گزارش هفتگی از سینمای ایران

فیلم‌های میلیاردی، سینماهای خالی

Mon, 02 Jul 2012 23:06:37 +0000

سینمای ایران در هفته‌ای که گذشت

مجتبا یوسفی‌پور

مجتبا یوسفی‌پور - ماجراهای اخیر سینمای ایران و مشکلات و محدودیت‌های پی‌در پی آن به یک سریال دنباله‌دار تبدیل شده است؛ سریالی که نقش‌های اصلی‌اش را مدیران در قدرت بازی می‌کنند و سینماگران تنها سیاهی‌لشکرهایی هستند که ظاهراً فقط گاه و بی‌گاه باید از قهرمان فیلم کتک بخورند.

در گزارش این هفته نگاهی داریم به آخرین خبرها از درگیری وزارت ارشاد با حوزه هنری و معضل اکران، آخرین اظهارنظرها در ارتباط با خانه سینما و باشگاه سینمایی، نامه سینماگران به رئیس نیروی انتظامی و بالاخره ماجرای تولید فیلم دو‌ و نیم میلیارد تومانی سینمای ایران. چون همیشه خبرهای کوتاه تولید و اکران به همراه حاشیه هفته، از دیگر بخش‌های گزارش هفتگی سینمای ایران هستند.

حوزه هنری علیه وزارت ارشاد

در روزهایی که اهالی سینما از ریزش مخاطبان سینمای ایران و شکست تجاری فیلم‌ها نگران هستند، ماجرای درگیری حوزه هنری با مسئولان سینما، عدم نمایش برخی فیلم‌ها در سینماهای حوزه و درگیری شورای پروانه نمایش با حوزه هنری و عدم صدور پروانه نمایش برای اکران فیلم‌ها در سینماهای زیر نظر حوزه و شهرداری مشکلی بر مشکلات دیگر سینمای ایران افزوده است.

هفته گذشته نیز این درگیری‌ها ادامه داشتند و دو سوی ماجرا سخنانی در این ارتباط گفتند.
در اولین خبر در برخی از رسانه‌ها اعلام شد که شورای عالی سینما قرار است جلسه ویژه‌ای برای رسیدگی به مشکل اکران برگزار کند. این خبر با واکنش روابط عمومی سازمان سینمایی روبرو شد و این روابط عمومی با ارسال اطلاعیه‌ای به رسانه‌ها برگزاری هرگونه جلسه‌ای را تکذیب کرد.

جواد شمقدری: مسأله قطعی در مورد حوزه هنری این است که رفتار حوزه هم در پائین کشیدن دو فیلم در اکران نوروزی و چه الان در اکران نکردن فیلم‌های دیگر غیرقانونی است.

از سوی دیگر جواد شمقدری، رئیس سازمان سینمایی از بی‌نتیجه ماندن مذاکرات با مسئولان حوزه هنری خبر داد. به گفته شمقدری «هفته جاری به پیشنهاد یکی از اعضای شورای عالی سینما قرار شد با حضور نمایندگانی از سازمان سینمایی، شهرداری تهران و سازمان تبلیغات اسلامی جلسه‌ای برگزار شود که به دلیل عدم شرکت نماینده سازمان تبلیغات بدون نتیجه ماند.» این در حالی است که مسئولان حوزه هنری گفته‌اند هیچگونه دعوتی از آنان برای شرکت در این جلسه صورت نگرفته است.

شمقدری همچنین اعلام کرد که با بازگشت وزیر ارشاد از سفر به ترکیه بار دیگر مذاکرات برای حل مشکل اکران از سر گرفته خواهد شد. او با بیان اینکه حوزه هنری از یک خلا قانونی در آئین‌نامه اکران استفاده کرده است، عملکرد این سازمان را غیرقانونی خواند و گفت: «مسأله قطعی در مورد حوزه هنری این است که رفتار حوزه هم در پائین کشیدن دو فیلم در اکران نوروزی و چه الان در اکران نکردن فیلم‌های دیگر غیرقانونی است.»

همچنین شمقدری با حضور در یک برنامه تلویزیونی در خصوص اختلاف‌های اخیر حوزه هنری و وزارت ارشاد گفت: «سازمان سینمایی در این ماه‌ها با سعه صدر صبر کرده، امیدوار بودیم این مشکلات با گفت‌وگو حل شود، می‌شد این مسائل را در شورای عالی سینما حل کنیم، با حضور رئیس جمهوری و هفت سینماگر. اما رئیس سازمان تبلیغات اسلامی سه جلسه به شورای عالی سینما نیامدند و دو بار نامه نوشتند و دلیل آوردند.»

اما این هفته محسن شریف‌مومنی، رئیس سازمان حوزه هنری با حضور در جمع مدیران حوزه در سینما پردیس آزادی از مواضع حوزه هنری در قبال سینما سخن گفت. او با بیان اینکه «این روزها گاهی کسانی از سر عصبانیت و یا نادانی درباره حوزه هنری سخنانی می‌گویند که به اندازه قد و قواره‌شان نیست» در ارتباط با موضع سازمان زیر نظر ریاستش گفت: «ما هدفمان صیانت از سینمایی است که در دنیا آن را با اندیشه و عفت می‌شناسند. ما می‌گوییم نباید شرایط به گونه‌ای باشد که سینماگران افتخارآفرین ما دستشان بسته باشد، آنگاه معدود تهیه‌کنندگان معلوم‌الحال، آزادانه به ترویج فساد بپردازند و با گرته‌برداری از بعضی فیلم‌های هالیوودی، سیمای خانواده عفیف و پاکدامن ایرانی را ملکوک کنند.»

شریف مومنی همچنین با طرح پرسش «اینکه آیا نمایش ندادن فیلم‌های مفسده‌انگیز که مورد اعتراض علمای دین و مجتهدان نماینده ولی فقیه در بلاد است، بی‌قانونی است؟» در ارتباط با غیرقانونی خواندن عملکرد حوزه توسط سینماگران افزود: «ما آماده‌ایم تاوان این قانون‌شکنی را بدهیم.»

محسن شریف‌مومنی: این روز‌ها گاهی کسانی از سر عصبانیت و یا نادانی درباره حوزه هنری سخنانی می‌گویند که به اندازه قد و قواره‌شان نیست!

رئیس سازمان حوزه هنری سینماگران مخالف با عملکرد حوزه را گروهی خواند که امروز «با سوء‌استفاده از نام تهیه‌کنندگان، جای دوست و دشمن را تعیین می‌کنند که اصل وجودی خودشان، مورد وفاق اکثریت معتبر و محترم سینمای کشور نیست.»

او همچنین با اشاره به عدم صدور حواله اکران برای نمایش فیلم «شور شیرین» در سینما آزادی توسط شورای صنفی نمایش، آن را نشانی از بی‌قانونی خواند و گفت: «از نگاه من، بی‌قانونی آنجا صورت می‌گیرد که فیلم ارزشمند "شورشیرین" را به رغم قرارداد موجود با سرگروه سینما آزادی، به بهانه‌های واهی و صرفا برای گرو کشی، به این سینما نمی‌دهند.» او در ادامه با اشاره ضمنی به واکنش علیرضا سجادپور، مدیر کل اداره نظارت و ارزشیابی در ارتباط با مشکلات اخیر و عدم دخالت او در این ماجرا گفت: «بی‌قانونی آن جاست که یکی از بی‌ادبانه‌ترین بیانیه‌ها توسط افرادی از این شورا صادر می‌شود و بدترین اهانت‌ها را در حق حوزه هنری و مسوولان آن روا می‌دارد و بخش مسوول در وزارت ارشاد، آرد به دهان می‌گیرد و لب از لب باز نمی‌کند.»

رئیس حوزه هنری در خاتمه سخنانش تأکید کرد که «باید به عنوان مخلص کلام اعلام کنم که حوزه هنری که برخاسته از خون شهیدان انقلاب اسلامی است، امکانات خود را در هیچ شرایطی در اختیار افکار و اعمال منحرف و ضد نظام قرار نمی‌دهد. ولو این که به خاطر این آرمانخواهی و انجام تکلیف، به سیاسی‌کاری و معامله و همدستی با جناح‌ها متهم شود.»

اینگونه که از فحوای کلام رئیس حوزه بر می‌آید سینماگران باید به دنبال راه حل دیگری برای رفع مشکل اکران باشند و نمی‌توان به برطرف شدن این مشکل در آینده‌ای نزدیک امیدی بست.

آخرین خبرها از خانه سینما

با آنکه هفته گذشته وزیر ارشاد و مسئولان سازمان سینمایی از انحلال قطعی خانه سینما سخن گفته بودند، اما مدیران این نهاد صنفی همچنان بر قانونی بودن و ادامه فعالیت آن تاکید دارند.

فرهاد توحیدی: در خصوص حکم تعطیلی و انحلال خانه سینما شکایتی را تنظیم کرده‌ایم و همانطور که حکم اول شکسته شد و دادگاه به نفع ما رای داد، این حکم نیز انشالله شکسته خواهد شد.

پس از سخنان هفته گذشته وزیر ارشاد، رئیس سازمان سینمایی و مدیر کل اداره نظارت و ارزشیابی، این هفته فرهاد توحیدی از اعضای هیات مدیره خانه سینما بار دیگر بر فعالیت این نهاد تاکید کرد و آن را تنها مرجع رسیدگی به امور صنفی سیمناگران خواند. او در ارتباط با سخنان هفته پیش جواد شمقدری گفت: «آقای شمقدری در خصوص ۵۰ درصد خودشان صحبت کرده‌اند، اما چیزی که به ما مربوط می‌شود این است که در خصوص حکم تعطیلی و انحلال خانه سینما شکایتی را تنظیم کرده‌ایم و همانطور که حکم اول شکسته شد و دادگاه به نفع ما رأی داد، این حکم نیز انشالله شکسته خواهد شد.»

او همچنین در ارتباط با خبر همکاری ۱۱ صنف سینمایی با کمیته ساماندهی صنوف سینمایی در جهت راه‌اندازی «باشگاه سینمایی»، آن را یکی دیگر از تناقض‌گویی‌های مسئولان سینمایی خواند و افزود: «نکته مسلم این است که هیچکدام از صنوف‌سینمایی کمیته به اصطلاح ساماندهی صنوف را به رسمیت نمی‌شناسند و چون به رسمیت نمی‌شناسند هیچگونه همکاری نیز در جهت قانونی شدن با این کمیته انجام نخواهند داد. چرا که اصناف عضو خانه سینما هستند و خانه سینما هم قانونی است و چون خانه سینما قانونی است بنابراین اصناف هم قانونی هستند.»

جواد شمقدری، رئیس سازمان سینمایی نیز در ارتباط با موضوع خانه سینما و نهادهای جایگزین آن به «سینماپرس» گفت: «ما یکسری صنوف مصوب داریم که مستقل بوده و در کمیته ساماندهی صنوف در حال تصویب اساسنامه خود هستند . اساساً قرار است کار صنفی را در زیر مجموعه این کمیته انجام دهند. اما تشکلی که قرار است جایگزین خانه سینما شود دیگر کار صنفی انجام نخواهد داد. به اعتقاد من اهالی سینما احتیاج به یک پاتوق سینمایی دارند تا کنار هم بنشینند که شاید بتوان از آن به باشگاه سینما تعبیر کرد.»

نامه سینماگران به پلیس

بعد از ماجراهای اخیر و درگیری نیروی انتظامی با سینما و سینماگران، هفت تن از سینماگران ایرانی با نوشتن نامه‌ای به سردار بهمن کارگر، خواستار برگزاری جلسه‌ای با حضور جمعی از سینماگران شدند.

سعید منتظرالمهدی: ما امیدواریم آن دسته از هنرمندانی که با رفتارهای ژورنالیستی زرد گفتمان مهرورزانه را به فضایی متشنج تبدیل می‌کنند به مسیر بازگردند، چرا که بر این باوریم که پیشگیری اجتماعی مقدم بر پیشگیری انتظامی است.

در این نامه که به امضای داود رشیدی، همایون اسعدیان، داریوش فرهنگ، فرهاد توحیدی، سیروس الوند، محمدعلی سجادی و محمد سریر رسیده نوشته شده است: «در روزهای اخیر شاهد برخی اظهار نظرها از سوی مسئولین محترم نیروی انتظامی در خصوص سینما و بعضی از همکارانمان بودیم که بخشی از این اظهارنظرها موجبات برخی سوء تفاهم‌ها و ابهامات را فراهم آورده است. از آنجا که در مجموعه معادلات اجتماعی نقش سینماگران و به ویژه بازیگران بسیار تعیین کننده است و از طرفی عمده فعالان این حوزه برای پیشبرد سینمای کشور بنای تعامل با دستگاه‌های اجرایی و انتظامی را دارند لذا پیشنهاد می‌شود در خلال برگزاری جلسه‌ای رو در رو با جمعی از سینماگران ضمن ایجاد گفت‌وگو سعی در حل ابهامات و مشکلات به وجود آمده فرمایید.»

پس از آن رئیس اداره سینمایی ناجا از برگزاری نشستی با حضور ۱۰۰ تا ۲۰۰نفر از سینماگران خبر داد. سعید منتظرالمهدی در گفت‌وگو با «خبرگزاری مهر» در این زمینه گفت: «سینماگران کشور افرادی فرهیخته و ارزشی هستند. در این جلسه نیز برای تعامل و ایجاد بستری مناسب برای گفتمان و کمک نیروی انتظامی به هنرمندان و تقویت زمینه‌های همکاری سینماگران با نیروی انتظامی به گفت‌وگو می‌نشینیم زیرا وظیفه اصلی نیروی انتظامی پیشگیری است و قبل از هر برخوردی و یا اینکه سینمایی بسته شود و غیره باید تلاش کنیم با پیشگیری، گفتمان، تذکر و … مشکل را برطرف کنیم.» او همچنین در ارتباط با حاشیه‌های بوجود آمده در هفته‌های اخیر افزود: «ما امیدواریم آن دسته از هنرمندانی که با رفتارهای ژورنالیستی زرد گفتمان مهرورزانه را به فضایی متشنج تبدیل می‌کنند به مسیر بازگردند، چرا که بر این باوریم که پیشگیری اجتماعی مقدم بر پیشگیری انتظامی است.»

در هفته‌های گذشته نیروی انتظامی با هشدار به سینماگران، اقدام به پلمب دو سینما به علت نمایش فوتبال برای بانوان کرد و در هنگام برگزاری یک کنسرت موسیقی نیز یک بازیگر زن را به جرم بدحجابی بازداشت نمود.

قرارداد میلیاردی برای تولید یک فیلم

اسدالله نیک‌نژاد، فیلمساز ایرانی ساکن آمریکا فیلم «لاله» را با بودجه‌ای ۲/۵ میلیارد تومانی و به تهیه‌کنندگی مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی در ایران می‌سازد.

نام اسدالله نیک‌نژاد، فیلمساز ایرانی ساکن آمریکا نخستین‌بار در زمان برگزاری جشنواره فیلم فجر مطرح شد، هنگامی که او به عنوان یکی از داوران این جشنواره نام برده شد. با اعلام این خبر برخی از سایت‌ها و جناح‌ها با اشاره به سابقه فیلمسازی او در آمریکا، او را سازنده آثار مستهجن خواندند و از دعوت او توسط مسئولان سینمایی برای داوری جشنواره اظهار تعجب کردند. با بالا گرفتن حاشیه‌ها سرانجام نیک‌نژاد از داوری این جشنواره انصراف داد و ماجرا به پایان رسید.

اما این هفته اعلام خبر ساخته شدن فیلم «لاله» با بودجه‌ای حدود دو‌ و نیم میلیارد تومان به کارگردانی این فیلمساز بار دیگر حاشیه‌ساز شد. این حاشیه‌ها به حدی بود که در نخستین‌ روزهای درز این خبر مسئولان سینمایی از هرگونه اظهارنظر در ارتباط با آن خودداری کردند. در خبر منتشر شده مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی به عنوان سرمایه‌گذار این پروژه اعلام شده است.

اما سرانجام این هفته شفیع آقامحمدیان، مدیرعامل مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی در گفتگو با «فارس» اطلاعات بیشتری در ارتباط با این پروژه ارائه کرد. به گفته او فیلمنامه این فیلم توسط یک نویسنده آمریکایی نوشته و با همکاری نیک‌نژاد بازنویسی شده است و داستان آن بر اساس ماجرایی واقعی و داستان اولین زن ایرانی راننده در مسابقات اتوموبیلرانی است. به گفته آقامحمدیان هزینه تولید این فیلم بیش از مبلغی است که به شکل غیررسمی اعلام شده است و مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی قصد دارد برای تولید آن از مشارکت کمپانی‌های فیلمسازی خارجی بهره ببرد. او همچنین گفته است که قصد دارند در صورت مهیا شدن شرایط، فیلم را با حضور دو و یا سه سوپراستار خارجی و به زبان انگلیسی تهیه کنند. آقامحمدیان تاکید کرد که تولید این فیلم به دستور جواد شمقدری در دستور کار مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی قرار گرفته است. او همچنین از آغاز پیش‌تولید این فیلم خبر داده است و گفته سعی می‌کنند تا فیلم برای نمایش در سی‌ویکمین جشنواره فیلم فجر آماده شود.

به هرحال باید منتظر ماند و دید این تازه‌ترین پروژه میلیاردی سینمای ایران که مسئولان از آنها به عنوان «پروژه‌های فاخر» نام می‌برند چه سرانجامی پیدا می‌کند و حاصل این سرمایه‌گذاری‌های کلان در تولید در دورانی که سینمای ایران با کمبود سالن و ریزش مخاطب روبرو است در نهایت چه خواهد بود.

اصغر فرهادی در آکادمی اسکار

اصغر فرهادی، تنها فیلمساز ایرانی برنده جایزه اسکار برای عضویت در آکادمی اسکار دعوت شد.

اصغر فرهادی، تنها فیلمساز ایرانی برنده جایزه اسکار برای عضویت در آکادمی اسکار دعوت شد. امسال ۱۷۶ سینماگر از کشورهای مختلف برای عضویت در آکادمی علوم و هنرهای سینمایی آمریکا دعوت شده‌اند که تعدادی از آنها برندگان و نامزدهای سال گذشته جوایز اسکار هستند.
اصغر فرهادی برای عضویت در دو بخش نویسندگان و کارگردانان دعوت شده است که او می‌بایست از میان این دو بخش یکی را برگزیند.

خبرهای کوتاه

سهیل جهان‌بیگلری، مدیرعامل سازمان توسعه سینمایی از حمایت مالی تا سقف یکصد میلیون تومان حوزه هنری از ۱۵ فیلم سینمایی با موضوع خانواده، کودک و نوجوان، انقلاب و دفاع مقدس خبر داد. به گفته او «این حمایت در راستای نگاهی است که حوزه هنری به تصحیح مسیر تولید فیلم در سینمای ایران دارد.»

امسال سینماگران ایرانی حضور پر رنگی در چهل و هفتمین جشنواره فیلم کارلووی‌واری کشور چک دارند. فیلم «پله آخر» ساخته علی مصفا در بخش مسابقه اصلی این جشنواره حضور دارد و فیلم‌های «یک پذیرایی ساده» ساخته مانی حقیقی و «یک خانواده محترم» ساخته محمد بخشی در بخش نگاهی دیگر به نمایش در خواهند آمد. همچنین در این بخش فیلم «کات» یا «برش» آخرین ساخته امیر نادری، فیلمساز ایرانی ساکن آمریکا نیز به روی پرده خواهد رفت.

علی کسمایی، پدر دوبله ایران در سن نود و هفت سالگی درگذشت.

علی کسمایی که از او با عنوان پدر دوبله ایران نام می‌برند، ششم تیرماه در سن نود و هفت سالگی درگذشت. کسمایی فعالیت دوبله خود را از سال ۱۳۲۹ آغاز کرده بود و در دوران فعالیتش مسئولیت مدیریت دوبلاژ آثار شاخصی چون «شازده احتجاب»، «هزاردستان»، «سربداران»، «دکتر ژیواگو»، «بانوی زیبای من» و «آوای موسیقی» را بر عهده داشت.

با حکم جواد شمقدری، رئیس سازمان سینمایی، احمد میرعلایی به عنوان دبیر بیست‌وششمین جشنواره فیلم کودک و نوجوان و محمدرضا عباسیان به عنوان دبیر سی‌و‌یکمین جشنواره فیلم فجر منصوب شدند. میرعلایی هم اکنون در سمت مدیرعامل بنیاد سینمایی فارابی فعالیت می‌کند و عباسیان نیز امسال دبیری نخستین جشنواره فیلم‌های ویدئویی را بر عهده داشت. همچنین با حکم رئیس سازمان سینمایی علیرضا سجادپور، سعید رجبی فروتن، مهدی مسعودشاهی، حسن نجاریان و بهمن حبشی نیز به عنوان اعضای شورای سیاستگذاری جشنواره فیلم کودک و نوجوان معرفی شدند.

خبرهای تولید

مسعود ده‌نمکی و اکبر عبدی سر صحنه فیلم «رسوایی»

فیلمبرداری فیلم «رسوایی» تازه‌ترین ساخته مسعود ده‌نمکی در حالی آغاز شده که پیوستن برخی بازیگران به این پروژه باعث شگفتی بسیاری شده است. نخست اکبر عبدی برای بازی نقش یک معمم به این پروژه پیوست و هفته گذشته محمدرضا شریفی‌نیا و امیر دژاکام نیز برای بازی در این فیلم قرارداد امضا کردند. فیلمبرداری فیلم از سوم تیرماه در منطقه پامنار آغاز شده است.
با گذشت حدود ۴۰ درصد از فیلمبرداری، گروه سازنده فیلم «همه چیز برای فروش» به کارگردانی امیرحسین ثقفی در تهران مشغول کار هستند. صابر ابر، مریلا زارعی، مزدک میرعابدینی و جواد عزتی برخی از بازیگرانی هستند که تاکنون در این فیلم جلوی دوربین رفته‌اند.

سروش صحت، هانیه توسلی و بهنوش بختیاری به گروه بازیگران فیلم «عملیات مهدکودک» به کارگردانی فرزاد اژدری پیوستند. این فیلم در آخرین مراحل پیش‌تولید قرار دارد. از دیگر بازیگران فیلم می‌توان به علیرضا خمسه، مریم سعادت و شمسی فضل‌اللهی اشاره کرد.

خبرهای اکران

امین حیایی در نمایی از فیلم «قفس طلایی» دومین فیلم پرفروش اکران

در جدول اکران «خوابم می‌آد» ساخته رضا عطاران همچنان پرفروش است و با نزدیک شدن به رقم یک میلیارد تومان فروش در تهران سینماهای خواب‌زده را از رخوت درآورده است. فروش کل این فیلم تاکنون حدود ۹۱۰ میلیون تومان بوده است که با احتساب فروش شهرستان‌ها از هم اکنون وارد باشگاه میلیاردی‌های امسال شده است. «قفس طلایی» به کارگردانی محمد زرین‌دست با فروش حدود ۱۵۰ میلیون تومان در تهران دومین فیلم جدول اکران است و بعد از آن به ترتیب فیلم‌های «آزمایشگاه» ساخته حمید امجد با فروش حدود ۱۲۰ میلیون تومان، «پس‌کوچه‌های شمرون» به کارگردانی کامران قدکچیان با فروش حدود ۹۰ میلیون تومان، «کیمیا و خاک» با فروش ۱۵ میلیون تومان و بالاخره «شور شیرین» ساخته جواد اردکانی با فروش حدود ۴ میلیون تومان قرار دارند.

حاشیه هفته: شمقدری در برابر سلحشور

جواد شمقدری: حضور من باعث شد تفکر و گروهی که ۳۰ سال سینمای ایران را در سیطره داشت به کنار برود.

هفته گذشته جواد شمقدری، رئیس سازمان سینمایی با حضور در برابر دوربین تلویزیون در ارتباط با برخی از مسائل سینمای ایران اظهار نظر کرد. دو بخش از سخنان او کمی جای تامل دارند. اولین نکته پاسخ شمقدری به موضوع فساد در سینمای ایران بود که در این زمینه او تلویحاً و بدون نام بردن از فرج‌الله سلحشور، در پاسخ به اظهارات او گفت: «هنر نیست که این مسائل را مطرح کنیم، نمی‌دانم دوستانی که اصرار دارند این مسائل را عنوان کنند چه مصلحتی را در نظر می‌گیرند، در این بحث‌های انحرافی خیری برای سینمای ایران نیست. یکی از دوستانی که اصرار دارد درباره این مسائل صحبت کند و اتفاقاً از دوستان ما است، فیلم‌های خوبی هم ساخته، در آثارش از بازیگران و عوامل حرفه‌ای استفاده کرده، بهتر است او به احترام همکارانش دست کم از این اظهارنظرها نکند.» امیدواریم جناب سلحشور نیز این سخنان را بشنوند تا دست کم دریابند آنقدر آش را شور کرده‌اند که صدای دوستانشان هم درآمده است.

اما در بخش دیگری از این گفتگو شمقدری در ارتباط با عملکرد خود در مقام معاونت سینمایی سابق و رئیس سازمان سینمایی فعلی گفت: «حضور من باعث شد تفکر و گروهی که 30 سال سینمای ایران را در سیطره داشت به کنار برود، این‌ها حتی در صدا و سیما هم ریشه و سابقه داشتند و تعدادی از آنها از صدا و سینما به سینما آمده بودند، این گروه هرگز در این ۳۰ سال گروه مزاحمی نداشت، آنها می‌دانستند زمانی که من وارد معاونت سینمایی شوم با آنها همراهی نمی‌کنم، فکر خود و عقبه خود را دارم.»

کاش جناب شمقدری اشاره می‌کردند که این گروه شامل چند درصد از سینماگران ایرانی می‌شود، چرا که اینگونه که به نظر می‌رسد تنها تعداد معدودی از سینماگران حرفه‌ای و فعال سینمای ایران با «فکر و عقبه» ایشان همرای هستند و باقی آنچنان با آن نزدیکی ندارند. اگر هم منظور ایشان از این سخنان حذف اکثریت به نفع این اقلیت صاحب قدرت است، که دیگر هیچ!

در همین زمینه:
::مجتبا یوسفی‌پور در رادیو زمانه::

از باشگاه سینمایی تا نظارت بر سینماگران

Tue, 12 Jun 2012 08:21:45 +0000

مجتبا یوسفی‌پور

مجتبا یوسفی‌پور - بعد از چند روز تعطیلی بار دیگر سینما‌ها با نمایش سه فیلم تازه آغاز به کار کردند و چرخه تولید سینمای ایران به روال عادی خود بازگشت. در گزارش این هفته نگاهی داریم به آخرین خبر‌ها از وضعیت خانه سینما، مروری داریم بر ماجرای برخی تولیدات دولتی و توقیف آن‌ها توسط ارگان‌های سرمایه‌گذار، ماجرای نظارت بر حضور سینماگران و فیلم‌ها در جشنواره‌های خارجی و مثل همیشه آخرین خبرهای کوتاه تولید و اکران سینمای ایران از بخش‌های دیگر گزارش هفتگی ما هستند. در حاشیه هفته هم بعد از مدت‌ها غیبت، بار دیگر فرج‌الله سلحشور میهمان این بخش خواهد بود!

باشگاه سینمایی یا خانه سینما؟

سید محمد حسینی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در مراسم افتتاح باشگاه خبرنگاران پلیس در روز شنبه بار دیگر به موضوع اصناف سینمایی پرداخت و تلویحاً به مسئله خانه سینما و مشکلات آن اشاره کرد. او با اشاره به نیاز قانونی شدن صنوف سینمایی با اشاره تلویحی به مشکل اساسنامه خانه سینما با دعوت از سینماگران برای فراموش کردن اختلاف‌های گذشته در این مراسم گفت: «هر مقدار که سینماگران پا در عرصه بگذارند، ما استقبال می‌کنیم. خودشان بیایند بر اساس اساسنامه‌ای که خودشان تدوین می‌کنند، فعالیت انجام دهند.» به گفته او «این اساسنامه باید با کمک خود دوستان نوشته شود و در یک مرجعی مثل شورای عالی سینما تایید نهایی و ابلاغ شود و ما هم می‌شویم مجری، تا این مسئله تمام شود.» او همچنین افزود «به زودی براساس مقررات و قوانین هر صنف سینمایی می‌تواند انتخابات برگزار کند و برای یک تشکل جدید با عنوان خانه سینما و یا باشگاه سینماگران عنوان پیشنهاد دهد.»

محمد حسینی، وزیر ارشاد اسلامی: سینماگران بیایند و بر اساس اساسنامه‌ای که خودشان تدوین می‌کنند، فعالیت انجام دهند.

از سوی دیگر احمد نجفی، عضو شورای عالی سینما در ارتباط با موضوع خانه سینما و مطرح شدن آن در جلسه شورای عالی سیاستگذاری‌های سینما گفته است که «نظر شخص رئیس‌جمهور، رئیس سازمان سینمایی و اعضا شورای عالی سینما تعامل با خانه سینما است.» به گفته نجفی «اساسنامه جدید این نهاد صنفی توسط سازمان سینمایی به همراه مشاوران حقوقی در حال نگارش است. این اساسنامه با توجه به ایرادات مطرح شده توسط شورای فرهنگ عمومی به نگارش درخواهد آمد و در آینده نزدیک به شورای عالی سینما ارائه می‌شود.»

این در حالی است که محسن علی‌اکبری دیگر عضو شورای عالی سینما در گفت‌وگو با «سینما پرس» با اعلام اینکه «انحلال خانه سینما به صورت رسمی اعلام شده است» بر خلاف گفته‌های نجفی ابراز کرده است که «نظر رئیس جمهور تعامل با خانه سینما نبوده و در جلسه شورای عالی سینما در مورد تنظیم اساسنامه‌ای جدید برای مکانی که هنوز نام مشخصی ندارد و تحت نامی همچون باشگاه هنرمندان و یا سینماگران قرار است فعالیت کند، صحبت‌هایی مطرح شد.»

احمد نجفی، عضو شورای عالی سینما: نظر شخص رئیس‌جمهور، رئیس سازمان سینمایی و اعضا شورای عالی سینما تعامل با خانه سینما است.

از آنجا که عمده‌ترین ایرادی که وزارت ارشاد از خانه سینما مطرح می‌کرد مسئله اساسنامه خانه سینما بود، به نظر می‌رسد با توجه به اعلام آمادگی هیات مدیره خانه سینما به تغییر اساسنامه زیر نظر وزارت ارشاد و سخنان وزیر ارشاد این مشکل در حال حل شدن است. اما از سوی دیگر با توجه به سخنان نجفی شاید بتوان نتیجه گرفت منظور وزیر ارشاد از «نوشتن اساسنامه توسط خود سینماگران»‌‌ همان سینماگران عضو شورای عالی سینما و نزدیک به دولت است. کما اینکه با توجه به شنیده‌ها در ‌‌نهایت قرار است این اساسنامه زیر نظر جواد شمقدری، رئیس سازمان سینمایی نوشته شود. در این صورت نه تنها مشکل خانه سینما حل نشده، که شاید بتوان گفت در ‌‌نهایت وزارت ارشاد موفق شده است تا به هدف خود نائل گردد و خانه سینما را به زیر انقیاد خود درآورد. به هر حال باید صبر کرد تا اطلاعات بیشتری در این زمینه در هفته‌های آینده اعلام شود و دید سرانجام وزارت ارشاد این جنجالیترین پرونده ماه‌های اخیر سینمای ایران را به کدام سو هدایت می‌کند.

مشکل سرمایه‌گذاری دولتی

در سال‌های اخیر برخی از فیلم‌های سینمایی که با سرمایه‌گذاری نهادهای دولتی ساخته شده‌اند بعد از آماده شدن دچار مشکل شده و با وجود صرف هزینه‌های بالا برای ساخت این آثار، هرگز تلاشی برای نمایش عمومی آن‌ها صورت نگرفته است و پرونده آن‌ها برای همیشه بسته شده است. «فرزند صبح» ساخته بهروز افخمی یکی از فیلم‌هایی بود که بعد از طی مراحل تولید طولانی و صرف هزینه‌های بسیار تنها یک‌بار در جشنواره فیلم فجر به نمایش در آمد و بعد از آن برای همیشه پرونده آن به بایگانی سپرده شد.

«خانه پدری» ساخته کیانوش عیاری، فیلمی که با مخالفت تهیه‌کننده از رسیدن به اکران عمومی باز ماند.

به تازگی نیز فیلم «خانه پدری» ساخته کیانوش عیاری بعد از یک‌سال کش و قوس و عبور از مراحل مختلف سانسور گویا به سرنوشتی مشابه دچار شده است و موسسه ناجی هنر، تهیه‌کننده فیلم تصمیم به عدم نمایش عمومی آن گرفته است.

هفته گذشته نخستین‌بار سعید منتظر‌المهدی، مدیرعامل مؤسسه ناجی هنر در گفت‌وگو با «مهر» اعلام کرد: «عقد قرارداد ساخت «خانه پدری» در زمان ما نبوده و این کار چند سال پیش انجام شده است. موسسه ناجی هنر مشارکتی در این کار داشت و ۵۰ درصد از فیلم سهم نیروی انتظامی بود. با این حال بعد از اینکه فیلم توسط کار‌شناسان و صاحب‌نظران بازبینی شد به این نتیجه رسیدیم که ساخته کیانوش عیاری به نفع پلیس و حتی مردم نیست. برای همین از خیرش گذشتیم و اجازه اکران آن را ندادیم.» به گفته او این فیلم با آنکه کارگردانی خوبی دارد اما با احساسات مردم بازی می‌کند و «نیاز فعلی جامعه ما پرداختن به این مقوله‌ها نیست و موضوع آن مناسب پخش امروز تلویزیون یا اکران سینمای ما نیست.» در ‌‌نهایت نیز رئیس اداره سینمایی معاونت احتماعی نیروی انتظامی به صراحت درباره سرنوشت این فیلم اعلام کرد «ما پولش را داده‌ایم، نمی‌خواهیم پخش شود!»

روز شنبه نیز سردار کارگر، معاون اجتماعی نیروی انتظامی در مراسم افتتاح انجمن سینمای پلیس در ارتباط با این فیلم گفت: «متأسفانه مؤسسه ناجی هنر در گذشته در ساخت چند فیلم مشارکت داشته که ما با آن مخالف بوده و هستیم و جلوی نمایش آن را گرفته‌ایم اما خوشبختانه وزارت ارشاد هم با فیلم «خانه پدری» مخالف و با ما هم نظر بود.» او نیز در سخنانی مشابه با منتظرالمهدی، در ارتباط با سرنوشت فیلم افزود «به نظر من ضرورتی برای ساخت «خانه پدری» و اکران آن وجود نداشته و ندارد و خسارت آن هر چقدر که باشد می‌پذیریم و پرداخت می‌کنیم.»

«یک خانواده محترم»: تنها نماینده ایران در جشنواره فیلم کن، دیگر فیلمی که با انتقاد تهیه‌کننده روبرو شده است.

اما دیگر فیلمی که این روز‌ها با انتقاد سرمایه‌گذار روبرو شده است «یک خانواده محترم» ساخته مسعود بخشی است که امسال با حضور در بخش دو هفته کارگردان‌های جشنواره فیلم کن تنها نماینده ایران در این جشنواره بود. سیمافیلم که یکی از سرمایه‌گذاران فیلم بود بعد از آماده‌ شدن «یک خانواده محترم» و ارسال آن به جشنواره فیلم کن از انصراف خود برای سرمایه‌گذاری در این فیلم خبر داد. به گفته حسین رحیم‌زاده، مدیر گروه دفاع مقدس و انقلاب اسلامی سیما فیلم با اعلام اینکه فیلم «مطابق فیلمنامه توافق شده تولید نشده است» اعلام کرد که بعد از دیدن فیلم «احساس کردم نتیجه حاصله با اهداف، رویکرد و نقطه نظراتی که ما داشتیم و با دوستان صحبت کردیم و مورد قبول بود هماهنگ و سازگار نیست.» و به همین علت از انصراف سیمافیلم از این پروژه خبر داد.

پس از آن محسن علی‌اکبری، عضو شورای عالی سینما که در جشنواره فیلم کن این فیلم را دیده بود آن را اثری دانست که «به‌رغم ساختار سینمایی قوی به دلیل عدم اطلاع کافی کارگردان از دفاع‌مقدس در محتوا و مفهوم به بیراهه رفته ‌است.»

البته علی‌اکبری تنها کسی نبود که به محتوای این فیلم انتقاد کرد و برخی دیگر از سینماگران ایرانی حاضر درجشنواره فیلم کن نیز بعد از بازگشت از این جشنواره انتقادهای مشابه‌ای را مطرح کردند.
اما محمد آفریده، تهیه‌کننده فیلم با اعلام اینکه «خود من نیز انتقادهایی به فیلم دارم» حاشیه‌های ایجاد شده در پیرامون آن را «حاصل تبلیغات رسانه‌ای» خواند و گفت: «متاسفانه یکی از مشکلاتی که در نقد و نظرهای موجود نسبت به هر پدیده فرهنگی به ویژه در حوزه سینما وجود دارد این است که نگاه به نقد به یک دیدگاه محدود شده‌ است و صبر و حوصله‌ای برای نتیجه دادن یک پدیده فرهنگی در مواجهه با دیدگاه‌های مختلف نداریم؛ متاسفانه فیلم «یک خانواده محترم» هم گرفتار همین نگاه محدودگرایانه شده است.»

به هر حال این نگاه محدودگرایانه حاکم بر مدیران دولتی امروز دامن سینماگران را گرفته است و مشکلاتی را برای برخی از آن‌ها بوجود آورده است. مشکلاتی که با توجه به هرچه بیشتر دولتی شدن سینما و سیاست‌های تازه دولت و سازمان سینمایی در آینده بیشتر نیز خواهند شد.
در این میان نکاتی هست که شاید بد نباشد به برخی از آن‌ها اشاره‌ای کنیم. در تمامی این موارد هیچیک از مدیران از سرمایه شخصی خود برای ساخت فیلم سرمایه‌گذاری نکرده‌اند که بتوانند به آسانی بگویند «پولش را داده‌ایم، نمی‌خواهیم پخش شود!» این پول به اصطلاح رایج بیت‌المال است و بالطبع قرار نیست بر اساس نظر شخصی و یا منفعت یک ارگان و نهاد حیف و میل شود. نکته دیگر اینکه اثر هنری کالای مصرفی صرف نیست که بتوان با پرداخت هزینه‌ها و دستمزدی به هنرمند اثرش را روانه انبار کرد. پیش از دستمزد و پول، برای هنرمند برخورد با مخاطب و دیدن بازخورد اثرش اهمیت دارد. این نکته‌ای است که گویا متاسفانه بسیاری از این مدیران از درک آن عاجزند، چه اگر جز این بود با لحنی کاسب‌کارانه از پرداخت خسارت مادی حرف نمی‌زدند. به راستی چگونه می‌شود خسارت معنوی و روانی حاصل از توقیف حاصل سه سال کار گروهی هنرمند را پرداخت کرد؟ آیا هیچ‌یک از این مدیران برای لحظه‌ای به این نکته نیز فکر کرده‌اند؟

و آخرین نکته اینکه اگر به قول خود مدیران، جایی مدیر دیگری تصمیم اشتباهی گرفته که حاصل آن به هدر رفتن سرمایه‌ای میلیاردی شده است، حال چه کسی باید پاسخگو باشد؟ آیا همیشه تنها این هنرمندان هستند که باید تاوان اشتباه مدیران ناکارآمد را بپردازند؟

حضور خارجی سینماگران

بحث نظارت بر حضور فیلم‌ها و سینماگران در جشنواره‌های خارجی بحث تازه‌ای نیست و در چند سال اخیر بار‌ها مطرح شده است. حتی این مسئله تا آنجا پیش رفت که علیرضا سجادپور، مدیرکل اداره نظارت و ارزشیابی از صدور دو مجوز نمایش برای فیلم‌ها سخن گفت: یکی مجوز برای نمایش عمومی در داخل کشور و دیگری مجوزی برای نمایش در جشنواره‌های خارجی.

لیلا حاتمی در مراسم اهدای جوایز جشنواره فیلم کن: پوششی که با انتقاد معاون اجتماعی ناجا روبرو شده است!

این هفته مراسم افتتاح باشگاه خبرنگاران پلیس و انجمن سینمایی پلیس باعث شد بار دیگر این موضوع مطرح شود. در این مراسم سردار کارگر، معاون اجتماعی نیروی انتظامی با انتقاد به حضور برخی از سینماگران در جشنواره‌های خارجی گفت: «برخی از زنان هنرمند به جشنواره‌هایی مانند کن می‌روند و با کشف حجاب و لباس با مرد نامحرم دست می‌دهند. این فرد می‌تواند الگو باشد، ما انقلاب کردیم، چطور سینماگران صدایشان در این مورد در نمی‌آید آن وقت یک هنرمند وقتی راجع به زن در سینما اظهار نظر می‌کند، کلی سر و صدا ایجاد شده و صدای خیلی از این افراد در می‌آید اما چرا این زن که با این قیافه در جشنواره‌های خارجی حاضر می‌شود صدای هیچ سینماگری در نیامد؟» او همچنین تلویحاً تهدید کرد: «باید کار هنر را به هنرمندان سپرد اما نباید قانون را فراموش کرد. نیروی انتظامی اسیر جوسازی‌ها نمی‌شود و به وظیفه خود عمل می‌کند.»

محمد حسینی، وزیر ارشاد اسلامی نیز با تائید سخنان کارگر، در همین مراسم گفت: «ما نیز باید در این زمینه شرایط و قوانین را شفاف‌تر عنوان کنیم و مشخص کنیم که فیلم‌ها و سینماگران چگونه باید در خارج از کشور حضور پیدا کنند. فکر نمی‌کنم مشکلی باشد تا دوباره این قوانین را برای دوستان تکرار کنیم.»

به ظاهر، موفقیت‌های اخیر سینماگران ایرانی در جشنواره‌های خارجی بیش از پیش حساسیت مسئولان را برانگیخته است، حال این تکرار دوباره قوانین چه خواهد بود و چه مشکلات تازه‌ای برای سینماگران خواهد ساخت، باید صبر کرد و دید.

خبرهای کوتاه

شاپور قریب، کارگردان سینمای ایران و سازنده آثاری چون «هفت‌تیرهای چوبی»، «ممل آمریکایی»، «اشک و لبخند» و «بگذار زندگی کنم» صبح روز ۱۶ خرداد در سن هشتاد سالگی درگذشت. قریب در اواخر عمر از بیماری آلزایمر رنج می‌برد. مراسم تشییع او روز ۱۸ خرداد ماه با از تالار وحدت تهران با حضور مردم و جمعی از اهالی سینما برگزار شد و پیکر او در قطعه هنرمندان تهران به خاک سپرده شد.

پیکر شاپور قریب، فیلمساز قدیمی در با حضور مردم و جمعی از سینماگران تشییع شد.

