برنامه هسته‌ای ایران

"ايران نمی‌تواند پنهانی اورانيوم لازم برای ساخت بمب اتمی توليد کند"

news-zamaneh — Tue, 12 Mar 2013 20:00:47 +0000

جيمز کلپر، رئيس سازمان اطلاعات ملی آمريکا گفت رژيم ايران نمی‌تواند به‌طور مخفی اورانيوم با غنی‌سازی بالا برای ساخت سلاح اتمی توليد کند.

به گزارش خبرگزاری فرانسه، جيمز کلپر امروز سه‌شنبه ۲۲ اسفندماه در گزارش سالانه تهديدات امنيتی به کنگره آمريکا گفت با اين‌که تهران در برنامه بحث‌برانگيز هسته‌ای خود پيشرفت‌هايی به‌دست آورده است با اين حال "ما معتقديم که نمی‌تواند با خيال راحت مواد و اورانيوم مورد نياز برای اهداف نظامی را بدون آن‌که اين فعاليت‌ها آشکار شود توليد کند."

فعاليت‌های ايران در زمينه غنی‌سازی اورانيوم به‌طور جدی مورد توجه و پی‌گيری آژانس بين‌المللی انرژی اتمی و سرويس‌های اطلاعاتی آمريکا و ديگر کشورهای غربی قرار دارد.

گزارش اطلاعاتی آمريکا حاکی از برخی پيشرفت‌های ايران در فرايند غنی‌سازی اورانيوم است.

به‌گفته رئيس سازمان اطلاعات ملی آمريکا، از آن‌جا که ايران به حفظ قدرت خود نيز می‌انديشد ايالات متحده و هم‌پيمانانش امکان اين را دارند تا بر تصميم حکومت ايران تأثير لازم را بگذارند

رئيس سازمان اطلاعات ملی آمريکا در گزارش خود تأکيد کرده است: "در طی سال‌های گذشته ايران به‌خاطر مراکز و پايگاه‌های خود به پيشرفت‌هايی نايل شده و اگر بخواهد به سلاح هسته‌ای دست يابد در موقعيت بهتری برای توليد آن قرار دارد."

اين گزارش در همين حال همچون گزارش اطلاعاتی سال گذشته گفته که حکومت ايران هنوز تصميم نگرفته است سلاح هسته‌ای توليد کند و رويکرد سياسی آن بررسی مزايا و مضرات دستيابی بدون دردسر به سلاح اتمی است.

جيمز کلپر در اين‌باره می‌گويد: "ما هنوز نمی‌دانيم که آيا ايران سرانجام تصميم به ساخت سلاح اتمی خواهد گرفت يا خير."

به‌گفته رئيس سازمان اطلاعات ملی آمريکا، از آن‌جا که ايران به حفظ قدرت خود نيز می‌انديشد ايالات متحده و هم‌پيمانانش امکان اين را دارند تا بر تصميم حکومت ايران تأثير لازم را بگذارند.

جيمز کلپر همچنين تأکيد کرد که جمهوری اسلامی ايران مايل نيست به‌طور رودررو در برابر آمريکا قرار گيرد.

اصرار ايران به ادامه برنامه هسته‌ای باعث شده تا شورای امنيت سازمان ملل متحد تاکنون با صدور چهار قطعنامه، به تحريم‌‌ها عليه برنامه هسته‌ای ايران و افراد و سازمان‌‌های مرتبط رأی دهد.

همچنين آمريکا، اتحاديه اروپا و برخی ديگر از کشورها نيز تحريم‌‌های يک‌جانبه ‌ای عليه ايران برقرار کرده‌‌اند.

هدف از اين تحريم‌‌ها، اعمال فشار بر تهران برای متوقف کردن تلاش‌ها برای غنی‌سازی اورانيوم در سطحی است که می‌تواند در توليد سلاح هسته‌ای مورد استفاده قرار گيرد؛ اما مقام‌های جمهوری اسلامی می‌‌گويند برنامه هسته ‌ای‌ ايران صرفا برای مقاصد غيرنظامی است.

لاریجانی: گزارش اخیر آژانس "از پیش دیکته شده" است

Maryam — Sun, 24 Feb 2013 11:09:55 +0000

علی لاریجانی، رئیس مجلس ایران گزارش اخیر مدیرکل آژانس بین المللی انرژی اتمی، را "غیر منصفانه"، "از پیش دیکته شده" و در راستای "مه‌آلود کردن فضای رسانه‌ای در دنیا" خواند.

به گزارش خبرگزاری مهر، علی لاریجانی، رییس مجلس ایران، بامداد امروز یکشنبه، ششم اسفندماه، در آغاز جلسه علنی مجلس با اعلام آن که "تمام فعالیت های ایران زیر نظر آژانس است" گفت: "در چنین شرایطی انتظار بود که گزارش مدیر کل گزارش منصفانه‌ای باشد، متأسفانه بعضی از عبارات در این گزارش گزاره‌های کلیشه‌ای است که معلوم است از قبل به آن ها داده شده تا فضای رسانه‌ای را در دنیا مه آلوده کنند."

لاریجانی می‌گوید که "ایران هیچ مسئله پنهانی در امور هسته‌ای خود ندارد و تمام فعالیت‌های هسته‌ای

ایران زیر نظر آژانس و بازرسان آن انجام شد."

علی لاریجانی: "متأسفانه بعضی از عبارات در این گزارش گزاره‌های کلیشه‌ای است که معلوم است از قبل به آن ها داده شده تا فضای رسانه‌ای را در دنیا مه آلوده کنند"

وی با اظهار "تأسف" از موضع‌گیری‌های آژانس بین‌المللی انرژی اتمی علیه سیاست هسته‌ای ایران این گونه اقدامات موجب "تخریب جایگاه" این نهاد بین‌المللی دانست.

هفته گذشته و در آستانه دور جديد گفت‌وگوهای هسته‌ای ميان ايران و کشورهای ۱+۵، آژانس بين‌‌المللی انرژی اتمی گزارشی محرمانه‌ای از وضعيت برنامه هسته‌ای ايران منتشر کرد و در آن از نصب سانتريفوژهای پيش‌رفته و پرسرعت در تأسيسات هسته‌ای نطنز اصفهان خبر داد.

در اين گزارش آمده بود که جمهوری اسلامی برای سرعت بخشيدن به غنی سازی اورانيوم تعداد ۱۸۰ سانتريفيوژ پيشرفته مدل "آی‌آر ـ دو" و محفظه‌های خالی سانتريفيوژ در تأسيسات نطنز نصب کرده است.

انتشار اين گزارش با واکنش مقام‌های ايالات متحده آمريکا رو‌به‌رو شد و وزارت خارجه اين کشور، با صدور اطلاعیه‌ای نصب اين سانتريفيوژهای پيشرفته در نطنز را "تحريک‌آميز" و "مورد ديگری از نقض تعهدات بين‌المللی از سوی ايران" خواند.

اما رئیس سازمان انرژی اتمی ایران به این گزارش آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، واکنش نشان داد و گفت:

"نسل پیشرفته سانتریفیوژها ۱۸۰ ماشین نیست، خیلی بیش‌تر از این‌هاست و به تدریج نصب می‌شوند."

فریدون عباسی روز شنبه،پنجم اسفند ماه جاری، با انتقاد از آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، انتشار این گزارش در برخی رسانه‎های غربی را "به دلیل نا امن بودن دستگاه اطلاعاتی و امنیتی آژانس" دانست.

فریدون عباسی با انتقاد از آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، انتشار این گزارش در برخی رسانه‎های غربی را "به دلیل نا امن بودن دستگاه اطلاعاتی و امنیتی آژانس" دانست

رئیس سازمان انرژی اتمی ایران، در این اظهارات، همچنین گزارش‌های منتشر شده درباره توقف فعالیت نیروگاه هسته‌ای بوشهر طی روزهای اخیر را تکذیب کرده و گفته است: "از زمان راه‌اندازی در شهریور ۹۰ که شاهد راه‌اندازی مقدماتی بودیم به دفعات مختلف نیروگاه وارد شبکه شده و برق تولید کرده است. ما حتما باید آزمایش‌های مربوط به تست اجزای مختلف راکتور را به درستی انجام دهیم."

عباسی می‌گوید که "لازم نیست راکتور در تمام روزهای ماه فعال باشد. ما بر اساس نیاز به برق، راکتور را فعال می‌کنیم تا به این شکل در مصرف سوخت صرفه‌جویی لازم را داشته باشیم."

تهران و گروه ۱+۵، شامل آمريکا، چين، روسيه، بريتانيا، فرانسه و آلمان پس از شکست مذاکرات مسکو در خردادماه سال جاری (ژوئن ۲۰۱۲) روز سه‌شنبه هشتم اسفندماه (۲۶ فوريه) در آلماآتی، پايتخت قزاقستان بار ديگر بر سر برنامه هسته‌ای ايران مذاکره خواهند کرد.

آمریکا: نصب سانتریفیوژهای جديد در نطنز نقض تعهدات ايران است

news-zamaneh — Fri, 22 Feb 2013 10:20:16 +0000

در آستانه دور جديد گفت‌وگوهای هسته‌ای ميان ايران و کشورهای ۱+۵، آژانس بين‌‌المللی انرژی اتمی گزارش محرمانه‌ای از وضعيت برنامه هسته‌ای ايران منتشر کرد که در آن از نصب سانتريفوژهای پيش‌رفته و پرسرعت در تأسيسات هسته‌ای نطنز اصفهان خبر داده است.

به گزارش منابع خبری بين‌المللی، در اين گزارش محرمانه آمده است که جمهوری اسلامی برای سرعت بخشيدن به غنی سازی اورانيوم تعداد ۱۸۰ سانتريفيوژ پيشرفته مدل "آی‌آر ـ دو" و محفظه‌های خالی سانتريفيوژ در تأسيسات نطنز نصب کرده است.

انتشار اين گزارش با واکنش مقام‌های ايالات متحده آمريکا رو‌به‌رو شد و وزارت خارجه اين کشور، اقدام ايران را "تحريک‌آميز" خواند.

ويکتوريا نولند٬ سخنگوی وزارت خارجه آمريکا٬ روز گذشته، پنج‌شنبه سوم اسفندماه (۲۱ فوريه) در واکنش به گزارش اخير آژانس درباره برنامه هسته‌ای ايران، نصب اين سانتريفيوژهای پيشرفته در نطنز را "مورد ديگری از نقض تعهدات بين‌المللی از سوی ايران" خواند.

آغاز تهديدهای دوباره آمريکا عليه ايران در حالی صورت می‌گيرد که کشورهای غربی طی هفته گذشته اعلام کرده بودند که حاضرند در برابر مصالحه هسته‌‌ای پيشنهادهای "جدی و اساسی" به ايران ارائه کنند

جی کارنی٬ سخنگوی کاخ سفيد هم در اين‌باره هشدار داد که اين اقدامات می‌تواند منجر به "افزايش فشارها" بر ايران شود و "انزوای بيشتری" برای اين کشور رقم زند.

آغاز تهديدهای دوباره آمريکا عليه ايران در حالی صورت می‌گيرد که کشورهای غربی طی هفته گذشته اعلام کرده بودند که حاضرند در برابر مصالحه هسته‌‌ای پيشنهادهای "جدی و اساسی" به ايران ارائه کنند.

دو روز پيش يک ديپلمات غربی که خبرگزاری فرانسه نام وی را فاش نکرده بود با بيان آن که "ما با خود پيشنهادی خواهيم داشت، که به عقيده ما پيشنهادی جديد و اساسی است تأکيد کرده بود که "ما با حس ضرورت به اين مذاکرات می‌‌رويم".

هر چند وی در ادامه به اين نکته اشاره کرده که "اين بدان معنی نيست که اين يک دوی سرعت است. سانتريفيوژها همچنان می‌‌گردند و تحريم‌ها هم همچنان ضربه می‌‌زنند."

هفته گذشته مقام‌های لندن نيز از "پيشنهاد معتبر جديد" کشورهای ۱+۵ به ايران خبر داده بودند.

افت ۵۳ درصدی دریافت وام بانکی ایران از مؤسسه‌های خارجی

news-zamaneh — Fri, 08 Feb 2013 12:40:56 +0000

وزارت خزانه‌داری آمريکا از افت ۵۳ درصدی منابع استقراضی ايران از مؤسسه‌های مالی خارجی در پی افزايش تحريم‌های غرب عليه اين کشور خبر داده است.

به گزارش خبرگزاری رويترز، وزارت خزانه‌داری آمريکا در گزارشی مدعی است که تحريم‌های غرب عليه سياست‌های هسته‌ای ايران، سبب شده است تا سازمان‌ها و مؤسسه‌های مالی در کشورهای خارجی از ارائه تسهيلات در قالب وام بانکی به اين کشور سر باز زنند.

در اين گزارش آمده است که ميزان استقراض ايران از مؤسسه‌های خارجی در سال گذشته ميلادی، رقمی معادل ۹ ميليارد و ۱۰۰ ميليون دلار بوده که نسبت به سال ۲۰۱۱ در حدود ۵۳ درصد کاهش يافته است.

از روز چهارشنبه، ۱۸ بهمن (ششم فوريه)، دولت آمريکا مقررات جديد تحريم تجاری، فنی و مالی عليه جمهوری اسلامی ايران به اجرا گذاشت که براساس آن، روابط مالی خريداران نفت ايران با اين کشور محدودتر از قبل خواهد شد.

مقررات جديد بر کشورهايی تأثير می‌گذارد که ضمن برخورداری از معافيت از اقدامات تنبيهی ايالات متحده، همچنان به خريد نفت از ايران ادامه می‌دهند.

ديويد کوهن، معاون وزارت خزانه داری آمريکا در اين باره گفته است که "مؤسسات مالی ساير کشورها، می‌توانند يا آمريکا را انتخاب کنند يا ايران را، اما نه هر دو را با هم."

افزايش اقدامات تحريمی غرب عليه جمهوری اسلامی ايران و کاهش ۵۳ درصدی ارائه وام بانکی از سوی مؤسسه‌های مالی خارجی به اين کشور در حالی صورت گرفته است که محمود احمدی‌نژاد، رئيس‌جمهور ايران در جريان سفر خود به مصر از آمادگی ايران برای پرداخت "وام بزرگ" و همچنين ارائه "خدمات عديده‌ای به برادران مصری" خبر داد

همزمان با آغاز تحريم‌های جديد نفتی، ايالات متحده آمريکا اعلام کرد که راديو و تلويزيون دولتی ايران و عزت‌الله ضرغامی، رئيس آن را به دليل آن‌چه کمک به جريان سانسور دولتی خوانده، در فهرست تحريم‌های جديد خود قرار داده است.

