ولی فقیه در سپاه پاسداران نخستین مقامی بود که به چرایی محاکمه نشدن موسوی و کروبی پرداخت و با تایید طرفدار داشتن این دو گفت: "برخی می‌گویند که چرا موسوی و کروبی را محاکمه نمی‌کنند، دلیل این است که آن‌ها حریم و یک عده هوادار دارند که من نمی‌توانم اسم هواداران آن‌ها را ببرم.غیر از موسوی و کروبی عناصر و بنیانگذاران اصلی و عوامل پشت پرده فتنه را یا نمی‌توان شناخت و یا به راحتی نمی‌توان معرفی کرد، چون حریم دارند و این فتنه را عجیب و سخت می‌کنند."

بازگشت به خیابان

Sat, 04 Feb 2012 11:51:17 +0000

پس از یک سال حبس موسوی و کروبی

بهروز صمدبیگی

۲۵ بهمن ۱۳۸۹ در حمایت از اعتراضات مردم تونس و مصر، و به دعوت میرحسین موسوی و مهدی کروبی تظاهراتی در چندین شهر برگزار شد که واکنش شدید نیروهای نظامی و امنیتی حاکمیت ایران را به دنبال داشت.در جریان این اعتراضات چندین تن کشته و زخمی و چند صد نفر نیز بازداشت شدند و موسوی و کروبی، نامزدهای معترض به نتایج دهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری که آنان را رهبران جنبش اعتراضی می نامند، نیز در حبس خانگی قرار گرفتند.

حالا در سالگرد این روز و درحالی که جنبش اعتراضی مردم مصر و تونس به پیروزی رسیده است، شورای هماهنگی راه سبز امید، با انتشار بیانیه‌ای از مردم دعوت کرده تا "از ساعت ۴ تا ۷ بعد از ظهر روز ۲۵ بهمن ماه در تهران در پیاده‌روهای خیابان‌های انقلاب و آزادی، حدفاصل میدان فردوسی و تقاطع نواب، و در شهرستان‌ها در خیابان اصلی هر شهر، بنابر تصمیم فعالان محلی، اقدام به پیاده‌روی سکوت کنند."

راه سبز امید و بهمنی دوباره

"شورای هماهنگی راه سبز امید"، نام تشکیلاتی است که پیش از زندانی شدن میرحسین موسوی و مهدی کروبی برای ساماندهی به مطالبات جنبش سبز و هماهنگی اقدامات معترضان تشکیل شد و بعد از قطع راه‌های ارتباطی این دو، عملا در جایگاه رهبری قرار گرفت. از ترکیب این شورا، به دلیل آنچه حضور برخی اعضا در ایران خوانده می‌شد، خبری مخابره نشده و تنها از اردشیر امیرارجمند، مشاور موسوی که اینک ساکن پاریس است نام برده می‌شود.

شورای هماهنگی راه سبز امید نخستین بار مردم ایران را به شرکت در تظاهرات ۲۵ بهمن سال گذشته دعوت کرد و این بار در یک سالگی آن گردهمایی ، خواسته های گسترده تری را به عنوان نیازهای اجتماعی و سیاسی مردم ایران، علت عمومی شدن اعتراض دانسته وعنوان کرده است:

بیانیه شورا از نیروی انتظامی خواسته شده تا به حق قانونی هموطنانشان احترام گذاشته و مانند نیروهای سرکوبگر نظام‌های استبدادی عمل نکنند

" این حق انسانی و قانونی و شرعی ایرانیان است که به وضع کنونی زندگی خود و نیز شرایط کشور خویش اعتراض کنند؛ اعتراض کنند به حاکمیت دروغ و سرکوب، شرایط سخت زندگی، گرانی روزافزون نیازهای اولیه‌ و تنگناهای معیشتی، سلطهٔ ناکارآمدی در ادارهٔ کشور، گسترش ناامنی، فروپاشی ارزش‌های اخلاقی، شرایطی که باعث فروپاشی بسیاری از کانون‌های گرم خانواده‌ها شده، گسترش روزافزون اعتیاد و بزهکاری در جامعه، توسعهٔ ساعت به ساعت فقر، قرار گرفتن در شرایط ذلت‌بار بین‌المللی که نتیجه سیاست‌های ماجراجویانه و غیرواقع بینانه دولت در طی سال‌های اخیر است، مدیریت پادگانی در عرصه‌های اقتصادی، فرهنگی و آموزشی، اعمال سیاست‌های تبعیض آلود در برخورد با زنان، اقوام و صاحبان عقاید و باورمندان به آیین‌های گوناگون و نیز دگراندیشان، حبس غیرقانونی رهبران جنبش سبز و دیگر زندانیان حوادث پس از انتخابات، که همگی برخلاف قانون اساسی است؛ اعتراض به این همه، حق ایرانیان است."