سه فیلم سینمایی «دختران» ساخته قاسم جعفری، «قصه پریا» ساخته فریدون جیرانی و «اسب حیوان نجیبی است» ساخته عبدالرضا کاهانی به شبکه نمایش ویدئویی وارد شدند. نکته جالب این است که دو فیلم «قصه پریا» و «اسب حیوان نجیبی است» با درج جمله هشداری «این فیلم با نگرش آسیب‌شناسانه به یک مساله اجتماعی تولید شده است و تماشای آن در خانواده به تشخیص و تائید والدین بستگی دارد» عرضه شده‌اند. هر دو این فیلم‌ها در زمان نمایش عمومی دچار مشکل سانسور شده بودند و گفته شده نسخه عرضه شده از فیلم «اسب حیوان نجیبی است» از نسخه اکران عمومی آن کامل‌تر است.

خبرگزاری «مهر» از آماده شدن عوامل «برنامه تلویزیونی هفت» و ساخت دکورهای تازه برای سری جدید این برنامه خبر داد. این در حالی است که بعد از رفتن فریدون جیرانی از این برنامه، تهیه‌کننده جدید آن مشخص نشده است و تنها از محمود گبرلو به عنوان مجری جدید برنامه نام برده می‌شود.

با دستور نیروی انتظامی مبنی بر ممنوعیت نمایش مسابقات فوتبال یورو ۲۰۱۲ در سینما‌ها با حضور خانم‌ها، سینماداران از نمایش این بازی‌ها انصراف دادند. پیش‌تر اعلام شده بود برخی از پردیس‌های سینمایی مسابقات فوتبال را به شکل زنده پخش خواهند کرد.

خبرهای تولید

امیر ثقفی دومین ساخته‌اش «همه چیز برای فروش» را کلید زد. فیلمبرداری فیلم از روز پنج‌شنبه در کویر نمک قم به تهیه‌کنندگی علی‌ اکبر ثقفی آغاز شد. صابر ابر، مزدک میرعابدینی و محمود نظرعلیان در این فیلم بازی می‌کنند. ثقفی سال گذشته با نخستین ساخته‌اش «مرگ کسب و کار من است» در جشنواره فیلم فجر حضور داشت.

فیلمبرداری فیلم «جیب‌بر خیابان جنوبی» بعد از وقفه‌ای طولانی از سر گرفته شد.

فیلمبرداری فیلم «جیب‌بر خیابان جنوبی» به کارگردانی سیاوش اسعدی بعد از وقفه‌ای طولانی و حاشیه‌هایی بسیار بار دیگر از سر گرفته شد. حدود ۲۰ درصد از صحنه‌های فیلم باقی مانده است که با سفر مصطفی زمانی، بازیگر اصلی فیلم به آلمان برای بازی در فیلم «برلین ۷» فیلمبرداری آن‌ها متوقف شده بود و باعث حاشیه‌هایی میان کارگردان فیلم و بازیگر آن در مطبوعات شد. نورا زمانی، بهناز جعفری، امیر جعفری و هومن برق‌نورد از دیگر بازیگرانی هستند که در این فیلم جلوی دوربین رفته‌اند.

تدوین فیلم «جابجا» ساخته علی توکل‌نیا توسط کاوه ایمانی به پایان رسید. مهرداد جلوخانی صداگذاری فیلم را آغاز کرده است و قرار است ناصر چشم‌آذر موسیقی این فیلم را بسازد. اکبر عبدی، افسانه چهره‌آزاد، مهران رجبی و جواد عزتی از بازیگران این فیلم هستند. َ

خبرهای اکران

از هفته گذشته سه فیلم جدید نمایش عمومی خود را آغاز کردند. «آزمایشگاه» ساخته حمید امجد از فیلم‌های تازه اکران تا کنون توانسته است حدود ۴۰ میلیون تومان فروش داشته باشد. «دوستی از جنس آتش» ساخته امیر قویدل با فروشی حدود ۱۴ میلیون تومان و «قفس طلایی» ساخته محمد زرین‌دست با فروش ۱۲ میلیون تومان در تهران از دیگر فیلم‌های تازه اکران هستند.

پوستر «آزمایشگاه» ساخته حمید امجد، از فیلم‌های تازه اکران

اما از فیلم‌های قدیمی «نارنجی‌پوش» ساخته داریوش مهرجویی با فروش ۸۱۵ میلیون تومان همچنان پرفروش‌ترین فیلم جدول اکران است. «چک» ساخته کاظم راست‌گفتار با فروش ۲۵۰ میلیون تومان، «روزهای زندگی» ساخته پرویز شیخ‌طادی با فروش ۲۱۰ میلیون تومان و «شبکه» ساخته ایرج قادری با فروش حدود ۱۰۰ میلیون تومان دیگر فیلم‌های روی پرده این روزهای سینماهای تهران هستند.

حاشیه هفته

چند هفته‌ای خبری از فرج‌الله سلحشور نبود و بخش حاشیه هفته این ستون از رونق افتاده بود. خوشبختانه این هفته باز جناب سلحشور یک مصاحبه مفصل انجام داده‌اند که خواندن بخش‌هایی از آن برای تفنن بد نیست، چراکه بسیاری از سخنان ایشان نیاز به توضیح اضافه ندارد خود اندازه کافی مفرح هستند.

فرج‌الله سلحشور در گفتگو با هفته‌نامه «نگاه پنج‌شنبه» گفته است:

«چند وقت پیش داشتم فیلمی را نگاه می‌‌کردم که آمریکایی‌ها درباره حضرت یوسف ساخته‌اند. لحظه مواجهه حضرت یوسف را با برادرانشان نشان می‌‌داد، دیدم این صحنه بسیار شبیه است به آنچه ما در سریال «یوسف پیامبر» برای دیدار یوسف و برادرانش ساخته‌ایم. اما آنجا هیچ حسی به آدم دست نمی‌‌داد در حالی که در سریال، ما از دیدار این برادر‌ها به گریه می‌‌افتادیم و اشکمان درمی آمد. چرا چنین است؟ برای اینکه سازنده «سریال یوسف» این دیدار، این دوری برادرهای خطاکاری را که به برادرشان بدی کردند به خوبی می‌‌فهمد، اما آن کارگردان آمریکایی اصلاً این را نمی‌فهمد. او فقط به این می‌‌اندیشد که برادر‌ها بعد از دوری حالا به هم رسیده‌اند و هیچ حسی پشت آن نیست.»

فرج‌الله سلحشور: بخش اعظم جنبش مسلمانی بعد از سریال «یوسف پیامبر» بود. این را من نمی‌‌گویم، خودشان گفته‌اند که این جنبش‌ها از الطاف خفیه سریال یوسف پیامبر بوده است!

حالا اینکه چه کسی گفته است ساخته ایشان حس داشته است، خود سوال دیگری است!
و اما نقل قولی دیگر:

«در دنیا آدم‌های آزاداندیشی هستند که با سینمای آلوده، مستهجن و استعماری همراهی نمی‌کنند. انسان‌های فرهیخته و آزاداندیشی هستند که درد دارند و بهترین فیلم‌های دنیا را هم آن‌ها ساخته‌اند. فیلم‌هایی مثل «گلادیاتور»، «روح»، «دالان سبز». من مطمئنم سازندگان این فیلم-‌ها انسان‌های بزرگی هستند که تفکرات بزرگ و آزادانه‌ای دارند.»
نیاز به توضیح اضافه دارد؟
و بالاخره:
«بخش اعظم جنبش مسلمانی بعد از سریال «یوسف پیامبر» بود. این را من نمی‌‌گویم، خودشان گفته‌اند که این جنبش‌ها از الطاف خفیه سریال یوسف پیامبر بوده است.»
با این حساب شاید بتوان «جنبش سبز» را نیز به حساب سریال پربرکت ایشان گذاشت، راستی چرا آقای سلحشور از این جنبش و ربطش با سریالشان حرفی نمی‌زنند؟ ربط دادن این دو به یکدیگر سودی ندارد؟

در همین زمینه:
::مجتبا یوسفی‌پور در رادیو زمانه::

هشدار بحران سینما

Tue, 15 May 2012 07:22:10 +0000

سینمای ایران در هفته‌ای که گذشت

مجتبا یوسفی‌پور

مجتبا یوسفی‌پور - هشدار شش سینماگر در ارتباط با بحران سینمای ایران، تغییر روند صدور پروانه ساخت و نمایش و سخت‌گیری‌های بیشتر بر آن و تغییر تیم اجرایی برنامه سینمایی «هفت» مهم‌ترین خبرهای سینمایی هفته گذشته بودند.

در گزارش این هفته نگاهی داریم به این خبر‌ها، و مثل همیشه نظری و گذری داریم بر خبرهای کوتاه تولید و اکران سینمای ایران.

بیانیه شش سینماگر

روز شنبه بیانیه شش سینماگر در هشدار نسبت به بحران سینمای ایران خبر اول بسیاری از رسانه‌ها شد. مسعود کیمیایی، مسعود جعفری جوزانی، علی‌رضا رئیسیان، جواد طوسی، علی معلم و مهدی کرم‌پور شش سینماگری بودند که این بیانیه را امضاء کردند.

این سینماگران در بیانیه خود «تکه تکه شدن جامعه سینمایی» را حاصل «سایه سنگین فضای ملتهب و سیاست‌زده» بر سینمای ایران و «زیاده‌خواهی کسانی از درون این سینما که تعهد و اخلاق‌گرایی حرفه‌ای و صنفی را فدای منافع حزبی و فردی خود کرده‌اند» اعلام نموده و در هشت بند خواسته‌هایی را در جهت رفع این معضل بیان کرده‌اند.

شش سینماگر ایرانی با انتشار بیانیه‌ای نسبت به بحران در سینمای ایران هشدار دادند.

در هشت بند پیشنهادی این بیانیه مواردی چون «لزوم احترام و پایبندی تمامی نهاد‌ها، دستگاه‌های اجرایی و قانونگذاری به موجودیت و بقای سینمای ملی»، «ارائه تعریف شفاف و معین از ساز و کار فعالیت‌های سینمایی و حدود اختیارات و شرح وظایف نهادهای فرهنگی بر اساس قوانین اساسی کشور»، «پرهیز از ورود جناح‌های مختلف سیاسی در امور هنری»، «استفاده از نیروهای مستقل و صاحب‌نظر سینما در تصمیم‌سازی‌های کلان حرفه‌ای و کنار رفتن افراد تندرو از صف‌بندی‌های قطبی»، «تلاش در جهت گسترش فعالیت‌های بخش خصوصی و بازگرداندن امنیت و ایجاد انگیزه»، «پایان دادن به هرج و مرج کنونی در حوزه اعطای پروانه ساخت»، «توزیع عادلانه منابع مالی عمومی در بدنه اصلی سینمای ایران و جلوگیری از رانت‌خواری» و «جلوگیری از رشد بی‌رویه فیلم‌های سفارشی، رسمی و سطحی» به عنوان راهکارهای خروج از بحران کنونی سینمای ایران معرفی شده‌اند.

اما این بیانیه پیش از منتشر شدن در رسانه‌ها به دست فریدون جیرانی، مجری «برنامه سینمایی هفت» رسید و او در برنامه جمعه‌شب خود بخش‌هایی از آن را خواند. این اقدام جیرانی با واکنش حمید رسایی، نماینده مردم تهران در مجلس روبرو شد. او در جلسه علنی روز شنبه مجلس با تذکری به رئیس سازمان صدا و سینما از این اتفاق انتقاد کرد و با بیان اینکه این برنامه سینمایی جهت سیاسی گرفته است، گفت: «دیشب حدود دو ساعت و نیم تریبون صدا و سیما در اختیار این افراد قرار گرفت تا بیانیه‌های سیاسی خود را قرائت کنند.»

هنوز هیچیک از مسئولان سینمایی به این بیانیه واکنشی نشان نداده‌اند.

معضل صدور پروانه ساخت و نمایش

بعد از مشکلات ایجاد شده برای اکران نوروز، به‌نظر می‌رسد رویه صدور پروانه ساخت و نمایش فیلم‌ها تغییر کرده است و این‌روز‌ها مسئولان با حساسیت بیشتری عمل می‌کنند.

در وهله اول امسال صدور پروانه ساخت‌ها به تعویق افتاده است و برخی از فیلمسازان برای ماه‌هاست که منتظر هستند تا شاید پروانه ساخت فیلم خود را دریافت کرده و تولید را شروع کنند. این میان برخی نیز به امید دریافت پروانه ساخت مقدمات پیش‌تولید را آغاز کرده و حتی با بازیگران و عوامل قرارداد بسته‌اند، اما با عدم دریافت پروانه ساخت مجبور به لغو قرارداد‌ها و یا به تاخیر انداختن پروژه شده‌اند.

تلفن همراه رئیس‌جمهور» در بازبینی مجدد از راه‌یابی به پرده‌سینما‌ها بازماند.

کمال تبریزی یکی از فیلمسازانی است که دو ماه قبل درخواست پروانه ساخت فیلم تازه خود «قبر دو طبقه» را به ارشاد ارسال کرده است و همچنان منتظر صدور آن است. این در حالی است که ساخته قبلی او «خیابان‌های آرام» نیز هنوز بلاتکلیف است و مجوز نمایش آن صادر نشده است.

«شیر یا خط» پروژه جدید تهمینه میلانی نیز از دیگر فیلم‌هایی است که از سال گذشته درخواست پروانه ساخت داده و پیش‌تولید خود را آغاز کرده است اما همچنان با عدم دریافت مجوز ساخت بلاتکلیف مانده است.

به این فهرست می‌توان فیلم‌هایی چون «سر به مهر» به کارگردانی هادی مقدم‌دوست و «معشوق همین‌جاست» به کارگردانی محمدهادی کریمی را نیز اضافه کرد که بعد از حدود ۶ ماه هنوز موفق به دریافت پروانه ساخت نشده‌اند.

اما در زمینه صدور پروانه نمایش هم مشکلی مشابه وجود دارد. با آنکه اعلام شده بود فیلم «تلفن همراه رئیس‌جمهور» از هفته گذشته نمایش عمومی خود را آغاز می‌کند، اما به علت مشکل پروانه نمایش در آخرین روز‌ها اکران آن منتفی شد و جای خود را فیلم «آخرین سرقت» داد.

«ضد گلوله» کمدی جنگی مصطفی کیایی نیز از دیگر فیلم‌هایی است که برای اکران عمومی دچار مشکل ممیزی مجدد شده و در بازبینی مجدد مورد سانسور قرار گرفته است.

از فیلم‌هایی چون «بغض» و «زندگی خصوصی آقا و خانم میم» نیز به عنوان دیگر فیلم‌هایی نام برده می‌شود که ممکن است برای نمایش عمومی نیاز به بازبینی دوباره و دریافت مجدد پروانه نمایش داشته باشند. هرچند تهیه‌کننده فیلم «زندگی خصوصی آقا و خانم می‌م» با اشاره به ماجراهای اکران نوروزی تاکید می‌کند که مضمون این فیلم ربطی به موضوع خیانت ندارد و بالطبع نباید برای دریافت پروانه نمایش مشکلی داشته باشد. «خرس» ساخته خسرو معصومی نیز دیگر فیلمی است که در جشنواره فیلم فجر با پروانه نمایش موقت به نمایش درآمد و مدت‌هاست منتشر دریافت پروانه نمایش عمومی خود است.

«راه بهشت» به کارگردانی مهدی صباغ‌زاده پروانه نمایش دریافت کرد.

با این حال علیرضا سجادپور، مدیر کل اداره نظارت و ارزشیابی با تکذیب هرگونه تغییر در روند فعالیت شورای پروانه ساخت و نمایش به «سینماپرس» گفته است: «هیچ وقفه و تغییری در فعالیت‌های شورای پروانه ساخت ایجاد نشده و جلسات این شورا بدون تعطیلی برگزار شده است. همچنین در بخش پروانه نمایش نیز همچنان صدور مجوز نمایش برقرار بوده و برنامه اکران‌ها در سینما گواه این مسئله است. البته در این میان، برخی از فیلم‌ها باید برای دریافت پروانه نمایش خود یک سری اصلاحات انجام دهند که در غیر این صورت بر اساس قانون پروانه نمایش برای آن‌ها صادر نخواهد شد.»

به گفته او «از سال گذشته تا امروز، بیش از ۱۰۰ پروانه ساخت صادر شده که از این میان ممکن است، یک تا دو فیلم دچار مشکل شده باشند.»

این در حالی است که پیش‌تر سجادپور از عدم مشکل فیلم «تلفن همراه رئیس جمهور» برای نمایش عمومی سخن گفته بود و چون همیشه توقیف یا سانسور فیلم را شایعه‌سازی رسانه‌ها عنوان کرده بود اما در هنگام نمایش مشخص شد که به گفته ایشان شایعات صحت داشته‌اند.

خبرهای کوتاه

شورای صدور پروانه نمایش برای دو فیلم پروانه نمایش صادر کرد. «ننه نقلی» به کارگردانی و تهیه‌کنندگی پرویز صبری و «راه بهشت» به کارگردانی مهدی صباغ‌زاده و تهیه‌کنندگی محمدتقی انصاری دو فیلمی هستند که هفته گذشته پروانه نمایش دریافت کردند.

حضور گسترده مردم در مراسم ختم ایرج قادری

حمید اعتباریان، تهیه‌کننده سینما در گفت‌وگو با خبرگزاری «فارس» خبر از ساخت قسمت دوم فیلم «سن‌پطرزبورگ» به کارگردانی بهروز افخمی داد. به گفته او این فیلم در اواخر تابستان با عوامل قسمت اول جلوی دوربین خواهد رفت. قسمت اول فیلم در زمان نمایش اگرچه به درگیری میان افخمی و اعتباریان انجامید، اما توانست فروش خوبی داشته باشد.

مراسم ختم ایرج قادری، بازیگر و کارگردان سینما روز جمعه در مسجد‌الجواد تهران برگزار شد. این مراسم با حضور بسیار گسترده علاقمندان این بازیگر روبرو شده بود، به شکلی که نیروی انتظامی برای کنترل جمعیت مجبور به مداخله شد و برخی از هنرمندانی که برای شرکت در مراسم آمده بودند، موفق نشدند تا خود را به محل برگزاری مراسم برسانند.

و بالاخره فیلم «شبکه» آخرین ساخته ایرج قادری از ۲۷ اردیبهشت‌ماه در گروه سینمایی قدس به نمایش درخواهد آمد. «شبکه» موضوع انتشار فیلم‌های خصوصی افراد را دستمایه داستان خود قرار داده است و بازیگرانی چون اکبر عبدی، ایرج قادری، نیما شاهرخ‌شاهی و ماه‌چهره خلیلی در آن بازی کرده‌اند.

خبرهای تولید

پرویز شهبازی تازه‌ترین ساخته‌اش «سلام/خداحافظ» را در تهران جلوی دوربین برد. در این فیلم بازیگرانی چون پگاه آهنگرانی، احمد مهران‌فر، بهرنگ علوی و نازنین بیاتی بازی می‌کنند و داستان آن درباره یک دانشجوی شهرستانی در تهران است که به علت پیدا نکردن خوابگاه مجبور می‌شود با یک غریبه هم‌اتاق شود. فیلمنامه فیلم را خود شهبازی نوشته است و تهیه‌کنندگی آن را امیر سمواتی به عهده دارد.

حمید فرخ‌نژاد در نمایی از فیلم «استرداد»

با پایان فیلمبرداری فاز دوم فیلم «استرداد» در پل ورسک، فیلمبرداری فاز سوم این فیلم در شهرک غزالی آغاز شد. این فیلم داستانی تاریخی دارد و دوران جنگ جهانی دوم و درگیری ایران در این جنگ را روایت می‌کند. فاز اول فیلم در مسکو و فاز دوم که بخش قطار و راه آهن بود بر روی پل ورسک و در قطاری متعلق به ۷۰ سال پیش فیلمبرداری شد. علی غفاری کارگردانی فیلم را بر عهده دارد.

با پایان تدوین فیلم «هیس! دختر‌ها فریاد نمی‌زنند» ساخته پوران درخشنده توسط هایده صفی‌یاری، این فیلم وارد مرحله صداگذاری شد. کارن همایون‌فر مسئولیت ساخت موسیقی فیلم را بر عهده دارد. شهاب حسینی، مریلا زارعی، طناز طباطبایی، جمشید هاشم‌پور و فرهاد آئیش از بازیگران این فیلم هستند و داستان آن درباره دختری است که در دو ازدواج پیشین خود شکست خورده و در آستانه ازدواج سوم دچار بحران روحی شده است.

خبرهای اکران

از هفته گذشته سه فیلم تازه نمایش عمومی خود را در سینماهای تهران آغاز کردند. «روزهای زندگی» به کارگردانی پرویز شیخ‌طادی، «چک» ساخته کاظم راست‌گفتار و «آخرین سرقت» ساخته پدرام علیزاده سه فیلمی هستند که از چهارشنبه گذشته به روی پرده رفته‌اند. در نخستین آخر هفته خود فیلم «چک» با فروشی حدود ۳۰ میلیون تومان توانست موفق‌ترین فیلم تازه اکران باشد. بعد از آن «روزهای زندگی» با فروش حدود ۲۵ میلیون تومان و «آخرین سرقت» با فروش حدود ۱۵ میلیون تومان در مکان‌های بعدی قرار دارند.

پوستر فیلم «چک» ساخته کاظم راست‌گفتار، از تازه‌های اکران

اما از فیلم‌های قدیمی «قلاده‌های طلا» با فروش یک میلیارد و ۲۸۰ میلیون تومان در تهران به نمایش عمومی خود پایان می‌دهد. «نارنجی‌پوش» توانسته بعد از ۳۰ روز نمایش عمومی به فروش حدود ۶۵۰ میلیون تومان دست یابد. «چگونه میلیاردر شدم» بعد از ۲۶ روز نمایش عمومی تنها حدود ۱۷۰ میلیون تومان فروش داشته است و بالاخره «خنده در باران» بعد از ۱۰ روز با فروشی حدود ۶۵ میلیون تومان در انتهای جدول اکران قرار دارد.

حاشیه هفته: انتقاد ممنوع!

هفته گذشته شایعه تعطیلی «برنامه تلویزیونی هفت» یکی از خبرهای مهم محافل سینمایی بود. هرچند در ‌‌نهایت اعلام شد که این برنامه به کار خود ادامه می‌دهد و تنها تیم سازنده آن تغییر می‌کنند.

«برنامه هفت» امسال ورود به سومین سال پخش خود را جشن گرفته بود که دردسر‌هایش آغاز شد. در برنامه‌ای با حضور نماینده‌ای از انصار حزب‌الله بحث پیرامون ماجراهای اکران نوروز جنجال‌ساز شد و در یکی دیگر از این برنامه‌ها فریدون جیرانی، مجری برنامه در انتقاد به دولتی شدن سینما در ایران انتقاداتی مطرح کرد که گویا این انتقاد‌ها نقطه آغاز حرکتی شد که در ‌‌نهایت به حذف او و تیمش از این برنامه انجامید. پس از این برنامه تعدادی از رسانه‌های اصولگرا با انتشار نامه‌ای سرگشاده به رئیس سازمان صدا و سیما نسبت به پخش این برنامه اعتراض کردند. در این نامه سرگشاده خطاب به عزت‌الله ضرغامی نوشته شده بود: «نشنیدید که در برنامه‌ هفت، گفتمان «اسکار پرستی» و حمام آفتاب گرفتن زیر نخل طلا کنداکتور تلویزیون حکومتی را پر کرده است؟ ندیدید که برخورد آقای جیرانی در مواجهه با کارگردانان انقلابی چقدر با مواجهه ایشان با همفکرانش همچون سیروس الوند و داریوش مهرجویی متفاوت است؟»

فریدون جیرانی مجبور به ترک برنامه تلویزیونی «هفت» شد.

این انتقاد‌ها مدیران صدا و سیما را دستپاچه کرد و فضل‌الله شریعت پناهی، مدیر گروه اجتماعی شبکه سه سیما در واکنش به آن گفت: «برنامه «هفت» منتسب به جریان و گروه خاصی نیست و اعلام مجری برنامه در زمینه حمایت از این جریان اشتباه بوده است.»

از سوی دیگر روزنامه «کیهان» نیز خبر از تعویض مجری این برنامه داد و در ارتباط با این برنامه نوشت «توسعه جریان لیبرالیستی فرهنگی، بزرگداشت جشنواره‌های غربی، حمایت از فیلمسازان معاند با جمهوری اسلامی، تریبون دادن به سینماگران ناهمسو با باورهای دینی و ملی مردم ایران و... کارنامه برنامه هفت طی دو سال گذشته را تشکیل داده است.»

این حملات برخی از سینماگران را واداشت تا با نوشتن نامه‌ای به رئیس سازمان صدا و سینما حمایت خود از این برنامه و فریدون جیرانی را اعلام کنند، هرچند در ‌‌نهایت این حمایت‌ها راه به جایی نبردند و جمعه شب گذشته فریدون جیرانی برای آخرین‌بار در برابر دوربین تلویزیون قرار گرفت و این برنامه را اجرا کرد.

اما نکته جالب تیم جایگزین این برنامه است. از میان گزینه‌های بسیار گویا سرانجام قرار شده است تا محمد خزاعی تهیه‌کنندگی و محمدگبرلو مجری‌گری این برنامه را به عهده بگیرند. محمد خزاعی سال گذشته دبیر جشنواره فیلم فجر بود و آخرین فعالیت سینمایی او تهیه‌کنندگی فیلم «قلاده‌های طلا» است. گبرلو نیز منتقد و مجری ثابت جلسات نقد و بررسی جشنواره فجر بوده و به نوعی هر دو از افراد نزدیک به مدیریت سینمایی فعلی محسوب می‌شوند.

با این حساب می‌شود گفت تنها برنامه سینمایی تلویزیون که گهگاه انتقادهایی از مدیریت سینما مطرح می‌کرد نیز به زیر سلطه مدیران دولتی درآمده است تا هرگونه انتقاد به سیاست‌های دولتی کردن سینما خاموش شود و مدیران بتوانند کار خود را بکنند، مبارک است!

در همین زمینه:
::مجتبا یوسفی‌پور در رادیو زمانه::

پدرخوانده‌های سینمایی و نوچه‌هایشان

Tue, 01 May 2012 08:33:26 +0000

سینمای ایران در هفته‌ای که گذشت

مجتبا یوسفی‌پور

مجتبا یوسفی‌پور - هفته گذشته با توجه به روزهای تعطیل عزاداری، سینمای ایران هفته کم‌خبری را پشت‌ سر گذاشت. هرچند این روزها تعطیل برای برخی از فیلم‌ها فرصتی شد تا در نبود رقبا به فروش خود بیفزایند.

در گزارش این هفته نگاهی داریم به ماجرای ثبت صنوف سینمایی، ماجرای سانسور مجدد فیلم «سعادت‌آباد» برای عرضه در شبکه نمایش خانگی، سخنان وزیر ارشاد در ارتباط با گسترش نمایش فیلم‌های ایرانی در کشورهای منطقه و بالاخره آخرین آمار تولید سینمای ایران بنا به اعلام بنیاد سینمایی فارابی. در کنار این‌ها چون همیشه مروری داریم بر آخرین خبرهای کوتاه تولید و اکران سینمای ایران.

ثبت صنوف سینمایی: کدام صنوف؟

هفته گذشته حسین زندباف، رئیس کمیته ساماندهی صنوف سینمایی از ثبت قانونی تمامی صنوف در یک ماه آینده خبر داد. به گفته او «نامه‌های زیادی از صنوف مختلف برای درخواست ثبت قانونی به کمیته ارسال شده و ما در تلاش هستیم تا یک ماه دیگر تمامی صنوف به ثبت قانونی برسد.»
زندباف در گفت‌وگویی با «بانی فیلم» به نکات جالبی اشاره کرد. او در بخشی از این گفت‌وگو به این نکته اشاره کرد که برخی از رؤسای صنوف و اعضایشان با این کمیته اعلام همکاری کرده‌اند و برخی دیگر چون سه صنف کارگردانان، تدوینگران و فیلمبرداران «چون ما را دولتی می‌دانند همکاری نکردند.»

حسین زندباف: نامه‌های زیادی از صنوف مختلف برای درخواست ثبت قانونی به کمیته ارسال شده و ما در تلاش هستیم تا یک ماه دیگر تمامی صنوف به ثبت قانونی برسد.

او همچنین در پاسخ به پرسش خبرنگار «بانی فیلم» در ارتباط با نتیجه عدم همکاری این صنوف افزود «در نهایت صنوف سینمایی باید ساماندهی شوند چون نمی‌شود در سازمان سینمایی صنف کارگردانی وجود نداشته باشد.»

به عبارت دیگر به گفته ایشان در صورتی که رؤسای این صنوف همکاری نکنند، با حذف آنها و جایگزین کردن افراد دیگر، صنف تازه‌ای به عنوان جایگزین شکل داده خواهد شد. این نکته‌ای است که خبرنگار «بانی فیلم» به درستی از آن به عنوان «برخورد حذفی با برخی از اهالی سینما» نام می‌برد.
او همچنین در پاسخ به یک پرسش هوشمندانه دیگر مبنی بر اینکه «وقتی ۲۵۰۰ نفر اعلام می‌کنند که با تعطیلی خانه سینما مخالف هستند، نمی‌توان این تعداد را نادیده گرفت» جواب جالبی می‌دهد. زندباف با تاکید بر اینکه این رقم دو هزار نفر است نه ۲۵۰۰ نفر، به توزیع کارت‌های هدایای ریاست جمهوری بین ۲۸۰۰ نفر از سینماگران اشاره می‌کند و تأکید می‌کند که گیرندگان این کارت‌های هدیه اعضای خانه سینما و مخالفان دولت هستند.

لازم به توضیح است که در روزهای سال نو، کمیته سازمان‌دهی صنوف سینمایی کارت‌های هدیه‌ای ۳۰۰ هزارتومانی از سوی رئیس‌جمهور در میان صنوف سینمایی توزیع کرد که روش توزیع این کارت‌ها با انتقاد برخی از سینماگران روبرو شد. حال دریافت همان هدایای نوروزی تبدیل به نشانه‌ای از همکاری اعضای صنوف سینمایی با سازمان سینمایی شده است!

نکته دیگر اینکه با تقلیل تعداد مخالفان، تغییری در اصل موضوع داده نمی‌شود و حتی اگر تعداد مخالفان تعطیلی خانه سینما به نیمی از این هم کاهش یابد، قاعدتاً سازمان سینمایی کشور مسئول است که در برابر آن پاسخگو باشد و به حقوق و خواسته‌های این اعضاء رسیدگی کند.

داوود رشیدی: من داود رشیدی تأکید می‌کنم که انجمن بازیگران با کمیته ساماندهی صنوف به هیچ عنوان توافق نکرده است و همچنان تأکید می‌کنم انجمن بازیگران زیرمجموعه خانه سینما است.

اما از سوی دیگر همین سخنان حسین زندباف نیز مورد انتقاد قرار گرفت و داوود رشیدی، رئیس صنف بازیگران سینمای ایران با اعتراض به عدم نام بردن از صنف بازیگران در میان اصناف مخالف با تعطیلی خانه سینما، به «خبر آنلاین» گفت: «من داود رشیدی تأکید می‌کنم که انجمن بازیگران با کمیته ساماندهی صنوف به هیچ عنوان توافق نکرده است و همچنان تأکید می‌کنم انجمن بازیگران زیرمجموعه خانه سینما است.»

به هر حال آنچه از مجموع این ماجرا استنباط می‌شود چون همیشه خط و نشان کشیدن مسئولان سازمان سینمایی فعلی و معاونت سینمایی سابق برای فیلمسازان است، به این شکل هر فیلمساز مخالفی که تن به صنوف فرمایشی سازمان سینمایی ندهد ناگزیر به حذف است و در هر حال، در آینده صنوف سینمایی با مشارکت فیلمسازان نزدیک به مدیران فعلی تشکیل خواهند شد.
با این حساب شاید بد نباشد خبر اول را یک بازنویسی بکنیم و بنویسیم: «تا یک ماه آینده تمامی صنوف سینمایی موافق با سیاست‌های مدیران سینمایی ثبت خواهند شد!»

یک بام و چند هوا؟

هفته گذشته فیلم «سعادت‌آباد» ساخته مازیار میری وارد شبکه نمایش خانگی شد. این فیلم که سال گذشته به روی پرده رفته و با استقبال خوب تماشاگران روبرو شده بود، برای عرضه در شبکه نمایش خانگی دچار مشکل ممیزی گردیده و پایان آن حذف شده است.
اینکه چگونه فیلمی که برای نمایش در سینماها مجوز دریافت می‌کند، برای عرضه در شبکه نمایش خانگی نیاز به بازنگری و سانسور مجدد دارد سؤالی‌ست که برای بسیاری از دست‌اندرکاران و علاقمندان سینما به‌وجود آمده است. با این‌حال هنوز مسئولان پاسخ روشنی به این پرسش نداده‌اند.

فیلم «سعادت آباد» برای عرضه در شبکه نمایش خانگی دچار سانسور مجدد شد.

اما مازیار میری، کارگردان فیلم در گفت‌وگو با «خبر آنلاین» با بیان اینکه « اتفاقی که در مورد فیلم ما افتاد ممیزی نبود و در هیچ چارت قانونی و تعریف‌شده‌ای هم نیست» آن را حاصل انتقام‌گیری از او و همایون اسعدیان، تهیه‌کننده فیلم عنوان کرد. اسعدیان از حامیان خانه سینما و منتقدان جدی معاونت سینمایی قبلی و سازمان سینمایی فعلی است که همواره در سخنانش عملکرد مسئولان سینمایی را مورد انتقاد قرار داده است.

البته علیرضا سجادپور، مدیرکل اداره نظارت و ارزشیابی نیز با رد این ادعا اعلام کرده است که «این امر مربوط به اداره کل همکاری‌های سمعی و بصری و نمایش خانگی وزارت ارشاد اسلامی است و به اداره نظارت و ارزشیابی ارتباطی ندارد.»

این در حالی است که مازیار میری تأکید می‌کند «از ابتدا قرار بود به ما مجوز ندهند و بعد هم شدت سانسور فیلم بیشتر از آن چیزی بود که می‌بینید. در نهایت هم که سکانس آخر فیلم حذف شد.»
او می‌افزاید «مجبور شدیم به خواسته‌های دوستان تن دهیم و حذف سکانس آخر ماحصل گفت‌و‌گوهای طولانی ما با این دوستان بود. در واقع دوستان وزارت ارشاد با این کار به معنی واقعی انتقامشان را از ما گرفتند و زور ما هم به آن‌ها نمی‌رسید.

البته انکار مدیران سینمایی سابقه‌ای طولانی دارد، در آخرین مورد مشابه، چه معاونت سینمایی و چه خود علیرضا سجادپور مستمر تاکید می‌کردند که در جریان شکایت وزارت ارشاد از خانه سینما نقشی نداشته‌اند و شکایت از جانب جای دیگری ارائه شده است. به هر حال اینگونه که پیداست خط و نشان کشیدن‌های مسئولان سینمایی از مرحله ساخت و نمایش فراتر رفته است و در آینده حتی در زمان عرضه در شبکه نمایش خانگی نیز ممکن است دامان سینماگران مخالف‌خوان را بگیرد. و طبعاً وقتی سینماگران مستقل از دولت نیاز به بازگشت سرمایه برای ادامه کار دارند، یا باید به خواسته‌های مسئولان سر نهند یا آنکه از قید بازگشت سرمایه خود بگذرند. بدون بازگشت سرمایه هم امکان ادامه کار موجود نیست و حاصل این روش چیزی جز حذف تدریجی سینماگران مخالف و مستقل نخواهد بود.

کلی‌گویی

جمعه گذشته محمد حسینی، وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی در سخنرانی پیش ‌از خطبه نماز جمعه تهران حاضر شد و سخنانی در ارتباط با عملکرد وزارتخانه زیردستش ایراد کرد. او در این سخنان با اشاره به اینکه «نگاه هنرمندان نباید به سمت و سویی باشد که باعث نگرانی علما شود» از عملکرد این وزارتخانه در زمینه سینما سخن گفت و افزود: «اکنون فیلم «۳۳ روز» در کشور لبنان به نمایش درآمده است و کشورهای زیادی خواستار نمایش فیلم‌های "حضرت یوسف" و "ملک سلیمان" هستند.»

محمد حسینی، وزیر ارشاد: اکنون فیلم «۳۳ روز» در کشور لبنان به نمایش درآمده است و کشورهای زیادی خواستار نمایش فیلم‌های «حضرت یوسف» و «ملک سلیمان» هستند.

اگر سینمای ایران به این درجه از شکوفایی رسیده است که دست‌کم کشورهای منطقه خواستار نمایش تولیداتش هستند، این به راستی جای افتخار دارد، اما ‌کاش جناب وزیر کمی با آمار و ارقام دقیق سخن می‌گفتند تا دست‌کم در اذهان عمومی «شفاف‌سازی» شود. برای مثال نام بردن از برخی از این «کشورهای زیادی» که خواستار نمایش «یوسف پیامبر» و «ملک سلیمان» هستند دست‌کم می‌تواند بازارهای تازه‌ای را برای سینمای ایران معرفی کند تا از این پس فیلمسازان و پخش‌کنندگان به آنها نیز بیاندیشند، مشروط بر اینکه نمایش فیلم در این کشورها بازده مالی داشته باشد. چرا که بنا به گفته جمال شورجه، کارگردان فیلم «۳۳ روز» یعنی همان فیلمی که وزیر محترم با افتخار از آن یاد می‌کنند، پخش فیلم در این کشورها «نیاز به سرمایه‌گذاری دارد (...) و در بخش تبلیغات ۵۰ درصد هزینه را سرمایه‌گذار ایرانی باید تقبل کند.»

وقتی علاوه بر هزینه‌های تولید، هزینه‌های پخش و نمایش نیز بر عهده سرمایه‌گذار ایرانی است، از کدام علاقه «کشورهای زیادی» برای نمایش این دست آثار سخن می‌گوییم؟ آن هم در مواردی که فیلم‌ها تمام و کمال با سرمایه دولتی ساخته شده‌اند و طبعاً این شکل پخش در کشورهای منطقه در نهایت سود مالی نخواهد داشت، این نمایش دادن رایگان و از جیب دولت چه افتخاری دارد؟ آیا مثلاً کمپانی «ممنتو فیلمز» نیز برای پخش جهانی فیلم «جدایی نادر از سیمین» چنین شروطی می‌گذاشت و با گرفتن ۵۰ درصد هزینه‌های تبلیغات، فیلم را در جهان نمایش داد؟

به هر حال این‌روزها دو فیلم ایرانی در سینماهای لبنان به نمایش درآمده‌اند، بد نیست اگر مسئولان بازده مالی این نمایش‌های خارجی را شفاف اعلام کنند تا دست‌کم همه بدانند از این نمایش‌های خارج از کشور وابسته به دولت چه سودی عاید سینمای ایران می‌شود!

سینما و جزایر سه‌گانه

با بالا گرفتن جنجال‌های رسانه‌ای پیرامون موضوع مالکیت بر جزایر سه‌گانه در خلیج‌فارس، مسئولان سینمایی نیز وارد ماجرا شده‌اند و به این موضوع ابراز علاقه کرده‌اند.

نخست محمد حسینی، وزیر ارشاد اسلامی در بندرعباس در گفت‌وگو با خبرنگاران گفت: «همه کسانی که درباره خلیج‌فارس آثار ارزشمندی خلق کنند مورد حمایت جدی قرار خواهند گرفت.»
پس از او علیرضا سجادپور، مدیرکل اداره نظارت و ارزشیابی وزارت ارشاد با اعلام حمایت «از فیلم‌هایی که در لایه‌های زیرینش به موضوع خلیج‌فارس بپردازند» در گفت‌وگو با «ایسنا» گفت: «در آثار داستانی باید در لایه‌های زیرین قصه به موضوع خلیج‌فارس پرداخت تا تأثیرگذاری بیشتری داشته باشد.»

علیرضا سجادپور: از فیلم‌هایی که در لایه‌های زیرینش به موضوع خلیج‌فارس بپردازند حمایت می‌کنیم.

پس از این، سجادپور در گفت‌وگویی دیگر با «مهر» خبر از برگزاری جشنواره سینمایی در جزیره ابوموسی داد. به گفته او «پیگیر برگزاری این رویداد در سطح مدیران ارشاد هستم و فکر می‌کنم تا ۱۵ روز آینده به نتایجی در این زمینه برسیم.»

به هر حال کاش این مسئولان به جای هزینه کردن برای برگزاری جشنواره‌های نمایشی و تبلیغاتی، مقداری نیز بر روی گسترش سینما در این مناطق سرمایه‌گذاری می‌کردند. برگزاری جشنواره سینمایی در مناطقی که حتی دارای سالن سینما نیستند کمی دور از ذهن است، بهتر نیست اول سینمایش ساخته شود و بعد به فکر برگزاری جشنواره در این مناطق بیافتیم؟

گزارش سینمای ایران

واحد تولید و پشتیبانی بنیاد سینمایی فارابی گزارش تولیدات سینمای ایران تا اول اردیبهشت امسال را اعلام کرد.

بر اساس این گزارش تا این تاریخ پنج فیلم آماده نمایش (اکران نشده)، چهار فیلم در مرحله صداگذاری، هشت فیلم در مرحله تدوین، ۱۳ فیلم در مرحله فیلمبرداری و ۳۱ فیلم در مرحله پیش تولید قرار دارند.

اکبر عبدی در نمایی از فیلم «جابجا» ساخته علی توکل‌نیا از فیلم‌های در مرحله فیلمبرداری

فیلم‌های تولد (پدرام حاج‌محمود و محمدرضا ورزی)، گناهکاران (فرامرز قریبیان)، بچگیتو فراموش نکن (جلال فاطمی)، بچه‌های جسور (حجت‌اله سیفی) و سیزده بدر (کامران قدکچیان) آماده نمایش هستند و فیلم‌های ابرهای ارغوانی (سیامک شایقی)، روز رستاخیز(احمدرضا درویش)، غریبه (حمید بهمنی) و فرزند خوانده (وحید نیکخواه آزاد) در مرحله صداگذاری قرار دارند.

همچنین فیلم‌های هیچ کجا هیچ کس (ابراهیم شیبانی)، کلاس هنرپیشگی (علیرضا داودنژاد)، خاکستر و برف (روح‌الله سهرابی)، عقاب صحرا (مهرداد خوشبخت)، دامنه‌های سفید (احسان عبدی‌پور)، هیس دخترها فریاد نمی‌زنند (پوران درخشنده)، ۵۷۸ روز انتظار (احمد عبدالهیان)، گورداله (نادره ترکمانی) و جیب‌بر خیابان جنوبی (سیاوش اسعدیان)در مرحله تدوین و فیلم های مروارید (سیروس حسن‌پور)، بزرگ‌‌مرد کوچک (صادق دقیقی)، بچه‌ ننه (ایرج طهماسب)، انیمیشن ۲۰: ۹ دقیقه در بوشهر (محمدامین همدانی)، احتمال معکوس (بهرام توکلی)، یوسف هور (علی‌اصغر شادروان)، برلین ۷ (رامتین لوافی‌پور)، حماسه روزبه (علی نوری اسکویی)، استرداد (علی غفاری)، انیمیشن آخرین داستان (اشکان رهگذر)، محمد (مجید مجیدی)، زیباتر از زندگی (انسیه شاه‌حسینی) و جابه‌جا (علی توکل‌نیا) در مرحله فیلمبرداری به سر می‌برند.