بنا بر اعلام مقام‌های ايالات متحده آمريکا دور جديد تحريم‌های نفتی عليه برنامه هسته‌ای ايران به منظور محدود کردن هر چه بيشتر ايران به منابع ارزی برای تأمين هزينه‌های برنامه هسته‌ای خود خواهد بود و با اجرای آن، ايران تنها اجازه خواهد يافت که در برابر خريد اقلام و کالا، نفت خود را بفروشد و نمی‌تواند در برابر صدور نفت خود به صورت مستقيم ارز دريافت کند.

پيش از اين در سال ۱۹۹۵ و پس از حمله عراق به کويت، سازمان ملل متحد برنامه تحريمی با عنوان "نفت در برابر غذا" را عليه رژيم صدام حسين در عراق اجرا کرد که به موجب آن، عراق می‌توانست محصولات نفتی خود را صادر کرده و از عوايد آن برای بهره‌گيری در جهت نيازهای انسانی (مواد غذايی و دارويی) استفاده کند.

در ايران نيز مقام‌های دولتی در تلاش برای مقابله با سياست‌های تحريمی جديد غرب عليه اين کشور هستند.

حميد صاف‌دل، معاون وزارت صنعت، معدن و تجارت ايران روز چهارشنبه گذشته اعلام کرد که برای مقابله با دور جديد تحريم‌ها "کميته تهاتری" راه‌اندازی شده است.

صاف‌دل می‌گويد که هم‌اکنون ۱۰۰ ميليارد دلار پول ايران در خارج بلوکه شده است و امکان انتقال آن به داخل کشور نيست.

هفته گذشته نيز وکلای بانک ملت اعلام کردند که اين بانک از دولت‌های اتحاديه اروپا به خاطر خسارات ناشی از تحريم آن، شکايت خواهد کرد.

طرح شکايت ايران از دولت‌های اروپايی در پی آن مطرح شد که دادگاه عمومی اروپا اعلام کرد که اتحاديه اروپا نتوانسته است مستندات کافی مبنی بر ارتباط بانک ملت با برنامه هسته‌ای ايران ارائه کند.

افزايش اقدامات تحريمی غرب عليه جمهوری اسلامی ايران و کاهش ۵۳ درصدی ارائه وام بانکی از سوی مؤسسه‌های مالی خارجی به اين کشور در حالی صورت گرفته است که محمود احمدی‌نژاد، رئيس‌جمهور ايران در جريان سفر خود به مصر از آمادگی ايران برای پرداخت "وام بزرگ" و همچنين ارائه "خدمات عديده‌ای به برادران مصری" خبر داد.

آيت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی ايران، نيز روز گذشته طرح مذاکره مستقيم با آمريکا را که توسط جو بايدن، معاون رئيس‌جمهور ايالات متحده مطرح شده بود رد کرد.

شورای امنيت سازمان ملل متحد در چند سال اخير با صدور چند قطعنامه عليه برنامه اتمی ايران، اين کشور را مورد تحريم قرار داده است.

قدرت‌های غربی نيز افزون بر تحريم‌های شورای امنيت، در چند سال اخير تحريم‌های يک‌جانبه‌ای عليه ايران از جمله بخش‌های مالی و بانکداری، نفت و انرژی اعمال کرده‌اند.

هدف از اين تحريم‌ها، اعمال فشار بر تهران برای متوقف کردن تلاش‌ها برای غنی‌سازی اورانيوم در سطحی است که می‌تواند در توليد سلاح هسته‌ای مورد استفاده قرار گيرد اما تهران می‌گويد برنامه هسته‌ای‌اش صرفا برای مقاصد غيرنظامی است.

باراک و تاکید بر مزیت‌های حمله نظامی محدود به ایران

politics — Sat, 26 Jan 2013 23:09:12 +0000

علی افشاری

علی افشاری − سخنان ایهود باراک وزیر دفاع اسرائیل در اجلاس اقتصاد جهانی در داووس سوئیس، دریچه جدیدی بر روی حمله احتمالی نظامی به تاسیسات هسته‌ای ایران گشود. وی در این مصاحبه اعلام کرد حمله یکجانبه از سوی ارتش اسرائیل فعلا از دستور کار خارج شده است.البته این سخنان وزیر دفاع اسرائیل که روز‌های آخر دولتمردی خود را می‌گذراند را نمی‌توان به عنوان سیاست قطعی دولت اسرائیل در نظر گرفت. ترکیب جدید پارلمان اسرائیل بیش از گذشته مدافع سخت گیری بر ایران است. ازاینرو اظهارات باراک را می‌توان به منزله فرو کش کردن احتمال حمله انفرادی اسرائیل ارزیابی کرد امری که تضمینی وجود ندارد به صورت کامل منتفی شده باشد.

در عین حال از ابتدا بعید به نظر می‌رسید که اسرائیل تنها دست به اقدامات بازدارنده نظامی بر علیه مراکز هسته‌ای ایران بزند. تا کنون هدف اسرائیل بیشتر ایجاد فشار بر ایالات متحده برای سازماندهی یک ائتلاف جهانی برای متوقف ساختن برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی ایران بوده است.

اما مهمترین بخش سخنان بارک مربوط به طرح نظامی پنتاگون برای عقب انداختن پروژه هسته‌ای ایران است. او می‌گوید پنتاگون طرحی را آماده کرده است تا از طریق عملیات جراحی برنامه هسته‌ای ایران را به عقب نشینی وا دارد. (منبع)

به نظر ایهود باراک، وزیر دفاع اسرائیل، راه حل‌های ممکن به دو حالت حمله تمام عیار و یا پذیرش جمهوری اسلامی مجهز به بمب هسته‌ای محدود نمی‌شود بلکه گزینه‌های دیگری نظیر حمله محدود و هدفمند نیز وجود دارد. به باور باراک اگر وضع از حالت بد کنونی به بد تر برسد گریزی از حمله نظامی با هدف ایجاد وقفه و تاخیر در فعالیت‌های هسته‌ای ایران وجود ندارد.

او همچنین می‌گوید راه حل‌های ممکن به دو حالت حمله تمام عیار و یا پذیرش جمهوری اسلامی مجهز به بمب هسته‌ای محدود نمی‌شود بلکه گزینه‌های دیگری نظیر حمله محدود و هدفمند نیز وجود دارد. به باور وی اگر وضع از حالت بد کنونی به بد تر برسد گریزی از حمله نظامی با هدف ایجاد وقفه و تاخیر در فعالیت‌های هسته‌ای ایران وجود ندارد.

پنتاگون تا کنون موضعی در قبال این اظهارات اتخاذ نکرده است. اما همواره وزارت دفاع آمریکا طرح‌هایی برای عملیات نظامی احتمالی در حوزه‌های بحرانی اماده می‌کند. بنابراین ممکن است طرح مورد اشاره ایهود باراک از همین نوع طرح‌های آمادگی باشد. وجود این طرح‌ها لزوما به معنای قطعی شدن گزینه جنگ و یا حمله نظامی به ایران از سوی دولت امریکا نیست.

اما صرف نظر از اینکه پنتاگون واقعا چنین طرحی داشته و یا نداشته باشد، برجسته کردن امکان حمله محدود و هدفمند از سوی باراک شایسته توجه است.

تجربه اشغال نظامی و حمله تمام عیار به اففانستان و عراق، پدیده‌های خاصی بودند و نمی‌توان آنها را یک رویه کلی و ادامه دار توصیف کرد. اما تغییرات در صحنه سیاسی آمریکا و همچنین گرفتاری این کشور در عراق و افغانستان و دگرگونی در شرایط منطقه فعلا پرونده این تجارب مقطعی را بسته است. بنابراین امکان حمله تمام عیار به ایران و اشغال نظامی تقریبا نزدیک به صفر است.

البته واکنش متقابل ایران به حمله محدود و بلند شدن شعله رویارویی نظامی دیگر در منطقه نا آرام خاورمیانه این پتانسیل را دارد که منجر به زنجیره‌ای از واکنش‌های متقابل شده و سرانجام به جنگی کامل ارتقاء یابد. اما بررسی موضعگیری‌های طرفین نشان می‌دهد امکان وقوع چنین حالتی پایین است.

برخورد احتمالی به گونه‌ای است که در نقطه‌ای طرفین از رویارویی مستقیم اجتناب می‌کنند و بیشتر می‌کوشند از طریق نا متعارف و راه‌های سیاسی به خنثی کردن تلاش‌ها بپردازند. سابقه جمهوری اسلامی نشان داده است هنگامی که مورد فشار سنگین قرار می‌گیرد، علی رغم اتخاذ سخنان تند در عمل محتاطانه برخورد می‌کند و سعی می‌کند واکنشش را در اقدامات غیر متعارف و دراز مدت متمرکز نماید.

نکته‌ای که در سخنان باراک تازگی داشت ارزش عقب راندن ایران از نقطه کنونی فعالیت‌های اتمی در ازای هزینه‌های اقدام نظامی است. تا پیش از این یکی از دلایل اصلی برای مخالفت با برخورد نظامی، بی حاصلی آن در انهدام پروژه هسته‌ای ایران بود. معمولا مخالفان استدلال می‌کردند که حمله نظامی توانایی هسته‌ای ایران را از بین نمی‌برد بلکه حداکثر آن را به عقب می‌اندازد و دوباره جمهوری اسلامی در اولین فرصت پروژه هسته‌ای اش را احیا می‌نماید.

اما در طرحی که باراک افشا کرد این ملاحظه رد می‌شود و عقب راندن حکومت ایران از موقعیت کنونی هسته‌ایش هدفی ارزشمند تلقی می‌گردد. مدافعان این نگرش استدلال می‌کنند که دور کردن ایران از نقطه بی بازگشت هسته‌ای، جلوی مسابقه تسلیحات هسته‌ای در منطقه خاور میانه را می‌گیرد و نگرانی‌ها را کاهش می‌دهد. حکومت ایران هم وقتی در عمل متوجه می‌شود که اراده غرب جدی است و در این راه ریسک مخاطره نظامی را نیز پذیرفته است، آنگاه ممکن است تن به سازش و توافق داده و تسلیم شود و همچنین به صورت عینی متوجه واقعیت‌های موازنه قوا گردد.

البته ابن رویکردی خوش‌بینانه به ماجرا است. ممکن است جمهوری اسلامی به اقدام تلافی‌جویانه سنگینی دست بزند و حملات موشکی پر دامنه‌ای بر علیه اسرائیل سازمان دهد. در این صورت تنش‌های منطقه تحت الشعاع این رویارویی گسترش پیدا کرده وکل منطقه می‌تواند به آشوب کشیده شود. توانایی ایران در جنگ‌های نا متقارن است. البته اگر شدت حمله آنقدر سنگین باشد که واکنش متقابل ایران منجر به جنگ تمام عیار شود، آنگاه ممکن است تصمیم‌گیران اصلی حکومت ترجیح بدهند از اقدام تلافی‌جویانه اجتناب کرده و به واکنش دراز مدت بیندیشند.

در مجموع اظهارات باراک و تاکید بر ارزشمندی تعویق در برنامه اتمی جمهوری اسلامی به قیمت حمله نظامی محدود، احتمال حمله به تاسیسات هسته‌ای ایران را افزایش می‌دهد، اگر چه هنوز گزینه جنگ محدود قطعی نیست، و همچنان شرایط صلح مسلح بر بحران هسته‌ای ایران مسلط است.

آیا اسراییل به ایران حمله خواهد کرد؟

Thu, 30 Aug 2012 14:30:39 +0000

امین قضایی

امین قضایی – با استناد به شنیده‌هایی در اسراییل می‌گویند که دولت این کشور قصد دارد طی دوازده هفته آتی به تنهایی حمله‌ای را با هدف درهم‌کوبیدن تأسیسات هسته‌ای ایران پیش برد.

روز جمعه دهم اوت، صفحات اصلی چهار روزنامه مهم اسراییل، همزمان از آمادگی و تصمیم دولت این کشور برای حمله به ایران تا قبل از انتخابات آمریکا خبر دادند. روزنامه اسراییلی هاآرتز به نقل از یک مقام ارشد دولت اعلام کرد که « شمشیر ایران بر گلوی ما از شمشیر اعراب در سال ۱۹۶۷ تیزتر است». روزنامه ماریو (Maariv)اطلاع داد که ۳۷ درصد از مردم اسراییل معتقدند که در صورت دستیابی ایران به بمب اتمی، در آینده هلوکاست دیگری رخ خواهد داد. تلویزیون اسراییل رسما اعلام کرد که « تصمیم ناتانیاهو و باراک برای حمله به ایران قطعی است».

این‌ بار احتمال حمله اسراییل به ایران چیزی بیش از تبلیغات دولتی، هوچی‌گری رسانه‌ها یا شایعه‌پراکنی و شانتاژ نیروهای افراطی در مبالغه برای خطر ایران به نظر می‌رسد. حتی افرایم هالوی (Efraim Halevy) رییس موساد گفته است « اگر من یک ایرانی بودم از دوازده هفته آتی می‌ترسیدم». (منبع)

تنها دلیلی که برای این تصمیم‌گیری ناگهانی ذکر می‌شود، گزارشی از سرویس‌های اطلاعاتی آمریکا و اسراییل است که خبر می‌دهد ایران اخیراً پیشرفت‌های زیادی در برنامه هسته‌ای خود داشته است. ایهود باراک، وزیر دفاع اسراییل، به روزنامه اسراییلی هاآرتز گفته است: « یک گزارش جدید از سرویس اطلاعاتی آمریکا به مامورین ارشد، نشان می‌دهد که ایران در دستیابی به سلاح هسته‌ای بسیار نزدیک‌تر از آن‌چیزی است که تصور می‌رود. اوباما اخیراً گزارشی دریافت کرده است که ادعای اسراییل مبنی بر پیشرفت‌های اخیر ایران در توانایی نظامی‌اش را تایید می‌کند.»

این‌ بار احتمال حمله اسراییل به ایران چیزی بیش از تبلیغات دولتی، هوچی‌گری رسانه‌ها یا شایعه‌پراکنی و شانتاژ نیروهای افراطی در مبالغه برای خطر ایران به نظر می‌رسد.