این شورا همچون سایر بیانیه‌های دعوت به راهپیمایی خود، "عدم توسل به خشونت" را اصل دانسته تا "از هرگونه سوء استفاده احتمالی" جلوگیری شود.

ضمن اینکه از نیروی انتظامی خواسته شده تا به حق قانونی هموطنانشان احترام گذاشته و مانند نیروهای سرکوبگر نظام‌های استبدادی عمل نکنند. اشاره به "تورم لجام ‌گسیخته و تشدید تحریم‌ها علیه ایران، و نیز تشدید سرکوب و ارعاب و بازداشت منتقدان و شهروندان ناراضی" از دیگر مفاد این بیانیه است.

گمانه‌زنی‌ برای ادامه اعتراض

جنبش سبز نامی شناخته شده برای مجموعه حرکات و مطالبات معترضان به نتایج انتخابات جنجالی ریاست‌جمهوری سال ۸۸ و در ادامه، معترضان و منتقدان به حاکمیت جمهوری اسلامی و آیت‌الله خامنه‌ای به عنوان نفر اول ساختار قدرت است.

این جنبش اگرچه غیرکلاسیک و بدون سر توصیف می‌شود اما میرحسین موسوی و مهدی کروبی به نوعی نقش رهبری آن را برعهده داشتند. طوری‌که پس از حبس و حصر خانگی این دو چهره معترض، جنبش سبز تحرک و حضور خیابانی اعتراض‌آمیز بزرگ و پرشماری نداشته است. همین رویه باعث شده تا طرفداران حاکمیت از "مرگ" جنبش سبز که در تعبیر آنان "فتنه" خوانده می شود، سخن بگویند.

اما پس از گذشت یک سال از زندانی کردن رهبران این جنبش اعتراضی، شمار زیادی از روزنامه‌نگاران و فعالان سیاسی منتقد حاکمیت همچنان احضار و محاکمه شده و یا در زندان به ‌سر می‌برند.

حتی درپیش‌بودن انتخابات مجلس نهم هم باعث نشد تا حاکمیت نسبت به معترضان نرمش نشان داده و آنان را به مشارکت در ساخت سیاسی تشویق و دلگرم کند

از سویی تلاش‌های نیروهای سیاسی میانه‌روی حکومت چون علی اکبر هاشمی رفسنجانی و سید محمد خاتمی برای آزادی زندانیان و رفع تنش‌ها بی‌ثمر مانده و در مورد هاشمی به حذف او از امامت جمعه تهران و ریاست مجلس خبرگان و حتی فیلتر شدن سایتش منجر شده. مخالفت با منتقدان تا آنجا پیش رفته که عکس و سخنان خاتمی نیز در رسانه‌ها اجازه انتشار ندارد.

حتی درپیش‌بودن انتخابات مجلس نهم هم باعث نشد تا حاکمیت نسبت به معترضان نرمش نشان داده و آنان را به مشارکت در ساخت سیاسی تشویق و دلگرم کند. در چنین فضایی و با توجه به اعلام چهره‌ها و گروه‌های جنبش سبز مبنی بر شرکت نکردن در انتخابات پیش رو، بار دیگر حضور در خیابان مورد توجه شورای هماهنگی راه سبز امید قرار گرفته است.

روشی که در سال‌های ۸۸ و ۸۹ چندین بار امتحان شد و سرکوب شدید حاکمیت، شرکت کنندگان میلیونی آن را رفته رفته کاهش داد تا جایی که در سال ۹۰، برای اتخاذ چنین تصمیمی و محاسبه سود و زیان آن تردید فراوان وجود داشته باشد. آیا ترس از تکرار سرکوب شدید، کشته‌ها، مجروحان و بازداشتی‌های پرشمار دفعات قبل مانع از حضور پرشمار مردم در خیابان‌ها خواهد شد؟

آیا یک سال نبود موسوی و کروبی، معترضان را از ادامه راه دلسرد کرده و یا اینکه برعکس، انگیزه‌ای شده تا آزادی رهبرانشان را خواستار شوند؟

تاکنون پاسخ مثبت به این فراخوان از سوی برخی گروه ها و فعالان سیاسی و مدنی و فعالان جنبش های اجتماعی در فضای مجازی اعلام شده است و نشانه‌های آمادگی برای حضور قابل رصد کردن است.

اگرچه تجربه تجمعات دو سال اخیر نشان داده که اینترنت و سایر رسانه‌های ارتباط جمعی در چنین برهه‌هایی محدود و یا قطع شده و این قدرت انگیزه و تبلیغ چهره به چهره شهروندان معترض است که با وجود جو پلیسی آنان را به خیابان‌ها می‌کشاند. به این ترتیب ۲۵ بهمن امسال و پاسخ شهروندان به بیانیه شورای هماهنگی راه سبز امید، نخستین محک جدی این تشکیلات نیمه سری است.