خبرهای کوتاه

مهرجویی مژدگانی می‌دهد! جمعه شب، در برنامه سینمایی هفت در گفت‌وگویی با داریوش مهرجویی، او به فیلم «الموت» ساخته‌ سال ۱۳۵۵ خود اشاره کرد و با ذکر اینکه تنها نسخه این فیلم در تلویزیون گم شده است اعلام کرد «هرکس این فیلم را پیدا کند به او جایزه می‌دهم!»
امیدواریم وعده این مژدگانی باعث شود تا این فیلم گمشده این فیلمساز قدیمی پیدا شود!

روی جلد رمان «در خرابات مغان» نوشته داریوش مهرجویی

شوراهای صدور پروانه ساخت و نمایش چهار مجوز جدید صادر کردند. به گزارش روابط عمومی سازمان سینمایی، سه فیلم «دلتنگی‌های عاشقانه» به تهیه‌کنندگی محمدرضا شرف‌الدین و کارگردانی رضا اعظمیان، «مادر» به تهیه‌کنندگی و کارگردانی پناه‌برخدا رضایی و «هم‌نفس در باد» به تهیه‌کنندگی محمدصادق آذین و کارگردانی امیرشهاب رضویان مجوز ساخت و فیلم «کلاه قرمزی و بچه ننه» به کارگردانی ایرج طهماسب پروانه نمایش دریافت کردند.

محسن علی‌اکبری، عضو شورای عالی سینما در گفتگو با «سینما پرس» از برگزاری جلسه این شورا با حضور رئیس‌جمهور خبر داد. به گفته او «با توجه به مشکلاتی که اخیراً در سینما به وجود آمده به خصوص حواشی که در حوزه اکران بوقوع پیوست، به دنبال برگزاری جلسه شورا با حضور رئیس جمهور هستیم که به احتمال فراوان این جلسه تا اواخر اردیبهشت‌ماه برگزار خواهد شد.»

نشر قطره «در خرابات مغان» دومین رمان داریوش مهرجویی را در بیست‌وپنجمین نمایشگاه کتاب عرضه می‌کند. به گفته مهرجویی، او بر اساس این رمان فیلمنامه‌ای نیز نوشته بود که شرایط ساخت آن مهیا نشد. مهرجویی پیش‌تر رمان «به خاطر یک فیلم لعنتی» را منتشر کرده بود که با استقبال خوب مخاطبان روبرو شده است.

مسعود جعفری جوزانی اعلام کرد برای پروژه تازه‌اش «پوریای ولی» بازیگر انتخاب می‌کند. به گفته این فیلمساز، علاقمندان بازیگری در سن۱۶ تا ۲۲ سال، می‌توانند از روز چهارشنبه با مراجعه به وب‌سایت این پروژه (اینجا) ثبت‌نام کنند. قرار است تا از میان این افراد گروهی گزیده شده و پس از طی دوره‌های ویژه آموزش بازیگری در این پروژه مقابل دوربین بروند.

خبرهای تولید

فیلم سینمایی «جابجا» به کارگردانی علی توکلی‌نیا تدوین همزمان می‌شود. این فیلم تاکنون حدود نیمی از مرحله فیلمبرداری را طی کرده است. از هفته گذشته بازیگرانی چون حمید لولایی و مهران رجبی نیز به جمع بازیگران این فیلم پیوستند، هرچند پیش از این قرار بود تا محمدرضا شریفی‌نیا در این فیلم بازی کند، اما درگیری او در پروژه «کلاه پهلوی» باعث شد تا مهران رجبی جایگزین او شود.

محمدرضا شریفی‌نیا در نمایی از فیلم «پس‌کوچه‌های شمرون»

رضا مطهری و محمد احسان اجتهادی تدوین این فیلم را بر عهده دارند و قرار است ناصر چشم‌آذر موسیقی متن آن را بسازد. اکبر عبدی، افسانه چهره‌آزاد، جواد عزتی و مهران غفوریان از دیگر بازیگران این فیلم هستند.

«پس‌کوچه‌های شمرون» تازه‌ترین ساخته کامران قدکچیان به مرحله تدوین رسید. در این فیلم بازیگرانی چون اکبر عبدی، محمدرضا شریفی‌نیا، شاهرخ استخری و حدیث چهره‌پرداز بازی کرده‌اند و داستان آن درباره دو جوان است که به تازگی با یکدیگر ازدواج کرده‌اند و به دلیل شرایط، قادر به زندگی با یکدیگر نیستند.

مهدی هاشمی برای بازی در تازه‌ترین ساخته وحید موسائیان قرارداد امضا کرد. فیلمنامه این فیلم با نام «فرزند چهارم» توسط موسائیان و با موضوع قحطی‌زدگان آفریقا نوشته شده و قرار است تا در کنیا و سومالی فیلمبرداری شود.

خبرهای اکران

هفته گذشته به علت روزهای سوگواری بار دیگر سینماها به حالت نیمه‌تعطیل درآمدند و برخی از فیلم‌های روی پرده نمایش عمومی خود را متوقف کردند. البته این میان تنها دو فیلم «قلاده‌های طلا» و «سیب سلما» اجازه یافتند تا در این روزها نیز به نمایش عمومی خود ادامه دهند و تبدیل به تنها گزینه‌های پیش‌روی مخاطبان در روزهای تعطیل شوند.

لیلا حاتمی در نمایی از فیلم «نارنجی‌پوش»

اما در جدول اکران همچنان «قلاده‌های طلا» ساخته ابوالقاسم طالبی با فروشی نزدیک به دو میلیارد تومان در تهران صدرنشین است. «انتهای خیابان هشتم» ساخته علیرضا امینی نیز با فروشی حدود ۶۴۰ میلیون تومان دومین فیلم پرفروش پایتخت است. «نارنجی‌پوش» ساخته داریوش مهرجویی با فروشی حدود ۴۲۵ میلیون تومان سومین فیلم جدول است و امید دارد که تا آخر هفته از مرز نیم میلیارد تومان فروش در تهران بگذرد. فروش روزانه این فیلم از دیگر فیلم‌های جدول بیشتر است.
«چه‌جوری میلیاردر شدم» ساخته علی عبدالرضایی بعد از دو هفته نمایش حدود ۹۰ میلیون تومان فروش داشته است و «سیب و سلما» ساخته حبیب بهمنی نیز همچنان بعد از دو هفته اکران با فروشی حدود هفت میلیون تومان کم‌فروش‌ترین فیلم سینماهای تهران است.

حاشیه هفته: پدرخوانده‌های سینمایی و نوچه‌هایشان!

هفته گذشته، حامد کلاهداری کارگردان فیلم فاخر و ارزشی «پایان‌نامه» که البته این‌روزها بیشتر ترجیح می‌دهد تا همه او را به عنوان کارگردان فیلم «شکلات داغ» به خاطر بیاورند و اشاره‌ای به دیگر فیلمش نکنند، با «خبرگزاری فارس» در ارزشیابی سینمای ایران در سال‌های دهه ۱۳۸۰ گفت‌وگویی کرد.

ایشان در توضیح فضای سینما در دهه ۸۰ گفته‌اند که آن زمان فضا بسته بود و « سینما به دست پدرخوانده‌ها بود و تنها تعداد معدودی از تهیه‌کننده‌ها می‌توانستند فعالیت کنند» و «در سینما تنها چند کارگردان که شاید به تعداد انگشت‌های دست بودند فیلم می‌ساختند.» و بعد نتیجه می‌گیرد که «با ورود تیم جدید مدیریت سینمایی اتفاقاتی افتاد که از جوان‌ها بیشتر استفاده شود و ورود فیلم اولی‌ها به سینما گواه این مدعا است.»

حامد کلاهداری: با ورود تیم جدید مدیریت سینمایی اتفاقاتی افتاد که از جوان‌ها بیشتر استفاده شود و ورود فیلم اولی‌ها به سینما گواه این مدعاست.

البته در اینکه در دوره جدید تعداد فیلمسازان فیلم‌اولی افزایش یافته است و هرکس که توانسته به نوعی خود را به معاونت سینمایی سابق نزدیک کند موفق به تولید فیلم شده است شکی نیست. اما مهم این است، در این دوران سازنده جدید چند فیلمساز خوب و معتبر موفق به ساخت فیلم‌هایشان شده‌اند؟ و این حضرات فیلم‌اولی که ایشان از آنها نام می‌برند چه شاهکاری به سینمای ایران عرضه کرده‌اند؟ جز این است که مدیریت سینما از تعدادی «عشق فیلمسازی» بهره برده و در ازای مجوز دادن به ساخت آثار دلخواه خود، به آنها اجازه داده تا بدون کمترین دانش سینمایی تنها به صرف سفارشی ساختن وارد عرصه فیلمسازی شوند؟

اگر حمایت مالی همین مدیریت و دولت نبود خود ایشان موفق می‌شدند تا فیلم دومشان یعنی فیلم سفارشی «پایان‌نامه» را بسازند؟

البته ایشان یک نکته را تقریباً به درستی اشاره کرده‌اند و آن اینکه «به عقیده من آقای شمقدری و تیم‌شان اواخر دوره مدیریت‌شان می‌توانند شاهد ثمره‌بخشی از کارهایی که کردند باشند.»
این اتفاقی است که دقیقاً در حال افتادن است و ایشان امروز می‌توانند که ببینند تا چه اندازه عمیق ضربه تبر خود را بر ریشه سینمای ایران فرود آورده‌اند! سینمایی که تولیداتش صدای همه را درآورده است و بهترین فیلمسازانش مدت‌هاست شرایط کار ندارند و اگر هم فیلمی بسازند مجال نمایش پیدا نمی‌کند و مشتی تازه‌کار و نابلد، مشغول سرهم‌بند سازی‌اند!

جناب کلاهداری، دست کم شما یکی درست می‌فرمائید، بدون این مدیریت فعلی، شما و بسیاری دیگر جایی در این سینما نمی‌داشتید، باید هم تقدیر کنید!

در همین زمینه:
::مجتبا یوسفی‌پور در رادیو زمانه::

مهم‌ترین دوره تاریخ سینمای ایران!

Mon, 23 Apr 2012 22:58:08 +0000

سینمای ایران در هفته‌ای که گذشت

مجتبا یوسفی‌پور

مجتبا یوسفی‌پور - حوزه هنری همچنان بر عدم نمایش برخی از آثار سینمای ایران تأکید می‌کند. رئیس سازمان سینمایی به انصار حزب‌الله پاسخ می‌دهد و فیلمسازان همچنان برای ساخت و نمایش فیلم‌های خود در راهروهای اداره نظارت و ارزشیابی وزارت ارشاد سرگردان هستند.

در گزارش این هفته مروری داریم بر این ماجرا‌ها به همراه آخرین خبرهای کوتاه تولید و اکران سینمای ایران. در حاشیه هفته نیز نگاهی داریم به مهم‌ترین دوره از تاریخ سینمای ایران!

تأکید حوزه هنری بر عدم نمایش برخی فیلم‌ها

بعد از گفته‌های هفته قبل رئیس سازمان حوزه هنری مبنی بر عدم نمایش حدود ۱۵ فیلم در سالن‌های تحت‌اختیار این سازمان در سال جدید و واکنش سینماگران به این خبر، این هفته مدیرعامل این سازمان با انتشار یادداشتی بار دیگر بر پافشاری حوزه این تصمیم تأکید کرد.
سهیل جهان‌بیگلری، مدیرعامل حوزه هنری در این یادداشت با اشاره به آئین‌نامه نمایش، مصوبه وزارت ارشاد اسلامی، تأکید کرده است که حق انتخاب فیلم و عقد قرارداد از حقوق مسلم صاحبان سینما است و با استناد به آن و همچنین با توجه به تائید مدیرکل اداره نظارت و ارزشیابی، حوزه تصمیمی خلاف قانون نگرفته است.

سهیل جهان‌بیگلری: عدم مدیریت و فقدان برنامه‌ریزی مطلوب و واگذاری امور سینما و صنوف مؤثر به معدودی از افراد «که جز به منافع آنی و مادی خود نمی‌اندیشند» شرایطی چنین تلخ را به سینمای ایران تحمیل کرده است.

او در بخشی از این یادداشت در ارتباط با چرایی بوجود آمدن شرایط اخیر در سینمای ایران نوشته است «عدم مدیریت و فقدان برنامه‌ریزی مطلوب و واگذاری امور سینما و صنوف موثر به معدودی از افراد «که جز به منافع آنی و مادی خود نمی‌اندیشند» شرایطی چنین تلخ را به سینمای ایران تحمیل کرده است.»
به نظر می‌رسد این بخش از گفته‌ها همسو با خواسته‌های مدیریت فعلی سینماست که همواره با استفاده از زبانی مشابه، عمده دلیل مشکلات سینمای ایران را مدیریت‌های قبلی به‌ویژه در دوران اصلاحات و همچنین مدیریت خانه سینما خوانده‌اند.

در پایان این یادداشت بیگلری وعده داده است که «در آینده‌ای نزدیک سیاست‌ها و راهکارهای قانونی و اجرایی حوزه هنری به منظور ترویج فرهنگ دینی و ارزشی در حوزه تولید، توزیع و نمایش با هدف توسعه و ارتقای سینمای نجیب ایران اسلامی اعلام خواهد شد.»
با این حساب، فیلمسازان علاوه بر نیاز به خواندن دفترچه سالیانه وزارت ارشاد، نیاز دارند تا از این پس آئین‌نامه‌های حوزه هنری و شاید در آینده بنیاد شهید و نیروی انتظامی و قوه قضائیه و هر نهاد بی‌ربط و یا با ربط دیگر را نیز بخوانند و به کار ببرند تا مبادا در هنگام نمایش عمومی دچار مشکل شوند!

رئیس سازمان سینمایی در برابر انصار حزب‌الله

سرانجام جواد شمقدری، رئیس سازمان سینمایی کشور، هفته گذشته در دیدار با صنوف سینمایی در ارتباط با جنجال‌های اکران نوروزی سخن گفت.

شمقدری در سخنان خود با اشاره به اینکه «مشکل اینجاست مسائل درون سینه‌ها حبس می‌شود و باید غبار‌ها بنشیند تا واقعیت‌ها معلوم شود» اضافه کرد «در شرایطی این‌گونه نباید توقع داشت، مسئولین وارد صحنه شوند و سخن بگویند. صنوف باید مسائل را مطرح و رسانه‌ای کنند.»
او انصار حزب‌االه را جریانی خواند که توسط گروهی مصادره شده و اکنون سعی می‌کند مدیریت متعهد فرهنگی را زیر سؤال ببرد.

شمقدری همچنین در اشاره به سخنان ائمه جمعه در این زمینه گفت «بعضی خواص از کار و حوزه تخصصی سینما مطلع نیستند و گزارش‌هایی که به آنان می‌دهند برداشت‌های نارواست، البته قصد و غرض دیگری وجود دارد.»

جواد شمقدری: این گروه انصار حزب‌الله که تجمع کردند حزب اللهی‌ترین فیلمنامه‌شان را بیاورند، ما نخوانده به آن‌ها مجوز می‌دهیم تا به همه یاد بدهند فیلم حزب‌اللهی چگونه است!

اما در جالب‌ترین بخش شمقدری پیشنهاد داد «این گروه انصار حزب‌الله که تجمع کردند حزب اللهی‌ترین فیلمنامه‌شان را بیاورند، ما نخوانده به آن‌ها مجوز می‌دهیم تا به همه یاد بدهند فیلم حزب‌اللهی چگونه است، اما اگر ناتوان هستند بگذارند اهالی سینما کارشان را بکنند..»

البته چند روز بعد روابط عمومی سازمان سینمایی در ارتباط با این پیشنهاد شمقدری توضیح داد که «فیلمنامه‌هایی که در این خصوص ارائه می‌شود می‌بایست با مضمون ناهنجاری‌های اجتماعی و نقد مشکلات باشد و منظور رئیس سازمان سینمایی نیز در سخنرانی خود این موضوع بوده است.»

اما از سوی دیگر سخنان شمقدری بی‌پاسخ نماند و «بولتن نیوز» در مطلبی مفصل به آن پرداخت. در بخشی از این مطلب خطاب به شمقدری آمده است: «اگر برداشت‌های اعلامی به خواصی که ایشان فرموده‌اند نارواست، چرا آقای شمقدری راجع به موضوع و هدف دو فیلم «زندگی خصوصی» و «گشت ارشاد» و بالندگی‌ها و اسلامی بودن و فرهنگی بودن محض آن برای ما و مردم سخن نمی‌گویند و ما را از فیوضات خود بهره‌مند نمی‌کنند؟» در ادامه نویسنده مطلب پرسیده است «آیا هر چیز که ایشان تصمیم بگیرند فرهنگی و هر چه ایشان تشخیص بدهند در دایره سانسور است و غیر فرهنگی و مردم ما باید چشم بسته آن را بالا بکشند و به هر سمت که ایشان می‌گویند تلو تلو بخورند؟»

و بالاخره در بخش دیگری از این مطلب طولانی با بیان اینکه «کاری کرده‌اید و آن هم اشتباه بوده و باید بپذیرید و دیگر تکرار نکنید» برای رئیس سازمان سینمایی آرزو شده است که «امت حزب الله هم برای آقای شمقدری صبر عاجل طلب نموده و امیدوار است به میزان ضرر ریالی دنیوی، اجر اخروی نصیب ایشان شود!»

آنچه که از این اتفاق استنباط می‌شود این است که گویا همانگونه که پیش‌تر برخی از فیلمسازان نیز اشاره کرده‌اند، ریشه اصلی جنجال نوروز در اختلافات درون جناحی است و نه موضوع و مضمون فیلم‌ها.

همچنان مشکل ممیزی

گویا خبر هفته گذشته صحت دارد و بعد از جنجال اکران نوروز، اداره کل نظارت و ارزشیابی وزارت ارشاد تصمیم به بازبینی برخی فیلم‌ها گرفته است و مجوزهای نمایش قبلی از اعتبار ساقط شده‌اند.

شورای صدور پروانه نمایش در بازبینی مجدد فیلم «ضد گلوله» خواستار حذف سکانس پایانی آن شده است.

فیلم «ضد گلوله» که در زمان برگزاری جشنواره فیلم فجر مجوز نمایش عمومی دریافت کرده بود اکنون برای نمایش عمومی دچار مشکل شده و به گفته مصطفی کیایی، کارگردان فیلم، شورای بازبینی شرط صدور مجوز نمایش فیلم را حذف سکانس پایانی آن اعلام کرده است.

اما دیگر فیلمی که به مشکلی مشابه دچار شده است «آمین خواهیم گفت» ساخته سامان سالور است. به گفته امیر سیدزاده تهیه‌کننده فیلم، با اینکه تا کنون حدود ۴ دقیقه از این فیلم دچار ممیزی و کوتاه شده است، اما همچنان پروانه نمایش آن صادر نشده و به گفته سیدزاده «شورای پروانه نمایش اصرار دارد شخصیت دختر فیلم، به گونه‌ای نمایش داده شود که مشخص نشود کاراکتر یک دختر است.» او با بیان اینکه انجام این ممیزی به فیلم صدمه خواهد زد، در ارتباط با این موضوع به «خبرگزاری سینمای ایران» گفته است: «این همه تفاوت بین نظر شورای پروانه ساخت و شورای پروانه نمایش از کجا حادث می‌شود، چنین تفاوت‌هایی در سیاست‌های دو شورا در یک سازمان سبب می‌شود تا سرمایه‌گذاران در عرصه سینما کمتر تمایل به سرمایه‌گذاری داشته باشند.»

اما مشکلات ممیزی تنها شامل مرحله نمایش نمی‌شود و در مرحله دریافت پروانه ساخت نیز دامان برخی از فیلمسازان را گرفته است. محمدعلی طالبی، فیلمساز فعال در عرصه کودک و نوجوان که آثاری چون «شهر موش‌ها»، «چکمه» و «کیسه برنج» را در کارنامه خود دارد، به تازگی برای دریافت پروانه ساخت تازه‌ترین فیلمنامه‌اش به نام «تنهایی دریا» دچار مشکل شده است.

محمدعلی طالبی: اگر در آینده هنرمندان بسیاری بگویند که شما سد راه تفکر و خلق آثارشان بوده‌اید، آیا این افتخاری برای شما و یا حتی فرزندانتان خواهد بود؟

او در نامه‌ای سرگشاده خطاب به علیرضا سجادپور، مدیرکل اداره نظارت و ارزشیابی به عدم صدور پروانه ساخت فیلمش اعتراض کرده و آن را حاصل «نگاه یکسویه شما و همکارانتان در وزارت ارشاد» خوانده و نوشته است: «زمان خیلی سریع می‌گذرد و شما و دوستانتان نیز به سرعت جایتان را به مدیران دیگری می‌دهید، امیدوارم آنچه که از شما می‌ماند نامی نیک باشد. اگر در آینده هنرمندان بسیاری بگویند که شما سد راه تفکر و خلق آثارشان بوده‌اید، آیا این افتخاری برای شما و یا حتی فرزندانتان خواهد بود؟»

علیرضا سجادپور نیز در پاسخ به نامه طالبی به «خبرگزاری ایسنا» گفت: «شورای پروانه ساخت فیلمنامه ایشان را بررسی کرده و پاسخ منفی داده است که این پاسخ توسط دبیر شورا به ایشان منتقل شده یا خواهد شد.»

سجادپور تأکید کرده است که چون همیشه ترجیح می‌دهد که به اظهارات رسانه‌ای واکنشی ندهد و تنها به همین پاسخ کوتاه بسنده کرده است.

خبرهای کوتاه

حبیب اسماعیلی، مدیر رسانه فیلمساز از اکران فیلم «تلفن همراه رئیس‌جمهور» به کارگردانی علی عطشانی در اکران سوم بهار خبر داد. این فیلم پس از فیلم «سیب و سلما» در گروه سینمایی آزادی به نمایش درخواهد آمد.

پوستر فیلم «هرکول، سامسون و اولیس» با بازی ایلوش خوشابه در نقش سامسون

ایلوش خوشابه، بازیگر قدیمی سینما به علت بیماری ریوی و کلیوی در سن ۸۰ سالگی درگذشت. او که در پیش از انقلاب از قهرمانان زیبایی اندام بود، بازی در سینما را با فیلم «امیر ارسلان» آغاز کرد و بعد‌ها با سفر به ایتالیا و آمریکا با نام ریچارد لوید در چندین فیلم از جمله برخی از سری فیلم‌های «هرکول» مانند «هرکول، سامسون و اولیس» بازی کرد. او پس از بازگشت به ایران در اوایل دهه هفتاد در چند فیلم اکشن مانند «افعی» و «گارد ویژه» نیز بازی کرد.

فیلم «مثل یک عاشق» ساخته عباس کیارستمی به بخش مسابقه جشنواره فیلم کن راه پیدا کرد. امسال نیز ایران نماینده‌ای در بخش مسابقه این جشنواره ندارد. فیلم کیارستمی محصول مشترک ژاپن و فرانسه است.

ایرج قادری، بازیگر و کارگردان سینما در بیمارستان بستری شد. قادری که دچار سرطان ریه است در هفته‌های گذشته چندین‌بار در بیمارستان بستری شده و با بهبود نسبی مرخص شده بود. هوشنگ حمزه‌ای مدیرتولید فیلم «شبکه» از ساخته‌های قادری در ارتباط با وضعیت فعلی او به «سینماپرس» گفته است: «این‌بار گویا غده‌های سرطانی رشد کرده‌اند و این کارگردان و بازیگر را در حالتی میان کما و هوشیاری قرار داده‌اند به طوری که قادر به شناسایی اطرافیان خود نیست.»

محمد جعفر منتظری، رئیس دیوان عدالت اداری از اعلام نتیجه رسیدگی به پرونده انحلال خانه سینما طی دو هفته آینده خبر داد. این پرونده با شکایت خانه سینما به شعبه‌ای از دیوان عدالت اداری ارجاع شده بود.

خبرهای تولید

مسعود ده‌نمکی پیش‌تولید تازه‌ترین ساخته‌اش «رسوایی» را آغاز کرد. او هم اکنون به همراه مجید می‌رفخرایی، طراح صحنه فیلمش در بازار تهران، امامزاده قاسم و امامزاده صالح در حال انتخاب لوکیشن است و قرار است فیلمبرداری فیلم از خردادماه آغاز شود.

صحنه‌ای از فیلم «عقاب صحرا»

فیلمبرداری فیلم «عقاب صحرا» به کارگردانی مهرداد خوشبخت پایان یافت و فیلم وارد مرحله فنی شد. داستان فیلم به دوران صدر اسلام می‌پردازد و بازه زمانی بین صلح حدیبیه تا فتح مکه را روایت می‌کند. بازیگرانی چون کیکاوس یاکیده، روناک یونسی، علیرضا کمالی، حبیب دهقان‌نسب و انوشیروان ارجمند در این فیلم بازی کرده‌اند.

لیلا حاتمی و هانیه توسلی نیز به جمع بازیگران «جامه‌دران» پیوستند. فیلمبرداری این فیلم که بر اساس رمانی نوشته ناهید طباطبایی ساخته می‌شود قرار است از نیمه اردیبهشت‌ماه آغاز گردد. محمدرضا فروتن و بیتا فرهی دیگر بازیگران فیلم هستند و حمیدرضا قطبی آن را کارگردانی می‌کند.

خبرهای اکران

در جدول اکران همچنان «قلاده‌های طلا» ساخته ابوالقاسم طالبی با فروشی حدود یک میلیارد و ۱۴۰ میلیون تومان در تهران صدرنشین است. با توجه به فروش یک میلیارد و ۴۰۰ میلیون تومانی فیلم در شهرستان‌ها، فروش این فیلم در سراسر کشور از مرز ۲. ۵ میلیارد تومان گذشته است. «انتهای خیابان هشتم» ساخته علیرضا امینی نیز با فروشی حدود ۵۸۰ میلیون تومان در تهران، دومین فیلم جدول اکران است.

نمایی از فیلم «سیب و سلما»، کم‌فروش‌ترین فیلم جدول اکران

اما از میان فیلم‌های تازه اکران، «نارنجی‌پوش» داریوش مهرجویی شروع خوبی داشته است و امید می‌رود که بتواند یکی از فیلم‌های پرفروش این فصل باشد. این فیلم در ده روز نمایش عمومی خود حدود ۲۹۰ میلیون تومان در تهران فروش داشته است. «چه جوری میلیاردر شدم» ساخته علی عبدالعلی‌زاده نیز بعد از حدود یک هفته اکران، حدود ۴۵ میلیون تومان فروش کرده است و بالاخره کم‌فروش‌ترین فیلم روی پرده یعنی فیلم «سیب و سلما» ساخته حبیب بهمنی تنها توانسته است حدود ۵ میلیون تومان فروش داشته باشد. این فیلم با اینکه در یکی از بهترین گروه‌های سینمایی به روی پرده رفته است اما در جذب مخاطبان ناموفق بوده و به گفته «روزنامه ایران» در برخی سانس‌ها، سینماهای نمایش‌دهنده به علت عدم داشتن تماشاگر از نمایش آن خودداری می‌کنند.

حاشیه هفته: مهم‌ترین دوران سینمای ایران!

علیرضا سجادپور، مدیرکل اداره نظارت و ارزشیابی در گفتگویی با «سینماپرس» تاسیس سازمان سینمایی را مهم‌ترین اتفاق سینمای ایران در سال گذشته خواند و ان را اقدامی بی‌سابقه در پیش و قبل از انقلاب عنوان کرد و در ارتباط با پیشرفت‌های سینمای ایران گفت: «اتفاق مهم در سینمای ایران، در سال‌های اخیر مطرح شدن هرچه بیشتر سینمای ایران در عرصه‌های بین‌المللی بوده، به طوری که شاهد رونق اکران جهانی سینمای ایران بوده‌ایم. به طوری که میزان فروش بلیت سینمای ایران در اکران جهانی به عدد بسیار درخشان ۱۵ میلیون دلار رسید که این رقم در واقع از مجموع تمامی فروش سینمای ایران در سی سال گذشته نیز بالا‌تر است.»

چون همیشه چند نکته کوچک هست که بد نبود اگر جناب مدیرکل به آن‌ها پاسخ می‌دادند:

نکته اول اینکه بر چه مبنا و اساسی تاسیس سازمان سینمایی مهم‌ترین اتفاق سال گذشته سینمای ایران است؟ آن هم سازمانی که پیش‌درآمد برپایی‌اش بی‌خانه کردن سینماگران و از بین بردن صنوف سینمایی بود؟ بردن اولین جایزه اسکار به کنار، تعطیلی خانه سینما اتفاق مهم‌تری نبود؟

علیرضا سجادپور: شاید مهم‌ترین اتفاق سال گذشته سینما را بتوان تاسیس سازمان سینمایی کشور دانست که پیش و پس از انقلاب بی‌سابقه بوده است.

نکته دوم اینکه این فروش ۱۵ میلیون دلاری آثار سینمای ایران در اکران جهانی را ایشان بر اساس کدام فیلم‌ها به دست آوردند؟ نکند این آمار بر اساس فروش فیلم‌هایی چون «جدایی نادر از سیمین» محاسبه شده‌اند؟ حال چقدر از این فروش جهانی به سینمای ایران بازگشته و وارد چرخه تولید و ارتقا ابزاری سینمای ایران شده است؟ و اینکه مدیران این دوران پرافتخار سینمای ایران چقدر در این موفقیت‌ها تاثیر داشته‌اند و در راه ساخت و اکران این فیلم‌ها فیلمسازان را یاری کرده‌اند؟

و نکته آخر اینکه بد نبود جناب سجادپور یک جمع و تفریق کوچک می‌کردند و همچنین اعلام می‌کردند که در همین سالهای «پرافتخار» اخیر چند میلیون دلار پول بیت‌المال خرج ساختن آثار فاخری چون «ملک سلیمان» و «راه آبی ابریشم» شده که نه تنها هیچگونه بختی برای اکران جهانی نداشتند، بلکه حتی در اکران داخلی موفق نبودند؟ البته از این جهت اتفاقاً این قبیل حیف و میل کردن پول‌ها در سینمای ایران هم در تاریخ این سینما بی‌سابقه بوده است!

ایشان و همکارانشان در سازمان سینمایی بهتر است که به کرده‌های خود افتخار کنند و موفقیت دیگران را به پای عملکرد سالیان اخیر خود ننویسند!

در همین زمینه:

::مجتبا یوسفی‌پور در رادیو زمانه::

دغدغه‌های سربازان گمنام و مشهور امام زمان

Tue, 17 Apr 2012 07:36:18 +0000

مجتبا یوسفی‌پور

مجتبا یوسفی‌پور - سرانجام هفته گذشته با توقف نمایش دو فیلم «گشت ارشاد» و «خصوصی» جنجالی که پیرامون این دو فیلم پدید آمده بود، کمی فروکش کرد، اما پس‌لرزه‌های این ماجرا همچنان ادامه دارد و دامن دیگر فیلم‌ها را نیز گرفته‌ است.

در گزارش این هفته مروری داریم بر آخرین خبرها در این زمینه، نگاهی داریم به ماجرای خودداری حوزه هنری از نمایش ۱۵ فیلم در سینماهای تحت اختیارش و بالاخره نگاهی خواهیم داشت به آخرین گفته‌های فیلمسازان در ارتباط با ماجرای فساد در سینما. در کنار اینها چون همیشه مروری داریم به آخرین خبرهای کوتاه تولید و اکران در سینمای ایران.

پس‌لرزه‌های یک جنجال

سرانجام همانطور که در گزارش قبل اشاره کردیم وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی به شکل رسمی دستور به توقف نمایش دو فیلم «خصوصی» و «گشت ارشاد» داد و به تصمیم شورای صنفی نمایش مقرر شد تا از چهارشنبه گذشته دو فیلم «نارنجی‌پوش» و «چگونه میلیاردر شدم» در جدول اکران جایگزین این دو فیلم گردند.

«نارنجی‌پوش» ساخته داریوش مهرجویی از روز چهارشنبه نمایش عمومی خود را آغاز کرد، اما فیلم «چگونه میلیاردر شدم» بنا به اعلام پخش‌کننده به علت آماده نبودن کپی‌های فیلم، با چند روز تأخیر به سینماها راه پیدا کرد و فیلم «گشت ارشاد» بر خلاف دستور اعلام شده، آخر هفته گذشته نیز در برخی از سینماها به نمایش خود ادامه داد. این اتفاق با واکنش مخالفان نمایش فیلم روبرو شد و «خبرگزاری فارس» روز شنبه به نقل از حمید رسایی، عضو کمیسیون فرهنگی مجلس خبر داد «با توجه به اینکه وزیر در این زمینه به وعده خود عمل نکرده، فردا وزیر ارشاد را به کمیسیون دعوت می‌کنیم تا وی در خصوص این خلف وعده به نمایندگان توضیح دهد.»

کاظم راست‌گفتار کارگردان فیلم «چک»: هرگاه شرايط آرام شد و بدين نتيجه رسيديم كه قانون در كشور بخصوص سينما حاكم است، فيلم «چک» را اكران خواهيم كرد.

از سوی دیگر بعد از این جنجال، برخی از فیلمسازان ترجیح دادند تا آرام شدن فضا از اکران فیلم‌هایشان خودداری کنند. یکی از این فیلم‌ها «چک» ساخته کاظم راست‌گفتار است که قرار بود بعد از فیلم «گشت ارشاد» به نمایش عمومی در آید. راست‌گفتار در گفت‌وگو با خبرگزاری‌ها دلیل این تصمیم خود را حمایت از سعید سهیلی کارگردان فیلم «گشت ارشاد» اعلام کرد و گفت: «تا روشن شدن و به سامان شدن شرايط اكران از نمايش عمومي فيلم «چك» خودداري مي‌كنم، هرگاه شرايط آرام شد و بدين نتيجه رسيديم كه قانون در كشور بخصوص سينما حاكم است، فيلم را اكران خواهيم كرد.»

دیگر فیلمی که قرار بود در اکران دوم نوروز ۹۱ به روی پرده برود، «برف روی کاج‌ها» ساخته پیمان معادی بود. این فیلم نیز که موضوعی بحث‌برانگیز دارد با توجه به شرایط پیش‌آمده اکران آن به تعویق افتاد. پیش از این «برف روی کاج‌ها» برای نمایش در گروه سینمایی آزادی قرارداد بسته بود. به گفته جمال ساداتیان، تهیه‌کننده فیلم مواد تبلیغاتی فیلم آماده هستند و به احتمال زیاد پس از آرام شدن فضا در اکران سوم بهار به روی پرده خواهد رفت.

دیگر فیلمی که صحبت از نمایش عمومی آن مطرح شده بود «تلفن همراه رئیس‌جمهور» ساخته علی عطشانی است که درحال حاضر به گفته حبیب اسماعیلی، مدیر پخش فیلمسازان، اکران آن به اواخر خردادماه موکول شده است.

نمایی از فیلم «برف روی کاج‌ها»: نمایش فیلم به علت جنجال‌های اکران نوروزی به تعویق افتاد.

اما هفته گذشته وزیر ارشاد اسلامی نیز در سخنانی بار دیگر به موضوع نمایش فیلم‌های جنجالی پرداخت و با بیان اینکه از این پس در صدور مجوزهای نمایش باید دقت بیشتر اعمال شود گفت: «باید در انتخاب فیلم‌های اکران دقت بیشتری شود. برخی فیلم‌ها که در جشنواره به دلیل مضامین مورد نقد بوده اگر قابل اصلاح باشد که باید این اصلاحات اعمال شود. این بدان معنا است که آن چه که در جشنواره ارائه می‌شود قرار نیست عیناً در سالن سینما هم اکران شود.»

در «برنامه سینمایی هفت» این هفته نیز خبر داده شد که بر خلاف گفته قبلی اداره نظارت و ارزشیابی اداره ارشاد مبنی بر اعتبار مجوزهای صادره برای نمایش در جشنواره فیلم فجر در زمان اکران عمومی، فیلم‌هایی که در زمان نمایش در جشنواره فیلم فجر مجوز نمایش عمومی دریافت کرده‌اند بار دیگر بازبینی شده و برای نمایش عمومی نیاز به دریافت مجوز تازه دارند. این خبر هنوز به شکل رسمی اعلام نشده است. با این‌حال «بانی فیلم» از مشکلات ایجاد شده برای دو فیلم «ضد گلوله» و «برف روی کاج‌ها» به عنوان نخستین قربانیان این اتفاق خبر داد. بنا به خبر این روزنامه، این دو فیلم که پیشتر مجوز نمایش عمومی دریافت کرده بودند، بعد از جنجال‌های اکران نوروز مورد بازبینی مجدد قرار گرفته‌اند و گویا سکانس پایانی فیلم «ضد گلوله» در این بازبینی مجدد مورد ممیزی و تغییراتی قرار گرفته است.

حوزه هنری و ممنوعیت نمایش دست‌کم ۱۵ فیلم

هفته گذشته محسن مومنی، رئیس حوزه هنری در مراسم روز انقلاب اسلامی، با دفاع از عملکرد حوزه در توقف اکران دو فیلم «گشت ارشاد» و «خصوصی» خبر از تصمیم حوزه مبنی بر عدم نمایش حدود ۱۵ فیلم دیگر از تولیدات سال گذشته سینمای ایران داد. او در ارتباط با این تصمیم حوزه گفت: «شاید دوستان در وزارت ارشاد در برخورد یا ورود مسائل غیر اخلاقی در سینما معذوریت داشته باشند. شاید هم برنامه دراز مدتی برای مقابله با آن وجود داشته باشد اما در حوزه هنری ما چنین عذرهایی نداریم. مانند کتاب و حوزه‌های دیگر نظارت حداقلی ارشاد را کافی نمی‌دانیم.» او همچنین در بخش دیگری از سخنانش از موضوع پرداخت خسارت حوزه به صاحبان فیلم‌های توقیف‌شده انتقاد کرد و افزود: «حوزه هنری جای کوچکی نیست که بعضی‌ها به خودشان اجازه می‌دهند از تنبیه حوزه هنری سخن بگویند.» هنوز حوزه هنری نام این ۱۵ فیلم ممنوعه‌اش را به طور مشخص اعلام نکرده است.

محسن مومنی رئیس سازمان حوزه هنری: شاید دوستان در وزارت ارشاد در برخورد یا ورود مسائل غیر اخلاقی در سینما معذوریت داشته باشند. شاید هم برنامه دراز مدتی برای مقابله با آن وجود داشته باشد اما در حوزه هنری ما چنین عذرهایی نداریم.

پس از انقلاب سال ۵۷، بسیاری از سینماهای کشور مصادره شده و مسئولیت نگهداری حدود ۹۰ سالن به حوزه هنری سپرده شد. طبعاً با عملی شدن این تصمیم، بسیاری از سینماگران بخش عمده‌ای از سینماهای نمایش‌دهنده بویژه در شهرستان‌ها را از دست می‌دهند و احتمال شکست آنها در نمایش عمومی و عدم فروش افزایش می‌یابد.

این گفته‌های مومنی و بازتاب آن در رسانه‌ها با واکنش سینماگران روبرو شد.

جمال ساداتیان، تهیه‌کننده سینما با انتقاد از تصمیم حوزه، آن را اعمال نظر ۳۰۰ نفر به نظرات ده میلیون شهروند خواند و گفت: «در حالی که شعار امسال حمایت از تولید ملی اعلام شده است، حوزه هنری که خود را تابع مقام معظم رهبری نشان می دهد از این شعار سرپیچی کرده و به جای حمایت از این تولیدات به سینما ضربه می زند و مردم را به سوی تولیدات خارجی سوق می دهد.»

او با اشاره به اینکه نیمی از سالن‌های سینمایی کشور دولتی هستند افزود: «اگر باقی ارگان‌های دولتی هم بخواهند مستقل عمل کنند و ساز تک‌خوانی بزنند از بخش خصوصی چه انتظاری می توان داشت؟»

به گفته ساداتیان، اینگونه برخوردها جامعه را به سوی خودسانسوری و روی آوردن به تماشای ماهواره‌ها سوق خواهد داد.

جمال ساداتیان: در حالی که شعار امسال حمایت از تولید ملی اعلام شده است، حوزه هنری که خود را تابع مقام معظم رهبری نشان می دهد از این شعار سرپیچی کرده و به جای حمایت از این تولیدات به سینما ضربه می زند و مردم را به سوی تولیدات خارجی سوق می دهد.

امیر سیدزاده، دیگر تهیه‌کننده سینمای ایران نیز با بیان اینکه سینمای ایران در وضعیتی نیمه تعطیل به سر می‌برد و بسیاری از سینماگران انگیزه‌ای برای کار ندارند، در این زمینه به «خبرگزاری سینمای ایران» گفت: «سینمای ایران به اندازه کافی مشکلاتی از جمله سالن کم برای نمایش، در نوبت اکران قرار گرفتن فیلم‌ها، بی‌اعتمادی سرمایه‌گذار برای تولید فیلم را داشت، حوزه هنری نیز با این تصمیم جدیدی که گرفته است، به سینمای کشور آسیب جدی وارد خواهد کرد.»

جواد نوروزبیگی، تهیه‌کننده سینما نیز با بیان اینکه سینماها در انتخاب فیلم‌ها برای نمایش آزاد هستند در این زمینه به «خبرگزاری سینمای ایران» گفت: «حوزه هنری این حق را دارد که فیلم‌هایی را که قابلیت نمایش ندارد، در سینمای خود اکران نکند، اما به این مسئله نیز باید فکر کند مگر چند سالن سینما در کشور وجود دارد که بخواهیم سالن‌های حوزه هنری را نیز از آن بکاهیم.» او اظهار امیدواری کرد که شاید حوزه هنری و مسئولان سازمان سینمایی بتوانند در این زمینه به نقطه مشترکی رسیده و مشکل را حل کنند.

اما علیرضا سجادپور، مدیرکل اداره نظارت و ارزشیابی اداره ارشاد در گفتگو با «ایسنا» ضمن استقبال از تصمیم حوزه هنری، حرف‌های مومنی درباره سینما را خوشحال‌کننده خواند و گفت: «ما هميشه از اينكه فيلم‌هاي خوب و ارزشمند، سينماهاي مناسبي براي اكران داشته باشند نگران بوديم، بخصوص امسال كه فيلم‌هاي ارزشمند زيادي ساخته شده است. اميدواريم كه سخنان آقاي مومنی حداقل دغدغه‌های امسال ما را كاهش دهد، چرا كه در سال‌های گذشته حتی گاهی حوزه هنری هم به اين دست از فيلم‌ها كم‌لطفی می‌كرد.»

در هر حال این سخنان دورنمای خوبی از اکران سال ۹۱ ترسیم نمی‌کنند و بسیاری از تهیه‌کنندگان بخش خصوصی حق دارند که نگران نمایش فیلم‌هایشان باشد. گویا مثل قدیمی «سالی که نکوست از بهارش پیداست» امسال در ارتباط با سینمای ایران صدق می‌کند و با توجه به مشکل اکران نوروزی، باید نگران وضعیت اکران امسال بود.

ادامه ماجرای فساد در سینما

بحث فساد در سینمای ایران همچنان ادامه دارد و چهره‌های سینمایی و غیرسینمایی در ارتباط با آن اظهارنظر می‌کنند.