اما مقامات آمریکا این گزارش هاآرتز را رد کرده و گفته‌اند: ‌«ما معتقدیم که هنوز زمان و جا برای ادامه مسیر دیپلماتیک و با پشتیبانی از فشار فزاینده بین المللی بر حکومت ایران وجود دارد. ما تاکید می‌کنیم که ایران در آستانه دستیابی به سلاح هسته‌ای نیست.» (منبع)

در یک مصاحبه جنجال برانگیز، یک مقام ارشد اسراییل که در مورد جنگ تصمیم‌گیرنده است اما نخواست که نامش فاش شود، به هاآرتز می‌گوید: « برای آمریکایی‌ها، ایرانی‌ها هنوز وارد منطقه مصونیت نشده‌اند. چون آمریکایی‌ها بمب افکنها و بمبهای بیشتری دارند و می‌توانند عملیات خود را چندین بار تکرار کنند. اما برای ما، ایران زودتر وارد منطقه مصونیت می‌شود. پس در این صورت چه رخ خواهد داد؟ در این صورت بقای ما در دستان آمریکا خواهد بود.» (منبع)

اصطلاح «منطقه مصونیت» برای اسراییلی‌ها کلیدی است، چرا که به نظر آنها، اگر جمهوری اسلامی در برنامه هسته‌ای خود پیشرفت کند، به زودی وارد مرحله‌ای خواهد شد که حتی بمباران تاسیسات هسته‌ای نیز نخواهد توانست مانع دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای شود. به نظر این مقام اسراییلی، ایران طی ماه‌های آتی به مرحله‌ای می‌رسد که بعد از آن، حملات هوایی اسراییل (و نه آمریکا) بی ثمر خواهد بود. این همان دلیلی است که اسراییلی‌ها را به تکاپو واداشته تا حتی در صورت لزوم به تنهایی علیه ایران وارد عمل شوند. آنها تصریح کرده‌اند که نمی‌خواهند سرنوشت خود را به دست تصمیمات آمریکا بسپارند. (منبع)

مقامات اسراییلی به صراحت می‌گویند که نسبت به جدیت آمریکا برای جلوگیری ایران از رسیدن به سلاح هسته‌ای مطمئن نیستند. این مقام ناشناخته در ادامه به هاآرتز می‌گوید: « رونالد ریگان جلوی پاکستان را برای ساختن بمب اتم نگرفت. کلینتون هم جلوی کره شمالی را نگرفت... ما نباید به حرف کسانی که در هر موقعیتی انفعال را به کنش ترجیح می‌دهند، گوش بدهیم. واقعیت بی رحم را باید با وضوح کامل نگریست. اسراییل قوی و مسئول است. اسراییل کاری را که باید بکند می‌کند.»

این سئوال پیش می‌آید که آیا این تهدیدها فقط بلوف است و مقامات اسراییلی از این خبرپراکنی‌ها هدف دیگری را دنبال می‌کنند یا به واقع آنها این‌بار قصد حمله به تاسیسات هسته‌ای ایران را دارند.بنگریم دلایل مطرح شده از سوی تحلیل‌گران در مورد عدم احتمال یا احتمال حمله نظامی اسراییل به ایران چیست.

دلایل برای عدم حمله اسراییل به ایران

● معمولا در گذشته تهدیدهای نظامی اسراییل برای حمله به ایران، فشار به آمریکا و شورای امنیت برای اتخاذ سیاست‌های سختگیرانه‌تر و اعمال تحریم‌های جدی‌تر علیه ایران تلقی می‌شد. بنابراین می‌توان تهدیدهای اخیر را نیز، اگرچه با شدت و حدت بیشتر، ادامه همین سیاست دانست.

اگر جمهوری اسلامی در برنامه هسته‌ای خود پیشرفت کند، به زودی وارد مرحله‌ای خواهد شد که حتی بمباران تاسیسات هسته‌ای نیز نخواهد توانست مانع دستیابی ایران به سلاح هسته‌ای شود.

● اگر اسراییل در پاییز یعنی زمانی که آمریکا در گرماگرم رقابت انتخاباتی به سر می‌برد، به ایران حمله کند، این اقدام می‌تواند رابطه این دو کشور را تخریب کند. همچنین آمریکا در هنگام انتخابات آمادگی کمتری برای مشارکت و کمک به اسراییل خواهد داشت.

به علت تهدیدهای مکرر ایران برای بستن تنگه هرمز، لازم است که آمریکایی‌ها از قبل در خلیج فارس حضور داشته باشند. به این دلیل احتمال حمله یک‌جانبه و بدون آمادگی آمریکا بعید به نظر می‌رسد.

آموس یادلین (Amos Yadlin)، رییس سابق سرویس اطلاعاتی ارتش اسراییل، در مقاله‌ای در واشنگتن‌پست می‌نویسد: «واشنگتن باید نیت خود را با حضور نظامی قوی در خلیج فارس، مانورهای نظامی با متحدین خود در خاورمیانه و توسعه سیستم دفاع موشکی در منطقه نشان دهد.» (منبع)

● دلیل دیگر این است که بحث حمله نظامی به ایران صرفاً از سوی مقامات سیاسی این کشور عنوان شده است، در حالی که تقریباً تمامی افراد امنیت ملی اسراییل مخالف حمله هستند. به همین خاطر، برخی علت تهدیدها را در اهداف سیاسی ناتانیاهو و باراک جستجو می‌کنند.

یکی از این اهداف سیاسی، منحرف کردن اذهان از منازعه اسراییل و فلسطین است. از سال ۲۰۰۹، اسراییل با کوبیدن بر طبل جنگ توانسته است که تمرکز جهان و خصوصا دولت اوباما را از مسئله اسراییل و فلسطین به مسئله ایران جلب کند. اوباما یک سناتور برجسته به نام جرج میشل (George Mitchell) را منصوب کرد تا فرآیند صلح بین اسراییل و فلسطین را دوباره آغاز کند. این فرآیند اکنون با طرح مسئله ایران راکد است.وقتی مت رامنی، نامزد جمهوری‌خواهان در انتخابات پیش‌ رو، به اسراییل سفر کرد، درگیری بین اسراییل و فلسطین به ندرت مورد بحث قرار گرفت. (منبع)

● حمله به ایران، ضدحملاتی از سوی ایران و دیگر متحدین‌اش به ویژه حزب الله را در پی خواهد داشت که می‌تواند منجر به کشته شدن صدها، اگر نگوییم هزاران، شهروند اسراییلی شود. همچنین برخلاف حملات گذشته به تاسیسات هسته‌ای عراق و سوریه، این بار ممکن است اسراییل درگیر جنگی طولانی‌مدت در منطقه شود.

شائول مفاظ، رهبر حزب اپوزیسیون به نام کادیما و رییس و وزیر دفاع سابق ارتش، هشدار داد که این حمله تنها می‌تواند روابط با واشنگتن را خراب کرده و نیز ممکن است اسراییل را گرفتار یک جنگ بزرگ منطقه‌ای کند. (منبع)

● اسراییل هم اکنون در جهان منزوی است و با حمله یکجانبه به ایران موجی از نفرت جهانی را نیز برای خود خواهد خرید. کشورهای دیگر، اسراییل را به خاطر احتمال درگیری نظامی در خلیج فارس و افزایش بهای نفت، سرزنش خواهند کرد.

● در ششم سپتامبر ۲۰۰۷، هفت بمب‌افکن اسراییلی بدون اطلاع قبلی یک تاسیسات صنعتی در سوریه را بمباران کردند. به گفته CIA، این تاسیسات، محلی مخفی برای ساخت یک رآکتور هسته‌ای بود که ساخت آن از سال ۲۰۰۱ و به کمک کره‌شمالی شروع شده بود. اگر اسراییل در آن‌زمان از قبل هیچ اخطاری نداد، منطقی است که این‌بار نیز ناگهانی و بدون هشدار قبلی عمل کند. با شناختی که می‌توان از عملکرد جمهوری اسلامی بدست آورد، هیچ تهدیدی منجر به توقف برنامه هسته‌ای ایران نشده و فقط منجر به تمهیداتی برای پاسخگویی متقابل خواهد شد. پس به نظر می‌رسد که اگر اسراییل واقعا قصد حمله داشته باشد، چنین جنجالی را به پا نمی‌کرد. موتی کریشنبام (Motti Kirshenbaum)، یکی از خبرنگاران مطرح در اسراییل، می‌گوید: « کشوری که برای حمله کردن یا نکردن بحث می‌کند، معمولا راز درون خود را به زبان نمی‌آورد.»

اسراییلی‌ها برخلاف آمریکایی‌ها که حمله نظامی را همواره آخرین گزینه می‌دانند، معتقدند که هرچه زودتر، بهتر. زیرا هرچه زمان بیشتری بگذرد، تاثیر حمله نظامی به تاسیسات هسته‌ای ایران کمتر خواهد شد و ایران پایگاه‌های خود را مخفی‌تر و زیرزمینی‌تر خواهد ساخت.

مسائلی که احتمال حمله اسراییل را افزایش می‌دهد

● تقریبا همه در اسراییل موافق‌اند که حمله به تاسیسات هسته‌ای ایران هر هزینه‌ای که داشته باشد بهتر از دستیابی این رژیم به سلاح هسته‌ای است. (منبع) در ضمن اسراییلی‌ها به نتایج مذاکرات و تحریم‌ها امیدی ندارند و حمله نظامی را تنها راه می‌دانند. بنابراین مسئله تنها بر سر زمان حمله است و اگر این‌طور است چرا اکنون نه؟

اسراییلی‌ها برخلاف آمریکایی‌ها که حمله نظامی را همواره آخرین گزینه می‌دانند، معتقدند که هرچه زودتر، بهتر. زیرا هرچه زمان بیشتری بگذرد، تاثیر حمله نظامی به تاسیسات هسته‌ای ایران کمتر خواهد شد و ایران پایگاه‌های خود را مخفی‌تر و زیرزمینی‌تر خواهد ساخت.

مارتین دمپسی (Martin Dempsey ) رییس ستاد مشترک ارتش آمریکا هفته گذشته، حتی توانایی کنونی اسراییل را برای نابودی برنامه هسته‌ای ایران انکار کرد: « فکر می‌کنم توصیف مناسب این است که بگوییم این حملات توانایی هسته‌ای ایران را نابود نخواهد کرد بلکه به تعویق خواهد انداخت.» (منبع)

اگر جمهوری اسلامی در راه خود به سوی سلاح هسته‌ای، وارد منطقه مصونیت شود، حمله نظامی تاثیر خود را از دست خواهد داد. اهمیت مسئله زمان برای اسراییلی‌ها، احتمال حمله در ماه‌های آتی را افزایش می‌دهد.

● به نظر برخی از تحلیل‌گران، اتفاقاً پاییز زمان مناسبی برای حمله است. یکی از تحلیلگران به نام ارن کسلر (Oren Kessler) می‌نویسد: « برای طرفداران حمله، پاییز می‌تواند زمانی ایده‌آل باشد. اول اینکه باراک و شرکایش بحث می‌کنند که ایران در این چند ماه می‌تواند به منطقه مصونیت برسد و در این صورت حملات اسراییل دیگر تاثیر اندکی خواهد داشت. دوم اینکه آسمان صاف برای حمله هوایی بهتر از آسمان ابری زمستان است. سوم اینکه حمله در طول دوره انتخابات آمریکا باعث می‌شود که مردم کمتر اوباما را محکوم کنند تا اینکه حملات بعد از انتخاب مجدد او انجام شود.... و اگر رامنی انتخاب شود، تاریخ نشان داده است که روسای جمهور در سال اول ریاست خود عملیات خاصی انجام نمی‌دهند، مگر اینکه مجبور شوند.» (منبع)

همچنین اینکه اسراییل حتما باید با هماهنگی آمریکا به ایران حمله کند به صراحت از سوی مقامات اسراییلی رد شده است. باراک می‌گویدکه قصد ندارد آمریکا را وارد جنگ کند : «هیچ کشوری به جنگ نمی‌رود به این امید یا انتظار که کشور دیگری به او بپیوندد.» (اما حتی اگر این دو کشور آمریکا و اسراییل باشند؟ ) مایکل اورن، سفیر اسراییل در آمریکا، نیز گفته است: « زمان بندی برای حمله به ایران ربطی به سیاست آمریکا ندارد بلکه به امنیت اسراییل مربوط می‌شود.» (منبع)

● احتمال پاسخ ایران و حزب الله به اسراییل از سوی مقامات اسراییلی تاییده شده است، اما آنها از هم اکنون افکار عمومی اسراییل را برای قبول آن آماده کرده‌اند. آنها می‌گویند که برای دفع خطر ایران باید هزینه‌هایی را بدهیم. شاید یک دلیل برای مطرح کردن و به بحث گذاشتن تصمیم حمله به ایران ، همین آمادگی افکار عمومی باشد. ناتانیاهو نمی‌خواهد تلفات حاصل از پاسخ ایران به حساب او گذاشته شود، بلکه مردم اسراییل باید آنرا هزینه‌ای بدانند که برای رفع خطری بزرگتر پرداخت کرده‌اند. به همین دلیل برخلاف حمله به تاسیسات هسته‌ای سوریه، این بار دولت اسراییل می‌داند که بهتر است از پیش، مردم را برای عواقب آن آماده سازد.

جدیت اپوزیسیون و حتی رییس‌جمهور شیمون پرز، در مخالفت با حمله نیز نشان می‌دهد که مسئله جدی است. رهبران سیاسی مخالف می‌‌گویند که بعید می‌دانند باراک و ناتانیاهو بلوف بزنند و در عوض اخطار داده‌اند که این دو نفر در حال راندن کشور به سوی فاجعه هستند.

پرسش اصلی

در نهایت آیا اسراییل در هفته‌های آتی به ایران حمله خواهد کرد؟

از گفتار و البته سابقه مقامات اسراییلی مشخص است که اگر رژیم ایران به سلاح هسته‌ای نزدیک باشد، آنها در اقدام به حمله حتی بدون مشارکت آمریکا، تردیدی نخواهند کرد. بنابراین پاسخ این سئوال بستگی به این پرسش اصلی دارد که رژیم ایران واقعا تا چه حد به آنچه «منطقه مصونیت» خوانده می‌شود نزدیک است.

این نکته را نیز باید در نظر داشت که ایران زودتر از آمریکا، خط قرمز‌های اسراییل را رد خواهد کرد.

شاید بتوان موقعیت را چنین تصویر کرد. فرض کنید کسی با اسلحه به سوی شما نشانه رفته است، اینکه او واقعا شلیک خواهد کرد یا نه، تغییری در جدیت تهدید او نخواهد داشت.

برای حمله به ایران، تصمیم گیرنده اصلی کیست؟

Wed, 29 Aug 2012 21:59:48 +0000

اورن کسلر / Oren Kessler

برگردان:

نعیمه دوستدار

اورن کسلر − مخالفان حمله اسرائیل به ایران، خشم خود را تنها متوجه نخست‌وزیر این کشور، بنیامین نتانیاهو کرده‌اند، اما در واقع این ایهود باراک، وزیر دفاع جنگ‌طلب اوست که بحث جنگ را پیش می‌کشد.

از اولین هشدار اسرائیل درباره برنامه هسته‌ای ایران بیست سال ‌می‌گذرد. ده سال از زمانی که مخالفان ایران، برنامه غنی‌سازی اورانیوم در نطنز را فاش کردند، گذشته و حدود دو سال هم از پیش‌بینی کارشناسان درباره حمله اسرائیل به جمهوری اسلا‌می ‌سپری شده است.

امروز، سراسر طیف سیاسی اسرائیل متفق‌اند که حمله نظا‌می ‌به تأسیسات هسته‌ای ‌ایران، در چند ماه آینده رخ خواهد داد.

کانال دو، شبکه مهم خبری اسرائیل، اوایل ماه اوت گزارش داد که بنیامین نتانیاهو و ایهود باراک که مهم‌ترین موافقان جنگ هستند، به تصمیم نهایی بر سر اینکه آیا دستور حمله را صادر کنند، نزدیک می‌شوند. آلوف بن، سردبیر‌ هاآرتص، نوشت که نتانیاهو ‌می‌خواهد درهفته‌‌های آینده به ایران حمله کند و یوسی ملمان، گزارشگر سابق این روزنامه، تخمین زد که این حمله در 80 روز آینده رخ خواهد داد.

یک تحلیلگر و عضو سابق شورای امنیت ملی اسرائیل به فارین پلیسی گفت: "باراک از نتانیاهو جنگ‌طلبتر است. ایده نشان دادن بنیامین به عنوان یک جنگطلب و باراک به عنوان یک پسر خوب که اسرائیل را نجات میدهد، همان بازی پلیس خوب و پلیس بد است. اما من فکر نمیکنم در این مسئله تفاوت زیادی بین این دو نفر وجود داشته باشد."

افرایم‌ هالوی، رییس سابق موساد و از مخالفان صریح حمله به ایران، نظر مشابهی را اعلام کرد. این پیرمرد هفتاد یا هشتاد ساله، کم حرف و متولد بریتانیا گفت: "اگر من یک ایرانی بودم از ۱۲ هفته پیش رو ‌می‌ترسیدم."

در حالی که رسانه‌ها‌ نتانیاهو را محرک اصلی جنگ جلوه ‌می‌دهند، این باراک است که در طول دو سال گذشته همواره برخلاف انتظار به عنوان قهرمان عملیات نظا‌می ‌خود را نشان داده است. او کسی است که زمانی پرچمدار چپ‌گرایان اسرائیلی بوده است. این حجم حمایت از سوی رقیب اصلی سیاسی نتانیاهو، در هدایت اسرائیل به سمت جنگ بسیار مهم بوده است.

یک تحلیل‌گر و عضو سابق شورای امنیت ملی اسرائیل به فارین پلیسی گفت: "باراک از نتانیاهو جنگ‌طلب‌تر است. ایده نشان دادن بنیامین به عنوان یک جنگ‌طلب و باراک به عنوان یک پسر خوب که اسرائیل را نجات می‌دهد، همان بازی پلیس خوب و پلیس بد است. اما من فکر نمی‌کنم در این مسئله تفاوت زیادی بین این دو نفر وجود داشته باشد."

این تحلیل‌گر می‌گوید: "باراک تحلیل‌گری بی‌احساس است. او به این فکر می‌کند که اهداف و خطرات این تصمیم چیست؟ بنیامین نتانیاهو اما از زاویه دیگری ‌می‌بیند؛ از زاویه یک رهبر تاریخی. تاریخ یهود با او وزن ‌می‌گیرد. او رهبر کشور یهودی است؛ کشوری با بیشترین جمعیت یهودی در دنیا."

نتانیاهو و باراک، تهدید هسته‌ای ایران را به شکلی تقریباً مشابه ‌می‌بینند، اما در این مسئله موضعی که روی آن ایستاده‌اند، بستگی زیادی به موقعیت سیاسی‌شان دارد. اوزی رابی، مدیر بخش مطالعات خاورمیانه دانشگاه تل‌آویو که به نام موشه دایان ‌نامگذاری شده، می‌گوید: "نتانیاهو بسیار محتاط‌‌تر است؛ چون نخست‌وزیر است و باید اطمینان یابد که مشروعیت گسترده‌ای در کابینه و افکار عمو‌می ‌دارد. با این حال، هر دوی آنها معتقدند که باید کاری انجام شود."

به گفته اوزی رابی، هشدار پایان‌ناپذیر مقامات رسمی ‌اسرائیل، ‌می‌تواند تلاشی برای آماده‌سازی غیرنظامیان، مردم اسرائیل و افکار عمو‌می ‌جهان برای عواقب ناخوشایند این عمل باشد. او ‌می‌گوید: "آنچه که باراک و نتانیاهو در ماه گذشته انجام دادند، این بوده که به همه، اعم از اسرائیلی، آمریکایی و ایرانی بگویند که گزینه نظا‌می ‌می‌تواند ‌در آینده نزدیک مورد استفاده قرار بگیرد."

این برنامه دو نفره، حمایت داخل و خارج دولت را برای عملیات نظا‌می ‌جلب خواهد کرد. شبتای شاویت، یکی از روسای سابق موساد و آخرین وابسته امنیتی اسرائیل در زمان شاه در ایران، به شبکه دو اسرائیل گفت که به قول آمریکایی‌ها‌ برای کنترل ایران، اعتماد ندارد: "من این حرف را باور ندارم، حتی اگر دوست و بزرگ‌ترین متحد ما این حرف را زده باشد. وقتی درباره تقدیر من، حضور من، نجات من حرف ‌می‌زنیم، نمی‌توانم اجازه دهم که کسی از بیرون آن را کنترل کند."

یک تحلیلگر و عضو سابق شورای امنیت ملی اسرائیل به فارین پلیسی گفت: "باراک از نتانیاهو جنگ‌طلبتر است. ایده نشان دادن بنیامین به عنوان یک جنگطلب و باراک به عنوان یک پسر خوب که اسرائیل را نجات میدهد، همان بازی پلیس خوب و پلیس بد است. اما من فکر نمیکنم در این مسئله تفاوت زیادی بین این دو نفر وجود داشته باشد."

این طرز فکر نتانیاهو هم هست. او در ماه اوت ۲۰۱۲، در بازدید از یک هواپیما‌ربایی ناکام در مرز مصر، گفت: "زمانی که لازم باشد از شهروندان خود حمایت کنیم و امنیت‌شان را تامین کنیم، اسرائیل باید و ‌می‌تواند به خود تکیه کند." اورشلیم‌پست نوشت که مخاطب این جمله آمریکا و ایران است.

باراک، در مصاحبه‌ای که با یک "تصمیم گیرنده" ناشناس در ویژه‌نامه آخر هفته‌ روزنامه هاآرتص منتشر شد، چیزهای بیشتری از حرف دل خود را در میان می‌گذارد. بسیاری از مردم اسرائیل فورا تشخیص دادند که این مصاحبه شونده، کسی نیست جز وزیر دفاع اسرائیل که درباره "منطقه امن" صحبت ‌می‌کند؛ یک عبارت آشنا در کلام باراک. او گفته بود این حمله ‌می‌تواند به طرز قابل توجهی برنامه هسته‌ای ایران را نابود کند، اما فراتر از توانایی اسرائیل است.

این تصمیم‌گیرنده در این مصاحبه گفت:‌" از نظر آمریکایی‌ها‌، ایران هنوز به منطقه امن وارد نشده، برای اینکه آمریکایی‌ها‌ بمب‌ها و بمب افنکن‌های گسترده‌تری دارند و ‌می‌توانند عملیات‌شان را چندین بار تکرار کنند. اما برای ما، ایران ‌می‌تواند زودتر وارد منطقه امن شود و وقتی این اتفاق بیفتد، آن‌وقت بقای ما در دست آمریکا خواهد بود."

او در این مصاحبه، در مورد قول باراک اوباما، رئیس‌جمهور آمریکا، در بازداشتن ایران از هسته‌ای شدن تشکیک کرد و گفت که به رغم قول‌های مشابه، رونالد ریگان، پاکستان را از ساخت بمب هسته‌ای باز نداشت و بیل کلینتون، جلوی کره شمالی را در چنین کاری نگرفت: "ما نباید به کسانی که در هر موقعیتی، دست روی دست گذاشتن را ترجیح می‌دهند، تکیه کنیم. یک واقعیت بی‌رحم باید با دقت نگریسته شود. اسرائیل قوی است، اسرائیل مسئول است و کاری را که مجبور باشد، انجام خواهد داد."

این مصاحبه طولانی است و استدلال‌های دقیقی دارد، اما نتیجه آن واضح است:‌حمله نظا‌می ‌ممکن است خطرناک و ناموفق باشد، اما اجتناب‌ناپذیر است. این انتخاب، قطعاً بهتر از همزیستی با یک ایران هسته‌ای خواهد بود.

برای کسانی که گذشته سیاسی و نظا‌می ‌وزیر دفاع اسرائیل را ‌می‌شناسند، تمایل او به استفاده از زور چندان عجیب نیست. باراک 70 ساله، تجسم "اسرائیل قدیم" است، کارگری که این سرزمین را آباد کرد و ساخت، نهادهای کشور را بنیان نهاد و یک دهه بعد از استقلال، حکومت را حفظ کرد. این نخبه سوسیالیست، بخش عمده‌ای از جنگ اسرائیل و مقابله با تروریسم را هدایت کرده است؛ این پرمدال‌ترین سرباز تاریخ اسرائیل، در تبدیل گاوآهن خود به شمشیر تردیدی ندارد.

در سال ۱۹۷۲، باراک به عنوان فرمانده "سایرت متکل"، بهترین یگان ارتش، توانست یک عملیات هواپیماربایی را در فرودگاه بن گوریون تل‌آویو خنثی کند. او و سربازانش که از قضا نتانیاهو هم جزوشان بود، در لباس سفید تکنسین‌ها به هواپیما حمله کردند و در عرض 10 دقیقه، هر چهار هواپیما ربا را گرفته یا کشتند.

در سال‌ها‌ی بعد، یک بار هم باراک لباس زنانه پوشید و به بیروت رفت تا در رأس گروهی، ده‌ تن از فلسطینیان مسلح که مسئول کشتار المپیک مونیخ شناخته شده بودند، را ترور کند. او همچنین برنامه‌ریز اصلی عملیات "انتبه" در سال ۱۹۷۶بود که طی آن، اسرائیل نیروهای ویژه‌ای را شبانه به اوگاندا فرستاد تا ۱۰۱اسرائیلی زندانی که توسط هواپیماربایان فلسطینی و آلمانی ربوده شده بودند، را آزاد کند. او این بار در لباس دیکتاتور اوگاندا، "ایدی امین" و درون مرسدس سیاه او، خود را پنهان کرده بود. همچنین، باراک در بازپس‌گیری قدرت اسرائیل موثر بوده است. او در سال ۲۰۰۰، به‌عنوان نخست‌وزیر و همزمان وزیر دفاع، به ۲۲ سال اشغال جنوب لبنان پایان داد و همان سال، وارد گفتگوهای صلح کمپ دیوید برای مذاکره با یاسر عرفات، رئیس سازمان آزادی‌بخش فلسطین، شد.

باراک، هر زمان که احساس ضرورت کند، برای استفاده از زور آماده است. سمت او در وزارت دفاع در سال ۲۰۰۷ تمدید شد. زمستان آن سال، او درگیر سه هفته جنگ برای توقف حملات موشکی حماس هم بود. در همان سال، او شخصاً حمله هوایی اسرائیل را به یک راکتور هسته‌ای در سوریه، که با کمک ایران و کره شمالی ساخته شده بود، بر عهده گرفت. اورشلیم، قبلاً درباره این حمله هیچ هشداری نداده بود و به همین دلیل افراد شکاک معتقدند که بحث‌‌ درباره حمله احتمالی به ایران، نشانه این است که این هشدارها، چیزی بیش از یک موضع‌گیری صرف است.

متی کرشنبوم، روزنامه‌نگار قدیمی اسرائیلی در روزنامه معاریو نوشت: "من شخصا معتقدم که همه اینها تبلیغات باراک است تا همه آن را باور کنند."

تعدادی از رهبران سیاسی اسرائیل گفته‌اند که تردید دارند نتانیاهو و باراک بلوف بزنند و نگران هستند که این دو نفر کشور را به سوی یک بدبختی بزرگ سوق دهند. شائول مفاز، رهبر حزب مخالف کادیما و فرمانده سابق ارتش و وزیر دفاع سابق این کشور، هشدار داده که حمله احتمالی نه تنها ارتباط واشنگتن را با اسرائیل خراب خواهد کرد، بلکه باعث یک جنگ تمام عیار منطقه‌ای خواهد شد. روز ۱۶ اوت، مفاز – که شهرام مفضض‌زاده نام دارد و در تهران به دنیا آمده- طرفداران جنگ را متهم کرد که زندگی کودکان را به خاطر اهداف سیاسی به خطر می‌اندازند.

تعدادی از رهبران سیاسی اسرائیل گفته‌اند که تردید دارند نتانیاهو و باراک بلوف بزنند و نگران هستند که این دو نفر کشور را به سوی یک بدبختی بزرگ سوق دهند. شائول مفاز، رهبر حزب مخالف کادیما و فرمانده سابق ارتش و وزیر دفاع سابق این کشور، هشدار داده که حمله احتمالی نه تنها ارتباط واشنگتن را با اسرائیل خراب خواهد کرد، بلکه باعث یک جنگ تمام عیار منطقه‌ای خواهد شد.

همان روز، رییس‌جمهور اسرائیل، شیمون پرز، در یک مصاحبه تلویزیونی گفت که کشورش به تنهایی نمی‌تواند علیه ایران وارد جنگ شود. پرز اعلام کرد که یک ایران مجهز به سلاح هسته‌ای، تهدیدی برای دولت یهودی است، اما اسرائیل نباید بدون حمایت آمریکا اقدام به حمله کند. مقامات نزدیک به نتانیاهو، رئیس‌جمهور را سرزنش کرده و او را متهم کردند که از مرزهایش پا فراتر گذاشته است. یکی از وزرا گفته است: "همه حرف‌ها‌ زده شده و همه کارها انجام شده. رهبران سیاسی تصمیم می‌گیرند نه رئیس‌جمهور. او بهتر است به وظایف تشریفاتی خود بچسبد."

یوئل گوزانسکی، پژوهشگر موسسه مطالعات ملی دانشگاه تل‌آویو، گفته است که عدم توافق بین واشنگتن و اورشلیم، به تفاوت در قابلیت‌های نظا‌می ‌دو کشور بر می‌گردد.