بعد از مطرح شدن این بحث توسط «خبرگزاری فارس» و به نقل از پرستو صالحی، بازیگر سینما، بحث در دیگر رسانه‌ها نیز دنبال شد و دیگر سینماگران نیز در تائید و یا تکذیب آن سخنانی گفتند.

مجید مظفری، بازیگر سینما یکی از کسانی بود که هفته گذشته در گفتگویی از جانب او نقل شده بود که به علت وجود فساد در سینمای ایران «من دختر خودم را نمی‌گذارم به سینما بیاید.»

مجید مظفری: هیچ‌کس نباید به خانواده سینما بی‌احترامی کند. یک عده بازیگر آمدند و رفتند و خیلی‌ها هم ماندند. عده‌ای هم رفتند و ماندگار هم نشدند به همین دلیل سینمای ما سینمای آنها نیست.

مظفری در گفتگویی با «خبرگزاری سینمای ایران» با تکذیب این گفتگو و تحریف خواندن آن توضیح داد که «من گفتم اگر این سینمای ایران است که دوستان از آن سخن می‌گویند و آن را مورد مذمت قرار می‌دهند دیگر به آن باز نخواهم گشت، اما من چنین نظری ندارم و سال آینده به سینما باز می‌گردم و دخترم نیز قرار است در دنیای بازیگری فعال شود.»

او در این گفتگو در ارتباط با بحث فساد در سینمای ایران افزود: «هیچ‌کس نباید به این خانواده بی‌احترامی کند. یک عده بازیگر آمدند و رفتند و خیلی‌ها هم ماندند. عده‌ای هم رفتند و ماندگار هم نشدند به همین دلیل سینمای ما سینمای آنها نیست.»

السا فیروزآذر از دیگر سینماگرانی بود که در این زمینه به اظهارنظر پرداخت و در گفتگو با «خبرگزاری مهر» گفت: «فساد در سینما وقتی به وجود می‌آید که افرادی که در بخش‌های مختلف خانواده سینما مسئولیت‌های متفاوتی بر عهده دارند، به جای پرداختن به مسئولیت‌های شغلی خویش، سینما را به عنوان ابزاری برای جبران کمبودهای خویش به خدمت می‌گیرند.»

او در توضیح این افراد افزود: «تجربه محدود من می‌گوید که علاوه بر افرادی که تنها ظاهر روشنفکری دارند، بیشترین رفتار ناپسند را از کسانی دیده‌ام که بدون هیچ باور قوی مذهبی از این پوشش سوءاستفاده کرده و به نوعی خود را صاحب و قیم هنر می‌دانند.»

السا فیروزآذر، خواهرزاده تهمینه میلانی کارگردان سینما است که کارش را به عنوان منشی صحنه در فیلمهای او آغاز کرده است و به تازگی فیلم «یکی از ما دو نفر» ساخته تهمینه میلانی با بازی او به شبکه ویدئوی وارد شده است.

السا فیروزآذر: تجربه محدود من می‌گوید که علاوه بر افرادی که تنها ظاهر روشنفکری دارند، بیشترین رفتار ناپسند را از کسانی دیده‌ام که بدون هیچ باور قوی مذهبی از این پوشش سوءاستفاده کرده و به نوعی خود را صاحب و قیم هنر می‌دانند.

رویا تیموریان، بازیگر شناخته‌شده تئاتر، سینما و تلویزیون نیز در گفتگو با «باشگاه خبرنگاران جوان» در واکنش به این موضوع گفت: «موضوع فساد اخلاقي يك جريان انحرافي عليه بازيگران است كه در يك سال اخير شروع شده است و گروهی نيز از اين موضوع نفع می‌برند.»
او در ارتباط با افرادی که به اینگونه سخنان علیه سینمای ایران دامن می‌زنند افزود: «اشخاصي كه اين مسائل را مطرح مي‌كنند با تمام شدن تاريخ مصرفشان براي مطرح شدن مجدد در عرصه سينما بدترين راه را انتخاب كرده اند.»

بهرام رادان، بازیگر سینما نیز با اعلام اینکه «من تمام قد از شرافت و نجابت هم‌صنفان خودم در سینما دفاع می‌کنم»، این سخنان را گفته‌های «آدم‌های کوچکی» خواند «که می‌خواهند دیده بشوند و حرف از فساد در سینما می‌زنند که توجه‌ها را به سمت خودشان جلب کنند» و در این ارتباط به «خبر آنلاین» گفت: «آقا و خانمی که اصلاً در سینما نیستند و در سینما کار هم نمی‌کنند، چرا باید با نشر اکاذیب به خانواده سینما تهمت بزنند؟ آقای کارگردانی که در تلویزیون است چطور می‌تواند در مورد این مسئله در سینما نظر بدهد؟ اصلاً از کجا می‌داند که در سینما چه خبر است؟»

بهرام رادان: من تمام قد از شرافت و نجابت هم‌صنفان خودم در سینما دفاع می‌کنم.

او در این گفتگو از رسانه‌ها خواست تا برای پرسش در این مسئله به جای رفتن به سراغ افرادی از این دست، از کسانی چون عزت‌الله انتظامی و رخشان بنی‌اعتماد درباره سینمای نجیب ایران بپرسند.
در نهایت احمد نجفی، بازیگر سینما و عضو شورای عالی سینما نیز در این زمینه به اظهار نظر پرداخت و خبر از دخالت این شورا در این موضوع داد. به گفته نجفی «در نظر داریم در اولین فرصت در شورای عالی سینما و سازمان سینمایی به موضوع موسسات سینمایی که غیر قانونی فعالیت می کنند و چنین مسائلی در آنجا مطرح می شود بپردازیم و به نوعی رسیدگی کنیم.»

به هرحال همچنان باید منتظر ماند و دید این پرونده‌سازی برای سینما و سینماگران ایرانی در نهایت به کجا خواهد رسید.

خبرهای کوتاه

با آغاز اکران فیلم «نارنجی‌پوش» به ابتکار پخش‌کننده فیلم، در برخی از سینماهای نمایش‌دهنده کارکنان سینما با پوشیدن لباسهای نارنجی مشابه لباس بازیگران فیلم، به تبلیغ برای فیلم پرداختند. «نارنجی‌پوش» نمایش عمومی خود را با در اختیار گرفتن ۲۵ سینما از روز چهارشنبه آغاز کرد.

بنر فیلم «قلاده‌های طلا» بر سردر سینما آفریقا که به نشانه اعتراض به آن رنگ سبز پاشیده‌اند.

به گزارش «خبرگزاری فارس» هفته گذشته در همدان برخی با پاشیدن رنگ سبز به روی بنر تبلیغاتی فیلم «قلاده‌های طلا» بر سردر سینما آفریقا این شهر، به اکران این فیلم اعتراض کردند.
در پی شکایت محمد کمالی‌پور، تهیه‌کننده فیلم «شرط اول»، اکبر عبدی و فریدون جیرانی برای بازپرسی به دادگاه احضار می‌شوند. در آخرین قسمت از «برنامه سینمایی هفت» در سال ۹۰، اکبر عبدی میهمان این برنامه بود و در سخنانی تند در هنگام پخش زنده تلویزیونی، کمالی‌پور را متهم به کلاهبرداری کرد. این اتفاق با شکایت کمالی‌پور همراه شد و هم‌اکنون پرونده این ماجرا در بخش جرایم رسانه و هنر کاخ دادگستری در جریان است.

خبرهای تولید

فیلمبرداری فیلم « برلین ۷» به کارگردانی رامتین لوافی در آلمان ادامه دارد. در این فیلم گروهی از بازیگران ایرانی و آلمانی بازی می‌کنند و فیلم به زبان انگلیسی ساخته شده و برای نمایش در ایران دوبله خواهد شد. هفته گذشته بازی مسعود رایگان در نقش یک شخصیت افغانی به نام کریم در این فیلم آغاز شد. « برلین ۷» فیلمی ضدجنگ است که داستان چند مهاجر را روایت می‌کند که بر اثر جنگ عراق، مجبور به مهاجرت شده‌اند. نقش اصلی فیلم را مصطفی زمانی بازی می‌کند و فیلمنامه آن نیز نوشته محمدرضا گوهری است.

با گذشت حدود ۷۰ درصد از کار، فیلمبرداری فیلم «احتمالاً معکوس» به کارگردانی بهرام توکلی در تهران ادامه دارد. گروه این روزها در لوکیشنی در اطراف میدان تجریش تهران مشغول به کار هستند. این فیلم به شکل همزمان توسط بهرام دهقانی تدوین می‌شود و بازیگرانی چون ترانه علیدوستی، صابر ابر و سحر دولتشاهی در آن بازی می‌کنند.

خبرهای اکران

سرانجام هفته گذشته نمایش فیلم‌های جنجالی نوروز در سینماها به پایان رسید و با چند روز تاخیر سرانجام از روز شنبه نمایش عمومی فیلم «گشت ارشاد» نیز متوقف شد و فیلم «چگونه میلیاردر شدم» ساخته علی عبدالعلیزاده جایگزین آن شد. «نارنجی‌پوش» ساخته داریوش مهرجویی نیز از روز چهارشنبه نمایش خود را آغاز کرد و از فردا نیز فیلم «فتیله و ماه‌پیشونی» با توجه به پائین افتادن کف فروش‌اش به نمایش عمومی خود پایان داده و فیلم «سیب و سلما» ساخته حبیب بهمنی جایگزین آن می‌شود.

پوستر فیلم «نارنجی‌پوش» ساخته داریوش مهرجویی که از چهارشنبه گذشته نمایش عمومی خود را آغاز کرد.

اما در جدول اکران، «گشت ارشاد» با فروشی حدود یک میلیارد و ۵۴۰ میلیون تومان پرفروش‌ترین فیلم اکران نوروز بود. «قلاده‌های طلا» نیز با فروشی حدود یک میلیارد و ۴۰ میلیون تومان دومین فیلم پرفروش سینماهای تهران است که با توجه به ادامه داشتن اکران آن، همچنان امید دارد که بتواند «گشت ارشاد» متوقف شده را پشت سر بگذارد. «انتهای خیابان هشتم» دیگر فیلم اکران نوروز ۹۰ نیز بعد از حدود یک ماه نمایش عمومی توانسته نزدیک به ۵۰۰ میلیون تومان فروش کند. «فتیله و ماه‌پیشونی» نیز در همین مدت زمان نمایش تنها توانست تا حدود ۱۵۰ میلیون تومان فروش داشته باشد و به نظر می‌رسد در ‌‌نهایت با فروشی کمتر از ۲۰۰ میلیون تومان باید از سینما‌ها خداحافظی کند.

اما «نارنجی‌پوش» آغاز خوبی داشته است و در نخستین روزهای اکران در برخی از سینماهای نمایش‌دهنده، کار به سانسهای اضافه کشیده است. این فیلم در چهار روز اول نمایش عمومی خود توانست تا حدود ۸۵ میلیون تومان فروش کند و دست‌اندرکاران آن امیدوارند که در روزهای آینده به فروش آن افزوده شود.

حاشیه هفته: کشف منتقد هفت!

«برنامه تلویزیونی هفت» جمعه شب گذشته بخش نقد فیلم خود را اختصاص داد به فیلم «قلاده‌های طلا» ساخته ابوالقاسم طالبی.

در این برنامه برخلاف روال معمولش منتقد برنامه، مسعود فراستی با لحنی مهربان به تعریف از ساخته طالبی پرداخت. این تعریف و تمجید‌ها به حدی بود که حتی خود طالبی را نیز به شگفتی واداشت و او یکی دوباری در برابر تعریف‌های او به طنز گفت: «نه، وجدان داره!»

این در حالی‌ست که فراستی معمولاً آثار شاخص سینمای ایران را فیلم‌هایی بی‌ارزش می‌خواند و در این اظهار نظر خود حتی فیلمی مانند «جدایی نادر از سیمین» را هم بی‌نصیب نگذاشته است.
اما جالب‌ترین قسمت این ماجرا، بخش آغازین سخنان فراستی بود که گفت «قلاده‌های طلا» فیلمی سفارشی نیست که مثلاً به سفارش وزارت اطلاعات ساخته شده باشد و مشخص است فیلمساز دغدغه داشته است! و این «دغدغه داشتن» حسن فیلم است، چرا که فیلمسازان ایرانی در ساخته‌هایشان «دغدغه» ندارند!

مسعود فراستی در «برنامه تلویزیونی هفت»: مشکل عمده فیلم‌های امروز سینمای ایران این است که فیلمسازان دغدغه ندارند.

حرف ایشان به نوعی غلط نیست، اما گویا جناب فراستی فراموش کرده‌اند که درست است شاید فیلمساز گرانقدر سفارش نگرفته، اما ایشان خود عضو وزارت اطلاعات است، هرچند خود ایشان در همین برنامه زنده تلویزیونی ادعا و افتخار کنند که «سرباز گمنام» نیستند و سرباز مشهورند! دست‌کم ایشان آنقدر نزدیکی داشته‌اند که به نقل از تازه‌ترین گفتگوی محمد نوریزاد با سایت «جرس»، «یکی از بچه‌ها» جزئیات ترور شاپور بختیار را برایش تعریف کند و یا هرگاه اراده کند بتواند به دیدار شخص وزیر اطلاعات برود و درباره پروژه تازه‌اش با او صحبت کند و فیلم‌ها و اسنادی در اختیارش قرار بگیرند که به سادگی در اختیار دیگران قرار داده نمی‌شود.

آیا در بین فیلمسازان ایرانی تنها ایشان بودند که دغدغه حوادث بعد از انتخابات را داشتند؟ آیا امکانات و حمایت‌هایی که در اختیار طالبی قرار گرفت، در دسترس دیگر فیلمسازان هم هست؟ مگر یک فیلمساز ایرانی به‌ خاطر پرداختن به همین «دغدغه‌ها» بازداشت، محکوم و از فیلمسازی محروم نشد؟ شما که مشکل سینمای ایران را دغدغه نداشتن فیلمسازانش می‌دانید، می‌شود توضیح دهید آیا فیلمسازان ایرانی می‌توانند با فراغ دل به دغدغه‌هایشان بپردازند؟ در این سال‌ها کدام فیلمساز ما توانسته است چنین کند و مشکلی برایش به‌وجود نیاید؟ بیضایی؟ تقوایی؟ پناهی؟ اصلاً همه اینها به کنار، حتی فیلمساز کاملاً موافق با نظامی چون ابراهیم حاتمی‌کیا هم امروز نمی‌تواند راحت به دغدغه‌هایش بپردازد و فیلم به فیلم مشکلاتش بیشتر می‌شود، آن‌وقت در این شرایط شما از کدام دغدغه صحبت می‌کنید؟ مشکل از فیلمسازان بی‌دغدغه است یا کسانی که به آنها اجازه پرداختن به دغدغه‌هایشان را نمی‌دهند؟

در همین زمینه:
::مجتبا یوسفی‌پور در زمانه::

پایان جشنواره فیلم فجر و جای خالی اصغر فرهادی

Mon, 13 Feb 2012 23:48:57 +0000

گزارش هفتگی از سینمای ایران

مجتبا یوسفی‌پور

مجتبا یوسفی‌پور - سرانجام روز یکشنبه ‌سی‌امین جشنواره فیلم فجر با برگزاری مراسمی در تالار وحدت تهران و معرفی برگزیدگانش به کار خود پایان داد و سال سینمایی تازه‌ای آغاز شد.

در گزارش این هفته نگاهی داریم به هفته دوم این جشنواره، معرفی برگزیدگان بخش‌های مختلف و همچنین آخرین خبرها از آغاز به کار سازمان سینمایی کشور. در حاشیه هفته نیز نگاهی داریم به ماجرای پرمخاطب‌ترین فیلم جشنواره امسال یعنی "قلاده‌های طلا".

آغاز به کار سازمان سینمایی

سرانجام شایعه‌ها به حقیقت تبدیل شدند و در گرماگرم روزهای جشنواره فیلم فجر، با حکم محمد حسینی، وزیر ارشاد اسلامی، در مراسمی ویژه جواد شمقدری به عنوان رئیس سازمان سینمایی کشور معرفی شد.

در این مراسم که در روز ۱۸ بهمن‌ماه با مجری‌گری جهانگیر الماسی، بازیگر سینما برگزار شد، جمعی از مسئولان و سینماگران حضور داشتند. در بخشی از مراسم محمد حسینی، وزیر ارشاد در ارتباط با دلایل به‌وجود آمدن سازمان سینمایی گفت: "ما ظرفی داشتیم که در درون آن وظایفی تعریف شده بود و حالا مظروف ما توسعه یافته است و فعالیت‌های سینمایی در آن نمی‌گنجد. حالا معاونت باید ارتقای جایگاه پیدا کند و با شکل‌گیری سازمان سینمایی روز به روز دستاوردهای جدیدی را در سینما شاهد باشیم. باید بپذیریم که معنای این‌ها دولتی کردن سینما نیست."

جدا از وزیر ارشاد و فرهنگ اسلامی، جواد شمقدری نیز در سخنان و مصاحبه‌های خود تأکید کرده است که هدف از تأسیس این سازمان "دولتی کردن سینما" نیست. شمقدری در سخنرانی خود در این جلسه راه‌اندازی این سازمان را حاصل پیگیری‌های وزیر ارشاد و دستور شخص محمود احمدی‌نژاد، رئیس جمهور ایران عنوان کرد.

محمد حسینی وزیر ارشاد اسلامی: معاونت باید ارتقای جایگاه پیدا کند و با شکل‌گیری سازمان سینمایی روز به روز دستاوردهای جدیدی را در سینما شاهد باشیم. باید بپذیریم که معنای این‌ها دولتی کردن سینما نیست.

به گفته شمقدری در حالت فعلی رئیس سازمان سینمایی در جایگاه معاون وزارت ارشاد قرار دارد. اما سه معاونت در این سازمان ترکیب شده‌اند. یکی از این معاونت‌ها، معاونت نظارت و ارزشیابی وزارت ارشاد است که به گفته شمقدری "پیش از این پروانه ساخت و نمایش در اداره کل نظارت و ارزشیابی صادر می‌شد. ما دیگر با تأسیس سازمان سینمایی نظارتی در این بخش نداریم و ساز و کار آن با بخش خصوصی به طور مستمر ادامه پیدا می‌کند."

با این‌حال سازمان سینمایی همچنان دارای سه معاونت خواهد بود. یکی از این معاونت‌ها، معاونت امور فعالیت‌های سمعی و بصری است که وظایفی مشابه حوزه مدیر کل نظارت و ارزشیابی خواهد داشت. دیگر معاونتی که در سازمان سینمایی فعالیت خواهد کرد، معاونت بودجه و پشتیبانی است.
روز بعد از این مراسم جواد شمقدری در "برنامه تلویزیونی هفت" حاضر شد و به سؤالات فریدون جیرانی مجری این برنامه در ارتباط با سازمان سینمایی پاسخ داد. در بخشی از این گفت‌وگو شمقدری اشاره کرد که سعی دولت بر این است که از این پس برخی از مسئولیت‌ها را از دوش خود برداشته و به بخش خصوصی واگذار کند. بخشی از این مسئولیت‌ها در حوزه صدور مجوز و پروانه ساخت خواهد بود. همان‌گونه که شمقدری گفته است، در این بخش سعی می‌شود با تهیه‌کنندگانی کار شود که بیشتر بتوانند اعتماد دولت را جلب کنند.

جواد شمقدری در مراسمی رسمی حکم ریاست سازمان سینمایی کشور را از محمد حسینی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی دریافت کرد.

شمقدری افزوده است که "تلاش می‌کنیم به سمتی برویم که ۵۰ تهیه‌کننده به عنوان امین نظام مسئولیت کنترل خطوط قرمز در فیلم‌ها را بر عهده داشته باشند."

در این حالت مسئولیت آثار سینمایی به عهده تهیه‌کننده و کارگردان خواهد بود و آنگونه که شمقدری اشاره کرده است، دیگر از این پس قرار نیست برای مثال مجلس از وزیر ارشاد در ارتباط با ساخت فیلمی پرسش کند، بلکه با توجه به تشکیل دادگاهی ویژه، این کارگردان و تهیه‌کننده هستند که باید پاسخگو باشند و در صورتی که شکایتی علیه اثر آنها به دادگاه ارائه شود، باید در دادگاه حضور یابند و جوابگو باشند. در همین گفت‌وگو شمقدری اشاره کرد که در حال حاضر سه سینماگر برای ساخته‌هایشان به این دادگاه احضار شده‌اند.

با آنکه سازمان سینمایی به شکل رسمی آغاز به کار کرده است، اما هنوز ماهیت و چگونگی کار آن برای بسیاری از اهالی سینما مبهم است. رئیس سازمان نیز در مصاحبه‌های تلویزیونی و مطبوعاتی خود به پاسخ‌هایی سربسته اکتفا کرده و وعده داده است تا به زودی اطلاعات بیشتر و روشن‌تری را ارائه دهد. اما آنچه تا اینجا از گفته‌های شمقدری استنباط شده، حکایت از نظارت بیشتر دولت بر سینما دارد، چنانکه این مسئله حتی مسعود فراستی، منتقد "برنامه تلویزیونی هفت" را نیز به صدا درآورد که "آقایان حتی می‌خواهند بر برنامه هفت هم نظارت داشته باشند!"

جشنواره فیلم فجر: اختتامیه بخش بین‌الملل

دوشنبه هفته گذشته بخش بین‌الملل جشنواره فیلم فجر به کار خود پایان داد و در بخش‌های مختلف برندگان نهایی به این ترتیب معرفی شدند:

در بخش مسابقه سینمای بین‌الملل یا جام جهان‌نما سیمرغ بلورین بهترین فیلم به رشید بوشارب و ژان برآ برای فیلم "عمر قاتل من است" از فرانسه تعلق گرفت. ماریوس هولست برای فیلم "سلطان جزیره شیطان" محصول مشترک نروژ، فرانسه، سوئد و لهستان جایزه بهترین کارگردانی را از آن خود کرد و سیمرغ بلورین بهترین فیلمنامه نیز به رشید بوشارب و اولیویر لورل برای فیلم "رود لندن" اهداء شد.

داریوش مهرجویی برای فیلم "نارنجی پوش" جایزه بهترین فیلم بخشهای سینمای آسیا و بین‌الادیان جشنواره را دریافت کرد.

درک تید برای بازی در فیلم "صدای تیره" ساخته بهروز افخمی دیپلم افتخار بهترین بازیگری را گرفت و دیپلم افتخار بهترین دستاورد هنری یا فنی نیز به علیرضا زرین‌دست برای فیلمبرداری فیلم "ملکه" از ایران تعلق گرفت.

در بخش سینمای آسیا داریوش مهرجویی برای فیلم "نارنجی‌پوش" سیمرغ بلورین بهترین فیلم را دریافت کرد. این فیلم همچنین توانست جایزه بهترین فیلم بخش "بین‌الادیان" را به دست آورد. سیمرغ بهترین کارگردانی به بانمی تاکاشی از ژاپن برای فیلم "پرونده هاکامادا" و سیمرغ بلورین بهترین فیلمنامه نیز به جانگ جین از کره جنوبی برای فیلم "آسمان عشاق" تعلق گرفت.

شیرین یزدان‌بخش از ایران نیز موفق شد برای بازی در فیلم "بوسیدن روی ماه" دیپلم افتخار بهترین بازیگری را از آن خود کند. جایزه ویژه دستاوردهای فنی و هنری این بخش نیز به فیلم "۱۱ گل " از کشور چین رسید.

"روزهای زندگی" فیلمی که بیشترین جوایز جشنواره امسال را از آن خود کرد.

و سرانجام در بخش "سینمای سعادت" جشنواره امسال سیمرغ‌های بهترین فیلم و بهترین کارگردانی به ترتیب به فابین وونیه و اسماعیل فروخی برای فیلم "آزادگان" از فرانسه تعلق گرفتند. پریوش نظریه در بخش بازیگری و مرتضی هدایی در بخش بهترین دستاورد فنی و هنری برای فیلم "در انتظار معجزه" دیپلم افتخار دریافت کردند و سیمرغ بلورین بهترین فیلمنامه نیز به عبدل قدوس‌الامین برای فیلم "ریسمانی نزدیک‌تر از رگ" از لبنان اهدا شد.

جشنواره فیلم فجر: اختتامیه بخش سینمای ایران

امسال مسئولان جشنواره برای جلوگیری از روی دادن مشکلات سال‌های گذشته دست به ابتکار جالبی زدند. در سال‌های قبل معمولاً ازدحام جمعیت در روز اختتامیه مشکلاتی برای ورود سینماگران به سالن ایجاد می‌کرد و گاه حتی نامزدها نیز برای حضور در سالن دچار مشکل می‌شدند. امسال دبیر جشنواره از تمامی نامزدهای جشنواره دعوت کرد تا پیش از آغاز مراسم در هتل لاله تهران حاضر شوند و پس از برگزاری یک مراسم پذیرایی ساده به تالار وحدت، محل برگزاری اختتامیه جشنواره اعزام شوند. سینماگرانی چون چون مانی حقیقی، شیرین یزدان‌بخش، ویشکا آسایش، پانته‌آ بهرام، علی قوی‌تن، ترانه علیدوستی، پیمان معادی، رضا عطاران، علی عطشانی، مهدی صباغ‌زاده، جهانگیر الماسی، پرویز شیخ‌طادی، سعید راد، یکتا ناصر، منوچهر هادی، سید هادی منبتی ، مصطفی کیائی و هنگامه قاضیانی از کسانی بودند که در این مراسم حاضر شدند و به همراه کاروان ویژه اختتامیه جشنواره به تالار وحدت رفتند.

سعید راد دیپلم افتخار بهترین بازیگری مرد را دریافت کرد.

مراسم با کمی تاخیر آغاز شد. در بخش فیلم‌های مستند مانی حقیقی برای فیلم "مهرجویی: یک کارنامه ۴۰ساله" سیمرغ بلورین بهترین کارگردانی را از آن خود کرد. سیمرغ بلورین بهترین فیلم مستند نیز به فتح‌الله امیری برای فیلم "در جست‌وجوی پلنگ" رسید و هیأت داوران جایزه ویژه خود را به فیلم "بهترین مجسمه دنیا" ساخته حبیب احمدزاده اهداء کردند.

در بخش "نگاه نو" و یا مسابقه سینمای ایران نیز رضا عطاران سیمرغ بلورین بهترین کارگردانی را برای فیلم "خوابم می‌آد" دریافت کرد و فیلم "گیرنده" نیز به عنوان بهترین فیلم، سیمرغ بلورین این بخش را از آن خود کرد. در دیگر بخش‌ها، دیپلم افتخار بهترین فیلمنامه به فیلم "گیرنده"، دیپلم افتخار بهترین بازیگر مرد به سعید راد برای فیلم "گیرنده" و دیپلم افتخار بهترین بازیگر زن به مهناز افشار برای فیلم "برف روی کاج‌ها" اهدا شد. ناصر گیتی‌جاه در بخش بازیگری و مانلی شجاعی‌فر در بخش کارگردانی نیز لوح تقدیر دریافت کردند. همچنین فیلم "فیلا دلفی" لوح تقدیر بهترین دستاورد هنری و فنی و فیلم "تهران ۱۵۰۰" دیپلم افتخار بهترین جلوه‌های رایانه‌ای را از آن خود ساختند.

اما در بخش مسابقه سینمای ایران یا مهمترین بخش جشنواره فیلم فجر، فیلم "روزهای زندگی" ساخته پرویز شیخ‌طادی که در ۱۴ رشته نامزد دریافت سیمرغ بلورین بود، توانست به همراه فیلم "ضد گلوله" دیپلم افتخار بهترین فیلم جشنواره سی‌ام را از آن خود کند. جشنواره امسال در این بخش هیچ فیلمی را شایسته دریافت سیمرغ بلورین ندانست.

پرویز شیخ‌طادی کارگردان فیلم "روزهای زندگی"، بهترین کارگردان جشنواره سی‌ام فجر

"روزهای زندگی" همچنین توانست سیمرغ بلورین رشته‌های بهترین کارگردانی برای پرویز شیخ‌طادی، بهترین بازیگر زن برای هنگامه قاضیانی، بهترین فیلمبرداری به امیر کریمی، بهترین جلوه‌های میدانی برای محسن روزبهانی، بهترین چهره‌پردازی برای عباس صالحی و دیپلم افتخار بهترین صداگذاری برای فرامرز ابوالصدق را نیز به دست آورد. مصطفی کیایی نیز برای فیلم "ضد گلوله" سیمرغ بلورین بهترین فیلمنامه این دوره از جشنواره را دریافت کرد. در دیگر بخش‌ها فرهاد اصلانی سیمرغ بهترین بازیگر مرد، اکبر عبدی سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش مکمل مرد و یکتا ناصر سیمرغ بلورین بهترین بازیگر نقش مکمل زن را به دست آوردند. بهناز جعفری هم برای بازی در فیلم "تلفن همراه رئیس جمهور" دیپلم افتخار بازیگری دریافت کرد. آخرین ساخته داریوش مهرجویی یعنی فیلم "نارنجی‌پوش" نیز جوایز بهترین تدوین و جایزه ویژه هیأت داوران را از آن خود کرد.

سه فیلم "انتظار معجزه"، "شور شیرین" و "ملکه" نیز به ترتیب جوایز ویژه دبیر جشنواره، بهترین فیلم از نگاه ملی و فیلم برگزیده تماشاگران بخش بین‌الملل جشنواره را به دست آوردند و فیلم "برف روی کاج‌ها" ساخته پیمان معادی نیز سیمرغ بلورین بهترین فیلم از نگاه تماشاگران را برد.

جشنواره فیلم فجر: چند حاشیه کوتاه

پرویز شیخ‌طادی بعد از دریافت سیمرغ بلورین خود آن را به ابوالقاسم طالبی کارگردان فیلم "قلاده‌های طلا" اهدا کرد. بعد از این اقدام، محمد حسینی، وزیر ارشاد اسلامی با پس دادن جایزه شیخ‌طادی به او، گفت که به پاس این کار سیمرغی جداگانه به طالبی اهدا خواهد شد. شیخ‌طادی در هنگام دریافت جایزه خود گفت: "دلم می‌خواست ده سیمرغ وجود داشت تا آنها را به پیشکسوتانی بدهم که اینجا حضور دارند."

اکبر عبدی در هنگام دریافت جایزه بهترین بازیگری: من باید این جایزه را برای بازی در فیلم "ای‌ ایران" می‌گرفتم، به خاطر حضور در فیلم فهیم‌ترین کارگردان سینمای ایران که دو سال به طول انجامید.

اکبر عبدی که امسال جایزه بهترین بازیگر مرد مکمل را برد، با "زنجیر پای تابوت خواندن" جایزه‌اش، در این ارتباط گفت: " من باید این جایزه را برای بازی در فیلم «ای‌ ایران» می‌گرفتم، به خاطر حضور در فیلم فهیم‌ترین کارگردان سینمای ایران که دو سال به طول انجامید (...) من جایزه‌ام را بارها و بارها از مردم گرفته‌ام، اما این جایزه را باید برای «آدم‌برفی» می‌گرفتم که اصلاً به بخش مسابقه راه نیافت." او که با زبان طنز سخن می‌گفت دلیل دریافت جایزه را "همراه بودن آن با ماشین" عنوان کرد.

پیمان معادی نیز بعد از دریافت جایزه بهترین فیلم از دید تماشاگران گفت: "صحبت خاصی ندارم، من برای ده سال آینده‌ام از شما مردم خوبم سیمرغ بلورین، جایزه و انرژی گرفتم. من برای سینمای ایران هستم و در این سینما می‌مانم. دوست دارم در این زمان جای اصغر فرهادی را خالی کنم." این سخنان معادی حاضران در سالن را به تشویق واداشت.

یکتا ناصر در هنگام دریافت جایزه خود گفت: "کاش در این جمع و این بالا یک خانم هم حضور داشت تا وقتی ما خانم‌ها به روی صحنه می‌آئیم بتوانیم با کسی دست بدهیم و انرژی خود را تخلیه کنیم."

فرهاد اصلانی که به علت بازی در سریال "ساخت ایران" در خارج از کشور به سر می‌برد نتوانست برای دریافت جایزه خود حاضر شود و به جای او دخترش به روی صحنه رفت و این جایزه را گرفت.

اکبر عبدی، مانی حقیقی، سعید راد، ناصر گیتی‌جاه و رضا عطاران از سینماگرانی بودند که حضورشان بر روی صحنه با تشویق شدید تماشاگران روبرو شد.

خبرهای اکران

از این هفته با پایان سی‌امین جشنواره فیلم فجر بار دیگر سینماها نمایش عمومی فیلمها را به روال همیشگی آغاز می‌کنند. چهار فیلم جدید از روز یکشنبه نمایش عمومی خود را در سینماهای تهران آغاز کردند.

زنده‌یاد خسرو شکیبایی با فیلم "شب" بار دیگر به پرده سینما‌ها بازگشت

در گروه سینمایی آزادی فیلم "ساعت شلوغی" ساخته آرش معیریان جایگزین فیلم "پرنده‌باز" شد. در این فیلم بازیگرانی چون سحر قریشی، شاهرخ استخری، بهنوش بختیاری، پژمان بازغی و فتحعلی اویسی بازی کرده‌اند. در خلاصه داستان فیلم آمده است که "ساعت شلوغی" ملودرامی اجتماعی است که داستان زن و مرد جوانی را روایت می‌کند که زیر یک سقف اما جدا از یکدیگر زندگی می‌کنند.
فیلم "شب" ساخته رسول صدرعاملی دیگر فیلمی است که از این هفته در گروه سینمایی عصر جدید به جای فیلم "پاریس تا پاریس" بر روی پرده رفت. "شب" از ساخته‌های قدیمی صدرعاملی است و اکران آن این فرصت را برای تماشاگران فراهم می‌کند تا بعد از مدت‌ها بار دیگر تصویر زنده‌یاد خسرو شکیبایی را بر پرده سینماها ببینند. علاوه بر شکیبایی، عزت‌الله انتظامی و امین حیایی دیگر بازیگران اصلی این فیلم هستند. فیلمنامه فیلم توسط کامبوزیا پرتوی بر اساس طرحی از اصغر فرهادی نوشته شده است و داستان گروهبانی است که برای تحویل مجرمی سابقه‌دار به زندان یکی از شهرستان‌ها، مجبور می‌شود تا به همراه مجرم شبی را در مشهد بگذراند.

دیگر فیلم تازه اکران فیلم "قبرستان غیرانتفاعی" با بازی علیرضا خمسه، دانیال عبادی، ستاره اسکندری، بهنوش بختیاری و حامد بهداد است. محسن دامادی این فیلم کمدی را کارگردانی کرده و داستان آن ماجرای ساختن یک قبرستان غیرانتفاعی در حاشیه شهر تهران است.

علی مصفا و لیلا حاتمی در نمایی از فیلم "چیزهایی هست که نمی‌دانی" از فیلم‌های تازه اکران
و بالاخره آخرین فیلمی که از این هفته نمایش عمومی خود را آغاز کرد "کنسرت روی آب" ساخته جهانگیر جهانگیری بود. این فیلم در گروه سینمایی آفریقا به روی پرده رفته است و بازیگرانی چون حمید لولایی، فرزاد فرزین، علیرضا اوسیوند، فلور نظری و احمد پورمخبر در آن بازی کرده‌اند. داستان فیلم درباره جوانی است که آرزو دارد تا روزی بر عرشه یک کشتی در خلیج فارس، ترانه‌ای درباره خلیج فارس بخواند.

همچنین از فردا چهارشنبه فیلم سینمایی "چیزهایی هست که نمی‌دانی" ساخته فردین صاحب‌الزمانی در ۹ سینمای تهران به روی پرده خواهد رفت. در این فیلم بازیگرانی چون علی مصفا، مهتاب کرامتی و لیلا حاتمی بازی کرده‌اند و داستان آن درباره علی، راننده آژانسی است که دچار انزوا شده است و سیما، دوست و همکلاس قدیمی او سعی می‌کند او را از این انزوا بیرون بیاورد.

حاشیه هفته: قلاده‌های طلا و جذب مخاطب

گویا امسال مسئولان سینمایی سعی کرده‌اند تا از تمامی تجربیات خود استفاده کنند تا دیگر بار شاهد اتفاقی مشابه آنچه سال گذشته رخ داد نباشند. نمونه آن هم درس گرفتن از تجربه تلخ شکست نمایش فیلم "پایان‌نامه" در جشنواره سال گذشته بود. تجربه‌ای که امسال برای نمایش فیلم "قلاده‌های طلا" خوب به کار گرفته شد.

"قلاده‌های طلا" از چندین روز پیش از آغاز جشنواره خبرساز شد. اول که اعلام شد دچار ممیزی شده است و قرار است تا اصلاحاتی بر فیلم وارد شود. بعدتر، ابوالقاسم طالبی کارگردان فیلم اعلام کرد که فیلم رسماً توقیف شده و دلیل آن فشار از جانب سازمانی خارج از وزارت ارشاد است. اینگونه که عوامل فیلم گفته‌اند، داستان فیلم در ارتباط با حوادث بعد از انتخابات ریاست جمهوری ایران است و فیلم داستان حضور یک فرد نفوذی در رده‌های بالای سازمان اطلاعات ایران را به تصویر می‌کشد، گویا این موضوع باعث شده تا وزارت اطلاعات با نمایش فیلم مشکل پیدا کند. بعد از آغاز جشنواره سرانجام گفته شد که این فیلم قرار است تا در بخش خارج از مسابقه جشنواره به نمایش درآید.

نمایی از "قلاده‌های طلا" فیلمی که تبدیل به پرمخاطب‌ترین فیلم جشنواره شد

اولین نمایش عمومی فیلم بازتاب‌هایی منفی در پی داشت و همین مسئله باعث شد که نمایش بعدی فیلم در برج میلاد و برای اهالی مطبوعات و رسانه لغو شود. اما سرانجام فیلم در سالن رسانه‌ها نیز به نمایش درآمد و این شایعات و بازی تبلیغاتی توقیف فیلم باعث شد تا همه برای تماشای فیلم هجوم ببرند و برخلاف فیلم "پایان‌نامه" که سال قبل با سالن خالی و فریادهای اعتراض تماشاگران روبرو شد، امسال "قلاده‌های طلا" به یکی از پربیننده‌ترین فیلم‌های جشنواره تبدیل شد و رکورد بیشترین میزان تماشاگر را با توجه به تعداد محدود سانس‌های نمایش از آن خود کرد.

از سوی دیگر تلویزیون و به‌ویژه "برنامه سینمایی هفت" نیز برای فیلم کم نگذاشتند و تقریباً تمامی منتقدان حاضر در این برنامه از فیلم تعریف کردند. تا اینجا که سیستم تبلیغاتی فیلم خوب عمل کرده است و همچنان بسیاری مشتاق دیدن این فیلم هستند، تنها باید منتظر ماند که فیلم به اکران عمومی درآید و دید آیا فیلم واقعاً ارزش این همه هیاهو را داشته است یا خیر؟

در همین زمینه:
::گزارش‌های سینمایی مجتبا یوسفی‌پور در رادیو زمانه::

سینما به عنوان ابزار جنگ!

Tue, 07 Feb 2012 08:53:04 +0000

گزارش هفتگی از سینمای ایران

مجتبا یوسفی‌پور

مجتبا یوسفی‌پور - از چهارشنبه گذشته سی‌امین جشنواره فیلم فجر آغاز به کار کرد و طبعاً خبرهای مربوط به این جشنواره در صدر اخبار سینمایی قرار گرفتند. در گزارش این هفته مروری داریم بر خلاصه مهم‌ترین خبرها و آنچه در روزهای گذشته در این جشنواره اتفاق افتاد.

نیز نگاهی داریم به تازه‌ترین خبرها از تشکیل سازمان سینمایی کشور و همچنین طرح اکران فیلم‌های خاص و چون همیشه آخرین خبرهای کوتاه تولید و اکران سینمای ایران در هفته گذشته. در حاشیه هفته هم به نگاهی می‌پردازیم که سینما را ابزار جنگ می‌داند.

جشنواره فیلم فجر: افتتاحیه

بعد ‌از ظهر چهارشنبه، سی‌امین جشنواره فیلم فجر با برگزاری مراسم افتتاحیه در تالار وحدت تهران آغاز به کار کرد.

گویا امسال مسئولان جشنواره تمام و کمال تلاششان را کرده‌اند تا همه چیز منظم و برنامه‌ریزی‌شده برگزار شود تا دست‌کم در این زمینه جشنواره‌ای متفاوت با دوره‌های قبل برگزار کرده باشند.
اولین نکته افتتاحیه امسال، برگزاری مراسم "فرش آبی" برای تجلیل از فیلمسازان در هنگام ورود به سالن مراسم بود. این‌گونه که پیداست بعد از اظهارنظرهای تند و موضع‌گیری‌های مسئولان سینمایی نسبت به برگزاری مراسم "فرش قرمز" فیلم‌ها در ماه‌های قبل، مسئولان به این نتیجه رسیدند که با تغییر رنگ فرش از قرمز به آبی، می‌توان این مراسم را بدون هیچ مشکلی برگزار کرد.

در شروع مراسم امسال، دبیر جشنواره محمد خزاعی با حضور در "کوچه انقلاب" در محوطه تالار وحدت، از سینماگرانی که با اتوموبیل‌های سفید و سیاه پرشیا به جشنواره می‌آمدند استقبال کرد و سینماگران با عبور از برابر مردم علاقمند جمع‌شده در برابر تالار وحدت و با گذر از روی "فرش آبی" مراسم وارد تالار شدند.

مهناز افشار، پیمان معادی و ویشکا آسایش هنگام عبور از روی فرش آبی مراسم افتتاحیه

مراسم امسال با تنها حدود یک‌ساعت تأخیر آغاز شد و به تعبیر برگزارکنندگان جشنواره سال نو سینمای ایران در ساعت ۳۵. ۱۸ دقیقه تحویل و موسیقی ویژه تحویل سال نیز نواخته شد. اجرای مراسم امسال را محمدرضا شهیدی‌فر، مجری شناخته شده تلویزیون بر عهده داشت و چون همیشه مراسم ترکیبی بود از سخنرانی‌های وزیر ارشاد، معاونت سینمایی و دبیر جشنواره به همراه برگزاری مراسمهای بزرگداشت و البته نمایش کلیپهای گوناگون: از سی سال سینمای ایران تا معرفی فیلم‌های جشنواره و داوران. البته اجرای زنده دو گروه موسیقی نیز بخشهای دیگر این مراسم بودند.

اما سخنرانی‌های امسال چند نکته قابل اشاره داشتند. جواد شمقدری، معاونت سینمایی وزارت ارشاد از افتتاح مرکز استراحتگاه سالمندان سینما در سال آینده خبر داد. او همچنین اشاره کرد که در جشنواره امسال ۹ فیلم سیاسی وجود دارد. او در همین زمینه گفت: "البته عده‌ای تلاش می‌کنند فضای سیاسی را بر جشنواره حاکم کنند، اما حوزه فرهنگ از سینما فراتر است. فرهنگ بر حوزه‌های دیگر تسلط دارد. همین که فیلمی مجوز ساخت و نمایش می‌گیرد زیر چتر نظام است و صلاح نیست آنها را از دایره نظام خارج کنیم."

محمد حسینی وزیر ارشاد اسلامی نیز در سخنان کوتاه خود به آغاز به کار سازمان سینمایی کشور اشاره کرد که بعدتر در همین گزارش به آن خواهیم پرداخت.

در ادامه این مراسم از پنج‌تن از پیشکسوتان سینمای ایران نیز تقدیر شد. داوود رشیدی (بازیگر)، جمال شورجه (فیلمساز)، علیرضا زرین‌دست (فیلمبردار)، حسین زندباف (تدوینگر) و محمد بزرگ‌نیا (کارگردان) سینماگرانی بودند که بعد از نمایش فیلم‌های ویژه ساخته شده جهت تقدیر از آنان، به همراه سازندگان فیلم‌ها بر روی صحنه حضور پیدا کردند و لوح تقدیر خود را دریافت نمودند.

پایان‌بخش مراسم افتتاحیه نیز اجرای موسیقی توسط رضا یزدانی و گروهش بود و بعد از آن میهمانان برای صرف شام به طبقه دوم تالار وحدت هدایت شدند و در انتها با برگزاری مراسم نورافشانی مراسم افتتاحیه جشنواره امسال به پایان رسید.

جشنواره فیلم فجر: حاشیه‌های افتتاحیه

اولین حاشیه افتتاحیه را طراحی بد دکور مراسم رقم زد. در میانه صحنه، دری بر بلندی تعبیه شده بود که با حدود ۳۰ پله کوتاه به صحنه می‌رسید و میهمانان ویژه و برگزیدگان برای آمدن بر روی صحنه در آستانه در ظاهر شده و از پله‌ها پائین می‌آمدند. گویا طراحان دکور به این نکته توجه نکرده بودند که تقریباً تمامی برگزیدگانی که قرار است از این پله‌های طولانی پائین بیایند از پیشکسوتان سینمای ایران و افراد مسن هستند و انجام این کار برایشان آسان نیست. برای همین داوود رشیدی هنگام پائین آمدن از پله‌ها در نیمه‌راه تعادلش را از دست داد و بر زمین افتاد که مجری مراسم به کمک او رفت و او را تا پائین پله‌ها همراهی کرد.

این اتفاق بعدتر با واکنش احترام برومند همسر داود رشیدی روبرو شد. او که در میانه سالن نشسته بود، از جای خود برخاست و در اعتراض به مجری مراسم گفت که باید به مراعات سن همسرش کسی را همراه او می‌کردند و یا خود مجری به استقبالش می‌رفت و در پائین آمدن از پله‌ها او را کمک می‌کرد.

صحنه زمین خوردن داود رشیدی در هنگام پائین آمدن از پله‌های بیشمار دکور افتتاحیه

رشیدی نیز بعد از پائین آمدن از پله‌ها و واکنش به تشویق تماشاگران به سمت محمد حسینی وزیر ارشاد و جواد شمقدری معاونت سینمایی رفت و از آنها تشکر کرد که حسینی نیز به سوی صحنه آمد و شاخه گلی به او داد.

اما مهم‌ترین حاشیه را رشیدی وقتی ساخت که شروع به صحبت کرد. او سخنانش را با گفتن این جمله آغاز کرد که "من، داود رشیدی حائری، عضو خانه سینما هستم." گفتن این جمله تشویق گسترده سینماگران حاضر در سالن را به دنبال داشت. گفتنی است این تاکید بر عضویت خانه سینما، کاری است که در دوره‌ی قبل نیز برخی از سینماگران به منظور حمایت از خانه سینما در برابر سیاست‌های تخریبی معاونت سینمایی در هنگام حضور بر صحنه بیان می‌کردند.

علیرضا زرین‌دست، فیلمبردار قدیمی سینمای ایران نیز هنگام دریافت لوح تقدیر خود با تشکر از برگزاری این مراسم بزرگداشت، ابراز امیدواری کرد که مسئولان برای سینماگرانی چون بهرام بیضایی و ناصر تقوایی که شایسته اینگونه بزرگداشت‌ها هستند نیز مراسمی چنین بگیرد. این سخنان زرین‌دست نیز سینماگران حاضر در سالن را به دست زدن واداشت.

در هنگام تجلیل از جمال شورجه، بعد از پخش کلیپ معرفی او، حسن نجفی سازنده این کلیپ بر روی صحنه حاضر شد و با اشاره به ردیف اول تماشاگران و جایی که محمد حسینی و جواد شمقدری نشسته بودند گفت: "من این فیلم را فقط برای جمال شورجه ساختم و نه خوشایند کسی دیگر (...) جواد شمقدری زندگی من را تباه کرد."

علیرضا زرین‌دست: امیدوارم برای فیلمسازانی چون ناصر تقوایی و بهرام بیضایی نیز بزرگداشت برگزار شود.

در میانه مراسم، گه‌گاه مجری برنامه از برخی از سینماگران داخل سالن می‌خواست تا بایستند و سخنانی در ارتباط با آنها می‌گفت. نام‌ بردن از پیمان معادی و ایستادن او بار دیگر حاضران در سالن را وادار به تشویق کرد.

گفته شده در هنگام ورود سینماگران به سالن برخی با ابراز احساسات علاقمندان حاضر در برابر در ورودی تالار وحدت روبرو می‌شدند که این میان بازیگرانی چون مصطفی زمانی و رضا عطاران بیشترین توجه را برانگیختند و بیش از دیگران تشویق شدند. در نقطه مقابل گویا حضور محمدرضا شریفی‌نیا عکس‌العمل منفی جمعیت حاضر در برابر تالار را در پی داشته است.

اما شاید جالب‌ترین حاشیه جشنواره امسال، پخش بازی فوتبال میان دو تیم استقلال و پرسپولیس در سالن همایشهای برج میلاد بود. شاید بتوان گفت تا کنون در تاریخ هیچ ‌جشنواره سینمایی سابقه نداشته است که به جای نمایش فیلم، برای اهالی رسانه بازی فوتبال پخش کنند، هرچند این پخش زنده با استقبال اهالی مطبوعات و رسانه روبرو شد!

امسال مراسم به طور مستقیم و از طریق اینترنت و همچنین در شبکه متروی تهران نیز پخش شد که با اینکه اعلام شده بود گروهی ۴۰ نفره مسئولیت این پخش زنده را بر عهده دارند، اما در نهایت حاصل کار ناامید‌کننده بود. این پخش زنده دارای ضعف شدید کارگردانی و برنامه‌ریزی بود. تنها برای نمونه اشاره به این نکته بسنده است که در میانه پخش مراسم، چندین‌بار تصویر به گروه اجرایی و مجری در بیرون از سالن قطع می‌شد، آن هم بدون آنکه هیچ‌کدام بدانند که تصویرشان در حال ارسال است! بارها صدای پشت صحنه و به‌ویژه "تست صدا" میکروفون‌ها صدای غالب تصاویر می‌شد و بینندگان مجبور بودند تمرین مجری‌های مراسم و گاه احوالپرسی‌هایشان با رهگذران داخل سالن را به جای مراسم اصلی تماشا کنند!

جشنواره فیلم فجر: فیلم‌ها

با گذشت حدود پنج روز از آغاز جشنواره فیلم فجر، تعدادی از مهم‌ترین فیلم‌هایی که امسال همه منتظر دیدنشان بودند به نمایش درآمدند. تا اینجا آن‌گونه که از نقد و نظر منتقدان حاضر در جشنواره استنباط می‌شود فیلم‌ها نتوانسته‌اند آنچنان که باید نظر مثبت تماشاگران را جذب کنند. کیفیت پائین فیلم‌ها در حدی بوده که بارها منتقدان سینمای ایران در گوشه و کنار در گزارش‌ها و نقدهایشان، از حضور برخی فیلم‌ها در جشنواره امسال ابراز تعجب کرده‌اند.

اما در مجموع نظرات، تا اینجا فیلم‌های "پذیرایی ساده" ساخته مانی حقیقی، "برف روی کاج‌ها" ساخته پیمان معادی، "بوسیدن روی ماه" ساخته همایون اسعدیان، "ضد گلوله" ساخته مصطفی کیایی و "گشت ارشاد" ساخته سعید سهیلی توانسته‌اند بیشتر از دیگر فیلم‌ها نظر مثبت تماشاگران و منتقدان را به خود جلب کنند.

بر اساس آمار ارائه شده از سوی روابط عمومی جشنواره، تا پایان روز سوم از دید تماشاگران جشنواره نیز فیلم "برف روی کاج‌ها" بیشترین نظر مثبت را دریافت کرده است. بعد از این فیلم سه فیلم "بوسیدن روی ماه"، "پل چوبی" و "پذیرایی ساده" به ترتیب دیگر فیلم‌هایی بودند که توانستند بیشترین امتیاز را از سوی تماشاگران در سینماهای مردمی جشنواره به دست آورند.

اما تا اینجا نمایش فیلم‌های جشنواره نیز بی‌حاشیه نبوده‌اند. در جلسه نقد و بررسی فیلم "دوباره با هم" به کارگردانی روزبه حیدری که بدون حضور کارگردان برگزار شد، مانی کسرائیان و سحر قریشی، دو تن از بازیگران فیلم از حضورشان در این فیلم ابراز تأسف کردند و از اهالی رسانه حاضر در سالن معذرت خواستند. نکته دیگر اینکه این فیلم بدون انجام مراحل فنی نهایی به نمایش درآمد و گفته شده در برخی قسمت‌ها مشکل صدا و تدوین داشته است. همین نکته باعث شده تا این سؤال به‌وجود آید که چگونه فیلمی که حتی برای نمایش در جشنواره نسخه نهایی آن آماده نبوده است، توانسته نظر هیأت انتخاب را به خود جلب کرده و به یکی از بخش‌های اصلی جشنواره راه یابد؟

"برف روی کاج‌ها" و "بوسیدن روی ماه": دو فیلم محبوب جشنواره تا امروز

دیگر فیلمی که در جشنواره امسال حاشیه‌ساز شد فیلم "خرس" ساخته خسرو معصومی بود. این فیلم که معصومی آن را بهترین ساخته‌اش تا امروز می‌داند، داستان رزمنده‌ای را به تصویر می‌کشد که وقتی پس از سال‌ها به خانه باز می‌گردد در‌می‌یابد همسرش با مرد دیگری ازدواج کرده است. در جلسه نقد و بررسی این فیلم یکی از خبرنگاران به داستان فیلم اعتراض کرد و آن را خلاق قانون دانست و فیلمساز را متهم کرد که از بی‌اطلاعی مردم سوءاستفاده کرده و داستانی نادرست را ساخته است. معصومی نیز تاکید کرد که با ارائه نامه یک حقوقدان شناخته‌شده به وزارت ارشاد و تائید او توانسته تا مجوز ساخت فیلم را بگیرد و داستان از لحاظ قانونی مشکلی ندارد.

و اما آخرین حاشیه جشنواره ابطال کارت میهمان و اخراج برخی از خبرنگاران زن از سالن نمایش برای اهالی رسانه در برج میلاد بود. به گزارش سایت "سینمای ما" مسئولان جشنواره در روز سوم جشنواره با برخی از خبرنگاران زن به بهانه بدحجابی برخورد کرده و کارت ورود به سالن آنها را باطل کرده‌اند.

سازمان سینمایی در سایه جشنواره فیلم فجر

همانطور که پیشتر نیز گفته شده بود، همزمان با آغاز به کار جشنواره فیلم فجر سازمان سینمایی کشور نیز تقریباً آغاز به کار کرد. البته آن‌گونه که وزیر ارشاد اسلامی، محمد حسینی در سخنرانی مراسم افتتاحیه جشنواره فیلم فجر گفت، آغاز به کار رسمی این سازمان از این هفته خواهد بود. اما ظاهراً برای آماده‌سازی شرایط، مسئولان ارشاد و معاونت سینمایی مناسب‌تر دیده‌اند که تا پیش از راه‌اندازی آن سازمان، با فعال کردن کمیته ساماندهی صنوف سینمایی مقدمات آن را فراهم کنند.

محمد حسینی وزیر ارشاد: سازمان سینمایی از ۱۸ بهمن طی مراسمی با معرفی رئیس این سازمان آغاز به کار می‌کند.

هفته گذشته جواد شمقدری، معاونت سینمایی وزارت ارشاد در محل جدید استقرار کمیته ساماندهی اصناف سینمایی حاضر شد و با اعضای این کمیته گفتگو کرد. حسین زندباف، رئیس این کمیته، در ارتباط با این دیدار و کار این کمیته و ارتباطش با راه‌اندازی سازمان سینمایی به "ایسنا" گفت: "در حال حاضر قرار است سازمان سینمایی کشور تشکیل شود و این سازمان در مرحله تأسیس خود شورای سیاست‌گذاری دارد. طبیعتاً این شورا از آنجا که می‌خواهد مسائل همه سینما را حل کند به کلیات توجه خواهد کرد و نمی‌تواند وارد مسائل جزئی صنوف شود. ما در کمیته قصد داریم راهبردها و مسائل جزئی صنوف را مشخص کرده و به کلیات برسیم تا بتوانیم این کلیات را به سازمان سینمایی ارائه دهیم."

گفته می‌شود قرار است تا ریاست سازمان سینمایی کشور به جواد شمقدری، معاونت سینمایی فعلی وزارت ارشاد واگذار شود. به گفته شمقدری "هنوز حکمی رسمی مبنی بر ریاست این سازمان" به او ابلاغ نشده است.

همچنین ضیا هاشمی، یکی دیگر از اعضای کمیته ساماندهی از واگذاری ساختمان‌های یک و دو خانه سینما به اصناف سینمایی خبر داد. به گفته او "بر اساس اساسنامه خانه سینما، بعد از انحلال این خانه تمامی اموال آن به وزارت ارشاد رسیده و این وزارتخانه درباره آنها تصمیم خواهد گرفت."

و در آخرین خبر نیز روز یکشنبه محمد حسینی وزیر اداره ارشاد اسلامی اعلام کرد که در روز ۱۸ بهمن‌ماه طی مراسمی در برج میلاد رئیس سازمان سینمایی کشور معرفی خواهد شد و این سازمان به شکل رسمی آغاز به کار خواهد کرد.

شیرین و طرح اکران خاص

هفته گذشته سایت اصولگرای "رجا نیوز" با نثر و قالب معمول این سایت به بهانه نمایش فیلم "شیرین" در مطلبی با تیتر "راستی استاد، چرا کار به شیشه شکستن رسید؟" عباس کیارستمی را آماج حمله‌های خود قرار داد. این مطلب که با زبانی تمسخر آمیز از "استقبال منحصر به فرد از فیلم کیارستمی پس از سالها" سخن می‌گفت، خبر می‌داد که نمایش عمومی این فیلم در طرح ویژه اکران فیلم‌های خاص با شکست روبرو شده است و در مقام مقایسه با شکست فاحش فیلم "یوسف پیامبر" ساخته فرج‌الله سلحشور در زمان نمایش عمومی و در دفاع از ساخته سلحشور، نوشت که "این روزها اخبار حکایت از آن دارد که در برخی سالن‌های نمایش‌دهنده‌ی فیلم "شیرین"، تماشاگران برای نشان دادن نارضایتی شدید خود از این فیلم، خواستار استرداد پول خود شده‌اند و حتی در مواردی کار به شکستن شیشه‌ سینما هم کشیده است! جالب آنکه مهم‌ترین مورد این درگیری‌ها، از سینما فرهنگ تهران گزارش شده است؛ جایی که از سال‌های دور به عنوان سینمای مخصوص روشنفکران و مخاطبان خاص سینما شناخته می‌شده است."

چهار بازیگر زن و در چهار نما از فیلم "شیرین" ساخته عباس کیارستمی

از سوی دیگر خبرگزاری "فارس" دیگر وب‌سایت نزدیک به دولت در مصاحبه‌ای با محمد درمنش، مسئول و مجری طرح اکران فیلمهای خاص خبر داد که "در میان فیلم‌هایی که تا‌کنون در طرح مخاطب خاص به اکران درآمده‌اند، «شیرین» عباس کیارستمی با اینکه اثری غیر کلاسیک است، با استقبال بیشتری از سوی مخاطب مواجه شده است."

البته هر دو این وب‌سایت‌ها اخبار و گزارش‌ها را با غرض بازتاب می‌دهند، اما دست‌کم در یکسانی نوع نگاه در هر دو رسانه شکی نیست، کما اینکه معمولاً "رجا نیوز" خبرهای "فارس" را بازنشر می‌کند. اما اینکه در این مورد بخصوص چرا این دو رسانه سر نخ را گم کرده‌اند و یکی‌شان به نعل می‌زند و دیگری به میخ، جای سوال است!

نکته دیگر اینکه در همین مصاحبه درمنش خبر داده است که با پایان دوره اول نمایش فیلم‌های اکران خاص، قرار است تا این طرح آسیب‌شناسی شود و در صورت عدم استقبال تماشاگران از آن، در سال آینده متوقف گردد.

خبرهای کوتاه

یکی از مهم‌ترین‌ خبرهای هفته گذشته اهدای جایزه هانری لانگ‌لوا به فاطمه معتمدآریا، بازیگر ایرانی بود. مراسم اهدای این جایزه دوشنبه شب گذشته در پاریس برگزار شد. بنا به بیانیه اعلام اهداکنندگان "این جایزه به پاس تلاش‌های فاطمه معتمدآریا در راستای ارتقا حرفه سینما، تعهد و حفظ حرمت هنر و تلاشهای فرهنگی به این بازیگر سینمای ایران تقدیم می‌شود."

فاطمه معتمدآریا جایزه هانری لانگ‌لوا را دریافت کرد

فیلم سینمایی "مرهم" ساخته علیرضا داودنژاد از روز چهارشنبه گذشته وارد شبکه نمایش خانگی شد. "مرهم" از جمله فیلم‌هایی بود که در زمان نمایش عمومی بسیاری از فیلمسازان معتبر مانند بهرام بیضایی در حمایت از آن و تشویق مردم به تماشایش دست به قلم بردند و در رسانه‌ها مطالبی منتشر کردند.

سرانجام فیلم "زندگی خصوصی آقا و خانم میم" در جشنواره فیلم فجر به نمایش در خواهد آمد. این فیلم که پیشتر با مشکل برای دریافت مجوز نمایش روبرو شده بود، قرار است امروز سه شنبه در جشنواره به نمایش درآید.

خبرهای تولید

گروه تولید فیلم "ابرهای ارغوانی" به کارگردانی سیامک شایقی همچنان در خیابان‌های تهران مشغول به کار هستند. در این فیلم بازیگرانی چون حسین یاری، هانیه توسلی، بهناز جعفری و رویا تیموریان بازی می‌کنند و در هفته‌های گذشته فیلمبرداری آن در محله‌های سعادت‌آباد و منیریه و میدان‌های شاهپور و بهمن تهران انجام شده است.

حسین یاری در صحنه‌ای از فیلم "ابرهای ارغوانی"

علیرضا داودنژاد فیلمبرداری تازه‌ترین ساخته‌اش "کلاس هنرپیشگی" را به پایان رساند. پیشتر او برای شرکت دادن این فیلم در جشنواره فیلم فجر امسال فرم پر کرده بود که نتوانست در زمان تعیین شده فیلم را تمام کرده و به جشنواره ارائه دهد. در این فیلم نیز چون دیگر آثار سال‌های اخیر داودنژاد اعضای خانواده او یعنی رضا، محمدرضا و زهرا داودنژاد به همراه احترام‌السادات حبیبیان و کبری حسن‌زاده نقش‌های اصلی را بازی کرده‌اند.

ولی‌الله مدنی، تهیه‌کننده، از دریافت پروانه ساخت فیلم "مانی و دلاور" به کارگردانی فرزاد موتمن خبر داد. این فیلم در ژانر کودک ساخته خواهد شد و قرار است فیلمبرداری آن از اردیبهشت ماه سال آینده آغاز شود. فیلم در مرحله پیش‌تولید قرار دارد.

خبرهای اکران

طبعاً از روز چهارشنبه و با آغاز جشنواره فیلم فجر، فروش سینماهای تهران دچار افت شدند. همچنین با توجه به اینکه بسیاری از سینماهای تهران به علت نمایش فیلم‌های جشنواره، نمایش عمومی فیلم‌های خود را متوقف کرده‌اند، آمار فروش مشخصی هنوز اعلام نشده است.
تا پیش از آغاز جشنواره آمار کلی فروش فیلم‌ها به این شکل بوده است:

"اخلاقتو خوب کن" و "اسب حیوان نجیبی است" همچنین دو فیلم پرفروش سینما‌ها هستند

"اخلاقتو خوب کن" با فروش حدود ۷۵۰ میلیون تومان در تهران و ۳۹۰ میلیون تومان در شهرستان‌ها پیشتاز جدول فروش است. "اسب حیوان نجیبی است" توانسته در تهران به فروشی حدود ۸۰۰ میلیون و در شهرستان‌ها حدود ۲۱۰ میلیون دست یابد. فروش فیلم "در امتداد شهر" در تهران حدود ۳۳۰ میلیون و در شهرستان‌ها حدود ۱۸۰ میلیون تومان بوده و سومین فیلم جدول است. دیگر فیلم‌ها نیز به ترتیب عبارتند از: "مامان بهروز منو زد" با حدود ۹۰ میلیون تومان مجموع فروش تهران و شهرستان‌ها، "شب واقعه" با حدود ۲۵ میلیون تومان فروش در تهران، "پاریس تا پاریس"، "به هدف شلیک کن" و "پرنده‌باز" هر کدام با حدود ۱۵میلیون تومان فروش در تهران.

حاشیه هفته: سینما ابزار جنگ!

در افتتاحیه جشنواره فجر امسال، در بخش بزرگداشت پنج تن از سینماگران، پیش از دعوت سینماگران به روی صحنه فیلم‌های کوتاهی که به همین مناسبت ساخته شده بود پخش ‌شد. برای مثال در هنگام تجلیل از حسین زندباف، تدوینگر سینمای ایران در کلیپ کوتاهی که توسط کمال تبریزی ساخته شده بود، با تشبیه تدوین به آشپزی، سینماگرانی که پیشتر با زندباف همکاری کرده بودند به خانه او آمده و با آوردن مواد لازم برای تهیه یک غذا از او می‌خواستند تا غذایی برایشان درست کند و بعدتر، زندباف را می‌دیدیم که با غذای آماده از کارگردان‌ها پذیرایی می‌کند.

در هنگام تجلیل از جمال شورجه، سینماگر ارزشی و از مشاوران معاونت سینمایی و عضو شورای عالی سینما، در کلیپی که توسط حسن نجفی ساخته شده بود شورجه سخنانی گفت که جای تأمل دارند. در بخشی از این کلیپ سربازی دیده می‌شد که در میدان جنگ حلقه‌ای فیلم را در آغوش گرفته و از میان باران خمپاره و گلوله می‌گذرد تا فیلم را حفظ کند. بر روی این تصاویر، شورجه با خود را "سرباز انقلاب" خواندن از تغییر شکل جنگ در دوران جدید سخن گفت و با بیان اینکه امروز ما در جنگ فرهنگی هستیم و سینما ابزار جنگ است، دوربین فیلمبرداری را به تفنگ و بوم صدابرداری را به خمپاره‌ای تشبیه کرد که باید توسط "سربازان انقلاب" علیه دشمن استفاده ‌شود.

جشنواره فیلم فجر و بزرگداشت فیلمسازی که دوربین را اسلحه می‌داند و بوم صدابرداری را خمپاره!

با توجه به اینکه شورجه از سینماگران و مشاوران سینمایی بسیار نزدیک به دولت است، شاید با توجه به این تشبیه که با افتخار هم بیان شد بتوان به نوع نگاه حاکم بر سینمای امروز ایران پی برد. نگاهی که هنر را تبدیل به ابزار جنگ می‌کند و از تمثیل‌های نظامی برای توضیح آن استفاده می‌برد. شاید بتوان این نگاه را منشاء اتفاقات اخیر سینمای ایران دانست، نگاهی از بالا که انتظار رفتار مافوق و زیردستی از سینماگران دارد که همه باید گوش به فرمان فرمانده باشند و بالطبع نگاه مخالف را بر نمی‌تابد و تحمل شنیدن سخنی جز دستورات صادر شده از بالا را ندارد. هرچند حضور این نگاه در سینمای ایران مختص به امروز نیست، اما در سال‌های گذشته تا حدودی نفوذ و احاطه‌ این نوع نگاه بر سینمای ایران کمتر شده بود. متاسفانه این‌روزها می‌بینیم که این نگاه عقب‌مانده بار دیگر با تمام توان به عرصه قدرت بازگشته و سکان هدایت تمامی امور و تصمیمات مهم را در دست گرفته است.

با این نگاه و این تعریف از هنر، آیا باید از افرادی چون شورجه انتظار سخنی جز این داشت وقتی در ارتباط با موفقیتهای فیلم "جدایی نادر از سیمین" می‌گوید: " فیلم اصغر فرهادی به دلیل مطابقت با سیاست‌های سیاست‌مداران آمریکایی، برنده این جایزه شد و اگر فرهادی نسبت به ایران و تعلقات مردم ایران پایبند باشد باید اعلام کند که اجازه نمی‌دهد فیلم «جدایی نادر از سیمین» در اسرائیل اکران شود."

نگاه جنگ‌طلب ،حاصلی جز ویرانی در پی نخواهد داشت؛ حال چه در عرصه سینما و هنر باشد و چه در واقعیت زندگی انسانی. گسترش و قدرت یافتن بیشتر این نگاه، هشداری است برای آینده سینمای ایران.

به هرحال، امروز می‌توان به این برادران رزمنده برای آخرین عملیات موفقیت‌آمیزشان یعنی تسخیر سنگر "خانه سینما" و ویران کردن آن تبریک گفت و منتظر ماند و دید بعد از راه افتادن به زعم ایشان "اتاق جنگ" و یا همان سازمان سینمایی از کدام جبهه قصد حمله دارند!

در همین زمینه:
::مجتبا یوسفی‌پور در رادیو و سایت زمانه::

سینمای هرت‌آباد

Tue, 13 Dec 2011 08:29:51 +0000

گزارش هفتگی از سینمای ایران

مجتبا یوسفی‌پور

مجتبا یوسفی‌پور - یک هفته تعطیلی و عزاداری طبعاً بر سینمای ایران نیز تأثیر می‌گذارد. به این جهت گزارش این هفته، در اصل تنها گزارش دو و یا سه روز کاری سینمای ایران است. این هفته در کنار آخرین اخبار تولید و اکران سینمای ایران، نگاهی داریم به حاشیه‌های موفقیت فیلم "جدایی نادر از سیمین" به همراه نظرات موافقان و مخالفان این فیلم، پاسخ ابراهیم حاتمی‌کیا به ماجرای انتقادش از اصغر فرهادی و بالاخره در حاشیه هفته می‌پردازیم به ماجرای پاسخ تند رخشان بنی‌اعتماد، سینماگر خوش‌نام سینمای ایران به گفته‌های فرج‌الله سلحشور، فیلمساز ارزشی.

در راه اسکار

این‌روزها یکی از بحث‌های رایج میان سینمادوستان ایرانی، صحبت پیرامون فیلم "جدایی نادر از سیمین" و بخت آن در اسکار امسال است.

هفته گذشته این فیلم توانست به موفقیت‌های تازه‌ای دست یابد و امید سینمادوستان ایرانی برای دست‌یافتن به اسکار بهترین فیلم غیر انگلیسی‌زبان امسال را افزایش دهد. در سیر تازه موفقیت‌های این فیلم، "جدایی نادر از سیمین" موفق شد طاووس نقره‌ای جشنواره فیلم "گوا" در هند را از آن خود کند و اصغر فرهادی موفق به بردن جایزه بهترین کارگردانی از این جشنواره شد. پس از آن این فیلم در چهاردهمین دوره جوایز فیلم مستقل بریتانیا توانست جایزه بهترین فیلم خارجی را به نام خود کند. پس از آن منتقدان مجله "سایت اند ساند" در معرفی برترین فیلمهای سال ۲۰۱۱، رتبه دوم را به فیلم "جدایی نادر از سیمین" و رتبه دهم را به فیلم "این یک فیلم نیست" ساخته جعفر پناهی اختصاص دادند.
از سوی دیگر، کمپانی سونی که مسئولیت پخش این فیلم در آمریکا را بر عهده دارد، با راه اندازی وب‌سایتی ویژه و ساخت پیش‌پرده‌ای تازه، مقدمات نمایش عمومی این فیلم (به شکل محدود) در آمریکا را از ۳۰ دسامبر امسال فراهم کرده است. (لینک وب‌سایت فیلم در پایان مطلب)
اما این موفقیت‌ها، همه را خوشحال نکرده و همچنان در برخی از رسانه‌های راستگرای داخلی حملاتی به این فیلم انجام می‌شود.

برای مثال وب‌سایت "بولتن نیوز" در مطلبی با تیتر "جدایی نادر از سیمین فیلم ایرانی نیست" ضمن حمله به فیلم و فیلمساز نوشت: "فیلم جدید فرهادی اگر چه نادر را از سیمین جدا کرد، ولی اصغر فرهادی را به پاریس پیوند داد (...) به نظر می‌رسد که فرهادی در تلاش است در مسیری که اکنون گلشیفته فراهانی انتخاب کرده، یعنی بازی در فیلم‌های درجه چندم غربی و یا خوانندگی با گروه‌های نه چندان مطرح و یا تهیه فیلم‌هایی در راستای سیاه‌نمایی زندگی ایرانیان و فرار از ایران و نشان دادن زندگی ایده‌آل در خارج از کشور و اینچنین موضوعات دشمن‌پسندی پای نهد."

جدایی نادر از سیمین و دورخیز برای اسکار بهترین فیلم غیر انگلیسی‌زبان سال

در این مطلب از انتخاب این فیلم توسط انجمن منتقدان آمریکا برای بهترین فیلم خارجی سال به عنوان مهر تائیدی بر این مدعا نام برده شده است.

"همشهری ۲۴" نیز در مصاحبه‌ای با ابراهیم فیاض، نظرات مشابه‌ای را منتشر کرد. در این مصاحبه فیاض در ارتباط با فیلم "جدایی نادر از سیمین" گفت: "مثلا «جدایی نادر از سیمین» سینمای ایرانی نیست، سینمای اروپایی است. چون اروپایی‌ها هم خوب بهش جایزه دادند! چون می‌گوید زندگی ایرانی بد است، باید از زندگی ایرانی فرار کرد. باید از اینجا رفت. این معلوم است که بیگانه‌گراست و فرهنگ ایرانی را بد می‌داند (...) فیلم تمام ابعادش فرار از ایران است."

طبعاً برخی از سینمادوستان و سینماگران نیز در این زمینه به اظهار نظر پرداختند. ابوالحسن داوودی، فیلمساز، با اشاره به اینکه بعد از نخستین نمایش فیلم در جشنواره، آن را نماینده‌ای شایسته جهت معرفی به آکادمی علوم و هنرهای سینمایی دانسته است، در ارتباط با سیر موفقیت‌های این فیلم به روزنامه بانی‌فیلم گفت: "مسئولان سینمایی چندان از این موفقیت‌ها خرسند نمی‌شوند. تصور می‌کنم «جدایی نادر از سیمین» بیشتر به خانواده سینمای ایران تعلق دارد تا مسئولان سینمایی."

علی معلم: در همه جای دنیا برای سینما احترام زیادی قائل هستند، اما در اینجا فیلمسازی که جایزه می‌گیرد نه تنها مورد احترام واقع نمی‌شود، بلکه همکارانش نیز به او ناسزا می‌گویند.

علی معلم، تهیه‌کننده و منتقد سینمای ایران نیز همچون داوودی اعتقاد دارد که بی‌شک فیلم "جدایی نادر از سیمین" امسال در فهرست پنج نامزد اصلی اسکار بهترین فیلم غیر انگلیسی‌زبان قرار خواهد گرفت. او با بیان اینکه "متأسفانه دوستانی هستند که متوجه این نکته نیستند که موفقیت یک فیلم ایرانی در جشن اسکار فقط موفقیت آن فیلم نیست، بلکه کنجکاوی نسبت به سینمای ایران ایجاد می‌کند"، حمله‌ها به این فیلم را ناشی از "لجاجتی کودکانه" خواند و افزود: "چرا ما تصور می‌کنیم موفقیت‌ها را فقط خودمان باید به دست آوریم و اگر فرد دیگری به این موفقیت رسید، آدم متوهمی است؟"

او همچنین در ارتباط با برخورد برخی از سینماگران گفت: "در همه جای دنیا برای سینما احترام زیادی قائل هستند، اما در اینجا فیلمسازی که جایزه می‌گیرد نه تنها مورد احترام واقع نمی‌شود، بلکه همکارانش نیز به او ناسزا می‌گویند و این رسم جدیدی است که در سینمای ایران توسط آقای حاتمی‌کیا پایه‌گذاری شده است."

به هرحال، فارغ از همه این جنجال‌ها و حاشیه‌ها، خوشبختانه موتور موفقیت‌های فیلم "جدایی نادر از سیمین" مدتهاست روشن شده است و دیگر هیچ مقام و مسئولی توانایی آن را ندارد تا با تنگ‌نظری و یا سنگ‌اندازی آن را متوقف کند. پس تنها باید منتظر ماند و امیدوار گفت: پیش به سوی اسکار!

حاتمی‌کیا پاسخ می‌دهد

اگر خواننده این گزارش‌های هفتگی باشید، حتماً ماجرای انتقاد ابراهیم حاتمی‌کیا از اصغر فرهادی به بهانه تجلیل از فیلم "یه حبه قند" را به یاد می‌آورید. این همان ماجرایی است که در مطلب بالا، علی معلم با اشاره به آن، حاتمی‌کیا را "پایه‌گذار رسم جدید ناسزا گفتن به همکاران در سینمای ایران" می‌خواند.

پس از انتشار نامه حاتمی‌کیا، انتقادهای بسیاری متوجه او شد و بسیاری در وب‌سایت‌های مختلف به او حمله کردند، کاریکاتورش را کشیدند و حتی برخی دلیل سخنان حاتمی‌کیا را حسادتش به موفقیت‌های اصغر فرهادی عنوان کردند.

ابراهیم حاتمی‌کیا: مسئله حاتمی‌کیا ماندن خودم است که هزینه دارد. بخشی با توقیف فیلم‌هایم، بخشی با همین فریاد‌ها

در تمام این مدت حاتمی‌کیا واکنش خاصی نشان نداد. تا اینکه هفته گذشته و پس از خوابیدن هیاهوها، این سینماگر در گفت‌وگویی با هفته‌نامه "چلچراغ" به این ماجراها واکنش نشان داد. از آنجا که پیشتر سخنان برخی از مخالفان او را در اینجا منعکس کرده‌ایم، انصاف حکم می‌کند تا مهمترین بخش‌های سخنان حاتمی‌کیا را نیز منتشر کنیم.

در این گفت‌وگو، حاتمی‌کیا با اشاره به اینکه "چیزی که من به آن اشاره داشتم هیچ ربطی به سینما به مفهوم هنر سینما ندارد و دردی است فراتر از دنیای سینما که در آن وادی دیگر دوست و همکار و برادر نمی شناسند" در ارتباط با واکنش‌ها گفت: "احساس می‌کنم بعد از نامه به میرکریمی پیاده‌نظام در اینترنت آرایش جنگی گرفته که متأسفانه حافظه‌شان مثل ماهی سه ثانیه است و هیچ حریم و حرمتی به گذشته قائل نیست."

او در بخش دیگری از سخنانش با اشاره به اتهام حسادت به فرهادی افزود: "این فریادی بود و اگر مماشات می‌کردم، آیندگان این بزدلی را بر من نمی‌بخشیدند. برای من ایران و ایرانی نامی نیست که صرفاً در شناسنامه‌ام ثبت شده باشد. هشت سال از عمر جوانی‌ام را به بهای جانم هزینه دادم و به عنوان یک سرباز بر خودم حقی قائلم که از آن دفاع کنم. حتی اگر همه دوستدارانم از من برنجند. وارونگی همین بس که متهم به حسادت شدم." و در انتها گفت: "مسئله حاتمی‌کیا ماندن خودم است که هزینه دارد. بخشی با توقیف فیلم‌هایم، بخشی با همین فریادها."

خبرهای کوتاه

اولین خبر اینکه سرانجام مجتبی میرطهماسب، مستندساز بازداشتی روز شنبه به قید وثیقه از زندان آزاد شد. این مستندساز از ۲۶شهریورماه به اتهام همکاری با شبکه فارسی "‌بی‌بی‌سی" بازداشت شده بود.

تمبر یادگاری فیلم "یه حبه قند" با نقش پوستر طراحی شده توسط عباس کیارستمی منتشر شد. علاقمندان این فیلم می‌توانند این تمبر را با مراجعه به وب‌سایت فیلم دانلود کنند. همچنی این تمبر در سینما استقلال تهران، محل نمایش فیلم نیز به تماشاگران عرضه خواهد شد.

مجتبی میرطهماسب مستندساز بازداشتی به قید وثیقه آزاد شد

فیلم "سعادت‌آباد" با حضور حامد بهداد، یکی از بازیگران این فیلم در سالن "امپایر تیاتر" تورنتو به نمایش درآمد و مورد استقبال ایرانیان ساکن این شهر قرار گرفت. علی سرتیپی، پخش‌کننده این فیلم گفته است که به علت استقبال بالای تماشاگران، نمایش عمومی این فیلم در هفته‌های آینده نیز ادامه خواهد داشت و پس از آن این فیلم در شهرهای ونکوور و لس‌آنجلس نیز اکران خواهد شد. به گفته پخش‌کننده‌های این فیلم، "سعادت‌آباد" نخستین فیلم ایرانی است که با فرمت "بلو-ری" در سینماهای آمریکا و اروپا به روی پرده رفته است.

میرمحمد تجدد، بازیگر قدیمی سینمای ایران به دلیل سکته مغزی درگذشت. تجدد در طول دوران کاری خود در فیلم‌های چون "صادق‌کرده"، "قیصر"، "تنگنا"، "سرب" و "گروهبان" ظاهر شده و با برخی از بهترین کارگردانان سینمای ایران کار کرده بود.

و بالاخره اینکه از روز چهارشنبه، فیلم "شیرین" ساخته عباس کیارستمی به صورت تک‌سانس در پردیس سینمایی آزادی به نمایش در خواهد آمد.

خبرهای تولید

سرانجام فیلمبرداری فیلم "نارنجی‌پوش" بیست و پنجمین ساخته داریوش مهرجویی در لوکیشن چادر رفتگران در منطقه سعادت‌آباد تهران به پایان رسید. تدوین این فیلم توسط هایده صفی‌یاری ادامه دارد و دوستداران مهرجویی امیدوار هستند امسال در جشنواره فیلم فجر این فیلم را ببینند.

حمید بهمنی فیلمبرداری تازه‌ترین فیلمش "غریبه" را در شهرک سینمایی دفاع مقدس آغاز کرد. در این فیلم بازیگرانی چون جمشید هاشم‌پور، محمدرضا شریفی‌نیا، بهنوش طباطبایی و کوروش تهامی بازی می‌کنند. گروه قرار است تا به مدت یک ماه در ایران به فیلمبرداری ادامه دهند و پس از آن بخش‌های دیگر کار در لبنان فیلمبرداری شود. پیش از این قرار بود بخش‌هایی از فیلم در عراق فیلمبرداری شود که با منتفی شدن این موضوع، صحنه‌های مربوط به این بخش‌ها همه در شهرک سینمایی فیلمبرداری خواهند شد.

گروه فیلمبرداری فیلم "یکی می‌خواد باهات حرف بزنه" به تهران آمدند. پس از پایان فیلمبرداری بخش‌های کرمان و شمال این فیلم، گروه هم‌اکنون در بیمارستانی در حوالی بلوار ارتش مشغول به کار هستند. این فیلم به کارگردانی منوچهر هادی ساخته می‌شود و بازیگرانی چون شهاب حسینی، آنا نعمتی، حمیدرضا پگاه و یکتا ناصر در آن بازی می‌کنند.

تازه‌ترین عکس از داریوش مهرجویی سر صحنه فیلم "نارنجی‌پوش"

مهرشاد کارخانی تازه‌ترین فیلمش "اکباتان" را با حضور بازیگرانی چون سروش صحت، سحر قریشی، شاهد احمدلو و مزدک میرعابدینی جلوی دوربین برد. فیلمبرداری فیلم از شانزدهم آذرماه در شهرک اکباتان تهران آغاز شده است. فیلم اقتباس آزادی از فیلم "فرار از تله" ساخته زنده‌یاد جلال مقدم است و فیلمنامه آن توسط خود کارخانی نوشته شده است.

و آخرین خبر اینکه مستند "ساکن صحرای سکوت" به کارگردانی الهام قره‌خانی و امیرمهرتاش مهدوی و تهیه‌کنندگی جمشید مشایخی و هادی منبتی برای حضور در جشنواره فیلم فجر آماده می‌شود. در این مستند در گفتگو با هنرمندانی چون جمشید مشایخی، داریوش مهرجویی، ژاله علو، مرتضی احمدی، مسعود کیمیایی، کیومرث پوراحمد، احدرضا درویش و برخی دیگر از هنرمندان سینمای ایران، زندگی هنری زنده‌یاد خسرو شکیبایی بازیگر سینمای ایران مورد بررسی قرار گرفته است. در بخشهایی از این مستند نیز با همسر و فرزندان خسرو شکیبایی گفت‌وگو شده است.

خبرهای اکران

با توجه به تعطیلی چندروزه سینماها، بالطبع آمار فروش فیلمهای روی پرده نیز تغییر چندانی نکرده‌اند و همچنان "سعادت‌آباد" با فروش ۹۷۰ میلیون تومانی خود، صدرنشین جدول فروش سینماهای تهران است.

از این هفته سه فیلم تازه نمایش عمومی خود را در سینماهای تهران آغاز می‌کنند.

سرانجام فیلم "اسب حیوان نجیبی است" به کارگردانی عبدالرضا کاهانی از روز ۱۸ آذرماه در گروه سینمایی عصر جدید جایگزین فیلم "پیتزا مخلوط" شد. این فیلم در نخستین روز توانست در تهران حدود ۱۷ میلیون تومان فروش داشته باشد.

تازه‌های اکران: پوستر دو فیلم "اسب حیوان نجیبی است" و "در امتداد شهر"

"اسب حیوان نجیبی است" داستان چند نفر است که از ساعت ده شب تا حوالی بامداد ناخواسته با هم همراه می‌شوند. در این فیلم بازیگرانی چون رضا عطاران، حبیب رضایی، پارسا پیروزفر، مهتاب کرامتی، کارن همایونفر، باران کوثری، مهران احمدی، بابک حمیدیان، ماهایا پطروسیان، اشکان خطیبی، پانته‌آ بهرام و احمد مهرانفر بازی کرده‌اند. گفته شده است، این فیلم با انجام حذفیاتی حدود پنج دقیقه، موفق به دریافت پروانه نمایش شده است. همچنین این فیلم برای پخش تیزرهای تلویزیونی دارای کلام و یا حاوی بخش‌هایی از فیلم با مشکل ممنوعیت مواجه است و برای تبلیغ تلویزیونی تنها مجاز است تا از تیزرهای ساخته شده بر اساس عکس‌های فیلم استفاده شود.