او ‌می‌گوید: " نقطه مبهم ماجرا این است که به نظر می‌رسد آمریکا ‌می‌خواهد به ایران اجازه دهد که به آستانه دستیابی به سلاح هسته‌ای برسد، نقطه‌ای که در آن با اندکی تلاش و در زمانی کوتاه بتواند سلاح هسته‌ای بسازد (اخیراً سخنگوی کاخ سفید گفته است که اگر ایران تسلیحات هسته‌ای بسازد، آمریکا خواهد فهمید). از دیدگاه اسرائیل، ایران به هر قیمتی باید از رسیدن به این آستانه بازداشته شود."

کاخ سفید موفقیت خود را در تصویب چندین دور تحریم علیه ایران در شورای امنیت اعلام کرده است و اعتقاد دارد که هنوز تلاش‌ها‌ی دیپلماتیک کاملاً به ناکا‌می ‌نرسیده است. باراک، نتانیاهو و هواداران جنگ -که گزارش ‌می‌شود ۱۱عضو از ۱۴ عضو کابینه امنیتی جزوشان هستند- معتقدند که تحریم‌‌ها بی‌اثر بوده، مذاکرات به بن‌بست رسیده و حمله نظا‌می‌ناگزیر است.

تصمیم‌گیرنده، به ها‌‌آرتص گفته است: " ‌آقای اوباما حتی نمی‌داند که آیا در بهار آینده همچنان در دفتر کارش در کاخ سفید خواهد نشست و اگر میت رامنی انتخاب شود، تاریخ نشان داده که رئیس‌جمهورها در سال اول مسئولیت‌شان، عملیات حساسی انجام نخواهند داد؛ مگر این‌که مجبور شوند."

طرفداران جنگ معتقدند که پاییز بهترین زمان برای این کار است. نخست اینکه باراک و یارانش ‌می‌گویند ایران ‌می‌تواند ظرف چند ماه به منطقه امن وارد شود و اگر بعد از این زمان، اسرائیل به این کشور حمله کند، دیگر تاثیر چندانی نخواهد داشت. دوم اینکه هوای صاف پاییزی برای حمله هوایی به ایران مناسب‌تر از هوای ابری زمستان است. سوم این‌که، حمله در فصل انتخابات ریاست جمهوری آمریکا نسبت به بعد از این زمان، کمتر اعتراض و سرزنش اوباما را برخواهد انگیخت و حتی ممکن است باعث حمایت منفعلانه آمریکا هم بشود.

اعتماد به نفس، یکی از ستون‌های اخلاقی اسرائیل است و باراک گفته است که قطعاً کشورش آمریکا را به جنگ نخواهد کشانید. او در ماه آگوست گفت: " اسرائیل به امید کمک کشور دیگری وارد جنگ نخواهد شد، این عمل یک قمار غیرمسئولانه است."

مایکل اورن، سفیر اسرائیل در آمریکا، اواخر ماه اوت گفت که تعیین زمان حمله احتمالی به ایران، ربطی به سیاستمداران آمریکا ندارد و به امنیت اسرائیل مربوط است.

زمان دقیق حمله به ایران تنها برای تصمیم‌گیران ارشد اسرائیل آشکار است، اما به نظر ‌می‌رسد پاسخ این سئوال که‌آیا این کار را ‌می‌کنند یا نه، مشخص شده است. اواخر اوت، تلویزیون اسرائیل گزارش داد که باراک و نتانیاهو مصمم‌اند که این حمله پیش از انتخابات ریاست‌جمهوری در آمریکا اتفاق بیفتد. تحلیل‌گران اسرائیلی معتقدند که آمریکا خطر دو دهه عداوت ایران و اسرائیل را دست کم گرفته است و این ماجرا تا قبل از ماه نوامبر به سر خواهد آمد.

گوزانسکی می‌گوید: "من اخیراً یک دیپلمات ارشد آمریکایی را ملاقات کردم که ‌می‌گفت اتفاق نظر در آمریکا بر این است که اسرائیل بلوف ‌می‌زند و باراک و نتانیاهو تلاش ‌می‌کنند آمریکا را وادار به حمله به ایران کنند. اگر واقعاً این طور باشد، باید بگویم که پس من هم فریب‌شان را خورده‌ام! "

منبع: فارین پالیسی، ۲۳ اوت۲۰۱۲

عکس: ایهود باراک و بنیامین نتانیاهو

بازداشت چهار نفر در آلمان به جرم نقض تحریم‌های ایران

Sun, 19 Aug 2012 10:27:13 +0000

چهار نفر که متهم به تحویل دریچه‌های رآکتور آب سنگین به ایران هستند، به جرم شکستن تحریم‌های بین‌المللی علیه برنامه هسته‌ای ایران در آلمان، بازداشت شدند.

به گزارش روزنامه تلگراف، دادستان این پرونده می‌گوید در این قضیه حدود ۹۰ مامور گمرک، یک آلمانی و سه شهروند ایرانی- آلمانی را در منازلشان در شهرهای مختلف آلمان بازداشت کرده‌اند و محل سکونت و کار آن‌ها را مورد تفتیش قرار داده‌اند.

وی چهارشنبه هفته پیش در توضیح این ماجرا گفت: «در سال‌های ۲۰۱۰ و ۲۰۱۱ این افراد به تحویل دریچه‌های مخصوص برای ساخت رآکتور آب سنگین به ایران مظنون بوده‌اند و بنابراین قوانین تحریم ایران را شکسته‌اند.»

آن‌ها نامی از مقری نبرده‌اند که قرار است این رآکتور ساخته شود، اما ایران در شهر اراک در حال ساخت رآکتور آب سنگین است که به گفته کار‌شناسان این رآکتور می‌تواند برای سلاح‌های هسته‌ای، پلاتین تولید کند.

حدود ۹۰ مامور گمرک، یک آلمانی و سه شهروند ایرانی- آلمانی را در منازلشان در شهرهای مختلف آلمان بازداشت کرده‌اند و محل سکونت و کار آن‌ها را مورد تفتیش قرار داده‌اند. دادستان پرونده چهارشنبه هفته پیش در توضیح این ماجرا گفت: «در سال‌های ۲۰۱۰ و ۲۰۱۱ این افراد به تحویل دریچه‌های مخصوص برای ساخت رآکتور آب سنگین به ایران مظنون بوده‌اند و بنابراین قانون تحریم ایران را شکسته‌اند.»

روزنامه تلگراف نوشته است افراد بازداشت شده برای اجتناب از کنترل صادرات، سفارش های خود را به واسطه شرکتی در ترکیه و آذربایجان گرفته‌اند. این سفارش‌ها چند میلیون یورو ارزش دارند. دادستان پرونده، نام افراد بازداشت شده را علنی نکرده و از آنها تنها تحت عناوین کیانزاد. ک، غلامعلی. ک، حمید. خ و رودولف‌ام یاد کرده است.

تحلیلگران می‌گویند تحریم‌های سخت و فزاینده، روند پیشرفت‌ برنامه‌های هسته ای ایران را کند کرده است.

رآکتور اراک در صورت راه‌اندازی قادر به تولید سالانه حدود بیست پوند پلاتین خواهد بود که برای ساخت دو بمب اتمی در سال کافی است. ایران ابراز امیدواری کرده است که تا پایان سال ۲۰۱۳ این رآکتور را راه اندازی کند. دولت ایران همچنین اصرار دارد بر اینکه قرار است به واسطه این تاسیسات، برای استفاده‌های کشاورزی و پزشکی، ایزوتوپ تولید کند.

ایران در حال حاضر با چندمین دور از تحریم‌های سازمان ملل مواجه است که از سال ۲۰۰۶ به خاطر عدم تعلیق غنی‌سازی اورانیوم در ایران، طراحی شده اند.

هشدار ايران به گروه ۱+۵: موفقيت مذاکرات مسکو در ابهام قرار دارد

zamaanehnews — Thu, 07 Jun 2012 03:09:58 +0000

سعيد جليلی، دبير شورای عالی امنيت ملی و مذاکره‌کننده ارشد هسته‌ای ايران در نامه‌ای به کاترين اشتون، رئيس سياست خارجی اتحاديه اروپا و نماينده کشورهای عضو گروه ۱+۵ اعلام کرد: "تعلل طرف مقابل (قدرت‌های غربی) در برگزاری جلسه معاونان و کارشناسان، اراده آنان را برای گفت‌وگوهای موفق در مسکو در ابهام و ترديد قرار می‌دهد."

به گزارش خبرگزاری دانشجويان ايران (ايسنا)، جليلی در اين نامه گفته است: "ايران با ابتکارهای مشخص آمادگی دارد تا گفت‌وگوهای رو به جلو را برای همکاری شکل دهد."

رئيس تيم مذاکره‌کننده ايران با گروه ۱+۵ (آمريکا، بريتانيا، فرانسه، چين، روسيه به علاوه آلمان) روندی را که "گفت‌وگو صرفاً برای گفت‌وگو باشد، بی‌ثمر دانسته است."

جليلی ابراز اميدواری کرد "طرف مقابل بتواند آمادگی لازم برای شرکت در جلسات معاونان و کارشناسان پيدا کند تا مقدمات لازم برای دستور کار اجلاس مسکو فراهم شود."

سعيد جليلی، رئيس تيم مذاکره‌کننده ايران با گروه ۱+۵ (آمريکا، بريتانيا، فرانسه، چين، روسيه به علاوه آلمان) روندی را که گفت‌وگو صرفاً برای گفت‌وگو باشد، بی‌ثمر دانسته است

ايران با ارسال نامه‌ای به اتحاديه اروپا خواهان مذاکرات معاونان پيش از نشست هسته‌ای مسکو شده است.

مذاکرات مسکو قرار است ۲۸ خرداد جاری برگزار شود.

اتحاديه ارويا نيز با انتشار بيانيه‌ای ايران را به "تعلل" در همکاری با آژانس بين المللی انرژی اتمی متهم کرده است. در اين بيانيه از ايران خواسته شده تا با امضای توافق‌نامه‌ای به آژانس امکان بازرسی از تأسيسات پارچين را بدهد.

پارچين سايتی نزديک تهران است که به اعتقاد آژانس بين‌المللی انرژی اتمی احتمال دارد تحقيقاتی در رابطه با استفاده نظامی از انرژی هسته‌ای در آن در جريان باش اما حکومت ايران اين موضوع را رد کرده است.

علی اصغر سلطانيه، نماينده ايران در آژانس بين‌المللی انرژی اتمی نيز روز چهارشنبه ۱۷ خرداد در نشست شورای حکام آژانس گفت: "برخی کشورهای خاص در حال به انحراف کشاندن بدنه آژانس و درگير ساختن آن در مباحث اطلاعاتی و جاسوسی هستند."

کشورهای غربی می‌گويند ايران ممکن است در برنامه اتمی‌اش مقاصد نظامی داشته باشد اما تهران با رد کردن اين اتهام اعلام می‌کند در برنامه اتمی اهداف صلح‌آميز و پزشکی را دنبال می‌کند.

آيت‌الله خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی ايران نيز روز ۱۴ خرداد در تازه‌ترين اظهارنظر در خصوص مناقشه اتمی اين کشور گفت:‌ "در محافل سياسی و رسانه‌ای دنيا از خطر ايران هسته‌ای دم می‌زنند اما من می‌گويم اين‌ها دروغ می‌گويند و فريب‌گری می‌کنند. آنچه که آن‌ها از آن می‌ترسند و بايد بترسند،‌ ايران هسته‌ای نيست، ايران اسلامی است."

به گفته رهبر ايران، غربی‌ها "به دروغ اسم سلاح هسته‌ای می‌آورند و مسائل را درشت می‌کنند تا ذهن‌ها و افکار عمومی را از حوادثی که در آمريکا و اروپا می‌گذرد، منحرف کنند."

آمريکا گفته تا مذاکرات هسته‌ای مسکو درباره اين سخنان آيت‌الله خامنه‌ای قضاوت نخواهد کرد.

روسیه مجلس سنای آمريکا را به "افراط" عليه ايران متهم کرد

zamaanehnews — Thu, 24 May 2012 02:56:19 +0000

سرگی لاوروف، وزير خارجه روسيه ابراز اميدواری کرد دولت آمريکا در برابر تصميم "افراطی" مجلس سنای ايالات متحده در خصوص ايران تصميم درستی بگيرد.

به گزارش ريا نووستی، لاوروف روز چهارشنبه سوم خرداد ۱۳۹۱ در يک نشست خبری با انتقاد از تصميم تازه مجلس سنای آمريکا برای اعمال تحريم‌های تازه عليه ايران گفت اميدوار است که دولت آمريکا از اين تحريم‌ها پشتيبانی نکند.

مجلس سنای ايالات متحده تحريم‌های جديدی را عليه ايران با هدف بازداشتن ايران از غنی‌سازی اورانيوم تصويب کرده است.

سرگی لاوروف هدف از تحريم‌های يک‌جانبه عليه ايران را فشار بيشتر بر اقتصاد اين کشور دانسته و آن‌ها را غيرقابل قبول خوانده است

اين طرح به باراک اوباما، رئيس جمهور آمريکا اجازه می‌دهد هر کشور يا شرکتی را که با هدف توسعه منابع نفتی يا اورانيوم ايران با اين کشور همکاری کند يا تکنولوژی‌ و منابعی را در اختيار ايران بگذارد که بتواند کار خود را در اين زمينه‌ها توسعه دهد، مجازات کند.

اين طرح همچنين شامل کسانی می‌شود که کالاها و اجناسی را در اختيار ايران می‌گذارند که به‌طور عمده در "برنامه‌های ايران برای توليد و تکثير سلاح‌های کشتار جمعی يا فعاليت‌های تروريستی آن" کاربرد دارند.

مجلس سنای آمريکا اين تحريم‌های تازه را دو روز پيش از برگزاری مذارات هسته‌ای قدرت‌های جهانی با ايران تصويب کرد.

مذاکرات بغداد از روز چهارشنبه سوم خرداد آغاز شده است.

به گفته لاوروف اين تحريم‌ها فضايی مساعدی را برای پيشرفت در گفت‌وگوهای هسته‌ای با ايران ايجاد نمی‌کند.

لاوروف هدف از تحريم‌های يک‌جانبه عليه ايران را "فشار بيشتر" بر اقتصاد اين کشور دانسته و آن‌ها را غيرقابل قبول خوانده است.

شماری از کشورها علاوه بر تحريم‌های شورای امنيت سازمان ملل، تحريم‌های يک‌جانبه‌ای عليه ايران برقرار کرده‌اند.

اين تحريم‌ها در واکنش به برنامه اتمی ايران اعمال شده است.

قدرت‌های غربی ايران را متهم می‌کنند که در برنامه‌اتمی‌اش اهداف نظامی را دنبال می‌کند اما تهران می‌گويد برنامه اتمی اين کشور صرفاً مقاصد صلح‌آميز دارد.