از ۲۳ آذرماه نیز فیلم "در امتداد شهر" ساخته علی عطشانی در گروه سینمایی قدس جایگزین فیلم "پرتقال خونی" خواهد شد. "پرتقال خونی" تاکنون موفق شده است حدود ۴۴۰ میلیون تومان در تهران فروش داشته باشد. "در امتداد شهر" در ۲۵ سینمای تهران و ۱۵ سینمای شهرستان به نمایش در خواهد آمد و گفته شده است که زمان نسخه فعلی کوتاه‌تر شده و به ۸۰ دقیقه کاهش پیدا کرده است. در این فیلم محمدرضا گلزار، آنا نعمتی، نیکی کریمی، امیرحسین آرمان، فرزاد حسنی، آتیلا پسیانی، رضا رشیدپور، سارا خوئینی‌ها، مهران رجبی، خاطره حاتمی، حسین سلیمانی، محمدرضا داوود‌نژاد، محمد عمرانی، مائده طهماسبی، حمیدرضا آذرنگ، امیر حسین مدرس، مسعود پاکدل و گوهر خیراندیش بازی کرده‌اند و فرمان فتحعلیان نیز حضوری افتخاری در آن داشته است.

داستان فیلم درباره سرقت از یک جواهرفروشی است که در پی آن محمدرضا گلزار، ستاره سینما گروگان گرفته می شود و روایت هایی موازی از زندگی آدم‌هایی که با این اتفاق درگیر ماجراهای خاصی می‌شوند به تصویر کشیده شده است.

و بالاخره فیلم "۳۳ روز" ساخته جمال شورجه در گروه سینمایی استقلال جای فیلم "یه حبه قند" را خواهد گرفت. "یه حبه قند" بعد از ۵۴ روز نمایش توانسته است به فروشی حدود ۸۵۰ میلیون تومان در تهران دست یابد. البته با توجه به اینکه هنوز کف فروش فیلم "یه حبه قند" پائین نیفتاده است، ممکن است این فیلم همچنان به نمایش خود ادامه دهد.

و آخر اینکه شورای صنفی نمایش اعلام کرده است که نمایش فیلم "راه آبی ابریشم" ساخته محمد بزرگ‌نیا نیز به علت "محتوای فرهنگی آن" یک هفته دیگر تمدید می‌شود. این فیلم تا اینجا بعد از ۴۷ روز نمایش عمومی، تنها توانسته است تا حدود ۲۸۰ میلیون تومان در تهران فروش داشته باشد و با توجه به پائین آمدن کف فروشش، قاعدتاً باید به اکران خود پایان دهد. البته حمایت از فیلم‌های فرهنگی عمل پسندیده‌ای است، اما آیا معنی این جمله این است که دیگر فیلم‌هایی که مجبور به پایان دادن به نمایش عمومی خود هستند فاقد "بار فرهنگی" هستند؟ یا اینکه حضور بنیاد سینمایی فارابی و معاونت سینمایی در پشت فیلم "راه آبی ابریشم" بار فرهنگی ویژه‌ای به این فیلم بخشیده است؟

حاشیه هفته: حاشیه‌ای مهم‌تر از اصل!

در حاشیه هفته قبل، اشاره کردیم به تازه‌ترین سخنان فرج‌الله سلحشور و تأکید او بر گفته‌های پیشین خود در ارتباط با سینمای ایران.

هفته گذشته، رخشان بنی‌اعتماد، فیلمساز نام‌آشنای سینمای ایران و مادر باران کوثری، یکی از بازیگران زن سینمای ایران و امضا‌کننده نامه پنج بازیگر زن به فرج‌الله سلحشور، در نامه‌ای سرگشاده پاسخی داد به گفته‌های تازه سلحشور. این نامه بالطبع در بسیاری از رسانه‌های داخلی بازتاب آنچنانی نیافت و گویا بسیاری ترجیح دادند تا تنها بازگوکننده توهینهای سلحشور باشند و بس.

در حاشیه این هفته، متن کامل نامه کوتاه رخشان بنی‌اعتماد را بازنشر می‌کنیم که هرچند مربوط به حواشی سینمای ایران است، اما از دردی سخن می‌گوید که بسیاری از اصلهای سینمای ایران را دچار مشکل کرده است. خود نامه به اندازه کافی گویا هست:

من، رخشان بنی‌اعتماد، به عنوان مادر ناصالحان خانواده سینما، نه جواب به یاوه‌گو ، که بیداد این هرت‌آباد بی‌صاحب را ، در میانه‌ میدان فریاد می‌زنم!

" چندی پیش تازه‌ به دوران سینما رسیده‌ای، دهان باز کرد و آنچه در خور خودش بود به بازیگران سینما نسبت داد. با خود گفتم جواب ابلهان خاموشی‌ است و در فضای عفونت‌زده‌ی حاضر، همان بهتر که چشم بر عجایب اتفاقیه‌ هر روز و گوش بر کوس گفته‌های توهم‌زا و هوهوی کرکسان و ناکسان ببندی. پنج بازیگر جوان که "همه" دخترم بودند، تاب نیاوردند و جوابی محترمانه در شأن خودشان و نه در حد پاسخ به گوینده، دادند. امروز در خبرها می‌خوانم که گوینده‌ دهان‌لجن‌زده، مصداق پاسخ را "بلند کردن چوب و فرار گربه‌ دزده "تعبیر کرده‌ است. چوب را باید بر فرق فضای فرهنگی و هنری کوبید که زمانه را به نفع بردن و خوردن و بزرگ‌نما شدن آدم‌ کوتوله‌ها گردش داده‌ است که با دهان گشاد و نظر تنگ، دنیا را از زاویه‌ی عقل نارس و امیال سرکوب‌شده‌شان می‌بینند.

گربه‌دزد‌ها، گرگ‌های حریص چشم و دل سیری‌ناپذیر، بر سر سفره‌های رانت‌های اعطایی هستند که با امکانات نامحدود کارفرما می‌شوند و سی‌ریال‌ها می‌سازند و امرمشتبه‌ بر خود می‌شوند که کاری کرده‌اند کارستان...! به حکم اعتقادات مورد ادعای خود گوینده، او باید به شلاق مجازات تهمت، سیاه و کبود شود، اما می‌دانم برخورد مدنی و شکایت به محکمه بردن در این وانفسا، در پیچش و خمش حامیان ایشان ره به ترکستان می‌برد. هم او افاضه کرده است که پاسخ‌گویان ناصالح‌اند. من، رخشان بنی‌اعتماد، به عنوان مادر ناصالحان خانواده سینما، نه جواب به یاوه‌گو ، که بیداد این هرت‌آباد بی‌صاحب را ، در میانه‌ میدان فریاد می‌زنم."

در همین زمینه:
وب‌سایت فیلم "جدایی نادر از سیمین"
::ماجرای نامه ابراهیم حاتمی‌کیا و کنایه‌هایش به اصغر فرهادی در گزارش سینمایی هفته-رادیو زمانه::
وب‌سایت فیلم "یه حبه قند"

پیش‌پرده فیلم "اسب حیوان نجیبی است"

فرش قرمز برای سینماگران سیاه‌نما

Tue, 29 Nov 2011 04:32:55 +0000

گزارش هفتگی از سینمای ایران

مجتبا یوسفی‌پور

مجتبا یوسفی‌پور - سینماگران ایرانی تنها کمتر از یک ماه برای رسیدن به جشنواره فیلم فجر وقت دارند، یک ماه پر تکاپو و شلوغ برای آماده کردن فیلم‌ها. در گزارش این هفته مروری داریم بر جشنواره فیلم فجر امسال و تغییرات آن از زبان دبیر این جشنواره. همچنین به ماجرای ممنوعیت برگزاری مراسم فرش قرمز برای فیلم‌های ایرانی به همراه آخرین خبرهای کوتاه از تولید و اکران سینمای ایران می‌پردازیم. در حاشیه هفته هم، نگاهی می‌کنیم به سخنان معاونت سینمایی در شبکه دو تلویزیون ایران و داستان سیاه‌نمایی و اپوزوسیون‌نمایی سینماگران مخالف این معاونت.

فرش قرمز: آری یا نه؟

یکی از خبرهای جنجالی هفته گذشته ماجرای ممنوعیت برگزاری مراسم فرش قرمز برای آغاز نمایش عمومی فیلم‌ها بود. در سال‌های اخیر، اجرای مراسم فرش قرمز برای برخی از فیلم‌ها با حضور بازیگران و عوامل فیلم به شیوه رایج در غرب، به یکی از روش‌های تبلیغ و جذب مخاطب برای فیلم‌ها در بین سینماگران تبدیل شده است. البته از همان آغاز چنین مراسمی با حاشیه‌هایی همراه بوده، از نارضایتی برخی از تماشاگران و مخاطبان تا انتقاد بیشتر سایت‌های اصولگرا و محافظه‌کار به برگزاری این مراسم‌ و نام بردن از آن‌ها با انگ غرب‌زدگی و مراسم نمایش لباس و بزک بازیگران.

محمدرضا شریفی‌نیا و مسعود ده‌نمکی در مراسم فرش قرمز "اخراجی‌ها". آیا این مراسم برای همه ممنوع است؟

هفته گذشته، "خبرگزاری فارس" که همواره یکی از منتقدان چنین مراسمی بود، خبر از ممنوعیت برگزاری مراسم فرش قرمز داد. این خبرگزاری به نقل از موسوی‌نیا، مسئول امور اجرایی تالار ایوان شمس نوشت: "وزارت ارشاد اجرای فرش قرمز را ممنوع کرد و به طور کلی دیگر مجوزی برای این مراسم صادر نمی‌کند." در ادامه این خبر آمده است که "آقای حجازی (مدیریت تالار شمس) تشخیص داده‌اند دیگر مراسم فرش قرمز برگزار نشود، اما غیر از فرش قرمز، برای برنامه‌های دیگر محدودیتی نداریم. مدیریت اینجا چون در حوزه سینما تخصص دارد و کارشناس مسائل سینمایی است، در این زمینه می‌تواند نظر بدهد، ولی در مسائل دیگر آن را به ارشاد واگذار کرده است." به دنبال آن، بنا به این خبر، وزارت ارشاد نیز تصمیم حجازی را درست تشخیص داده و قرار است تا دیگر مجوز برگزاری مراسم فرش قرمز را صادر نکند.

اما چند روز بعد، اخبار ضد و نقیض دیگری نیز منتشر شد و بالطبع سینماگران نیز در این زمینه به اظهار نظر پرداختند. جهانگیر الماسی، بازیگر سینما و داور دوره پیشین جشنواره فیلم فجر که از مخالفان برگزاری مراسم‌ فرش قرمز است، با تأکید بر اینکه سینمای ایران سینمایی اندیشه‌گرا است و ربطی به سیستم ستاره‌پروری ندارد، گفت: "به نظر من این مسائل مربوط به دنیای غرب و یا به نوعی می‌توان گفت نماد غرب است. در دنیای سرمایه‌داری که در آن نمایش‌ها نوعی بازی تجاری است، برای کسب درآمد بیشتر این مسائل به کار می‌آید. در دنیای غرب درآمد و اقتصاد همه چیز را توجیه می‌کند و این به نوعی پاسخ تمام سؤال‌هاست. پول در واقع مهم‌ترین عنصری است که در آنجا مطرح است."

جهانگیر الماسی: به نظر من فرش قرمز مربوط به دنیای غرب و یا به نوعی می‌توان گفت نماد غرب است.

برخی از سینماگران نیز با میانه‌روی، سعی کردند کاری کنند که نه سیخ بسوزد و نه کباب. به عقیده این دسته، باید به برگزاری مراسم‌ فرش قرمز و مانند آن شکل درستی بخشید و از آن در جهت تقویت بنیه سینما و بالا بردن فروش فیلم‌ها به شکل درست استفاده کرد. محمد نیک‌بین، تهیه‌کننده سینما که آثاری چون "آتش بس" و "سوپراستار" را در کارنامه خود دارد می‌گوید: "بعضی از ابزارها به رشد سینما کمک می‌کنند و شاید بتوان فرش قرمز را به نوعی یکی از این ابزارها دانست. اما باید حواسمان باشد که این ابزارها به پیکره سینمای ما ضربه وارد نکنند."

عباس رافعی، کارگردان سینما نیز در تأئید گفته‌های نیک‌بین می‌گوید: "من کاملاً مخالف این مسئله هستم که راه‌های تبلیغاتی را که برای سینمای ما مفید هستند سد کنیم و خودمان با دست خودمان به آن ضربه بزنیم. اما این در صورتی است که با شئونات جامعه یکی باشد. راه‌اندازی فرش قرمز یکی از راه‌های تبلیغاتی است که باید به آن توجه ویژه شود." پرویز شیخ‌طادی، کارگردان سینما نیز اعتقاد دارد که "مسلماً فرش قرمز برای افراد بسیار لایق است، ولی برای کسانی که مفهومی درست از مردمی شدن در ذهن ندارند نه."

این بحث و اظهارنظرها، سرانجام پای مسئولان را نیز به موضوع باز کرد و آن‌ها را وادار ساخت در این زمینه اظهار نظر کنند. ابراهیم داروغه‌زاده، مدیرعامل مؤسسه "تصویر شهر" که چندین‌ بار میزبان برگزاری مراسم‌ فرش قرمز در پردیس سینمایی ملت بوده است، اصل خبر خبرگزاری "فارس" را مورد انتقاد قرار داده است و با بیان اینکه "مجوز مراسم افتتاحیه فیلم‌ها و فرش قرمز و دیگر‌مواردِ از این دست، در اختیار وزارت محترم فرهنگ و ارشاد است" حجازی و مدیر امور اجرایی تالار شمس را فاقد صلاحیت برای تصمیم‌گیری در این زمینه عنوان کرده است.

سرانجام با معطوف شده همه نگاه‌ها به وزارت ارشاد اسلامی، علیرضا سجادپور معاونت نظارت و ارزشیابی نیز به سخن درآمد و در ارتباط با خبر خبرگزاری "فارس" گفت: "نظارت بر مراسم فرش قرمز و دیگر مراسم‌ سینمایی‌ و دادن مجوزها، فقط مربوط به وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی و حوزه معاونت امور سینمایی می‌شود، نه جای دیگر. مقصر اصلی در این میان مطبوعات و رسانه‌هایی هستند که موضوعی را که به ما مربوط می‌شود، ‌از افراد مؤسسه تصویر شهر می‌پرسند."

معاونت نظارت و ارزشیابی وزارت ارشاد اسلامی: ما با برگزاری مراسم اوپنینگ برای فیلم‌ها مشکلی نداریم. ما با برگزاری مراسم فرش قرمز به شیوه غربی مخالفیم.

او با تأکید بر اینکه اصل خبر ایرادی ندارد و تنها نحوه ارائه آن غلط است افزود: "وزارت ارشاد با برگزاری مراسم اوپنینگ یا افتتاحیه فیلم‌های مختلف هیچ مشکلی ندارد، خیلی هم خوب است و به رونق سینمای ایران می‌انجامد. فقط باید با ارزش‌ها هم‌خوانی بیشتری داشته باشد. زمانی که ما آمدیم، یکی دو تا مراسم فرش قرمز برگزار شد که به برخی از اتفاقات پیش‌آمده در آن مراسم‌ انتقاد داشتیم. در این مراسم به طرز نامطلوبی عین غربی‌ها، هنرمندان را با ‌ لیموزین می‌آوردند، فرش قرمز بلند و طویل زیر پای هنرمندان می‌انداختند‌ و آن‌ها را با اسکورت و بادیگارد به داخل سالن می‌بردند! همان هنرمندانی که همه جا بدون اسکورت می‌روند. برنامه داخل سالن هم شده بود مراسم مد ‌و لباس. از آن به بعد بود که گفتیم برگزاری هر اوپنینگی مجاز است، ولی با مجوز وزارت ارشاد."

به هرحال به ظاهر چون همیشه، با برخی تغییرات می‌توان به برگزاری دوباره مراسم‌ فرش قرمز امید داشت، کافی است فقط به جای فرش قرمز از فرشی مثلاً سیاه استفاده شود و نام آن نیز به مراسم "اوپنینگ" تغییر یابد و صد البته شئونات اسلامی نیز رعایت شود، فقط امیدواریم استفاده از چادر و پیراهن آستین‌بلند برای شرکت در این مراسم اجباری نشود!

پیش به سوی جشنواره فیلم فجر

با نزدیک شدن به بهمن‌ماه، بازار خبرهای جشنواره فیلم فجر نیز داغ‌تر می‌شود. با انتصاب محمد خزاعی به عنوان دبیر جشنواره امسال، برخی امید دارند تغییراتی در برگزاری این جشنواره اعمال شود، تغییراتی که از هم اکنون خزاعی به عنوان اولین دبیر غیر دولتی این جشنواره وعده آن‌ها را داده است. خزاعی در نشست مطبوعاتی خود در بنیاد سینمایی فارابی شرایط و چگونگی برگزاری جشنواره امسال را بیان کرد.

سی‌امین جشنواره فیلم فجر با شعار "اخلاق، آگاهی، امید" برگزار خواهد شد.

سینماگران تا پایان آذرماه امسال وقت دارند تا تقاضانامه خود برای شرکت در جشنواره امسال را ارسال کنند و بازبینی فیلم‌ها از پنجم دی‌ماه آغاز خواهد شد. به گفته دبیر جشنواره، امسال سینماگرانی که فرم تقاضانامه شرکت در جشنواره فیلم فجر را پر و امضاء کنند، به هیچ‌وجه امکان انصراف و خروج از جشنواره را نخواهند داشت.

خزاعی همچنین در ارتباط با آثاری که دیرتر از موعد مقرر به جشنواره ارسال شوند گفته است که امسال "فیلم‌هایی که درخواست حضور در جشنواره را می دهند، اما فیلم خود را دیرتر از زمان اعلام شده، به جشنواره می‌رسانند، از لیست فیلم‌های حاضر در جشنواره حذف شده و راهی اکران عمومی می‌شوند."

به گفته دبیر جشنواره امسال، سی‌امین جشنواره فیلم فجر با شعار "اخلاق، آگاهی، امید" برگزار خواهد شد و فیلم‌هایی که در تضاد با این شعار باشند از جشنواره حذف خواهند شد. همچنین در جشنواره امسال، یک سیمرغ ویژه از جانب دبیر جشنواره به بهترین فیلم با رویکرد "اخلاق، آگاهی، امید" اهداء خواهد شد. همچنین یک جایزه ویژه در بخش جلوه‌های ویژه به یک برگزیده تعلق خواهد گرفت و از آثار برگزیده جشنواره نیز حمایت مالی خواهد شد.

محمد خزاعی دبیر جشنواره فیلم فجر: آثاری که در تضاد با شعار جشنواره باشند، از جشنواره حذف خواهند شد.

در جشنواره امسال، بخش آثار ویدئویی حذف شده است و به جای آن بار دیگر آثار مستند بلند امکان حضور در جشنواره را یافته‌اند. از آنجا که سال گذشته بخش مستند از جشنواره فیلم فجر حذف شده بود، بنابراین تمامی آثار مستند با زمان بالای ۷۰ دقیقه و ساخته شده در دو سال گذشته می‌توانند در این بخش از جشنواره شرکت کنند. همچنین بخش خارج از مسابقه سینمای ایران نیز امسال به "آینه سینمای ایران" تغییر نام داده است.

اما از جالب‌ترین تغییرات جشنواره امسال، تقاضای دبیر جشنواره از اصناف سینمایی برای پیشنهاد هیأت انتخاب و داوری امسال جشنواره است. اگر این اتفاق همان‌گونه که وعده داده شده است عملی شود، شاید جشنواره فیلم فجر کمی از وابستگی دولتی‌اش خارج شده و بیشتر شکل یک جشنواره مستقل و بدون وابستگی به یک دیدگاه خاص را بگیرد، هرچند به گفته خزاعی، در نهایت هیأت انتخاب و داوری جشنواره فیلم فجر، ترکیبی از افراد معرفی شده توسط اصناف و برخی از مدیران دولتی سینما خواهد بود و چهار مدیر دولتی به همراه سه فیلمساز هیأت انتخاب جشنواره امسال را تشکیل خواهند داد.
جشنواره امسال در چهار بخش اصلی برگزار می‌شود و مراسم اختتامیه آن در شانزدهم بهمن‌ماه برگزار خواهد شد.

خبرهای کوتاه

کمتر ایرانی‌یی هست که دست‌کم یک بار صدایش را نشنیده باشد و از صدای او خاطره‌ای در ذهن نداشته باشد. احمد رسول‌زاده، دوبلور سرشناس و قدیمی سینما و تلویزیون ایران که صدایش با فیلم‌هایی چون "عمر مختار" و "محمد رسول‌الله" در خاطره مخاطبان ایرانی گره خورده است، در بستر بیماری است و از دنیای دوبله کناره‌گیری کرده است. رسول‌زاده متولد سال ۱۳۰۹ است و مدیریت دوبلاژ فیلم‌های مطرحی چون "پدرخوانده"، "بن‌هور" و "فرار بزرگ" را در کارنامه کاری خود دارد.

احمد رسول‌زاده، دوبلور قدیمی سینما و تلویزیون ایران به علت بیماری از دوبله کناره‌گیری کرد.

لیلا حاتمی برای عضویت در هیأت داوری یازدهمین جشنواره فیلم مراکش انتخاب شد. ریاست هیأت داوران این دوره از جشنواره را امیر کوستاریکا، فیلمساز نامدار و برنده نخل طلای کن و سازنده آثاری چون "زیرزمین" و "گربه سیاه، گربه سفید" بر عهده دارد.

"جدایی نادر از سیمین" همچنان به موفقیت‌هایش ادامه می‌دهد. این فیلم توانست تا امسال جایزه بهترین فیلم داستانی در پنجمین دوره جوایز سالانه آسیا پاسیفیک را از آن خود کند. پیمان معادی، بازیگر اصلی این فیلم که به تازگی ساخت نخستین فیلم بلندش "برف روی کاج‌ها" را به پایان رسانده است نیز موفق شد برای تولید فیلم بعدی خود یکی از چهار کمک مالی ۲۵ هزار دلاری آسیاپاسیفیک امسال را دریافت کند.

نسخه دی‌وی‌دی فیلم "ورود آقایان ممنوع" با تیراژ یک میلیون و صد هزار نسخه به همراه تصاویری از پشت صحنه فیلم به قیمت ۲۵۰۰ تومان منتشر شد. البته گفته شده است که متأسفانه دی‌وی‌دی از کیفیت تصویری پائینی برخوردار است و با آنکه در نخستین روزهای انتشار با استقبال خوب مخاطبان روبرو شده است، اما نتوانسته رضایت آن‌ها را به دست آورد. از سوی دیگر، دز زمانی کوتاه بعد از این، نسخه قاچاق فیلم نیز وارد بازار شده است و با قیمت ۱۰۰۰ تومان در خیابان‌های تهران فروخته می‌شود.

علیرضا سجادپور، معاونت نظارت و ارزشیابی وزارت ارشاد از ورود ۱۱۰ فیلم به شبکه ویدئوی خبر داد. بیشتر این آثار از تولیدات سه تا هفت سال گذشته هستند که موفق نشده‌اند به نمایش عمومی برسند. سجادپور با بیان اینکه افزایش تولیدات در دو سال گذشته و تعداد فیلم‌های منتظر برای نمایش عمومی جایی برای نمایش عمومی این آثار باقی نمی‌گذارد، نمایش آن‌ها در شبکه خانگی را بهترین راه حل برای دیده شدن این فیلم‌ها معرفی کرده است.

خبرهای تولید

ساخت فیلم "آمبولانس" اولین ساخته فریبرز عرب‌نیا، بازیگر سینما متوقف شد. روابط عمومی این فیلم اعلام کرده است که به دلیل از دست رفتن فصل فیلمبرداری و سنگینی پروژه، این تصمیم گرفته شده است.

اکبر عبدی، فرهاد آئیش، بهاره رهنما، مهران رجبی و مائده طهماسبی در فیلم سینمایی "بچگیتو فراموش نکن" به کارگردانی جلال فاطمی بازی خواهند کرد. فیلمبرداری این فیلم که موضوعی کودکانه دارد از چهارشنبه در شهرک غرب تهران آغاز شده است.

نارنجی پوشان: داریوش مهرجویی به همراه عوامل فیلمش

حمید شاه‌حاتمی تازه‌ترین فیلم خود با نام "همبرگر" را در دوبی فیلمبرداری خواهد کرد. فیلم داستان چند دانشجو است که بعد از ثبت‌نام در دانشگاه، اتوموبیلی گران‌قیمت اجاره می‌کنند، ولی با تصادفی مجبور به پرداخت خسارت سنگینی می‌شوند و این مسئله مشکلاتی را برای آن‌ها به‌وجود می‌آورد. این فیلم در مرحله پیش‌تولید قرار دارد و گفته شده تنها یک و یا دو بازیگر ایرانی در آن بازی خواهند داشت.
و اما تولید فیلم "نارنجی‌پوش" تازه‌ترین ساخته داریوش مهرجویی از نیمه گذشت. هفته گذشته برای نخستین‌بار عکس‌هایی از عوامل نارنجی‌پوش این فیلم منتشر شد. هایده صفی‌یاری به طور همزمان تدوین این فیلم را آغاز کرده است.

خبرهای اکران

در ادامه خبر کوتاه هفته قبل، اعلام شده است که از دوم دسامبر فیلم "سعادت آباد" ساخته مازیار میری در شهر تورنتو کانادا با همکاری علی سرتیپی و رضا زارعی توسط "پرشیافیلم" به نمایش درخواهد آمد. قرار است در این نمایش، حامد بهداد یکی از بازیگران فیلم نیز حضور داشته و فیلم را همراهی کند.
نمایش عمومی فیلم "آسمان هشتم" ساخته حسن نجفی از روز چهارشنبه دوم آذرماه در سینماهای تهران آغاز شد. در این فیلم رحیم نوروزی، محمد کاسبی و محمد فقیه بازی کرده‌اند.

و سرانجام وعده داده شده است که نمایش عمومی فیلم "شیرین" ساخته عباس کیارستمی از روز ۲۳ آذرماه در سرگروه آزاد سینما آزادی آغاز خواهد شد.

اما در جدول اکران همچنان همه‌چیز مشابه هفته‌های گذشته است و ظاهراً باید منتظر اکران فیلم‌های تازه بعد از به پایان رسیدن ماه محرم ماند تا شاید تغییری در جایگاه فیلم‌ها رخ دهد. "سعادت آباد" با نزدیک شدن به مرز ۹۰۰ میلیون تومان فروش در تهران همچنان صدرنشین است. "یه حبه قند" توانسته است از مرز ۷۶۰ میلیون تومان فروش در تهران بگذرد. "پرتقال خونی" با حدود ۳۷۰ میلیون تومان، "راه آبی ابریشم" با حدود ۲۴۵ میلیون تومان و "پیتزا مخلوط" با فروشی حدود ۲۰۰ میلیون تومان در رتبه‌های بعد قرار دارند. در انتهای جدول هم دو فیلم "تپلی" با حدود ۱۲۰ میلیون تومان، "دلقک‌ها" با فروش ۲۵ میلیون تومان قرار دارند. "آسمان هشتم" نیز در نخستین آخر هفته اکران خود توانست تا حدود ۱ میلیون تومان فروش داشته باشد.

حاشیه هفته: سینماگران سیاه‌نما و اپوزوسیون

حاشیه این هفته را اختصاص می‌دهیم به بخشی از سخنان جواد شمقدری، معاونت سینمایی وزارت ارشاد و فرهنگ اسلامی.

۲۹ آبان امسال، بخش خبری ساعت ۲۲. ۳۰ شبکه دو تلویزیون گزارش ویژه خود را اختصاص داد به سینمای ایران و میزگردی با حضور جواد شمقدری، معاونت سینمایی وزارت ارشاد به همراه سعید مستغاثی، منتقد سینما.

در این گفت‌وگوی زنده تلویزیونی، شمقدری در ارتباط با مسائل مختلف سینمای ایران اظهار نظر کرد، از تأثیر بالا رفتن سطح سواد تصویری مخاطبان در کاهش فروش تولیدات سینمای ایران تا تاثیر پیشرفت تکنولوژی و نقش ماهواره‌ها و ویدئو در دور شدن مخاطبان سینما از سینمای ایران و عدم تمایل آنها به تولیدات داخلی.

شمقدری در دو بخش از سخنانش نکاتی را بیان کرد که جای تأمل بیشتر دارند. او در توصیف برخی از سینماگران ایرانی و فیلمسازانی که موفق می‌شوند در جشنواره‌های خارجی جوایز معتبر را به دست آورند گفت: "گروهی از فیلمسازان بودند و همچنان نیز هستند که با نمایش سیاه‌نمایی‌ها، مشکلات را بزرگ جلوه می‌دهند و آگراندیسمان می کنند. برخی در مقابل نظام و اهداف آن می‌ایستند و علاقمند هستند اپوزیسیون باشند، این جریان با عنوان سینمای جشنواره‌ای که با بزرگ‌نمایی مشکلات درون جامعه، از داخل و خارج از کشور حمایت و ساماندهی شد و به فیلمساز این نوع فیلم‌ها جایزه اهداء شد و در جشنواره‌ها به عنوان داور از آن‌ها دعوت شد. این نوع فیلم‌ها نه تنها از آرمان و ارزش‌های انقلاب اسلامی دفاع نمی‌کنند، بلکه مدافع غیرت و همیت ایرانی نیز نیستند."

این بخش از سخنان ایشان را در ذهن داشته باشید تا کمی جلوتر برویم و به بخشی دیگر از سخنان معاونت سینمایی برسیم، آنجا که در ارتباط با عملکرد معاونت سینمایی برای تحقق آرمان‌های انقلاب می‌گوید : "ما در مقاطع مختلف از فیلمنامه‌نویسان خواستیم تا در سی‌امین دوره از جشنواره فجر در خصوص انقلاب و مضامین آن فیلمنامه بنویسند و ارایه دهند تا تولید شود، دریغ از یک فیلمنامه! فیلمنامه خوبی در خصوص دفاع مقدس داریم، از دوستی خواستیم تا فیلمنامه را بسازد، ما هم حمایت می‌کنیم، اما متأسفانه نیامد (...) ما فیلمسازانی داشتیم که اوایل انقلاب به شدت با نظام و آرمان‌های انقلاب همسو بودند اما در حال حاضر در مقابل نظام قرار گرفته‌اند."

جواد شمقدری: ما در مقاطع مختلف از فیلمنامه نویسان خواستیم تا در سی‌امین دوره از جشنواره فجر در خصوص انقلاب و مضامین آن فیلمنامه بنویسند و ارایه دهند تا تولید شود، دریغ از یک فیلمنامه!

در اینجا چند نکته مطرح است. اول اینکه نه جناب شمقدری و نه دیگر مدیران هنری مسئول در حکومت ایران هنوز به این درک نرسیده‌اند که هنر، کاری سفارشی نیست. هنر اصیل از خلاقیت ناب هنرمند و بر اساس حساسیت‌های او خلق می‌شود، نه بر اساس سفارش فلان مدیر و یا مسئول. اتفاقاً بر این اساس است که آثار برخی از سینماگران به قول ایشان "سیاه‌نما" تنها حاصل حساسیت‌های آن هنرمندان به محیط پیرامونشان است و بس. نکته دیگر اینکه اگر فیلمسازی به علت تفاوت دیدگاه و نوع نگاه، حاضر به همکاری و تن دادن به باید و نبایدهای معاونت سینمایی در ساخت فیلم نمی‌شود، معنایش مخالفت او با نظام نیست. آقای شمقدری خود بهتر می‌دانند که کسی مانند ابراهیم حاتمی‌کیا بسیار بیش از او پایبند به اصول نظام و در اعتقاد مذهبی خویش نیز راستین است، اما حاضر نیست خود را در حد کسی چون حامد کلاهداری پائین بیاورد و به سفارش مسئولان فیلم بسازد. پس اگر همان معدود فیلمسازان باورمند به نظام نیز از همکاری با ایشان و تن دادن به دستورهایشان سرباز می‌زنند، مشکل را در خود بجویند، نه در مخالف‌خوانی آن فیلمسازان. متأسفانه ایشان می‌خواهند مشکلات ناشی از ضعف مدیریت خود را با پرونده‌سازی برای سینماگران جبران کنند. اگرنه آیا باورپذیر است که در میان این همه سینماگر ایرانی، واقعا هیچکدام به انقلاب اسلامی و حکومت فعلی باور نداشته باشند و تنها این معاونت سینمایی و یارانشان باشند که مدافعان راستین نظام هستند؟ یا اینکه مشکل بسیاری از این سینماگران با خود معاونت سینمایی و نگاه مطلق‌گرا و تمامیت‌خواه آن است؟

با نگاهی ساده به گفته‌ها و عملکرد معاونت سینمایی می‌توان دریافت که بر اساس نگاه ایشان دسته‌ای از فیلمسازان ایرانی مانند جعفر پناهی در جرگه "سیاه‌نماها" و "مخالفان قرار می‌گیرند. دسته‌ای نیز قصد دارند تا خود را به عنوان اپوزوسیون معرفی کنند که به احتمال، عمده فیلمسازان حامی خانه سینما در این دسته قرار می‌گیرند. دسته سوم شامل فیلمسازانی چون حاتمی‌کیا و تبریزی نیز که حامیان فتنه‌اند از مخالفان فعلی نظام. می‌ماند خود معاونت سینمایی و چند فیلمساز وابسته به آن چون جمال شورجه و فرج‌الله سلحشور و برخی فیلمسازان جوان که با تن دادن به خواسته‌های این معاونت، سعی می‌کنند وارد جرگه سینماگران شوند. وقتی خود معاونت سینمایی با عمده سینماگران ایرانی مشکل دارد و با برچسبهایی چنین آنها را می‌راند و برایشان مشکل‌تراشی می‌کند، چگونه انتظار دارد تا سینماگران از برنامه‌های این معاونت حمایت کنند؟ هرچند باز هم می‌توان پرسید، چرا آن معدود فیلمسازان ارزشی وابسته به معاونت در این زمینه‌ها فعالیتی نکردند و مثلا فیلمنامه‌ای ننوشتند؟ ایا واقعا مشکل در اکثریت سینماگران است یا اقلیت مدیران؟

کاش جناب معاونت سینمایی به جای سوءاستفاده از امکان صحبت در رسانه ملی، کمی با نگاهی انتقادی به خود می‌نگریستند، شاید برخی از این مشکلاتشان حل می‌شد.

در همین زمینه:
::مقالات سینمایی و برنامه‌های رادیویی مجتبا یوسفی‌پور در رادیو زمانه::

فصل سرد سینمای ایران

Tue, 22 Nov 2011 04:04:11 +0000

سینمای ایران در هفته‌ای که گذشت

مجتبا یوسفی‌پور

مجتبا یوسفی‌پور - پائیز سینمای ایران پائیز ساکت و سردی است. ظاهراً برای داغ شدن بازار خبرهای سینمایی باید منتظر نزدیک شدن به جشنواره فیلم فجر ماند تا چون همیشه تکاپوی سینماگران و تلاش‌هایشان برای رسیدن به جشنواره رونقی به سینما و خبرهای سینمایی نیز بدهد.

در گزارش این هفته نگاهی داریم به جشنواره فیلم کودک، ماجرای حمایت‌ها و حمله‌ها به فیلم "یه حبه قند"، ماجرای سینمای بی‌بازیگر ایران به همراه خبرهای کوتاه از تولید و اکران فیلم‌های سینمایی.

پایان جشنواره‌ای دیگر

سرانجام جمعه شب مراسم اختتامیه جشنواره فیلم کودک و نوجوان اصفهان برگزار و جوایز تقسیم شد و جشنواره‌ای دیگر به کار خود پایان داد.

در این دوره از جشنواره فیلم کودک، هیأت داوران فیلم "سلام بر فرشتگان" ساخته فرزاد اژدری را به عنوان بهترین فیلم معرفی کرد. علی شاه‌حاتمی و حمید شاه‌حاتمی برای "رؤیای سینما" پروانه زرین بهترین کارگردانی را از آن خود کردند و در بخش فیلمنامه‌نویسی نیز فرزاد اژدری موفق شد پروانه زرین بهترین فیلمنامه را به دست بیاورد. همچنین دو جایزه ویژه به محمدعلی طالبی و ابراهیم فروزش اهداء شد.

یکی از مشکلاتی که بسیاری از اهالی سینما به آن اشاره می‌کنند مسئله کمبود سالن سینما و عدم حمایت از فیلم‌های کودک در اکران است. برخی از سینماگران همواره گله کرده‌اند که بعد از پایان جشنواره، مسئولان از فیلم‌ها برای رسیدن به نمایش عمومی حمایت نمی‌کنند و فیلم‌های کودک همواره در نمایش عمومی قربانی می‌شوند. امسال در این جشنواره مسئولان قول داده‌اند تا شرایط مطلوبی برای نمایش آثار کودک فراهم سازند و پیشنهاد کرده‌اند به گروه‌های اکران آثار سینمایی، یک گروه کودک نیز افزوده شود. این طرح هرچند مخالفان و موافقان بسیاری دارد، اما شاید با اجرا شدن درست بتواند رونقی به سینما کودک ببخشد و انگیزه‌ای برای فیلمسازان برای فعالیت در این عرضه تولید کند.

جشنواره فیلم کودک و نوجوان اصفهان با معرفی فیلم "سلام بر فرشتگان" به عنوان بهترین فیلم به کار خود پایان داد.

علیرضا سجادپور، معاونت نظارت و ارزشیابی وزارت ارشاد اسلامی که از مخالفان طرح تشکیل گروه سینمایی ویژه کودک است، در این زمینه گفته است: "من با اختصاص گروه سینمایی مجزا برای فیلم‌های کودک و نوجوان موافق نیستم و به نظرم اکران این فیلم‌ها باید در دل فیلم‌های دیگر دیده شود. سعی خواهیم کرد پس از جشنواره و در نیمه دوم سال فضای مناسبی را برای اکران فیلم‌های کودک و نوجوان در نظر بگیریم."

به هر حال، همانطور که اشاره شد مهم نمایش عمومی درست این دسته آثار و رونق بخشیدن به سینمای کودک است و امیدواریم این میان چون همیشه سینمای کودک قربانی اختلاف‌نظرهای مسئولان نشود.

اما جشنواره امسال بی‌حاشیه هم نبود و چون همیشه بی‌برنامگی‌ها و تأخیرها مشکلاتی به‌وجود آورد. گفته شده در نخستین روز و هنگام اسکان میهمانان ویژه جشنواره، بی‌برنامگی‌ها موجب شده بود تا میهمانان برای مدت طولانی در بخش پذیرش هتل سرگردان شوند. این تأخیر به آنجا رسید که سرانجام، احمد نجفی بازیگر سینما به صدا در آمده و با فریاد گفته است: "من گدایی جشنواره را نمی‌کنم. چهار ساعت است من و بچه‌هایمان اینجا منتظریم تا به ما اتاقی برای اقامت بدهید. جشنواره‌تان ارزانی خودتان، برای من یک ماشین بگیرید تا به تهران برگردم." البته طبق معمول با پادرمیانی برخی از مسئولان، مشکل حل شده و همه میهمانان به وقت به مراسم افتتاحیه جشنواره رسیدند.
به هرحال، امیدواریم مسئولان در عمل به وعده‌هایشان همانند پذیرایی‌شان عمل نکنند، چرا که در آن صورت در آینده باز هم فریاد سینماگران فعال در عرصه سینمای کودک را بلند خواهند کرد.

سینمای بی‌بازیگر

روزنامه "بانی‌فیلم" با سیروس الوند، کارگردان قدیمی سینمای ایران در ارتباط با فیلم تازه‌اش "پرتقال خونی" مصاحبه‌ای کرده است. در بخش‌هایی از این مصاحبه الوند به نکاتی اشاره کرده است که کمی جای تأمل دارند. در "پرتقال خونی" فریبرز عرب‌نیا و نیوشا ضیغمی نقش‌های اصلی را بازی کرده‌اند. الوند در ارتباط با چگونگی انتخاب نقش اصلی‌ مرد فیلمش گفته است: "بازيگر انتخابي من براي نقش والا در نسخه اوليه فيلمنامه، رضا كيانيان بود، من يا بايد از كيانيان استفاده می‌‌كردم يا اگر شكيبايي زنده بود، از او استفاده می‌كردم و آدم ديگری را مناسب اين نقش نمی‌‌ديدم."

او در ارتباط با انتخاب نیوشا ضیغمی نیز مشابه همین گفته را بیان کرده است و افزوده : "شايد بهترين انتخاب، ترانه عليدوستی بود، به دليل سن كمتر و فيزيكش." که در نهایت در هر دو مورد، به علت برخی مشکلات، امکان همکاری فراهم نشده است و الوند به انتخاب‌های دیگری تن داده است.

سیروس الوند کارگردان فیلم "پرتقال خونی" گفته است ترجیح می‌داده به جای فریبرز عرب‌نیا و نیوشا ضیغمی، رضا کیانیان و ترانه علیدوستی نقش‌های اصلی فیلمش را بازی می‌کردند.

به عبارت بهتر گفته‌های الوند گلایه از کمبود بازیگر در سینمای ایران است. نکته‌ای که بسیار جای تأمل دارد. در مورد ترانه علیدوستی، شاید تنها بازیگرانی که در سینمای ایران می‌توانستند با او در یک رده قرار گیرند گلشیفته فراهانی و باران کوثری بودند. بالطبع با حذف یکی از آن‌ها از سینمای ایران تنها گزینه انتخابی ممکن برای کارگردان‌ها به دو بازیگر ختم می‌شود و در مواردی چنین، با تداخل کارها و یا عدم تمایل بازیگران برای کار در یک پروژه، کارگردان‌ها انتخاب چندانی نخواهند داشت. در ارتباط با بازیگران مرد وضع شاید بدتر از این است. شاید اصلی‌ترین دلیل برای رخ دادن چنین اتفاقی عدم دوراندیشی مسئولان و دست‌اندرکاران سینماست. روش پرداختن به ستاره‌ها و جوان‌گرایی و عدم حمایت از بازیگران خوب به اجبار به چنین نقطه‌ای ختم می‌شود.

شاید اگر در سال‌های گذشته دست‌اندرکاران سینما به جای اندیشیدن صرف به گیشه و استفاده از چهره‌های پولساز، بر روی بازیگران قدرتمندی چون میکائیل شهرستانی که از تئا‌تر به سینما می‌آمدند سرمایه‌گذاری کرده بودند، امروز با مشکلی چنین مواجه نمی‌شدند. در هر حال، این زنگ خطری است برای سینمای ایران و سینماگرانش. نسل بازیگران خوب ایرانی متأسفانه جایگزین مناسبی ندارد و گرایش به چهره‌های جذاب و تماشاگرپسند بدون توجه به قدرت و توان بازیگری آن‌ها، در ‌‌نهایت سقوط سینما را در این سراشیبی سرعت خواهد بخشید. در فردای سینمای ایران برای مثال چهار بازیگر قدرتمند چون محمدعلی کشاورز، عزت‌الله انتظامی، داوود رشیدی و علی نصیریان جای خود را به شاید تنها دو بازیگر یعنی رضا کیانیان و پرویز پرستویی خواهند سپرد و آن هنگام این پرسش مطرح می‌شود که آیا آن بازیگران نیز جایگزین خواهند داشت؟ ۱۰ سال دیگر چند بازیگر توانمند برای بازی در نقش‌های ۴۰ تا ۵۰ سال خواهیم داشت؟ این اتفاقی است که امروز برای نسل قدیمی بازیگران زن سینمای ایران افتاده است و هنوز کسی که بتواند جایگزین نسل قبل گردد چهره نشان نداده است. کافی است تنها مادران فیلم‌های ۱۰ سال پیش سینمای ایران را با آنچه امروز بر پرده می‌بینیم مقایسه کنیم. کاش سینماگران ما و مسئولان کمی با دقت بیشتر به این اشاره‌ها بنگرند و پیش‌تر از آنکه بیش از این دیر شود و راه جبران نمانده باشد، با دوراندیشی فکری کنند.

یک تراژدی شرقی

فرزانه طاهری، مترجم نام‌آشنا و همسر زنده‌یاد هوشنگ گلشیری، نویسنده نامدار ایرانی نیز به جمع طرفداران فیلم "یه حبه قند" پیوست. طاهری با انتشار یادداشتی در ماهنامه "همشهری ۲۴" با اشاره به اینکه خود را در زمینه سینما صاحب‌نظر نمی‌داند، نوشته است: "زیبایی تصاویر نیمه اول فیلم و فیلمبرداری عالی و بازی‌های درخشان که البته همه لابد تا حد زیادی مرهون کارگردانی درخشان این فیلم است واقعاً نفس‌گیر بود .کمی البته طول کشید به لهجه و صدا عادت کردم و توانستم بهتر بفهمم، اما بیشتر از هر چیز حسی که با من بود و ماند، همان حس کهن ما شرقی‌ها بود که در اوج شادی و زیبایی، دلهره‌ای مدام با ما هست که قرار نیست این طوفان رنگ و شادی دیری بپاید."
البته در انتها او همچنان تأکید کرده است که این نوشته تنها حس اولیه او از دیدن فیلم است و بس.

فرزانه طاهری: در "یه حبه قند" بیشتر از هرچیز حسی که با من بود و ماند،‌‌ همان حس کهن ما شرقی‌ها بود که در اوج شادی و زیبایی، دلهره‌ای مدام با ما هست که قرار نیست این طوفان رنگ و شادی دیری بپاید.

پیش از طاهری، برخی از سینماگران ایرانی نیز در تعریف و تمجید از این فیلم یادداشت‌هایی منتشر کرده بودند. جدا از یادداشت ابراهیم حاتمی‌کیا که در گزارش‌های قبل به آن اشاره کردیم، یکی از یادداشت‌هایی که حواشی بسیاری برانگیخت، یادداشت بهروز افخمی کارگردان سینما بود که در آن گفته بود فیلم "یه حبه قند" تنها فیلم ایرانی است که در ۳۰ سال گذشته او را واداشته است دو بار به سینما برود. او در بخشی از یادداشتش نوشته بود :"چیزی كه "یه حبه قند" را به یك فیلم بزرگ و ماندگار تبدیل كرده، آن است كه سایه بلند پادشاه فیلمسازان خوب یعنی جان فورد بر آن افتاده است. "یه حبه قند" البته شبیه هیچ‌كدام از فیلم‌های فورد نیست و اصلاً شبیه هیچ فیلم خارجی نیست. این ایرانی‌ترین فیلمی است كه من تا حالا دیده‌ام."

اظهار نظر افخمی البته با مخالفت‌هایی روبرو شد و کار چنان بالا گرفت که سرانجام جمعه شب گذشته افخمی در برنامه تلویزیونی "هفت" حضور پیدا کرد تا از دیدگاهش دفاع کند. این دفاع سرانجام به این نقطه ختم شد که به قول افخمی، جوانان امروز چون فیلم‌های جان فورد را بر روی پرده سینما ندیده‌اند، آن‌ها را درست درک نکرده‌اند و بالطبع صلاحیت اظهار نظر در این موضوع را ندارند!

هنوز اوایل هفته است و نخستین واکنش‌ها به گفته‌های افخمی در شبکه‌های اجتماعی چون فیس‌بوک خود را نشان داده‌اند، به احتمال زیاد تا هفته آینده این بحث توسط علاقمندان سینما و منتقدان جوان دنبال خواهد شد.

اما فیلم "یه حبه قند" مخالفانی نیز دارد. جدا از برخی از منتقدان، هفته گذشته روزنامه "یالثارات" نیز در مطلبی از کارگردانانی چون عباس کیارستمی، رخشان بنی‌اعتماد، مجید مجیدی، ابراهیم حاتمی‌کیا، کمال تبریزی و بهروز افخمی برای حمایت‌هایشان از این فیلم انتقاد کرد. این روزنامه در بخشی از یادداشت خود با حمله به ابراهیم حاتمی‌کیا نوشت :"همین آقای حاتمی‌کیایی که امروز رزمنده بودن و هم‌نفس بودن با سید اهل قلم شهید مرتضی آوینی را در بوق می‌کند، فیلمی ساخته است با عنوان "گزارش یک جشن" در ستایش زهرا رهنورد و میر حسین موسوی .دو عنصری که سبب آشوب‌های پس از انتخابات شده‌اند و در پایان فیلم با توجه به مضمون کلی، یک عروسی اتفاق می افتد و نام داماد محمود رضایی است(ترکیبی از نام محمود احمدی‌نژاد و محسن رضایی). با توجه به اینکه زن نماد سرزمین است و حاتمی‌کیا این موضوع را به خوبی می‌داند و با در نظر گرفتن المان‌های اسطوره‌شناختی، می‌توان توجیه نمود که حاتمی‌کیا به طعنه می‌گوید ایران را به عقد اصولگرایان در آورده‌اند و هیچ تفکر و نگرش سیاسی حق اظهار نظر و تنفس ندارد."

جالب اینجاست که از کارگردانان نام برده شده در این فهرست افرادی چون حاتمی‌کیا، مجیدی، افخمی و تبریزی همه از فیلمسازان انقلابی و متعهد شناخته می‌شوند و بارها کارهای ایشان از سوی مقامات رسمی حکومت و حتی رهبر ایران تأئید شده است. ظاهراً یالثارات به خودی‌ها نیز رحم نمی‌کند!

خبرهای کوتاه

"جدایی نادر از سیمین" موفق شد جایزه بهترین فیلم سینمای جهان بی‌بی‌سی ۴ را از آن کند. این اولین ‌بار است که یک فیلم ایرانی موفق می‌شود این جایزه را به دست آورد. دیوید هیر کارگردان سینما، گوریندر چادنا مستندساز، جان بتسک تهیه‌کننده فیلم‌های مستند و برنده جایزه اسکار و کازئو ایشیگور، نویسنده برنده جایزه بوکر داوران این دوره از جایزه سینمای جهان کانال چهار بی‌بی‌سی بودند.

کتاب "رؤیای مادرم" با ترجمه ترانه علیدوستی منتشر شد.

منیژه حکمت کارگردان و تهیه‌کننده سینمای ایران خبر از اختصاص یک سالن ویژه برای نمایش فیلم‌های ایرانی در تورنتو کانادا داد. به گفته او قرار است یک سالن سینمایی به عنوان مرکز فرهنگی در شهر تورنتو به نمایش فیلم‌های ایرانی اختصاص یابد.

ترانه علیدوستی بازیگر سینما به تازگی کتاب "رؤیای مادرم، پنج داستان از آلیس مونرو" را ترجمه و به بازار کتاب عرضه کرده است. پیشتر مانی حقیقی با اقتباس از داستان "تیر و ستون" این نویسنده، فیلمنامه فیلم "کنعان" را نوشته بود که علیدوستی نیز در آن فیلم یکی از نقش‌های اصلی را بازی می‌کرد. این کتاب در ۲۵۰ صفحه و به قیمت ۵۹۰۰ تومان توسط نشر مرکز منتشر شده است.
اما این‌روزها بحث نمایش فیلم‌های جدید خارجی در سینماهای ایران قوت گرفته است. بنا به آخرین خبر، قرار است بعد از نمایش فیلم انیمیشن "آلفا و امگا" به شیوه سه‌بعدی در سینما آزادی، فیلم سینمایی "آواتار"، ساخته پرفروش جیمز کامرون نیز در این سینما به نمایش درآید. گفته شده این فیلم فعلاً در مرحله دوبله به سر می‌برد. به گفته مدیر سینما آزادی، همه شرایط برای آغاز اکران فیلم "آلفا و امگا" مهیا شده است و تنها مجوز بنیاد سینمایی فارابی باقی مانده است که با صدور این مجوز، نمایش عمومی این فیلم آغاز خواهد شد.

خبرهای تولید

شهاب حسینی نیز به جمع بازیگران فیلم "یکی می‌خواد باهات حرف بزنه" به کارگردانی منوچهر هادی پیوست. او در این فیلم در کنار آناهیتا نعمتی، حمیدرضا پگاه و یکتا ناصر بازی خواهد کرد. فیلمبرداری این فیلم این روزها در شمال کشور در ادامه دارد.

فیلمبرداری فیلم "زندگی خصوصی آقا و خانم میم" از نیمه گذشت. در این فیلم بازیگرانی چون حمید فرخ‌نژاد و مهتاب کرامتی به همراه ابراهیم حاتمی‌کیا، کارگردان و امید روحانی منتقد سینما در برابر دوربین روح‌الله حجازی بازی کرده‌اند. همچنین هفته گذشته انتشار نخستین عکس‌ها از بازی ابراهیم حاتمی‌کیا در این فیلم توجه علاقمندان این فیلمساز را به این فیلم بیشتر جلب کرد.

ابراهیم حاتمی‌کیا و حمید فرخ‌نژاد در صحنه‌ای از فیلم "زندگی خصوصی آقا و خانم میم"

جمشید هاشم‌پور به جمع بازیگران فیلم "دیدن یا ندیدن" پیوست. این فیلم به کارگردانی حمید بهمنی قرار است تا از اول آذرماه فیلمبرداری‌اش آغاز شود و داستان آن به حضور نیروهای امریکایی در عراق می‌پردازد.

و سرانجام فیلمبرداری فیلم "آزمایشگاه" نخستین ساخته حمید امجد نویسنده و کارگردان تئاتر در تهران آغاز شد. در این فیلم که فیلمنامه آن توسط خود امجد نوشته شده است، بازیگرانی چون باران کوثری، افشین هاشمی، رضا کیانیان و رامبد جوان بازی می‌کنند. گفته شده فیلم یک کمدی اجتماعی است.

خبرهای اکران

آن‌گونه که پیداست سرانجام تکلیف اکران فیلم "اسب حیوان نجیبی است" ساخته عبدالرضا کاهانی مشخص شد. این فیلم قرار است بعد از دهه اول محرم به همراه فیلم‌های "اخلاقتو خوب کن" ساخته مسعود اطیابی و "خاک و آتش" ساخته مهدی صباغ‌زاده روی پرده برود. نکته جالب این است که با این حساب، همزمان دو فیلم از یک بازیگر یعنی رضا عطاران به روی پرده سینماها می‌آید. پیشتر بارها سینماگران از این روش اکران انتقاد کرده بودند، چراکه اکران همزمان چند فیلم از یک بازیگر معمولاً به شکست یکی از فیلم‌ها منجر خواهد شد.

اما سه‌گانه "اخراجی‌ها" کم بود، هفته گذشته سازندگان این سه‌گانه چند سانس سینما آفریقا را برای نمایش پشت صجنه قسمت سوم این فیلم‌ها در اختیار گرفتند و در نخستین جلسه با دعوت از گروهی از وبلاگ‌نویسان، یک نمایش عمومی پر و پیمان تشکیل دادند.

"سعادت‌آباد"، "یه حبه قند" و "پرتقال خونی" سه فیلم پرفروش این روزهای سینمای ایران

و بالاخره با آنکه پیشتر اعلام شده بود فیلم "شیرین" ساخته عباس کیارستمی قرار است در طرح اکران خاص سینماها به نمایش درآید، اما پخش‌کننده فیلم اعلام کرد به علت پاره‌ای از مشکلات و عدم حضور کیارستمی در ایران، فعلا اکران این فیلم منتفی شده است و شاید در آینده به نمایش درآید.

اما در جدول اکران هفتگی، جز در میزان فروش، تفاوت زیادی با هفته قبل دیده نمی‌شود. "سعادت‌آباد" با عبور از مرز فروش ۸۰۰ میلیون تومان همچنان صدرنشین است. چون هفته قبل رتبه دوم تعلق دارد به فیلم "یه حبه قند" که به مرز فروش ۷۰۰ میلیون تومان نزدیک شده است و در روزهای گذشته فروش روزانه‌اش از فیلم "سعادت‌آباد" بیشتر شده است. "پرتقال خونی" با عبور از مرز ۳۰۰ میلیون تومان فروش در مکان سوم و "راه آبی ابریشم" با فروشی حدود ۲۱۰ میلیون تومان در رتبه چهارم قرار دارند. "پیتزا مخلوط" با حدود ۱۳۰ میلیون تومان، "تپلی" با نزدیک به ۹۵ میلیون تومان، "دلقک‌ها" با حدود ۲۰ میلیون تومان و بالاخره "باغ قرمز" با فروشی نزدیک به ۱۵ میلیون تومان به ترتیب رتبه‌های آخر جدول فروش هفتگی را در اختیار دارند.

حاشیه هفته

و اما حاشیه این هفته اختصاص دارد به سخنان سید احمد میرعلایی، دبیر بیست و پنجمین جشنواره فیلم کودک و نوجوان و مدیرعامل بنیاد سینمایی فارابی در گفت‌وگو با دوربین برنامه تلویزیونی "هفت" این هفته.

در بخشی از گزارش جمعه شب برنامه تلویزیونی "هفت" از جشنواره فیلم کودک، میرعلایی با چتری در دست، ایستاده در زیر باران و در کنار سی‌وسه پل اصفهان در برابر دوربین ظاهر شد و از بارانی گفت که بعد از مدت‌ها در اصفهان باریدن گرفته است و این بارش باران را از برکات برگزاری جشنواره فیلم کودک و نوجوان در اصفهان دانست!

احمد میرعلایی دبیر جشنواره فیلم کودک: از برکت این جشنواره در اصفهان باران بارید!

فعلاً که تعداد جشنواره‌های سینمایی در ایران روز به روز در حال افزایش است. کاش ایشان و دیگر یارانشان سعی می‌کردند تا در تقسیم‌بندی محل برگزاری جشنواره‌ها دقت بیشتری به خرج دهند و از این به بعد جشنواره‌ها را بر اساس برکت‌بخشی‌شان در مناطق محروم و یا دچار خشکسالی تقسیم و برگزار کنند، شاید بدین‌وسیله هم به گسترش فرهنگ و هنر کمک کرده باشند، هم باری از دوش دولت بردارند و هم دعای خیر مردم را برای خود بخرند!

در تمام دنیا جشنواره‌های سینمایی به رونق اقتصادی شهرهای محل برگزاری‌شان کمک می‌کنند، ظاهراً در ایران چون این جشنواره‌ها جز خرج‌تراشی و حیف و میل بودجه عمومی چیزی به دنبال ندارند، مسئولان دست به دامان برکات آسمانی آن‌ها شده‌اند. به راستی که همه‌چیزمان الهی شده است!

در همین زمینه:
::ماجرای یادداشت ابراهیم حاتمی‌کیا در تمجید از فیلم "یه حبه قند"::

ورود شهرستانی‌ها به سینما‌ها ممنوع!

Tue, 06 Sep 2011 08:42:22 +0000

گزارش هفتگی از سینمای ایران

مجتبا یوسفی‌پور

مجتبا یوسفی‌پور - این هفته سینما‌ها دوباره رونق گرفته‌اند، ماه رمضان پایان یافته، زندگی به روال عادی و خوش خود بازگشته و فیلم‌های تازه به روی پرده رفته‌اند. سینماگران جشن برگزار می‌کنند و گروه‌های فیلمسازی آماده می‌شوند فیلمبرداری کارهای تازه را آغاز کنند، البته به شرط آنکه کسی سنگی بر سر راه‌شان نیندازد.

در گزارش این هفته مروری داریم بر جشن خانه سینما، محدودیت‌های تازه برای پخش فیلم‌ها از شبکه‌های ماهواره‌ای، ادامه‌ی کشمکش‌ها بر سر نماینده‌ی ایران برای اسکار، همراه با آخرین اخبار تولید و اکران سینمای ایران، و البته ماجرای ممنوعیت برخی فیلم‌ها برای شهرستانی‌ها!

جشن در برابر جشن

بالاخره با پایان یافتن دور اول داوری پانزدهمین جشن سینمای ایران، نامزدهای این دوره مشخص شدند. تا اینجا دو فیلم «جدایی نادر از سیمین» و «یه حبه قند» با نامزدی در ده رشته پیشتاز هستند. در رده‌های بعدی به ترتیب فیلم «اینجا بدون من» ساخته‌ی بهرام توکلی نامزدی ۹ جایزه، فیلم «سعادت‌آباد» ساخته‌ مازیار میری با هفت نامزدی و «ورود آقایان ممنوع» ساخته‌ی رامبد جوان و «راه آبی ابریشم» ساخته‌ محمد بزرگ‌نیا با شش نامزدی قرار دارند.

همچنین هفته‌ گذشته کیومرث پوراحمد دبیر این جشن از پوستر امسال جشن سینمای ایران رونمایی کرد و خود به همراه هیأت داوران به رسم یادبود پوستر امسال را امضاء کردند.

اما امسال اعلام نام نامزدهای بخش‌های گوناگون جشن سینمای ایران بی‌حاشیه نیز نبود. نکته‌ جالب در انتخاب نامزد‌ها تفاوت فاحش فهرست نامزدهای خانه‌ سینما با نامزد‌ها و برندگان جشنواره فیلم فجر است، به شکلی که می‌شود گفت تنها شباهت این دو فهرست فیلم «جدایی نادر از سیمین» است. بر خلاف جشنواره فیلم فجر، فیلم «جرم» ساخته‌ مسعود کیمیایی تنها در دو رشته نامزد شده است و در عوض فیلم «یه حبه قند» که به خاطر اظهارات کارگردانش مورد غضب داوران جشنواره فیلم فجر قرار گرفته بود، توانسته با نامزدی در ۱۰ رشته، به نوعی داوری جشنواره فجر را از نظر سینماگران زیر سؤال ببرد.

پوستر پانزدهمین جشن سینمای ایران

از سوی دیگر جای خالی نام برخی فیلم‌ها در فهرست نامزد‌ها حرف و حدیث‌هایی به‌وجود آورد. برای مثال عدم نامزدی فیلم «آلزایمر» با واکنش تهیه‌کننده‌ این فیلم روبرو شد. سعید سعدی، تهیه‌کننده «آلزایمر» در این زمینه گفت: «نمی‌دانم چرا دوستان در جشن سینما این‌گونه با یک اثر سینمایی که تعداد زیادی از هنرمندان برای آن زحمت کشیده‌اند برخورد می‌کنند. «آلزایمر» مورد توجه بسیاری از منتقدان و نویسندگان سینمایی قرار گرفت و در بخش‌های مختلف جشنواره فیلم فجر نامزد دریافت سیمرغ بلورین جشنواره بود و جوایزی را نیز دریافت کرد، نمی‌دانم چرا این‌گونه با آن برخورد می‌شود.»

«آلزامیر» که تقریباً با بی‌اعتنایی کامل دست‌اندرکاران حرفه‌ای سینما روبرو شده است، فیلمی است که به گفته‌ مدیر بنیاد فارابی، یکی از گزینه‌های معرفی برای اسکار امسال است!

به هر حال باید همه‌ی کار‌ها را دید تا بتوان درست قضاوت کرد که آیا داوری داوران خانه‌ی سینما نیز چون داوران جشنواره فیلم فجر بر اساس سیاست‌ها و سفارش‌هایی بوده و یا اینکه به‌راستی از این پس باید جشن سینمای ایران را ملاک شناسایی برگزیدگان واقعی سینمای ایران دانست.

پخش از شبکه‌های معاند ممنوع

در گزارش‌های پیشین به دستور جواد شمقدری به معاونت نظارت و ارزشیابی جهت تدوین آئین‌نامه‌ فروش فیلم‌های مستند و داستانی به شبکه‌های ماهواره‌ای اشاره کردیم.

علیرضا سجاد‌پور معاونت نظارت و ارزشیابی وزارت ارشاد با بیان اینکه بعد از دستور معاونت سینمایی بلافاصله اقدامات جهت آماده‌سازی پیش‌نویس این آیین‌نامه آغاز شده، گفت: «این آیین‌نامه درباره ارائه برخی آثار ایرانی داستانی و مستند به شبکه‌های غیرمجاز و معاند ماهواره‌ای است که قانون صراحتاً آن را ممنوع اعلام کرده است. این قانو‌ن‌شکنی به عناوین مختلف و توجیهات عجیب و غریبی چون، این‌کار ما مصداق همکاری نیست و ما تنها فیلم را به شرکت‌های بالا‌تر فروختیم و غیره انجام می‌شود که به هیچ وجه قابل توجیه نیست.»

نشان برنامه «آپارات» در بی بی سی فارسی. چه کسی از «آپارات» می‌ترسد؟

به گفته‌ی سجادپور پیش از این نیز آیین‌نامه‌ای جهت جلوگیری از پخش فیلم‌های مستند از شبکه‌های ماهواره‌ای وجود داشته، اما به علت عدم شفافیت در برخی بند‌ها، امکان سوءاستفاده را فراهم می‌کرده که اکنون با شفاف‌سازی در آئین‌نامه جدید، جلوی هر گونه همکاری فیلمسازان با شبکه‌های ماهواره‌ای مخالف گرفته خواهد شد.

گزارش یک جشن بلاتکلیف

در ماه‌های گذشته بار‌ها دست‌اندرکاران فیلم «گزارش یک جشن» آخرین ساخته‌ ابراهیم حاتمی‌کیا از بلاتکلیفی این فیلم و عدم دریافت مجوز نمایش آن گله کرده‌اند. ابراهیم حاتمی‌کیا در گفت‌وگو با خبرگزاری‌ها از سانسور نالید و از دست‌های پشت پرده گلایه کرد. رضا کیانیان، بازیگر فیلم نیز با بی‌جهت خواندن چسباندن انگ سیاسی به فیلم جهت توقیف آن، گله کرد که چرا برخی آثار رسماً سیاسی و در راستای جهت گیری‌های معاونت سینمایی اجازه‌ نمایش پیدا می‌کنند، اما فیلمی چون «گزارش یک جشن» ساخته فیلمسازی بدون وابستگی به جناحی خاص، مجالی برای نمایش عمومی به دست نمی‌آورد.

در آخرین مورد نیز، محمد پیرهادی تهیه‌کننده‌ فیلم بار دیگر در گفت‌وگو با خبرگزاری مهر، با اعلام اینکه اکنون سه ماه از انجام اصلاحات تازه و ارسال نسخه‌ نهایی فیلم به ارشاد جهت بازبینی مجدد گذشته، اما هنوز خبری از صدور پروانه‌ نمایش فیلم نیست، گفت: «تعلل اداره نظارت و ارزشیابی وزارت ارشاد در صدور پروانه نمایش این فیلم باعث شده با واکنش‌های جدی نهادهای قدرت مواجه شود و عملاً از حوزه اختیارات و مسئولیت معاونت سینمایی خارج شود. انتظار ما این است که آقای سجادپور مدیر اداره کل نظارت و ارزشیابی به جای طرح موضوع تکراری اصلاحات اندکی صریح و روشن موانع جدی پیش روی اکران را با مردم و دوستداران این کارگردان در میان بگذارد.»

رضا کیانیان و رویا تیموریان در صحنه‌ای فیلم «گزارش یک جشن» ساخته‌ی ابراهیم حاتمی‌کیا

علیرضا سجادپور هم در پاسخ به مسئله‌ی نمایش فیلم «گزارش یک جشن» چون همیشه بر انجام اصلاحات تاکید کرد و در گفتگو با خبرگزاری «فارس» گفت: «فیلم سینمایی «گزارش یک جشن» ساخته ابراهیم حاتمی‌کیا برای دستیابی به موقعیت اکران عمومی مثل سایر فیلم‌های ایرانی روی پرده، نیازمند اخذ مجوز «پروانه نمایش» است. این فیلم اصلاحات اندکی دارد که به محض اعمال و تأیید پروانه نمایش خواهد گرفت.»

او همچنین در ارتباط با ادعای پیرهادی مبنی بر ارسال نسخه‌ اصلاح‌شده، به خبرگزاری «مهر» گفت: «اصلاحات این فیلم هنوز کامل نشده است. اگر این اصلاحات که به تهیه‌کننده و کارگردان درباره «گزارش یک جشن» اعلام شده است، انجام شود. هیچ مشکلی برای اکران وجود ندارد و مجوز نمایش اکران عمومی «گزارش یک جشن» صادر خواهد شد.»

ظاهراً همان‌گونه که پیرهادی نیز اشاره کرده است، معاونت نظارت و ارزشیابی دلیل دیگری جز عدم انجام اصلاحات برای توجیه عدم صدور پروانه نمایش این فیلم ندارد. به هر حال، اعتراض‌های منتشر شده در مطبوعات شاید بالاخره بتواند فشاری بر مسئولان وارد کرده و آن‌ها را وادار به پاسخگویی و به قول خود ایشان شفاف‌سازی نماید. به گفته‌ پیرهادی، تهیه‌کننده فیلم «گزارش یک جشن» و با اشاره به فیلم «به رنگ ارغوان» ساخته‌ پیشین ابراهیم حاتمی‌کیا خطاب به معاونت نظارت و ارزشیابی: «ایشان بدانند که رفتار صادقانه مهم‌ترین انتظار جامعه سینمایی از ایشان است و این نقطه ضعف محسوب نمی‌شود که یک مدیر بگوید ما مرتبه قبل توان آزاد کردن فیلم توقیفی یک فیلمساز را داشته‌ایم و علیرغم نمایش «گزارش یک جشن» در جشنواره فیلم فجر سال گذشته، امروز عاجز از اکران عمومی آن هستیم.»

باز هم اسکار و حاشیه هایش

هفته‌ی پیش اشاره کردیم به اظهار نظر میرعلایی مدیر عامل بنیاد سینمایی فارابی در ارتباط با شایستگی فیلم «آلزایمر» ساخته‌ احمدرضا معتمدی برای معرفی به آکادمی علوم و هنرهای سینمایی آمریکا. گفته‌ میرعلایی مبنی بر انتخاب این فیلم به عنوان یکی از پنج گزینه و تأکید جهانگیر الماسی بر این نکته واکنش‌های بسیاری برانگیخت و بالطبع برخی در رد و یا تأئید این نظر مطالبی منتشر کردند. اما جالب‌ترین اظهارنظر از جانب گروه سازندگان فیلم «آلزایمر» بود.

در نخستین اظهار نظر، سعید سعدی، تهیه‌کننده‌ فیلم «آلزایمر» با گلایه از آسیبی که این اظهارنظر‌ها به فروش فیلمشان زده است، گفت: «فکر می‌کنم این اظهار نظر به نفع فیلم نبوده و باعث برخی جبهه‌گیری‌ها در مورد فیلم «آلزایمر» شد. حتی فکر می‌کنم این مطلب باعث شد که کمی از مخاطبان ما کاسته شود.»

احمدرضا معتمدی، کارگردان فیلم نیز نخست در جلسه‌ی نقد و بررسی فیلم در فرهنگسرای رسانه با تأئید سخنان سعید سعدی، افزود که او نیز چون دیگران با شنیدن این سخن شوکه شده و چون دیگر عوامل فیلم، از آسیبی که این گفته‌ها به فروش فیلم زده، ناراحت است. معتمدی که ظاهراً به این نتیجه رسیده بود برخی همچنان قصد دارند با تفرقه انداختن در میان سینماگران اسب مراد خود را بتازانند، تصمیم گرفت با انتشار نامه‌ای سرگشاده نه تنها رک و راست از برخی افراد و گروه‌ها بخواهد که فیلم او را قربانی منافع سیاسی خود نکنند، بلکه به مردم و مخاطبانش نشان دهد که او و گروه سازنده نه نقشی در این بازی‌ها دارند و نه وابستگی به گروه و جناح خاصی. شاید بازنشر متن نامه‌ی معتمدی خود به اندازه‌ کافی گویا بوده و نیازی به توضیح نداشته باشد.

احمدرضا معتمدی به همراه مهتاب کرامتی در پشت صحنه‌ فیلم «آلزایمر»

او نوشت: «اسکار مثل مهریه می‌ماند. نه تا بحال به ما داده‌اند ونه از ما کسی گرفته است که اینقدر برای آن غش و ضعف می‌کنند. ما را هم وارد بغض‌ها و کینه‌ها و دعواهای سیاسی خود نکنید. تمام مصیبت‌ها و محرومیت‌هایی که در این سال‌ها کشیده‌ایم، مربوط به این بوده است که عضو هیچ جناح سیاسی نبوده‌ایم. «آلزایمر» تنها یک گام بسیار کوچک و ابتدایی برای رسیدن به سینمای مستقل و اندیشه‌ بومی است و نه چیز دیگر.‌ کاش اصغر فرهادی امسال هم یک «درباره الی» دیگر ساخته بود تا من برایش صد هزار امضاء جمع کنم. تو را به ارواح خاک جد و آبادتان فرهنگ و هنر را به سیاست آلوده نکنید.»

البته متأسفانه گویا ایشان فراموش کرده‌اند که سال‌هاست فرهنگ و هنر ایران زمین با سیاست آمیخته شده است و در سال‌های اخیر این آمیختگی بیشتر شده و به جناح‌بندی هنرمندان رسیده است. و از همین آمیختگی با سیاست است که کسی چون حسن عباسی می‌شود داور جشنواره فیلم فجر و کار‌شناس استراتژیک سینما!

اتفاقاً حسن عباسی نیز در ارتباط با ماجرای انتخاب نماینده‌ ایران برای اسکار اظهار نظر کرد و فرمود که به اعتقاد او هیچکدام از فیلم‌های سال گذشته صلاحیت معرفی برای اسکار را ندارند. این شخص که داور بیست و نهمین جشنواره فیلم فجر هم بوده، در این زمینه گفت: «فیلم‌هایی را که پیامی از ایران و انقلاب را منتقل کنند به هیچ وجه در اسکار نمی‌پذیرند و در مقابل، فیلم‌هایی که ممکن است اسکار پذیرای آن‌ها باشد، بخشی از آثار سینمای ایران هستند که پیامی از جمهوری اسلامی منتقل نمی‌کنند.» بنا به این تعریف، تا وقتی نظام همین نظام است و کار‌شناسان افرادی چون ایشان، اصلاً دلیلی برای معرفی نماینده برای اسکار وجود ندارد!

به هر حال‌ کاش این سینماگران، در هنگام جشنواره فیلم فجر و دیدن ترکیب هیأت داوران نیز فریاد بر‌می‌آوردند: «آقایان، برادران، اساتید، شما را به ارواح خاک جد و آبادتان، فرهنگ و هنر را به سیاست آلوده نکنید!» کاری که شاید تا حدودی رضامیرکریمی کرد.

خبرهای کوتاه

هفته‌ گذشته فاطمه معتمدآریا، بازیگر ایرانی موفق شد تا به خاطر بازی‌اش در فیلم «اینجا بدون من» ساخته‌ بهرام توکلی، جایزه بهترین بازیگری را از سی و پنجمین جشنواره فیلم مونترال از آن خود کند. «اینجا بدون من» این روز‌ها آخرین هفته‌های نمایش عمومی خود در تهران را پشت سر می‌گذارد.

فاطمه معتمد آریا به خاطر بازی در فیلم «اینجا بدون من» موفق شد جایزه بازیگری جشنواره فیلم مونترال را به دست آورد.

فیلم «مادر پائیزی» به نویسندگی و کارگردانی سیروس رنجبر به زودی میکس نهایی خود را آغاز می‌کند. گروه سازنده امید دارند تا فیلم را برای نمایش در جشنواره فیلم کودک و نوجوان امسال آماده سازند. هانیه توسلی، وحید رهبانی، علیرضا جلالی تبار و بهناز جعفری برخی از بازیگران این فیلم هستند. «مادر پائیزی» داستان نوجوانی مبتلا به اوتیسم است که پس از اطلاع یافتن از زنده بودن مادرش از شمال عازم تهران می‌شود و ماجراهایی برایش پیش می‌آید.

فرامرز قریبیان، بازیگر نام‌آشنای سینمای ایران قصد دارد تا از نیمه‌ مهرماه چهارمین فیلم خود را جلوی دوربین ببرد. این فیلم با نام «قتل سهامی خاص» نوشته‌ی محمدسام قریبیان است و هنوز نام دیگر عوامل تولید آن اعلام نشده است.

خبرهای اکران

حمید فرخ‌نژاد با اینکه این روز‌ها درگیر بازی در فیلم «گشت ارشاد» ساخته‌ سعید سهیلی است، اما همچنان تلاش می‌کند فیلم «سفر سرخ»‌اش را به نمایش عمومی درآورد. به گفته‌ فرخ‌نژاد از آنجایی که فیلم، جنگ ایران و عراق را دستمایه خود قرار داده است و این روز‌ها مصادف با هفته‌ی دفاع مقدس است، او تلاش خود را می‌کند تا فیلم را در همین روز‌ها به سینما‌ها بفرستد. پیش‌تر قرار بود این فیلم در طرح اکران رمضان به نمایش درآید که در ‌‌نهایت این اتفاق نیفتاد.

اما گویا بالاخره تکلیف اکران آخرین ساخته‌های عباس کیارستمی مشخص شد. فیلم «شیرین» با موافقت عباس کیارستمی بعد از انجام چند اصلاحیه قرار است تا به صورت دیجیتال در هفته‌ی چهارم مهرماه در گروه سینمای آزاد و ممتاز به نمایش عمومی درآید. همچنین به گفته‌ رامین رحیمی مدیر پخش موسسه فیلمسازان مستقل، قراردادی با شرکت «ام ک ۲» پخش‌کننده‌ جهانی فیلم «کپی برابر اصل» بسته شده و حقوق پخش این فیلم در ایران برای ده سال خریداری شده است. این فیلم نیز پس از پایان نمایش عمومی فیلم «شیرین» به نمایش درخواهد آمد و گفته شده است که قرار است در افتتاحیه این فیلم ژولیت بینوش بازیگر اصلی آن به همراه ژان کلود کریر به ایران سفر کنند.

حمید فرخ‌نژاد سر صحنه‌ فیلم «سفر سرخ»؛ فیلمی که همچنان تکلیف نمایش عمومی آن مشخص نشده است.

یحیی منصور موید، مجری طرح فیلم «آسمان محبوب» ساخته‌ی داریوش مهرجویی از احتمال نمایش عمومی این فیلم در شهریور ماه خبر داد. به گفته‌ او کارهای مقدماتی نمایش فیلم انجام و پخش‌کننده‌ای نیز برای آن انتخاب شده و تنها تعیین زمان دقیق نمایش عمومی فیلم باقی مانده است. در این آخرین ساخته‌ی داریوش مهرجویی، بازیگرانی چون علی مصفا، لیلا حاتمی و مانی حقیقی بازی کرده‌اند.

و اما خلاصه‌ای از جدول فروش فیلم‌ها:

در هفته‌ی گذشته فیلم «ورود آقایان ممنوع» به علت استقبال تماشاگران همچنان توانست تعداد معدودی از سینماهای نمایش دهنده‌ خود را نگاه دارد و از مرز فروش سه میلیارد تومان بگذرد. «زنان ونوسی، مردان مریخی» توانست از مرز ۲۰۰ میلیون تومان بگذرد و «زندگی با چشمان بسته» ساخته‌ رسول صدرعاملی نیز در سه روز نخست توانست حدود ۵۰ میلیون تومان فروش داشته باشد. «آلزایمر» که همزمان با «زنان ونوسی، مردان مریخی» نمایش خود را آغاز کرده توانست تنها حدود ۷۰ میلیون تومان فروش کند. «اینجا بدون من» بعد از حدود ۵۰ روز به فروشی حدود ۵۷۰ میلیون تومان دست یافته است و «سوت پایان» با گذشتن از مرز ۱۷۰ میلیون تومان فروش امید دارد تا بتواند در این روزهای رونق سینما‌ها از مرز ۲۰۰ میلیون تومان نیز بگذرد.

حاشیه هفته: ورود شهرستانی‌ها ممنوع!

هفته‌ گذشته طی مراسمی ویژه، نمایش عمومی فیلم «زندگی با چشمان بسته» ساخته‌ رسول صدرعاملی آغاز شد. این فیلم که دو سال در انتظار دریافت پروانه‌ی ساخت مانده بود، بالاخره در اکران عید فطر امسال به سینما‌ها راه پیدا کرد. اما نکته‌ جالب در ماجرای دریافت مجوز نمایش عمومی فیلم این است که به گفته‌ی رسول صدرعاملی این فیلم تنها مجوز نمایش عمومی در تهران را دریافت کرده است و اجازه‌ی نمایش در شهرستان‌ها را ندارد. با گذشت حدود یک هفته از اعلام این خبر هنوز توضیح و واکنشی در ارتباط با این نحوه‌ی جدید ممیزی از سوی معاونت نظارت و ارزشیابی داده نشده است.

شهرستانی‌ها اجازه ندارند «زندگی با چشمان بسته» ساخته رسول صدرعاملی را در سینماهای شهرشان تماشا کنند.

در همه جای دنیا فیلم‌ها بر اساس ضوابطی درجه بندی می‌شوند و مثلاً در غرب بر اساس میزان سکس، خشونت و استفاده از واژه‌های رکیک در فیلم‌ها درجه‌بندی سنی انجام گرفته و دیدن برخی فیلم‌ها برای برخی رده‌های سنی توصیه نشده و یا ممنوع می‌شود. اما اینکه فیلمی مجوز نمایش در شهری را دریافت کند و اجازه‌ی نمایش در شهری دیگر را نداشته باشد، نکته‌ بدیع و تازه‌ای است که جای بحث دارد.

شاید برای مسئولان سینمایی، ایران به دو بخش تهران و شهرستان‌ها تقسیم شده است و بالطبع هرکدام نیاز به ممیزی خاص خود دارند. اگر اینگونه باشد، چه تضمینی هست که هنگام نمایش در سینماهای تهران، همه‌ی تماشاگران این فیلم ساکن تهران باشند و برای مثال هیچ مسافری از شهرستان به تماشای آن نرود؟ شاید هم به زودی معاونت سینمایی آئین نامه‌ای به سینماداران ابلاغ کند که بر اساس آن از این پس تماشاگران نیاز دارند تا در هنگام خرید بلیط سینما، کارت ملی و نامه‌ای از شورای شهر مبنی بر تائید نشانی محل سکونت خود نیز ارائه دهند!

احتمالاً در پخش خانگی نیز، نسخه‌های دی وی دی فیلم با برچسب‌های خاص «تهرانی» و «شهرستانی» مشخص خواهند شد و برای نمایش از تلویزیون، نسخه‌ ویژه‌ فیلم متناسب با هر استان تدوین مجدد و به شبکه‌ی استانی مربوطه ارائه خواهد شد!

به هرحال، تا مشخص شدن این ماجرا، لطفاً در هنگام تماشای فیلم‌های سینمایی به درجه‌بندی شهرستان محل نمایش فیلم نیز توجه کنید و اگر دیدید از این به بعد بر سر در سینما‌ها نوشته شده «ورود شهرستانی‌ها اکیداً ممنوع!» زیاد تعجب نکنید، از مدیریت فعلی سینما هر کاری بر می‌آید!

در همین زمینه:
گزارش‌های مجتبا یوسفی‌پور از سینمای ایران در رادیو زمانه

زندگی با چشمان بسته؟

Mon, 29 Aug 2011 23:20:15 +0000

گزارش هفتگی از سینمای ایران

مجتبا یوسفی‌پور

مجتبا یوسفی‌پور - با رسیدن به آخرین روزهای ماه رمضان، اهالی سینما و سینماداران نیز کم کم خود را برای بازگشت به روال عادی تولید و نمایش آماده می‌کنند.

برخی از فیلمسازان خبرهای شروع پیش‌تولید و یا فیلمبرداری فیلم‌های خود پس از پایان این ماه را منتشر می‌کنند و سینماداران منتظر هستند تا با رسیدن عید فطر و اکران فیلم‌های تازه، سینما‌ها بار دیگر رونق یابند.

بفرمائید افطاری!

در آخرین روزهای ماه رمضان اما ضیافت‌های مهمانی ادارات و نهاد‌ها همچنان ادامه دارند. دوم شهریورماه نوبت مرکز گسترش سینمای مستند و تجربی بود تا سینماگران را برای خوردن افطاری و شنیدن چند سخنرانی دور یکدیگر جمع کند. در این شب، جواد شمقدری، معاونت سینمایی وزارت ارشاد نیز حضور داشت و در سخنرانی خود خبرهای تازه‌ای به مستندسازان داد. او در بخش نخست سخنرانی‌اش جمله‌ پیچیده‌ای گفت که کمی درک آن مشکل است. او گفت: «سینمای مستند بسان رمان و ادبیات می‌تواند سینمای داستانی را تقویت کند، سینمای داستانی نیز می‌تواند سینمای کشور را تقویت کند به‌خصوص که سینمای مستند زبان تصویر را هم نشان می‌دهد.» او همچنین در بخشی دیگر از سخنرانی‌اش ادعا کرد که «مستندسازان ما در جبهه و جنگ روایت جدیدی را با دوربین‌های آماتور خلق کردند که اثرات این تجربه‌ها را به نوعی در سینمای جنگی هالیوود هم شاهد بودیم.» یعنی طبق این گفته مثلا اسپیلبرگ فیلم «نجات سرباز رایان» را بعد از دیدن مجموعه‌ی «روایت فتح» و با الهام از آن ساخته است و جالب‌تر اینکه گویا این آثار آن‌چنان تأثیری بر تولیدات داخلی نداشتند!

جواد شمقدری سر سفره افطار. مستندسازان ما در جبهه و جنگ، سینمای جنگی هالیوود را تحت تأثیر قرار دادند!

اما بعد از این اظهارات عجیب، ایشان به اصل مطلب پرداختند و بعد از کمی تعریف و تمجید از سینمای مستند و تخریب مدیریت سینمایی در دوره‌های پیشین و انتقاد از تمرکز مستندسازان بر ساخت آثار اجتماعی، از کمبود حمایت‌ها و امکانات برای نمایش عمومی آثار مستند سخن گفت و بعد از این مقدمه طولانی اصل مطلب را به این شکل بیان کرد که: «از چنین خلاءهایی [ضعف امکان فروش و پخش عمومی آثار مستند در داخل ایران] اتفاقات ناگواری رخ می‌دهد و آن هم پخش برخی از این مستند‌ها از برخی شبکه‌های خارجی است که عناد آن‌ها با ما کاملاً مشهود است. وقتی برخی رسانه‌ها در طول ۳۲ سال انقلاب اسلامی با توطئه‌هایی علیه جمهوری اسلامی همراه بوده‌اند، پسندیده نیست که آثار فیلمسازان ما از چنین شبکه‌هایی پخش شود.» و بلافاصله از علیرضا سجادپور معاونت نظارت و ارزشیابی تقاضا کرد تا با ارائه‌ دستورالعملی، مانع این اتفاق شود.