کلينتون: فشارها عليه ايران بايد ادامه پيدا کند

zamaanehnews — Thu, 03 May 2012 04:58:36 +0000

هيلاری کلينتون، وزير خارجه آمريکا که در چين به سر می‌برد، گفت فشارها عليه ايران بايد ادامه پيدا کند تا اين کشور به تعهدات بين‌المللی خود عمل نماید.

به گزارش رويترز، کلينتون ۱۴ ارديبهشت ۱۳۹۱ گفت: "ايران بايد ثابت کند که برنامه‌ای هسته‌ای آن کشور صرفاً دارای مقاصد صلح‌آميز است."

وی افزود ايالات متحده اميدوار است که چين به توقف فعاليت‌های هسته‌ای ايران و کره شمالی کمک کند و به دولت سوريه برای متوقف کردن خشونت‌ها فشار وارد کند.

هيلاری کلينتون: ايران بايد ثابت کند که برنامه‌ای هسته‌ای آن کشور صرفاً دارای مقاصد صلح‌آميز است

کلينتون همچنين گفت: "ما اعتقاد داريم که همه دولت‌ها بايد پاسخگوی آرزوهای مردم در خصوص کرامت و حاکميت قانون باشند و هيچ کشوری نمی‌تواند و نبايد اين حقوق را انکار کند."

وزير خارجه آمريکا اين سخنان را در حالی بيان کرده که اين کشور به همراه پنج قدرت جهانی (بريتانيا، فرانسه، روسيه، چين و آلمان) سوم خرداد سال جاری خورشيدی قرار است مرحله دوم دور تازه گفت‌وگوهای هسته‌ای را با ايران دنبال کنند.

ايران همواره می‌گويد در گفت‌وگوها خواهان "احترام متقابل" است و "هرگونه فشار و تهديدی" را رد می‌کند.

ايران و غرب سال‌هاست که بر سر برنامه اتمی‌ با هم دچار تنش هستند. اين تنش‌ها و اختلافات باعث شده تا شورای امنيت سازمان ملل و کشورهای غربی تحريم‌هايی را با هدف توقف برنامه اتمی ايران عليه اين کشور برقرار کنند.

آمريکا و متحدان غربی خود ايران را متهم به تلاش برای دستيابی به سلاح‌های هسته‌ای می‌کنند، اما ايران همواره اين ادعا را رد کرده‌است و بر صلح‌آميز بودن برنامه‌های هسته‌ای خود تأکيد می‌کند.

در همين حال و در کنار سياست فشار و تحريم عليه ايران، تلاش‌هايی نيز برای حل مناقشه اتمی از طريق ديپلماسی نيز در جريان است.

از جمله اين تلاش‌ها گفت‌وگوهای چند ساله شش قدرت جهانی (آمريکا، فرانسه، بريتانيا، چين، روسيه و آلمان) با ايران است.

تازه‌ترين دور اين مذاکرات ۲۶ فروردين سال جاری خورشدی در استانبول برگزار شد. کشورهای غربی و ايران اين مذاکرات را "سازنده و سودمند" توصيف کردند.

کلينتون: ايران تا ابد برای گفت‌وگو فرصت ندارد

zamaanehnews — Thu, 05 Apr 2012 03:45:43 +0000

هيلاری کلينتون، وزير خارجه آمريکا به ايران هشدار داد زمان برای ديپلماسی و مذاکره "بی‌نهايت" نيست و ايالات متحده همه گزينه‌ها را در برابر برنامه اتمی تهران در نظر خواهد گرفت.

به گزارش خبرگزاری فرانسه، کلينتون روز چهارشنبه چهارم آوريل ۲۰۱۲ (۱۶ فروردين ۱۳۹۱) گفت: "تا هنگامی که ايران به تعهدات بين‌المللی خود عمل نکند و ماهيت صلح‌آميز برنامه اتمی‌اش را ثابت نکند، فشارها عليه اين کشور ادامه خواهد داشت."

وزير خارجه آمريکا همچنين گفت آغاز "زودتر" مذاکرات اتمی برای ايران "بهتر خواهد بود."

هيلاری کلينتون:‌ تا هنگامی که ايران به تعهدات بين‌المللی خود عمل نکند و ماهيت صلح‌آميز برنامه اتمی‌اش را ثابت نکند، فشارها عليه اين کشور ادامه خواهد داشت

کلينتون پيشتر گفته بود مذاکرات بين ايران و شش قدرت جهانی (بريتانيا، چين، فرانسه، آلمان، روسيه و ايالات متحده) در تاريخ ۱۳ آوريل در استانبول آغاز خواهد شد.

اما ايران روز سه‌شنبه ۱۵ فروردين گفت مذاکرات اتمی با گروه ۱+۵ در عراق برگزار خواهد شد.

به گفته وزارت خارجه عراق، ايران به طور رسمی درخواست برگزاری مذاکرات اتمی را در روزهای ۱۳ و ۱۴ آوريل به بغداد داده است.

کلينتون همچنين گفت کاترين اشتون، رئيس سياست خارجی اتحاديه اروپا به منظور تعيين جزئيات اين مذاکرات با ايران گفت‌وگو کرده است.

آخرين دور مذاکرات ميان ايران و گروه ۱+۵ ژانويه ۲۰۱۱ در استانبول برگزار شد که نتيجه خاصی به دنبال نداشت. دور پيشتر مذاکرات نيزاواخر سال ۲۰۱۰ در ژنو برگزار شده بود.

اسرائيل و برخی از مقامات غربی نگرانند ايران در حال توسعه سلاح هسته‌ای است، اما تهران می‌گويد برنامه اتمی‌اش دارای مقاصد صلح آميز است.

در همين حال آيت‌الله علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی نيز در فتوايی ساخت سلاح‌های هسته‌ای را "حرام" اعلام کرده است. هيلاری کلينتون چند روز پيش از ايران خواست تا اعتقادش به "حرام بودن" سلاح اتمی را به‌طور عملی به نمايش بگذارد.

در يک سال گذشته همزمان با توقف گفت‌وگوهای هسته‌ای، فشارها و تحريم‌ها عليه ايران شدت بيشتری گرفته است.

تحريم بانک مرکزی و تحريم نفت ايران از سوی اتحاديه اروپا شديدترين تحريم‌هايی است که در چند ماه گذشته عليه ايران برقرار شده است. تحريم نفت ايران از تير ۱۳۹۱ اجرا می‌شود.

سیاست دولت امریکا این است که اسد باید برود

Sat, 17 Mar 2012 02:16:02 +0000

گفت‌و‌گوی اختصاصی رادیو زمانه با آلن ایر، سخنگوی وزارت خارجه امریکا

عبدالرضا احمدی

آلن آیر، سخنگوی وزارت خارجه امریکا در خصوص تحولات اخیر برخی از کشورهای خاورمیانه و به طور خاص، شرایط سوریه و همچنین درباره منازعات ایران با دنیای بیرون و تهدیدهایی که متوجه ایران است با "رادیو زمانه" گفت‌وگوی اختصاصی داشته است.

در این گفت‌وگو آقای ایر، که به پرسش‌ها با زبان فارسی پاسخ گفته، ارزیابی‌اش را درباره تغییرات تحول‌خواهانه برخی از مردم خاورمیانه در کشورهایشان، وابسته به برآورده شدن خواسته‌های مشروع مردمشان می‌داند. به گفته او سیاست خارجه امریکا نیز از سیاستی که وی آن را " گذر به دموکراسی" نامیده، حمایت می‌کند.

وی حقوقی همچون آزادی بیان، آزادی تجمع مسالمت‌آمیز، آزادی ادیان، برابری قانونی زن و مرد و حق انتخاب رهبران را از جمله حقوق جهانی ملت‌ها خواند.

سخنگوی وزارت خارجه امریکا به "زمانه" می‌گوید که کشورش سرکوب مردم سوریه توسط دولت اسد را با "شدیدترین الفاظ ممکن" محکوم می‌کند.

وی همچنین از تلاش گروه "دوستان مردم سوریه" یاد کرده و می‌گوید که امریکا نیز 10 میلیون دلار برای افزایش کمک‌ به مردم سوریه از جمله پناهندگان سوری، اختصاص داده است که شامل تجهیزات موقت پزشکی، آموزش کارکنان پزشکی اظطراری و فراهم کردن آب تمیز، غذا، روانداز، وسایل گرمایشی، و جعبه های بهداشتی برای غیر نظامیان سوری نیازمند می‌شود.

بشار اسد می‌خواهد بخش‌های مختلف جامعه را رودروی هم قرار دهد. برای ساختن دموکراسی پایدار، همه مردم سوریه باید با هم کار کنند؛ علوی‌ها و مسیحیان، سنی‌ها و دروزیها، عرب‌ها و کردها

آلن ایر درباره اظهار نظر و پیش‌بینی رابرت بائر مسئول سابق سیا مبنی بر سقوط کشور سوریه تا ماه مارس (ماهی که اینک در آن قرار داریم) می‌گوید: " این نظر ایشان است. من آیینۀ اسکندر ندارم، اما می‌توانم بگویم این که اسد باید برود سیاست دولت آمریکاست."

ایر با وجود وتو کردن قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل برای پایان دادن به خشونتها در سوریه، توسط روسیه و چین، رأی اخیر مجمع عمومی را دارای " پیامی روشن" به مردم سوریه ارزیابی می‌کند و می‌گوید: " بشار اسد بیش از هر زمان دیگر منزوی است.

اکنون اکثریت قابل توجهی از کشورهای عضو سازمان ملل متحد حمایت واضح خود را از طرح اتحادیه عرب برای توقف خشونتها و کمک به گذار سوریه به دموکراسی اعلام کرده‌اند. مردم سوریه باید بدانند که اکثریت قابل توجه ملت‌های دنیا در کنار آنها ایستاده و از آنها حمایت می‌کنند.

ایالات متحده با شرکای بین المللی‌اش همکاری می‌کند تا مطمئن شود این موضوع در دستور کار شورای امنیت باقی بماند و هم‌زمان از طرح اتحادیه عرب حمایت می‌کند، تحریم‌های دو جانبه را تقویت می‌کند تا در چارچوب ساختار "دوستان مردم سوریه" عمل کند.

وی همکاری گروه‌های مختلف مردم سوریه را لازمه تغییر در این کشور می‌داند و در توضیح این موضوع می‌گوید: " بشار اسد می‌خواهد بخش‌های مختلف جامعه را رودروی هم قرار دهد.

برای ساختن دموکراسی پایدار، همه مردم سوریه باید با هم کار کنند؛ علوی‌ها و مسیحیان، سنی‌ها و دروزیها، عرب‌ها و کردها، تا اطمینان حاصل کنند که سوریۀ جدید بر اساس حاکمیت قانون اداره می‌شود و حقوق جهان‌شمول همه شهروندان، بی‌توجه به نژاد، مذهب یا جنسیت آنها محترم دانسته می‌شود."

ایر با وجود وتو کردن قطعنامه شورای امنیت سازمان ملل برای پایان دادن به خشونتها در سوریه، توسط روسیه و چین، رأی اخیر مجمع عمومی را دارای پیامی روشن به مردم سوریه ارزیابی می‌کند و می‌گوید: بشار اسد بیش از هر زمان دیگر منزوی است

البته با وجود مخالفت چین و روسیه با قطعنامه‌، وی آنها را هم‌پیمانان امریکا می‌خواند و معتقد است که صلح در خاورمیانه به نفع این دو کشور نیز هست.

با این‌وجود آلن ایر در مورد انگیزه چین و روسیه در حمایت از دولت اسد می گوید که روسیه و چین از پیش‌نویس مراکش در شورای امنیت سازمان ملل متحد، که از گذار مسالمت‌آمیز سیاسی سوریه به رهبری مردم این کشور حمایت می‌کرد، در حالی حمایت نکردند که این پیش‌نویس همه خواسته‌های "بیان شده" آنها را در برگرفته بود.

تمامی دیگر کشروهای عضو شورا، حتی آنها که پیش از این رای مخالف داده بودند و یا رای نداده بودند، به این قطعنامه رای مثبت دادند. مردم سوریه می‌دانند چه کسی در کنار آنها ایستاده است و چه کسی علیه آنها.

آقای ایر درپاسخ به سوالی درباره تهدیدهای اسرائیل در حمله نظامی به ایران و واکنش‌های احتمالی روسیه و چین از دولت ایران، می‌گوید: "من در جایگاهی نیستم که از طرف دولت اسرائیل صحبت کنم، و اصولاً گمانه‌زنی در مورد فرضیات مختلف سازنده نیست.

رئیس جمهوری ما و بسیاری دیگر از رهبران جهانی گفته است که بهترین راه حل برای مشکل موجود راه حلی دیپلماتیک است که در آن ایران با گروه 1+5 در فضایی جدی و همراه با حسن نیت و احترام متقابل دیدار کند، تا به راه حلی جامع و دراز مدت که به نگرانیهای بین المللی در مورد برنامه اتمی ایران بپردازد، برسیم."

وی بدون اشاره مستقیم به سوالی درباره اظهار نظر کسینجر درمورد بروز قطعی جنگ در ایران و این پرسش که آیا این یک" خط‌ ونشان" است، می‌گوید : "گروه 1+5 در پی راه‌حلی دیپلماتیک برای مسئله اتمی است.

شرایط موجود قابل دوام نیست. جوامعی که با ترس و سرکوب استوارند ممکن است در برهه‌ای از زمان توهمی از ثبات را ارائه دهند اما آنها بر فراز خطوط گسلی ساخته شده‌اند که در نهایت از هم خواهند گسست

اما این بدان معناست که ایران باید وارد مذاکرات جدی در مورد برنامه اتمی‌اش شود. ایران تا امروز چنین نکرده است و در نتیجه جامعه جهانی در حمایت از دیپلماسی به اعمال فشاربیشتر بر ایران ادامه می‌دهد. رفع نگرانی‌های جامعه جهانی در مورد ماهیت برنامه هسته‌ای ایران، منافع قابل توجهی برای ایران در پی دارد که پایان انزوای جهانی و رشد اقتصادی از آن جمله اند. "

همچنین وی درباره تاثیر تحریمها نمونه‌هایی مثلآفریقای جنوبی و میانمار (برمه) را مثال می‌زند که تحریم‌های چندجانبه و هماهنگ بین المللی در تغییر محاسبات راهبردی دولت‌هایشان موثر بودند و براین باور است که در مورد ایران نیز تحریم‌های گسترده بین المللی، منجر می‌شود که دولت ایران بیشتر به فکر کارهایی باشد که به نفع منافع ملی‌اش است.

آلن آیر درباره این‌که گاهی ممکن است منافع ملی کشورها در تقابل با منافع جهانی یا منافع برخی از کشورها قرار بگیرد و برخی از منازعات ریشه در چنین تقابلی دارد، می‌گوید که این‌نوع تقسیم بندی را قبول ندارد و مثال می‌زند که حوادث خاورمیانه نشان داده‌اند آخر و عاقبت منافع دولت‌ها از منافع ملت‌ها سرچشمه می‌گیرد.

وی به طور مشخص در مورد منافع امریکا نقل قولی از رئیس جمهوری کشورش، باراک اوباما، را عنوان می‌کند که: " آمریکا نه فقط از ثبات کشورها منتفع می‌شود بلکه از مختار بودن اشخاص در انتخاب سرنوشتشان هم منتفع می‌شود.

شرایط موجود قابل دوام نیست. جوامعی که با ترس و سرکوب استوارند ممکن است در برهه‌ای از زمان توهمی از ثبات را ارائه دهند اما آنها بر فراز خطوط گسلی ساخته شده‌اند که در نهایت از هم خواهند گسست."

سخنگوی وزارت خارجه امریکا در خصوص "حق برخی از کشورها در داشتن فن‌آوری ساخت بمب هسته‌ای"، می‌گوید : "این‌که تنها در مورد حقوق یک کشور صحبت کنیم گمراه‌کننده است ، چرا که حقوق با مسوولیتهایی همراه هستند؛ یعنی توازنی بین حقوق و تکالیف هست .

شورای حکام آژانس و شورای امنیت سازمان ملل متحد به این نتیجه رسیده‌اند که ایران طبق تعهدات هسته‌ای بین المللی خود عمل نکرده است

زمانی که بحث به انرژی اتمی و سلاح هسته‌ای می‌رسد، جامعه جهانی آژانس بین المللی انرژی اتمی را خلق و مأمور کرده است تا کشورهای عضو معاهده عدم گسترش سلاح‌های هسته‌ای (ان. پی تی.) تعهداتشان را در مورد استفاده صلح‌آمیز از انرژی اتمی تایید کند.

هیچ کشوری با حق ایران برای استفاده صلح‌آمیز از انرژی هسته‌ای مخالفت نمی‌کند، ولی شورای حکام آژانس و شورای امنیت سازمان ملل متحد به این نتیجه رسیده‌اند که ایران طبق تعهدات هسته‌ای بین المللی خود عمل نکرده است.

به همین دلیل است که ما شاهد اتحاد بی‌سابقۀ جامعه جهانی در مورد لزوم پایبندی ایران به تعهداتش در قبال آژانس، جهت رفع نگرانی‌های فزاینده جهانی در مورد ابعاد احتمالی نظامی برنامه هسته‌ای ایران هستیم."

ایر درباره این که ریشه این مشکلات در ایجاد و داشتن فن‌آوریساخت بمب هسته‌ای است، می‌گوید:" اگر این فن‌آوری نبود هم ما همچنان مشکلاتی می‌داشتیم، اما دست‌کم ترس از نابودی اتمی یکی از آن مشکلات نبود. به همین دلیل دولت آمریکا به دیدگاه دنیایی عاری از سلاح اتمی پای‌بند است. "

وی بحث را این‌طور ادامه می‌دهدکه : " ما همیشه حق ایران را به داشتن فن‌آوری صلح‌آمیز اتمی به رسمیت شناخته‌ایم. ما همچنین مرتبا گفته‌ایم که این حقوق با مسوولیت‌هایی همراه است. درحال‌حاضر ایران تعهدات خود را به عنوان عضوی از ان پی تی ، که راهکار جامعه جهانی برای نظارت بر استفاده مسوولانه از انرژی اتمی است، نادیده می‌گیرد.

ایران حق برخورداری از انرژی صلح‌آمیز هسته‌ای دارد. ایران همچنین موظف و مکلف است جامعه جهانی را متقاعد کند که ماهیت برنامه اتمی‌اش صرفا صلح‌آمیز است

بار دیگر متذکر می‌شوم که ایران حق برخورداری از انرژی صلح‌آمیز هسته‌ای دارد. ایران همچنین موظف و مکلف است جامعه جهانی را - در این مورد سازمان ملل و آژانس بین المللی انرژی اتمی را- متقاعد کند که ماهیت برنامه اتمی‌اش صرفا صلح‌آمیز است.

اما در انتهای این مصاحبه، پرسشی که من برای شما و خوانندگانتان مطرح می‌کنم، این است که با توجه به عواقبی که اکنون ایران به دلیل عدم همکاری‌اش با آژانس با آنها روبه‌رو شده، اگر برنامه‌اش حقیقتا منحصرا صلح‌آمیز باشد، چرا با آژانس همکاری نمی‌کند تا تحریم‌ها لغو شوند و اقتصادش بار دیگر بتواند از تجارت جهانی بهره مند شود؟

سخنگوی وزارت خارجه امریکا در پاسخ به این پرسش که آیا وضعیت فعلی کشورهایی مثل افغانستان، عراق، لیبی و مصر، به صلح پایدار در خاورمیانه کمک کرده است، می‌گوید: "انشاالله کمک می‌کند. وضعیت هر کشوری منحصربه‌فرد است اما وجه اشتراک آنها این است که در همه کشورها پدیده ثبات، از برآورده کردن خواسته‌های مشروع مردم آنها آمده است.

آمریکا معتقد است دموکراسی‌ها قوی‌ترین و انعطاف‌پذیرترین شکل حکومت است، چرا که قدرت خود را از مردم می‌گیرد. بااین‌حال دموکراسی‌ها بی‌عیب نیست و موانعی در مسیر خواهند بود. اما در درازمدت منطقه خاورمیانه باثبات‌تر و آرام‌تر خواهد بود."

فروکش کردن شعله‌های جنگ احتمالی

Fri, 16 Mar 2012 02:45:17 +0000

دور جدید مذاکرات اتمی

علی افشاری

آخرین نشست شورای حکام آژانس حکام فصل جدیدی را در ماراتون هسته‌ای ایران گشود. این نشست در فضایی برگزار گشت که دور جدید مذاکرات بین گروه ۱+۵ و جمهوری اسلامی قرار است به‌زودی برگزار شود.

این مسئله ناکامی دو سفر اخیر بازرس ویژه آژانس اتمی به ایران و گلایه آمانو دبیر کل آژانش را تحت‌الشعاع قرار داد و امیدی تازه برای حل مسالمت آمیز بحران بین بازیگران جهانی خلق کرد.

مهمترین پسامد این نشست تقویت کننده، نتیجه گفت‌وگوی اخیر اوباما و نتانیاهو مبنی بر تداوم راهبرد دو مسیره دیپلماسی و تحریم و منتفی بودن جنگ، در بازه زمانی کوتاه مدت است. جنگ، برخلاف بالا گرفتن بحث‌اش در ماه‌های اخیر، ولی تا کنون تبدیل به واقعیت نشده است.

مخاطرات گوناگون جنگ ، طرفین درگیر با برنامه هسته‌ای حکومت، اعم از اسرائیل ؛ اروپا و آمریکا، را به استفاده از این گزینه به عنوان آخرین راه حل در شرایط اضطراری و به بن‌بست رسیدن کامل دیگر راه‌ها کشانده است.

در بین تصمیم‌گیران اصلی نظامی ، امنیتی و سیاسی در غرب ، جنگ با ایران به عنوان یک برنامه و هدف سیاسیِ از قبل در نظر گرفته شده، که به دنبال بهانه جویی است ، وجود خارجی ندارد. از دید آنها جنگ موقعی ناگزیر می‌شود، که شر بزرگ تری در پیش باشد.

تقریبا همه اضلاع مثلث آمریکا ، اروپا و اسرائیل رسیدن جمهوری اسلامی به توانایی فنی تولید بمب و دستیابی به جنگ افزار اتمی را خط قرمز می‌دانند و برای جلوگیری از ان حاضرند به گزینه حمله نظامی متوسل بشوند

تقریبا همه اضلاع مثلث آمریکا ، اروپا و اسرائیل رسیدن جمهوری اسلامی به توانایی فنی تولید بمب و دستیابی به جنگ افزار اتمی را خط قرمز می‌دانند و برای جلوگیری از ان حاضرند به گزینه حمله نظامی متوسل بشوند. اما در مقطع فعلی برآیند نظرات، کماکان دیپلماسی توام با فشار را کارساز می‌داند.

البته تداوم این وضعیت بستگی زیادی به واکنش‌های ایران و سرنوشت برنامه هسته‌ای آن و نتیجه مذاکرات پیش‌رو دارد. اما دلایلی وجود دارد که افق زمانی در دستورکار بودن دیپلماسی محکم، تا پایان سال۲۰۱۲ دستکم طول خواهد کشید.

تکیه‌گاه این پیش‌بینی بر شروع تحریم خرید نفت اروپا در ماه جون ، آسیب‌پذیری اقتصاد دنیا به افزایش ناگهانی و زیاد قیمت نفت ، تردید در توانایی عربستان و متحدانش برای جایگزین‌سازی به‌هنگام سهم ایران در بازار انرژی ، انتخابات ریاست جمهوری آمریکا در ماه نوامبر ، رضایت نسبی غرب از تاثیرات تحریم‌ها و عقب‌نشینی نسبی حکومت ایران از تهدید و برخورد تهاجمی و تاکید بر مذاکره و گفت‌وگو است.

در این میان مقام‌های اسرائیل بیش از همه بر طبل جنگ می‌کوبند. اما به نظر می‌رسد تلاش آنها ایجاد فشار بر غرب برای اعمال برخورد‌های تندتر و سخت‌گیری بیشتر بر ایران است. البته اسرائیل خود را در معرض آسیب‌پذیری مستقیم از ماجراجویی هسته‌ای ایران می‌بیند.

خوان اول مذاکرات حل ابهامات مربوط به پارچین است . در مراحل بعد توقف غنی‌سازی اورانیوم، توقف فعالیت سایت فردو و انتقال اکثر ذخیره اورانیوم غنی‌شده در ایران به خارج، موضوعیت پیدا می‌کنند

اما دیدگاه‌های مخالف جنگ یک‌جانبه در این کشور در بین نیرو‌های اطلاعاتی و سیاسی جدی است. طبق چند نظر سنجی انجام شده در این کشور حد اکثر ۳۵درصد شهروندان اسرائیلی از حمله نظامی اسرائیل بدون مشارکت آمریکا حمایت می‌کنند.

قریب به۲۰ درصد تحت هر شرایطی مخالف جنگ هستند و ۵۲ درصد از حمله مشترک با آمریکا دفاع می‌کنند. مئیر داگان رئیس سابق موساد معتقد است که حکومت ایران در اشل خودش و نه در سطح میانگین دولت‌های دنیا عقلانی عمل می‌کند لذا گزینه را رد می‌کند و در عوض سرمایه‌گزاری روی تغییر شرایط سیاسی در ایران را راهکار موثرتری می‌داند.

عقلانی بودن به این معناست که ستیزه‌جویی خارجی حکومت نامحدود نیست و هر آن که احساس کند با خطر جدی برای بقا مواجه است ، ترمز را می‌کشد. رفتار عاشورایی تنها در سطح شعار مطرح می‌شود و در کارنامه عملی سیاست خارجی جمهوری اسلامی چنین چیزی قابل مشاهده نیست و نشان می‌دهد که نسبت به فشار سنگین خارجی تاثیرپذیر است.

اما دامنه عقب‌نشینی هیچ‌گاه به معنای کنار گذاشتن کامل یاغی‌گری نبوده بلکه به تعلیق‌درآوردن بحران تا هنگام برطرف شدن خطر را دنبال کرده است. در حال حاضر اکثر کارشناسان ارشد اطلاعاتی اسرائیل هزینه‌های جنگ احتمالی را بیشتر از منافعش می‌دانند.

هدف نتانیاهو از سفر به آمریکا و اظهارات وزیر دفاع اسرائیل اطمینان از اراده جدی آمریکا برای تهاجم نظامی در صورت ناکامی دیپلماسی است

نتانیاهو پس از بازگشت از سفر واشنگتن نیز اعلام کرد که جنگ با ایران اجتناب‌ناپدیر نیست. در اصل هدف نتانیاهو از سفر به آمریکا و اظهارات وزیر دفاع اسرائیل اطمینان از اراده جدی آمریکا برای تهاجم نظامی در صورت ناکامی دیپلماسی است.

از دید اسرائیل انتقال سانتریفوژ‌ها به تاسیسات فردو و فعالیت این سایت در ظرفیت کامل خود به ایران برای تکمیل برنامه هسته‌ای خود مصونیت می‌بخشد. آنها می‌خواهند با ایجاد جنگ روانی و جدی کردن تهدید جنگ جلوی این رویداد را بگیرند. اما غرب به موازات تشدید تحریم‌ها هنوز به کارایی مذاکره می‌اندیشد.

منتها ثمربخشی مذاکرات نیازمند استفاده از تهدید جنگ به‌عنوان پشتوانه است. آمریکا می‌خواهد به تصمیم‌گیران اصلی در تهران نشان دهد که توانایی جنگ را دارد و در صورت لزوم از این گزینه استفاده می‌کند.

از این‌رو با انجام مانور‌های مختلف نظامی ، جنگ لفظی و اظهارات متنوع و بعضا متناقض مقامات نظامی و سیاسی در صدد ایجاد فشار برای راضی کردن ایران به مصالحه است. همچنین طرح‌های حمله نظامی احتمالی و واکنش در برابر تهدید‌های ایران چون بستن تنگه هرمز، در پنتاگون و دیگر نهاد‌های نظامی و امنیتی آمریکا در حال آماده شدن است . منتها این طرح‌ها فعلا جنبه آمادگی دارد نه عملیاتی.

حال پس از عقب‌نشینی ایران از مذاکرات مشروط ، مقامات غربی می‌خواهند تا تاثیر گزاری افزایش اقدامات تنبیهی را به صورت رودررو و گفت‌وگو‌های واقعی و پنهانی بیازمایند.

از دید غربی‌ها تحریم‌های کمرشکن می‌توانند با ایجاد گسترش شکاف بین مردم و حکومت و ایجاد اختلاف نظر در هیات حاکمه ، موثر واقع شوند.

محسن رضایی اخیرا در مصاحبه‌ای اعلام کرده بود که پس از افزایش بهای ریالی دلار ، برخی از مسئولان ضرورت مذاکره با آمریکا را مطرح کرده بودند. بدین‌ترتیب به نظر می‌رسد که تشدید مجازات‌های بین‌المللی توانسته ترک‌هایی در اجماع نظر بلوک قدرت پیرامون مدیریت منازعه هسته‌ای ایجاد کند.

اما حکومت ایران نیز استراتژی خودش را دارد. پیش از مذاکره رسما اعلام کرده است که به غنی‌سازی اورانیوم و تولید سوخت هسته‌ای ادامه می‌دهد. استفاده از عنصر زمان کماکان کارت اصلی بازی مذاکره کنندگان ایرانی است. آنها توافق بر سر مدالیته و چهارچوب مذاکره و تفاهم را به عنوان گام اول مذاکرات قبل از صدور اجازه برای بازدید مشروط از سایت پارچین مطرح کرده‌اند.

به نظر می‌رسد که شخص رهبری با دوری از نقطه درگیری می‌خواهد به صورت تاکتیکی و مقطعی از سطح تنش‌ها بکاهد اما در عین حال این پیغام را به غرب بدهد که تحریم‌ها بی‌فایده است

به نظر می‌رسد که بخش مسلط قدرت و به‌ویژه شخص رهبری با دوری از نقطه درگیری می‌خواهد به صورت تاکتیکی و مقطعی از سطح تنش‌ها بکاهد اما در عین حال این پیغام را به غرب بدهد که تحریم‌ها بی‌فایده است.

از دید آنان غرب و اسرائیل دشواری زیادی برای توسل به جنگ دارند .بنابراین ایستادگی در برابر فشار‌ها ، تداوم برنامه هسته‌ای، استفاده کنترل شده از تهدید‌های نظامی ، بزرگ‌نمایی اقدامات تلافی‌جویانه ، حضور فعال در جنگ روانی و پیدا کردن راه‌های دور زدن تحریم‌ها تا اثبات بی‌فایده بودن تحریم‌ها ، می‌تواند آنها را در شرایط بهتری برای مصالحه و کسب امتیاز دریافت تضمین امنیتی قرار دهد.

به گمان آنان ریسک زیاد جنگ باعث می‌شود تا غرب پس از استیصال در مواجهه با ناکارآمدی تحریم‌ها ، بهای بیشتری برای معامله با ایران بپردازد. مخالفت صریح روسیه با جنگ و افزایش تحریم‌ها از دیگر نقاط اتکای حکومت است.

البته روس‌ها بیشتر با طرح این مواضع می‌‌خواهند نقش موثرتری در معادلات جهانی مربوط به ایران پیدا کنند و امتیازات بیشتری در تعاملات خود به دست آورند. این دیدگاه که دردسر‌های برافروختن شعله جنگی دیگر در خاورمیانه، از ایران مجهز به بمب اتمی بیشتر است طرفدارانی در نیرو‌های سیاسی و امنیتی غرب نیز دارد.

بنابراین در چنین فضایی مذاکرات جدید آغاز می‌شود. موضوع کلیدی، سایت پارچین و گشودن آن به روی بازرسان آژانس است.

احتمال پاکسازی پارچین از مواد رادیواکتیو که با تکذیب شدید ایران همراه بود، نگرانی ایجاد کرده است. اما از آنجایی‌که تشعشعات رادیواکتیو قابل ازبین‌بردن نیست، جابه‌جایی‌های صورت‌ گرفته، ممکن است مربوط به محفظه فلزی مورد اشاره در گزارش ماه دسامبر آژانس باشد که مدعی شده بود در آنجا مواد منفجر قوی که معمولا برای شکافت اتم مورد استفاده قرار می‌گیرند ، آزمایش شده است.

این دیدگاه که دردسر‌های برافروختن شعله جنگی دیگر در خاورمیانه، از ایران مجهز به بمب اتمی، بیشتر است طرفدارانی در نیرو‌های سیاسی و امنیتی غرب نیز دارد

خوان اول مذاکرات حل ابهامات مربوط به پارچین است . در مراحل بعد توقف غنی‌سازی اورانیوم، توقف فعالیت سایت فردو و انتقال اکثر ذخیره اورانیوم غنی‌شده در ایران به خارج، موضوعیت پیدا می‌کنند.

به نظر نمی‌رسد که در تمام این حوزه‌ها توافق حاصل شود اما نتایج به گونه‌ای خواهد بود که ریسمان مذاکره پاره نشده و کماکان جنگ و برخورد نظامی در مرحله تهدید باقی بماند. به عبارت دیگر وضعیت ایران در ماه‌های آینده نه جنگ و نه صلح خواهد بود.

بررسی شرایط و عوامل مختلف نشان می‌دهد که مقامات جمهوری اسلامی بنای مصالحه در مقطع کنونی را ندارند و فقط می‌خواهند سطح تنش را کنترل کنند تا وضعیت بدتر نشود، مگر آنکه تاثیرات منفی تحریم‌ها و تشتت در حاکمیت آنها را به سمت توافقاتی نظیر اجلاس سعد آباد در سال ۱۳۸۲ و به‌ تعلیق در آوردن جنبه‌های حساس در برنامه هسته‌ای بکشاند.

ایران و طرح گام به‌گام روسیه

arezoo — Sat, 20 Aug 2011 11:18:19 +0000

ایرج ادیب‌زاده

سرگئی لاوروف، وزیر خارجه روسیه و علی‌اکبر صالحی همتای ایرانی او می‌گوید: «مذاکرات تهران درباره مسائل هسته‌ای موفق بوده است.»

در پایان دیدار نیکولای پاتروشف، دبیر شورای امنیت روسیه از تهران، خبرگزاری روسیه «ریانووستی» به نقل از ایرنا نوشت: «محمود احمدی‌نژاد پیشنهادهای روسیه برای حل و فصل اوضاع در اطراف برنامه هسته‌ای کشور خود را پذیرفته است.» با توجه به تمامی شکست‌های پیشین پیشنهادهای جامعه جهانی در رسیدن توافق با جمهوری اسلامی و صدور پنج قطعنامه شامل تحریم‌های بین‌المللی از سوی شورای امنیت سازمان ملل، هنوز هیچ پیشرفتی در زمینه بازداشتن جمهوری اسلامی از ادامه غنی‌سازی اورانیوم که خواست جامعه جهانی است، دیده نمی‌شود و دورنمای طرح تازه تهران و روسیه نیز چندان روشن نیست.

در گفت‌وگو با دکتر هوشنگ حسن‌یاری، استاد دپارتمان علوم سیاسی و اقتصادی کالج سلطنتی‌ـ نظامی کانادا، نخست این پرسش را با او درمیان گذاشته‌ام: پیشنهاد آغاز گفت‌وگوهای گام به گام چه تفاوتی با طرح‌های بدون نتیجه مانده پیشین دارد؟

دکتر هوشنگ حسن‌یاری: مهم‌ترین تفاوتی که دارد شاید زمان چنین پیشنهادی است. مسئله طرح چنین راه حلی برای برون‌رفت از بن‌بست برنامه هسته‌ای ایران، موضوع جدیدی نیست. منتهی مهم این است که در شرایط جدید، روس‌ها این طرح را پیشنهاد می‌کنند. از یکطرف به طور قطع تحریم‌ها بر اقتصاد ایران اثرات منفی داشته‌اند. از طرف دیگر شرایط سیاسی در داخل ایران به گونه دیگری‌ است.

امروز دودسته‌گی حداقل در بالاترین سطوح دولتی ایران به ‌وضوح به چشم می‌خورد. در نهایت چنین طرحی در بطن تحولات بسیار عمیقی صورت می‌گیرد که منطقه خاورمیانه با آن‌ها مواجه است. بنابراین بعد زمانی این طرح خیلی مهم است. اگر روس‌ها قادر باشند با چنین طرحی به تدریج برنامه‌ و پرونده هسته‌ای ایران را به حالت عادی برگردانند، البته این می‌تواند به‌طور قطع پیروزی دیپلماتیک و سیاسی بزرگی برای روس‌ها به‌حساب بیاید.

می‌دانیم که تاکنون طرح‌های بسیاری موسوم به «طرح سوئیس»، «طرح ژنو»، «طرح کرملین» در مورد مبادله اورانیوم غنی‌سازی‌شده، بی‌نتیجه مانده است. فکر می‌کنید توافق ایران با طرح «گام به گام» روسیه بتواند نشان‌دهنده‌ پیشرفت یا ادامه‌ تلاش ایران برای خرید زمان باشد؟

می‌تواند ترکیبی از هردو باشد. به این معنا که روسیه، امروز که وضعیت اقتصادی در سطح جهان وضعیت مناسبی نیست و کشورهای اروپایی و ایالات متحده آمریکا در مورد پرونده‌ هسته‌ای ایران به شکلی به حالت بی‌عملی درآمده‌اند، از این وضعیت استفاده و چنین طرحی را مطرح می‌کنند. اگر روسیه قادر شود که این وضعیت جدید را به شکلی راه ببرد که در نهایت به بن‌بست فعلی پایان دهد، روشن است با تمامی طرح‌های پیشین متفاوت خواهد بود.

منتهی از آنجایی که روسیه به‌طور قطع چنین طرحی را بدون مذاکره و رایزنی با دیگر کشورهای حاضر در شورای امنیت سازمان ملل مطرح نمی‌کند، باید انتظار داشت که همراهی این کشورها را هم با خود داشته باشد. سئوال مهمی که در این مورد مطرح خواهد بود، این است که آیا ایران به‌طور جدی با این طرح برخورد خواهد کرد یا صرفاً جواب مثبتی به روسیه می‌دهد، برای این که در توافقی که در گذشته بر سر تحریم‌های ایران وجود داشته است، انشقاقی به‌وجود آورد.

بنابراین تفاوت بیشتر از این منظر است و نه این که به اجبار در مورد ماهیت برنامه هسته‌ای ایران. ضمن این که هنوز سئوالات بسیاری در مورد محتوای این طرح وجود دارد و این که اساساً این طرح به چه صورت از جانب ایران مورد عنایت قرار خواهد گرفت و جزئیات این طرح چه هستند؟ هنوز این سئوال‌ها و نگرانی‌ها وجود دارد. در نتیجه باید دید زمانی که جزئیات این طرح مطرح شود، آن زمان ایران چه عکس‌العملی خواهد داشت و آیا این جزئیات قادر خواهد بود به نوعی توافق کشورهای دیگر و نهادهای بین‌المللی را به دنبال داشته باشد یا خیر؛ نه تنها شورای امنیت سازمان ملل که شورای حکام آژانس بین‌المللی اتمی را؟

ایران تاکنون به پرسش‌های مشکوک در مورد ابعاد نظامی فعالیت‌های اتمی‌اش پاسخی نداده است. آزمایش‌های موشکی و هسته‌ای نیز از آن جمله است. فکر می‌کنید در مذاکرات با روسیه، قرار شده است که ایران به این پرسش‌ها پاسخ دهد یا خیر؟

البته یکی از گره‌های کار همین مسئله‌ای است که شما به آن اشاره کردید. یعنی سئوالات متعددی که آژانس بین‌المللی و شورای امنیت در مورد ابعاد نظامی برنامه هسته‌ای ایران مطرح کرده‌اند. در صورتی که این سئوالات جواب مناسب و روشنی را به‌همراه نداشته باشند، یعنی از جانب ایران به این سئوالات جواب روشنی داده نشود، روسیه قادر خواهد بود که یک‌بار دیگر به ایران و همراهی ایران با روسیه «نه» بگوید و همچنین روسیه قادر خواهد بود به کشورهای عضو شورای امنیت سازمان ملل اعلام کند که حاضر شده است با ایران همراهی کند به نام جامعه جهانی، ولی ایران در این مورد کم‌کاری کرده است.

البته ایران همواره چنین عملی را نفی کرده و اعلام کرده است که به‌هیچ روی برنامه هسته‌ای آن بُعد نظامی ندارد. اگر ایران با این مسئله به‌طور خیلی روشن و شفاف برخورد کند و به سئوالات آژانس جواب روشنی دهد، انتظار می‌رود که روسیه بتواند گام بعدی را بردارد. اگر چنین نشود، به بن‌بستی برخواهند گشت که امروز وجود دارد؛ یعنی همان اتهامی که همواره متوجه ایران بود. یعنی عدم شفافیت در برنامه هسته‌ای و در نتیجه در آن شرایط به احتمال بسیار زیاد، زمینه را برای اعمال فشار بیشتر بر ایران فراهم خواهد کرد.

شما خودتان شانس توفیق پایانی این گفت‌وگوها را چقدر می‌دانید؟ برخی پیش‌بینی کرده‌اند که تنها دستاورد این گفت‌وگوهای گام به گام، برداشتن موانع راه‌اندازی رآکتور اتمی بوشهر باشد. ارزیابی شما چیست؟

این پیشنهاد و این روند، احتمالاً روندی طولانی خواهد بود و باید جزئیاتش منتشر شود تا بتوان به طور روشن‌تری درباره‌اش نظر داد. اگر این طرح به‌طور قطع به خواسته‌های جامعه جهانی پاسخ روشن و مثبتی دهد، یکی از نتایج مثبتی که نصیب ایران خواهد کرد، یکی راه‌اندازی بوشهر است. همان‌طور که اطلاع دارید روس‌ها تا به‌حال به‌طور جدی با راه‌اندازی بوشهر برخورد نکرده‌ و از هر مسئله‌ای نیز استفاده کرده‌اند تا راه‌اندازی بوشهر را به تأخیر بیندازند. امر مثبت دیگری که این روند برای ایران خواهد داشت، علاوه بر مسئله بوشهر، از بین بردن و برداشتن این تحریم‌ها و به نوعی بازگشت ایران به‌عنوان یک کشور عادی به جامعه‌ جهانی خواهد بود.

این روند تاثیرات بسیار زیادی خواهد داشت؛ هم در زمینه اقتصادی، هم در زمینه سیاسی و به‌خصوص در زمینه امنیتی. چون تهدیدی که امروز از جانب کشورهایی نظیر اسراییل و آمریکا متوجه ایران است را هم بی‌محتوا و هم بی‌مورد خواهد کرد. همه این‌ها در گرو این است که طرح روس‌ها به نتیجه‌ مثبت و به عمل رسد و در نهایت جوابگوی سئوالات عمده‌ای باشد که در مورد پرونده هسته‌ای ایران وجود دارد که دیگر نیازی و یا مستمسکی وجود نداشته باشد از سوی کشورهایی که خواستار اعمال فشار بیشتر بر جمهوری اسلامی ایران هستند.

بنابراین ایران بازیگر عمده این طرح خواهد بود، ولی در صورت عدم موفقیت این طرح، به‌طور قطع فاصله‌ای که امروز بین روسیه و جمهوری اسلامی ایران وجود دارد بیشتر خواهد شد و روسیه را هرچه بیشتر و پیشتر از گذشته به طرف غربی‌ها و نقطه نظرات ضد جمهوری اسلامی ایران نزدیک‌تر خواهد کرد. بنابراین به سود جمهوری اسلامی است که این ابهامات را رفع کند. در نتیجه این می‌تواند از فشارهای بسیاری که بر جمهوری اسلامی وارد می‌شود تا اندازه‌ای کم کند.