به عبارت دیگر اگر در چند سال گذشته و با گسترش شبکه‌های ماهواره‌ای چون «بی‌بی‌سی فارسی» امکانی برای برخی از مستندسازان به‌وجود آمده بود تا برخی از آثارشان را به نمایش عمومی درآورند و همچنین بخش ناچیزی از بودجه‌ی تولیدشان را بازگردانند، با این دستور جناب معاون آن روزنه نیز باید بسته شود. حال اینکه در آینده با کسانی که با «این شبکه‌های معاند نظام» همکاری و داد و ستد می‌کنند چه برخوردی خواهد شد، باید منتظر آئین‌نامه‌ علیرضا سجادپور ماند.

و سرانجام شمقدری وعده داد که قرار است مایکل مور، مستندساز مشهور آمریکایی به ایران سفر کند و به احتمال زیاد این سفر در زمان برگزاری جشنواره سینما حقیقت به وقوع خواهد پیوست. دست‌کم این فرصتی است تا فیلمسازان ایرانی بتوانند از تجربیات مستندساز شناخته‌شده‌ای که تاکنون جوایز معتبری چون اسکار و کن را از آن خود کرده بهره ببرند.

فرش قرمز ممنوع!

چند سالی است برگزاری مراسمی با عنوان «فرش قرمز» جهت معرفی و آغاز نمایش عمومی فیلم‌های سینمایی در ایران بسیار باب شده است. گفته می‌شود برگزاری اینگونه برنامه‌ها‌ از سال‌های دهه‌ی ۷۰ خورشیدی آغاز شده و برخی رونق گرفتن آن را از مراسم افتتاح فیلم «بی‌پولی» ساخته‌ حمید نعمت‌الله می‌دانند. هر چند گروه برگزارکننده‌ مراسم فرش قرمز فیلم «محاکمه در خیابان» ساخته‌ی مسعود کیمیایی ادعا کردند که مراسم فرش قرمز این فیلم اولین نمونه‌ی فارسی اینگونه مراسم بوده است. به هر حال، با رونق گرفتن این مراسم در سال‌های گذشته فیلم‌هایی چون «سن پطرزبورگ»، «حکم»، «آدمکش»، و این اواخر «ورود آقایان ممنوع» نمایش عمومی خود را برگزاری چنین مراسمی آغاز کردند. تا امروز آخرین فیلمی که خبر از برگزاری مراسم فرش قرمز آن داده است، ساخته جدید رسول صدرعاملی یعنی فیلم «زندگی با چشمان بسته» است.

صدا و سیما با صدور بخشنامه‌ای از برنامه‌سازانش خواسته است که مراسم فرش‌قرمز فیلم‌های سینمایی در ایران را پوشش ندهند.عکس:مراسم فرش قرمز فیلم سینمایی «جرم»

اما ظاهراً طبق معمول، مراسمی از این دست زیاد به مذاق مسئولان خوش نیامده است، چرا که شنیده شده صدا و سیما با بخشنامه‌ای از کلیه برنامه‌سازان خواسته است تا از پوشش دادن مراسم‌ فرش قرمز فیلم‌ها خودداری کنند. حال آیا این عدم پوشش خبری مراسم افتتاحیه فیلم‌ها شامل همه می‌شود و یا اینکه چون همیشه برخی خواص از استثنا‌ها محسوب می‌شوند، جای سؤال است. گفته شده یکی از دلایل اصلی این بخشنامه، پوشش بازیگران زن و برخی از شرکت‌کنندگان در مراسم فرش قرمز فیلم‌هاست.

در همه جای دنیا برگزاری چنین مراسمی در کل برای جلب توجه مخاطب و رونق دادن به فروش سینماهاست. بالطبع، مراسمی از این دست مجالی به‌وجود می‌آورد تا شبکه‌های تلویزیونی نیز بتوانند با پوشش آن‌ها و‌ گاه گفت‌وگوهای کوتاه با دست‌اندرکاران و به‌ویژه بازیگران فیلم‌ها، علاوه بر خبررسانی بر تعداد بینندگان خود نیز بیفزایند. در واقع با پوشش خبری اینگونه مراسم معمولاً هر دو طرف، یعنی هم فیلمسازان و هم شبکه‌های تلویزیونی سود می‌برند. اما متآسفانه از آنجا که صدا و سیمای ایران با توجه به بودجه‌ی بی‌حساب و کتاب دولتی، کلاً نیازی به جذب بیننده احساس نمی‌کند، طبعاً نیازی هم به برقراری چنین دادوستدی با سینما و سینماگران ندارد، و تا وضع چنین است، چشم امید به صدا و سیما نباید داشت.

خبرهای کوتاه

رضا بدیعی، کارگردان شناخته‌شده‌ی ایرانی ساکن امریکا، شنبه‌ی گذشته در سن ۸۱ سالگی درگذشت. بدیعی که در کارنامه‌ی کاریش سابقه‌ همکاری با کارگردانانی چون رابت آلتمن و سام پکین پا به چشم می‌خورد، با کارگردانی بخش‌هایی از سریال‌های تلویزیونی معروفی چون «مأموریت: غیر ممکن» (پیش از انقلاب با عنوان «بالاتر از خطر» از تلویزیون ملی ایران پخش می‌شد و مخاطبان بسیاری هم داشت) و «مرد شش میلیون دلاری» به شهرت و موفقیت رسید.

عوامل فیلم «شبانه‌روز» هم بلیط فروش شدند

علی سرتیپی، سخنگوی کانون پخش‌کنندگان سینمای ایران اعلام کرد که این کانون از این پس در برابر پخش غیرقانونی فیلم های سینمایی از شبکه‌های ماهواره‌ای اقدام خواهد کرد. بر این اساس، این کانون بنا به قانون سعی خواهد داشت تا جلوی پخش فیلم‌های ایرانی بدون مجوز از سوی تهیه‌کننده و پخش کننده در شبکه‌های ماهواره‌ای را بگیرند.

و اما گروه سازندگان فیلم «شبانه‌روز» نیز با پیروی از دیگر همکارانشان جهت جذب تماشاگران در سینماهای نمایش‌دهنده‌ فیلم حاضر شده و اقدام به بلیط‌فروشی کردند. حمیدرضا پگاه، بهنوش بختیاری، امید بنکدار و کیوان علی‌محمدی روز چهارشنبه و ستاره اسکندری و مهتاب کرامتی روز شنبه در گیشه سینما آزادی حاضر شده و اقدام به فروش بلیط‌های فیلمشان به علاقمندان کردند.

خبرهای تولید

صداگذاری و تدوین فیلم «برف روی کاج‌ها» ساخته‌ی پیمان معادی به پایان رسیده و قرار است کارن همایونفر موسیقی متن آن را بسازد. در این اولین تجربه‌ی کارگردانی پیمان معادی بازیگرانی چون مهناز افشار، صابر ابر، ویشکا آسایش و حسن معجونی جلوی دوربین رفته‌اند و به گفته‌ی جمال ساداتیان، تهیه‌کننده‌ی این فیلم اولین نمایش آن در جشنواره فیلم فجر امسال خواهد بود.

به نقل از خبرگزاری «فارس» مهران مدیری به جمع بازیگران فیلم «پل چوبی» آخرین ساخته‌ی مهدی کرم‌پور پیوسته است. گفته شده است که مدیری این‌بار در نقشی جدی و در قالب یک استاد دانشگاه در برابر دوربین ظاهر خواهد شد. هدیه تهرانی، بهرام رادان و مهناز افشار دیگر بازیگرانی هستند که تاکنون همکاری آن‌ها با این پروژه قطعی شده است.

صابر ابر و مهناز افشار در نمایی از «برف روی کاج‌ها» نخستین ساخته پیمان معادی

ظاهراً گروه تولید پروژه‌ی پرخرج «پیامبر اکرم» قصد دارند هر هفته با انتشار خبری تازه بازار تبلیغاتی این فیلم را داغ نگاه دارند. هفته‌ی گذشته برخی از بازیگران این پروژه و نقش‌هایشان مشخص شدند: گفته شده حمید فرخ‌نژاد برای بازی نقش ابوسفیان با این پروژه قرارداد بسته است و امین تارخ و مهدی پاکدل نیز به ترتیب برای نقش‌های عبدالمطلب و ابوطالب تست گریم داده‌اند. یک گروه گریمور ایتالیایی مسئولیت اجرای گریم این پروژه را بر عهده دارند. البته این هفته با انتشار ماهنامه‌ سینمایی ۲۴، جسین معززی‌نیا، سردبیر این ماهنامه و مدیر روابط عمومی فیلم «پیامبر اکرم» با انتشار یادداشتی، برخی از اخبار منتشر شده درباره‌ فیلم را تکذیب کرد و افزود به زودی خبرهای درست در ارتباط با فیلم در آن ماهنامه منتشر خواهند شد!

تدوین فیلم «بوسیدن روی ماه» آخرین ساخته‌ی همایون اسعدیان به پایان رسید. سعید پورصمیمی، صابر ابر و مسعود رایگان از بازیگران این فیلم هستند. در خلاصه داستان فیلم آمده است که احترام‌السادات و فروغ خانم که در همسایگی یکدیگر زندگی می‌کنند بیش از بیست سال است که در انتظار فرزندانشان هستند و.... حسین جعفریان مدیریت فیلمبرداری این فیلم و منوچهر محمدی تهیه کنندگی آن را بر عهده داشته‌اند.

خبرهای اکران

بعد از چند روز تعطیلی سینما‌ها، از روز اول شهریور با نمایش دو فیلم تازه سینما‌ها به روال عادی نمایش فیلم بازگشتند. «آلزایمر» ساخته‌ی احمد رضا معتمدی با بازی مهدی هاشمی، فرامرز قریبیان و مهتاب کرامتی به همراه فیلم «زنان ونوسی و مردان مریخی» ساخته‌ کاظم راست‌گفتار با بازی امین حیایی، شیلا خداداد و بهاره رهنما، دو فیلمی هستند که از این هفته نمایش عمومی خود را آغاز کردند.

امین حیایی و بهاره رهنما در نمایی از فیلم «زنان ونوسی و مردان مریخی» ساخته کاظم راست‌گفتار

«زنان ونوسی، مردان مریخی» تا اینجا توانسته شروع خوبی داشته و بعد از سه روز به فروشی حدود ۵۲ میلیون تومان در تهران دست یابد. «آلزایمر» نیز در سه روز اول نمایش خود توانست به فروشی حدود ۱۹ میلیون تومان برسد که در مجموع می‌توان گفت دو فیلم تازه اکران شده، آغاز خوبی داشته‌اند و اگر فروششان به این شکل ادامه یابد، امید هست که در ‌‌نهایت بتوانند به فروشی متقاعدکننده دست یابند.

اما از هفته‌ی آینده و همزمان با عید فطر، سه فیلم تازه نیز نمایش عمومی خود را آغاز می‌کنند: «زندگی با چشمان بسته» ساخته‌ی رسول صدرعاملی با بازی ترانه علیدوستی، حامد بهداد و فرهاد آئیش، «شیش و بش» با بازی محمدرضا گلزار و امین حیایی و به کارگردانی بهمن گودرزی و بالاخره فیلم «ندار‌ها» به کارگردانی محمدرضا عرب و با بازی پژمان بازغی، هانیه توسلی و محسن تنابنده سه فیلمی هستند که از این هفته نمایش عمومی خود را آغاز می‌کنند.

حاشیه هفته: باز هم اسکار!

متأسفانه این هفته نه فرج‌الله سلحشور مصاحبه‌ تازه‌ای کرد و نه علیرضا سجادپور بخشنامه و بیانیه‌ای داد. به همین دلیل حاشیه این هفته به جذابیت حاشیه‌های هفته‌های قبل نیست و امیدواریم هفته‌ی آینده یکی از این دوستان خوراک مورد نیاز این بخش از گزارش‌های هفتگی را فراهم کند!

و اما اسکار: با توجه به اینکه برای معرفی نماینده‌ی سینمای ایران به آکادمی علوم و هنرهای سینمایی آمریکا فقط یک ماه وقت باقی مانده است، ظاهراً این روز‌ها در ارتباط با این موضوع دو دسته‌ی اصلی در بین سینماگران و سینمادوستان ایرانی تشکیل شده است. دسته‌ی اول کسانی هستند که اعتقاد دارند فیلم «جدایی نادر از سیمین» مناسب‌ترین گزینه برای معرفی به آکادمی علوم و هنرهای سینمایی برای نامزدی دریافت اسکار بهترین فیلم غیرانگلیسی زبان است. گروه دوم اما کسانی هستند که گویا ترجیح می‌دهند هر فیلمی به آکادمی اسکار معرفی شود به جز فیلم «جدایی نادر از سیمین»!

هفته‌ی گذشته احمد میرعلایی مدیرعامل بنیاد سینمایی فارابی در مراسم افتتاحیه فیلم «آلزایمر» آخرین ساخته‌ احمدرضا معتمدی با اعلام آغاز به کار هیأت انتخاب نماینده‌ اسکار در این هفته گفت: «طبق گمانه‌زنی‌ها فیلم سینمایی «آلزایمر» جزو یکی از پنج فیلم بر‌تر خواهد بود. البته این خبر در حد گمانه‌زنی‌ست، اما این فیلم یکی از گزینه‌های اسکار است.»

بدون هیچگونه قضاوت در ارتباط با کیفیت فیلم «آلزایمر» تنها می‌شود یک سوال پرسید و آن اینکه وقتی هنوز حتی اعضای این هیات انتخاب نماینده‌ی ایران در اسکار معرفی نشده‌اند، چگونه مدیرعامل بنیاد سینمایی فارابی می‌تواند از گزینه‌های قطعی نام ببرد؟ آیا بهتر نیست ایشان پیش از اعلام نام گزینه‌ها، هیأت انتخاب را معرفی کنند؟ و بعد از این، بر چه اساسی این فیلم می‌تواند یکی از گزینه‌ها باشد؟ آیا ایشان نمی‌دانند یکی از شروط شرکت در اسکار، نمایش عمومی در سینماهای آمریکا است؟

آلزایمر ساخته احمد رضا معتمدی یا جدایی نادر از سیمین؟

البته میرعلایی تنها کسی نبوده که «آلزایمر» را شایسته‌ی نمایندگی ایران در اسکار امسال دانسته است. جهانگیر الماسی، بازیگر و عضو هیأت داوران جشنواره فجر سال گذشته نیز در اظهارنظری مشابه از این فیلم به عنوان یکی از بهترین گزینه‌ها جهت معرفی به آکادمی علوم و هنرهای سینمایی امریکا نام برده است. حال اینکه چطور ایشان در زمان داوری جشنواره فیلم فجر به ارزش‌های این فیلم پی نبرده بودند، جای سؤال است!

همانطور که هفته‌ی گذشته هم اشاره کردیم، خبرگزاری «فارس» نیز در عملی مشابه، فیلم دیگری را به عنوان گزینه‌ی جایگزین برای «جدایی نادر از سیمین» معرفی کرده بود، بدون توجه به اینکه آن فیلم هنوز به نمایش عمومی درنیامده است و با توجه به قوانین اسکار، هر فیلمی که قرار است در بخش اسکار بهترین فیلم غیرانگلیسی زبان شرکت کند باید تا ۳۰ سپتامبر امسال در کشور تولید کننده به نمایش عمومی در آمده باشد. در این مورد آخر هم مشکلی مشابه یعنی عدم نمایش عمومی در آمریکا وجود دارد که مانع از انتخاب فیلم «آلزایمر» به عنوان نماینده‌ی سینمای ایران جهت معرفی به آکادمی اسکار می‌شود، مگر اینکه تهیه کنندگان این فیلم دست کم یک هفته آن را در سینماهای امریکا به نمایش عمومی درآورند.‌ کاش این مسئولان سینمایی به جای وقت گذاشتن به یافتن رقیبی برای «جدایی نادر از سیمین»، وقت می‌گذاشتند و مقررات ارسال فیلم برای اسکار را می‌خواندند و اینقدر، با «چشمان بسته» و نسنجیده اظهار نظر نمی‌کردند. زندگی با چشمان بسته؟

در همین زمینه:
::پیش‌پرده فیلم «آلزایمر»::
::رضا بدیعی، کارگردان تلویزیون درگذشت::

پیش‌پرده فیلم «با چشمان بسته»

از جشنواره‌ی کودک یتیم تا دکتر مهران مدیری

Tue, 26 Jul 2011 06:42:41 +0000

گزارش هفتگی از سینمای ایران

مجتبا یوسفی‌پور

مجتبا یوسفی‌پور - هفته‌ی گذشته همچنان آخرین اخبار از جزئیات بازداشت «پگاه آهنگرانی» و «مرضیه وفامهر» در صدر خبر‌ها بود، در گزارش این هفته نگاهی داریم به واکنش معاونت سینمایی وزارت ارشاد به این بازداشت‌ها به همراه آخرین خبر‌ها از جشنواره‌ی فیلم کودک، تازه‌های تولید و خبرهای کوتاه سینمایی.

جشنواره‌ی کودکِ یتیم!

مدت‌هاست که هر چند گاه یک‌بار خبری مبنی بر برگزاری بیست و پنجمین جشنواره‌ی فیلم کودک در یک شهر جدید اعلام می‌شود و بعد از چند روز دوباره تکذیب می‌گردد. جشنواره‌ی فیلم کودک که سال‌ها در اصفهان برگزار می‌شد و به همین علت اوایل با عنوان جشنواره‌ی فیلم کودک و نوجوان اصفهان شناخته می‌شد، در دوره‌ای با تغییر محل برگزاری به کرمان منتقل شد، بعد سر از تهران درآورد، دوباره به اصفهان برگشت و در ‌‌نهایت تبدیل شد به جشنواره‌ی فیلم کودک و نوجوان همدان. اما امسال گویا همدانی‌ها از برگزاری این جشنواره خسته شده‌اند و مدت‌هاست که جشنواره‌ی کودک، «بی‌خانمان» شده است.

بنا به گفته‌ی معاونت سینمایی برگزاری این جشنواره در همدان منتفی است و در رسانه‌ها از شهرهایی چون مشهد، شیراز، کیش، تبریز و یا در ‌‌نهایت تهران به عنوان گزینه‌های احتمالی برای میزبانی امسال این جشنواره نام برده می‌شود. هر چند بسیاری از سینماگران و منتقدان در نفس برگزاری این جشنواره سؤال دارند. وقتی در سال تعداد تولید فیلم‌های کودک به تعداد انگشتان یک دست هم نمی‌رسد، وقتی هیچ حمایتی در تولید و پخش و نمایش فیلم‌های کودک وجود ندارد، برگزاری چنین جشنواره‌ی پرخرجی با نمایش فیلم‌های تکراری در بخش‌های مرور، جز پر کردن یک بیلانِ کاری چه سود دیگری دارد؟‌ کاش معاونت سینمایی به جای افتخار به برگزاری ۴۳ جشنواره‌ی سینمایی در سال، تنها چهار و یا پنج جشنواره‌ی درست و اصولی برگزار می‌کردند که از قدیم گفته‌اند: یک ده آباد به از صد شهر ویران!

مگر کسی بازداشت شده است؟

در روزهای گذشته ماجرای بازداشت دو بازیگر زن سینما «پگاه آهنگرانی» و «مرضیه وفامهر» در رأس خبر‌ها بود و شاید کمتر کسی بود که آن را نشنیده باشد. اما ظاهراً همه از این موضوع باخبر شده بودند غیر از «جواد شمقدری»، معاونت سینمایی وزارت ارشاد.

پگاه آهنگرانی، هنرمند دربندِ ایرانی در نمایی از «زندان زنان». جواد شمقدری درباره‌ی بازداشت پگاه آهنگرانی و مرضیه وفامهر گفته است: من در این مورد خبری ندارم و باید صحت این مطلب بررسی شود.»

ایشان در حاشیه‌ی مراسم اختتامیه‌ی جشنواره‌ی آموزشگاه‌های سینمایی، در پاسخ به پرسش یکی از خبرنگاران در ارتباط با موضوع بازداشت بازیگران گفت: «من در این مورد خبری ندارم و باید صحت این مطلب بررسی شود.» او همچنین در پاسخ به این پرسش که آیا وزارت ارشاد این موضوع را دنبال و از هنرمندان حمایت خواهد کرد، اظهار بی‌اطلاعی نمود و دیگر بار از نیاز به بررسی بیشتر موضوع سخن گفت. اما این بی‌خبری‌های معاونت سینمایی به اینجا ختم نمی‌شوند. ظاهراً جناب معاون آن‌چنان سرشان گرم برگزاری ۴۳ جشنواره‌ی سینمایی سالانه و حمایت از فیلم‌های خاص است که نه تنها وقت برای خواندن روزنامه‌ها و دنبال کردن اخبار ندارند، که حتی از آنچه در معاونت زیر دستشان رخ می‌دهد بی‌خبرند. نمونه‌ی اول آن اتهام ساخت فیلم «تهران من، حراج» بدون مجوز ساخت از وزارت ارشاد اسلامی بود که گویا با پیگیری‌ها، معاونت سینمایی، که او نیز از داشتن مجوز ساخت فیلم چون دیگر موارد بی‌اطلاع بوده، توانسته مجوز ساخت این فیلم را در ارشاد پیدا کرده و بی‌پایه بودن این اتهام ثابت شده است. البته مجوز ساخت این فیلم پیش از روی کار آمدن معاونت فعلی صادر شده است. در موردی دیگر، «ناصر تقوایی» از ارجاع پرونده‌ی «مرضیه وفامهر» به دادگاه «فرهنگ و رسانه» خبر داده است، دادگاهی که به گفته‌ی او قرار است به این‌گونه جرایم مربوط به اهالی فرهنگ و هنر رسیدگی کند و حتی وزارت ارشاد اسلامی هم در مورد آن اطلاعی ندارد. البته «ناصر تقوایی» کارگردان سینما و همسر «مرضیه وفامهر» در گفت‌وگو با «کمپین بین‌المللی حقوق بشر در ایران» خبر از برگزاری جلسه‌ای با حضور وزیر ارشاد، معاونت سینمایی و نماینده‌ای از وزارت اطلاعات داده است، جلسه‌ای که هنوز خبری از خروجی آن در رسانه‌ها منتشر نشده است. به گفته‌ی «تقوایی» با تمدید قرار بازداشت موقت «مرضیه وفامهر» او به زندان قرچک ورامین منتقل و در حال حاضر امکان تماس تلفنی محدود و ملاقات هفتگی برای او فراهم شده است.

«جدایی نادر از سیمین» نمایش نیست

«محمد بیرانوند» یکی از نویسندگان فیلم‌نامه‌ی مجموعه‌ی تلویزیونی «مختارنامه» است که این سریال را به همراه «حسن میرباقری» نوشته است. با نزدیک شدن به قسمت‌های پایانی این سریال، روزنامه‌ی «کیهان» گفت‌وگویی کرده است با این فیلم‌نامه‌نویس. در این گفت‌وگو او نکاتی را در ارتباط با نگارش این مجموعه‌ی تلویزیونی و فیلم‌نامه‌ی تازه‌ای که در دست نوشتن دارد بیان کرده است.

لیلا حاتمی در نمایی از جدایی نادر از سیمین، ساخته‌ی اصغر فرهادی. محمد بیرانوند، نویسنده‌ی «مختارنامه» در گفت و گو با کیهانِ شریعتمداری: «جدایی نادر از سیمین» فیلم نیست، بلکه تحلیل سیاسی – اجتماعی‌ست.

در بخشی از این گفت‌وگو، «بیرانوند» در ارتباط با روند آموزشی در دانشکده‌ها گفته است: «دانشکده‌های هنری ما به طرز عجیبی مغز دانشجویان را مسخ می‌کنند. فرمول‌هایی هم که به آن‌ها یاد می‌دهند، انتهایش می‌شود «جدایی نادر از سیمین» که نمایش نیست، بلکه در واقع یک تحلیل درباره‌ی موضوعی سیاسی- اجتماعی است که می‌شد آن را توی یک مقاله هم نوشت. ولی سر و دست می‌شکنند برای آن، درحالی که اصلاًنمایش نیست.» و البته طبق معمول این‌گونه اظهارنظرها بسیار مورد خوش‌آیند رسانه‌های راستگرا قرار گرفت و به سرعت در وب‌سایت‌هایی چون «جهان نیوز» و «مشرق» بازنشر شد. البته این نویسنده در بخشی دیگر از سخنانش فیلم «اخراجی‌ها» را نیز زیر سؤال می‌برد و با انتقاد از طنز سطحی این فیلم می‌گوید: «ممکن بود دو درصد رزمنده‌ها هم تریاکی بوده باشند اما نود درصد نورانیتی داشتند و شهید می‌شدند و به اسم کربلا به جبهه رفته بودند. با معنا و عرفان رفتند. طنزی که نود درصد را کنار بگذارد و دو درصد را بگیرد، گندش هم در «اخراجی‌های ۳» درمی‌آید. یعنی خودش را هم زیر سؤال می‌برد.» البته لازم به ذکر نیست که سایت‌های اصولگرا دیگر آن‌چنان این بخش از سخنان این نویسنده را پوشش ندادند!

خبرهای کوتاه

گویا فروش میلیاردی سه‌گانه‌ی «اخراجی‌ها» چنان کارگردان آن «مسعود ده‌نمکی» را وسوسه کرده که به فکر ساخت قسمت چهارم آن افتاده است. او که پیش‌تر برای تصمیم گیری در ساخت کار‌هایش به استخاره متوسل می‌شد، این‌بار این موضوع را در وبلاگش به نظرسنجی گذاشته و از خوانندگانش خواسته است تا در یک یا دو سطر کوتاه دلیل خود برای ساخته شدن و یا نشدن آن را بیان کنند و اگر قصه‌ای نیز در نظر دارند، برایش بفرستند. کاش آقای «ده نمکی» قبل از ورود به عرصه سینما نیز همین کار را کرده بود و یک نظرسنجی انجام می‌داد و بر اساس نتایج آن تصمیم می‌گرفت!

در گزارش هفته‌ی گذشته اشاره کردیم به فیلمی با نام «من و تو» با بازی «محمدرضا گلزار» و «الناز شاکردوست» که اواخر هفته‌ی گذشته فیلمبرداری آن در اصفهان پایان یافت. در گزارش قبل اشاره شده بود که معاونت نظارت و ارزشیابی خبر از عدم دریافت مجوز نمایش این فیلم در صورت استفاده از این نام به علت شباهت با نام یک شبکه‌ی ماهواره‌ای داده است. حال گویا سازندگان فیلم با یک جابجایی کوچک و تغییر نام فیلم به «تو، من» سعی دارند تا با حفظ کلیت نام قبلی، نظر مساعد معاونت نظارت و ارزشیابی را نیز به دست آورند.

عصر روز پنجشنبه در مراسمی در محل «نشر کارنامه» و با حضور «محمود دولت آبادی»، «سیمین بهبهانی»، «محمدعلی سپانلو»، «سید علی صالحی» و برخی دیگر از چهره‌های ادبی و سینمایی از کتاب «آتش»، گزیده‌های «عباس کیارستمی» از دیوان شمس رونمایی شد. «کیارستمی» پیش از این سه کتاب دیگر چون گزیده شعرهای «حافظ» و «سعدی» را منتشر کرده که با انتقادهایی نیز روبرو شده بود.

در محل نشر کارنامه با حضور «محمود دولت آبادی»، «سیمین بهبهانی»، «محمدعلی سپانلو»، «سید علی صالحی» و برخی دیگر از چهره‌های ادبی و سینمایی از کتاب «آتش»، گزیده‌های «عباس کیارستمی» از دیوان شمس رونمایی شد

«کیارستمی» در بخشی از مراسم رونمایی از گزیده‌های دیوان شمس در ارتباط با ویژگی‌های این اثر گفت: «پس از انتشار دو مجموعه حافظ و سعدی بار‌ها دیدم که انتخاب‌های من به صورت اس‌ ام اس دست به دست می‌چرخید. شعرهای شمس هم همین قابلیت را دارد. من چون اهل اس ‌ام اس نیستم، به مخابرات نرفتم و به جایش به انتشارات رفتم. شاید اگر من هم اهل اس ‌ام اس بودم، انتخاب‌هایم را برای یکی از شما می‌فرستادم و رنج انتشار یک کتاب را هم نمی‌کشیدم. در واقع من با رفتن به سمت انتشار این شعر‌ها را برای شما اس‌ ام اس زدم، پس اجازه بدهید همچنان برای شما اس‌ام اس بزنم.»

چهار فیلم اکران طرح ویژه‌ی رمضان اعلام شدند. قرار است در این طرح، فیلم‌های «سفر سرخ» ساخته‌ی «حمید فرخ‌نژاد»، نسخه‌ی سینمایی سریال «یوسف پیامبر» ساخته‌ی «فرج الله سلحشور»، «سنگ اول» ساخته‌ی «ابراهیم فروزش» و «مامان، بهروز منو زد» ساخته‌ی «عباس مرادیان» در روزهای ماه رمضان در سانس‌های ویژه‌ی آخر شب در سینما‌ها به نمایش درآیند.

در خبر‌ها آمده بود که تعدادی از بنرهای تبلیغاتی فیلم «اینجا بدون من» توسط «افرادی نا‌شناس» به آتش کشیده شده‌اند. از میان حدود ۱۰۰ بنر نصب‌شده‌ی این فیلم در اتوبان چمران، ۳۰ بنر آن تصویرهای «فاطمه معتمد آریا» در این فیلم را نشان می‌دهند که تنها همین بنر‌ها مورد حمله‌ی افراد نا‌شناس قرار گرفته است. با توجه به مشکلاتی که «معتمد آریا» در ماه‌های گذشته و پس از انتخابات ریاست جمهوری داشت، می‌شود حدس زد که این «افراد نا‌شناس» چه کسانی هستند!

و اما آخرین خبر، اقدام زیبای سازمان فرهنگی هنری شهرداری تهران است که قرار است از اول مرداد ماه در پردیس سینمایی ملت، بلیط رایگان سینما در اختیار معلولان بهزیستی قرار دهد. پردیس سینمایی ملت در خیابان ولیعصر، بزرگراه نیایش واقع شده است و افراد با ارایه کارت شناسایی بهزیستی، هر روزه می‌توانند از این امکان استفاده کنند.

در دست تولید

تدوین فیلم سینمایی «ملکه» به کارگردانی «محمد علی باشه آهنگر» و تهیه‌کنندگی «ابوالقاسم حسینی» ادامه دارد. در این پنجمین ساخته‌ی «آهنگر» بازیگرانی چون «مصطفی زمانی»، «مهدی سلطانی» و «همایون ارشادی» بازی می‌کنند. «آهنگر» به همراه «محمدرضا گوهری» فیلم‌نامه‌ی این فیلم با موضوع جنگ را نوشته‌اند و داستان در پالایشگاه آبادان در زمان جنگ ایران و عراق اتفاق می‌افتد. فیلمبرداری این فیلم نیمه‌ی اردیبهشت ماه در آبادان به پایان رسید و گروه، امیدوار هستند تا فیلم را برای جشنواره فیلم فجر امسال آماده کنند.

سینمای ایران «بدون فاطمه معتمد آریا»:افراد ناشناس از میان حدود ۱۰۰ بنر نصب‌شده‌ی فیلم سینمایی «اینجا بدون من» در اتوبان چمران، ۳۰ بنر را که تصویرهای «فاطمه معتمد آریا» در این فیلم را نشان می‌داد به آتش کشیدند. (عکس: صابر ابر و فاطمه معتمد آریا در فیلم «اینجا بدون من»)

اما گفته می‌شود فیلمبرداری فیلم «قلاده‌های طلا» به کارگردانی «ابوالقاسم طالبی» متوقف شده است. پس از فیلمبرداری صحنه‌های بازسازی اعتراضات خیابانی پس از انتخابات ریاست جمهوری در میدان هفت تیر، به علت حضور هنرورانی با دستبندهای سبز، مشکلاتی به‌وجود آمده است و در حال حاضر پروژه به دلایل نامعلومی متوقف شده است. گفته می‌شود با رفع مشکلات، فیلمبرداری فیلم به زودی دوباره آغاز خواهد شد.

یکی دیگر پروژه‌ها‌ی سینمایی که خبر توقف تولید آن اعلام شده، دنباله‌ی فیلم «ملک سلیمان» است. قسمت اول این فیلم سینمایی که با حمایت‌های ویژه و هزینه‌های میلیاردی زیر عنوان «فیلم فاخر» ساخته شد با انتقادهای بسیار روبرو گشت. قرار بود قسمت‌های دوم و سوم این فیلم نیز ساخته شود اما گفته می‌شود به دلایل مالی و همچنین انتقادهای برخی نهاد‌ها به قسمت اول، با وجود آماده بودن فیلمنامه‌ی قسمت دوم، ساخت دنباله‌های دو و سه آن منتفی شده است.

«خرس» آخرین ساخته‌ی «خسرو معصومی» به مرحله‌ی صداگذاری رسیده است. این فیلم با بازی «پرویز پرستویی»، «مریلا زارعی»، «فرهاد اصلانی» و «علی اوسیوند» داستان رزمنده‌ای را روایت می‌کند که بعد از سال‌ها اسارت به شهرش باز می‌گردد و با اتفاقاتی روبرو می‌شود. «جواد نوروز بیگی» تهیه‌کننده‌ی این فیلم با اعلام اینکه «خرس» به داوری جشن سینمای ایران نخواهد رسید، گفته است تلاش می‌کنند تا آن را برای جشنواره‌ی فیلم فجر آماده سازند.

حاشیه هفته

مدرک دکترای مهران مدیری از دانشگاه لیبرتی در آمریکا

در خبر‌ها آمده بود که از این به بعد می‌توانید «مهران مدیری» را «دکتر مدیری» صدا بزنید. در این خبر که بعد از قرار گرفتن بر روی خبرگزاری‌ها در بسیاری از وب‌سایت‌ها بازنشر شد، آمده بود که هفته‌ی گذشته «دانشگاه لیبرتی آمریکا» به پاس مجموعه فعالیت‌های هنری و انسانی «مهران مدیری»، به او دکترای افتخاری اهدا کرده است. اما این خبر شک خبرنگاران روزنامه «شرق» را برانگیخت تا موضوع را بیشتر پیگیری کرده و سعی در تماس گرفتن با روابط عمومی سریال «قهوه تلخ»، آخرین ساخته‌ی «مهران مدیری»، بکند و از طریق وب سایت «دانشگاه لیبرتی» از درستی خبر اطلاع حاصل نمایند. اما نتیجه آن شده است که با پیگیری بیشتر بر ابهامات مسئله افزوده شده است. در خبر آمده است که قرار است مدرک دکترای «مهران مدیری» توسط فردی به نام «حمید سلطانی» به دست او برسد. با پیگیری بیشتر، خبرنگار «شرق» متوجه شده است که آقای «سلطانی» یکی از پایه گذاران این دانشگاه است. «شرق» همچنین اشاره می‌کند که در ارتباط با اعتبار علمی این دانشگاه شبهه وجود دارد و در ‌‌نهایت می‌نویسد: «در هر صورت اهدای دکترای افتخاری به پاس انجام فعالیت‌های هنری به مدیری توجیه‌پذیر است، اما تقدیر از فعالیت‌های انسانی یا شاید پزشکی مدیری، آن هم توسط دانشگاهی با ویژگی‌های پیش‌گفته در هاله‌ای از ابهام است.

در همین زمینه:

::پگاه آهنگرانی همچنان در زندان است، بخش خبر رادیو زمانه::

::مرضیه وفامهر را بیشتر بشناسیم، گفت‌و‌گوی سارا روشن با شهرنوش پارسی‌پور::
::حکم بازداشت «مرضیه وفامهر» یک ماه تمدید شد::

پیش‌پرده‌ی «اینجا بدون من» با بازی فاطمه معتمد آریا

سانسور پنهان «آقا یوسف»

Wed, 20 Jul 2011 10:20:23 +0000

گزارش هفتگی از سینمای ایران

مجتبا یوسفی‌پور

مجتبا یوسفی‌پور - هفته‌ی گذشته اکران بی‌سر و صدای فیلم «آقا یوسف» با اعتراض کارگردان این فیلم روبرو شد. همچنین اظهار نظر فیلمسازان اصولگرا در ارتباط با موضوع حجاب در سینمای ایران همچنان ادامه دارد. در گزارش این هفته نگاهی داریم به این موضوع‌ها به همراه گزارش کوتاهی از آخرین فیلم‌های تولید شده در سینمای ایران.

حمایت از فیلم‌های خاص در برابر فیلم‌های مستقل در اکران

از هفته‌ی گذشته فیلم سینمایی «آقا یوسف» آخرین ساخته‌ی «علی رفیعی» در سینماهای تهران به نمایش درآمد. فیلم سینمایی «آقا یوسف» دومین ساخته‌ی «رفیعی» در عرصه‌ی سینماست. پیش‌ از این از علی رفیعی فیلم «ماهی‌ها عاشق می‌شوند» به نمایش درآمده بود.

با وجود آنکه «آقا یوسف» در فصل نسبتاً خوبی اکران شده است، اما نمایش ناگهانی آن با واکنش منفی کارگردان فیلم روبرو شده است. «رفیعی» با بیان اینکه خبر اکران فیلمش را از خبرنگاران شنیده است و به همین علت هنوز شرایط و تبلیغات برای اکران فیلم آماده نیست، در ارتباط با این اکران بی‌سروصدا گفته است: «واقعاً نمی‌دانم در شورای صنفی نمایش چه می‌گذرد و افراد در آنجا چگونه و به چه نحو تصمیم‌گیری می‌کنند، فقط می‌دانم با زحمات من کارگردان و تهیه‌کننده‌ای که با قرض پول این فیلم را ساختیم، بازی می‌کنند و حیثیت ما را نادیده می‌گیرند.» در ادامه «رفیعی» با بیان اینکه اعتقاد دارد در شرایط مناسب، فیلمش مورد توجه تماشاگران قرار می‌گیرد و اکنون با این اکران بدون تبلیغ فیلم قربانی می‌شود افزوده «این ظلم به فیلم است (...) مخاطب اطلاعی از زمان اکران فیلم پیدا نمی‌کند. به نظر می‌رسد از فیلم‌های مستقل حمایتی نمی‌شود و قرار است آثاری خاص دیده شوند.» پیش از این «سامان سالور» کارگردان فیلم «سیزده ۵۹» نیز در گفته‌هایی مشابه از قربانی شدن فیلمش توسط معاونت سینمایی در جهت حمایت از یک فیلم خاص سخن گفته بود.

علی رفیعی، کارگردان «آقا یوسف»: حیثیت ما را نادیده می‌گیرند

«رفیعی» در گفت‌وگو با خبرگزاری «ایسنا» درباره‌ی سختی‌های فیلمسازی در ایران گفت: «در اینجا برای ساخت فیلم و یا اجرای تئا‌تر باید پوستی کلفت داشته باشی و همه‌ی این‌ها به دلیل تقسیم‌بندی و رده‌بندی نادرست است.» وی همچنین با اشاره به وعده‌ی صد تیزر رایگان تلویزیونی برای سه فیلم برگزیده‌ی تماشاگران جشنواره‌ی فیلم فجر در «برنامه تلویزیونی هفت» گفت: «فیلم «آقا یوسف» در رتبه‌ی دوم [فیلم برگزیده تماشاگران در جشنواره فیلم فجر] بود. اما آن‌ها این قانون را درباره‌ی فیلم من اعمال نکردند. حق تیزر را از من گرفتند و به فیلم دیگری دادند.» او همچنین با اشاره به گفته‌ی یکی از مدیران سینمایی که «شما دگراندیش و غیرخودی هستی، بنابراین پروانه ساخت فیلم «آقا یوسف» را نمی‌توانی بگیری» در توضیح وضعیت سانسور در ایران گفت: «سانسور همواره که سیاسی نیست. همین که از فیلمی حمایت نمی‌شود، شرایط پخش مناسبی برایش در نظر گرفته نمی‌شود، دیر و یا در گروه نامناسبی اکران شود، همه این‌ها نوعی سانسور است.» سانسوری که «رفیعی» اعتقاد دارد در مورد فیلمش اعمال می‌شود با این قصد که فیلم او دیده نشود و گمنام بر پرده آمده و پرونده‌ی اکرانش بسته شود.

«مهدی هاشمی»، «هانیه توسلی»، «پگاه آهنگرانی» و «شاهرخ فروتنیان» بازیگران اصلی فیلم «آقا یوسف» هستند. «علی رفیعی» از کارگردانان صاحب‌سبک و به نام عرصه‌ی تئا‌تر است که تاکنون کارهایی چون «عروسی خون»، «رومئو و ژولیت»، «شکار روباه» و «خاطرات و کابوس‌های یک جامه‌دار» را بر صحنه برده است.

حجاب و سینما

پس از اظهارنظرهای «فرجپ الله سلحشور» در ارتباط با موضوع حجاب در فیلم‌های ایرانی که در گزارش‌های پیشین به برخی از آن‌ها اشاره کردیم، اخیراً تعدادی دیگر از فیلمسازان اصولگرا نیز به اظهار نظر در این مورد پرداخته‌اند.

در نخستین اظهار نظر، «حبیب الله بهمنی»، کارگردان سینما، با بیان اینکه نباید زنان منفی را در فیلم‌ها با حجاب اسلامی نشان داد، گفته است: «برخی از فیلمسازان مریض ما زنان منفی فیلم را با حجاب کامل نشان می‌دهند و زنان مثبت را بدحجاب نشان می‌دهند که این‌ها شیطنت‌هایی است که این دست فیلمسازان انجام می‌دهند که بایستی با آن‌ها برخورد شود.» این فیلمساز حجاب را «امری الهی و فرهنگی» خواند و درباره‌ی اعتقاد واقعی هنرمندان به حجاب گفته است: «افرادی که در فیلم‌ها باحجاب نشان داده می‌شوند باید به امر حجاب اعتقاد داشته باشند، ولی اگر اعتقادی نداشته باشند و به صورت دستوری عمل کنند به بدحجابی دامن خواهند زد.» در ادامه «بهمنی» در نیاز به راستگویی فیلمسازان در فیلم‌هایشان گفت: «ما باید با راستگویی در فیلم‌هایمان شخصیت‌ها را معرفی کنیم.»

حبیب‌الله بهمنی، کارگردان سینما: برخی از فیلمسازان مریض ما زنان منفی فیلم را با حجاب کامل نشان می‌دهند و زنان مثبت را بدحجاب نشان می‌دهند

با در کنار هم گذاشتن این گفته‌ها می‌توان نتیجه گرفت منظور ایشان از «راستگویی در معرفی شخصیت‌ها» یعنی‌‌ همان نشان دادن افراد منفی بدون رعایت حجاب اسلامی. بر این اساس، صرف داشتن حجاب از دید این کارگردان سینما نشانی از خوب و یا بد بودن افراد در جامعه و بالطبع بازتاب آن در فیلم‌هاست. هر کس کمترین آشنایی با وضعیت امروز ایران داشته باشد، خود بهتر می‌تواند در درستی این مدعا قضاوت کند!

اما دیگر فیلمسازی که اظهاراتی مشابه در این موضوع بیان کرده «جمال شورجه» است. «شورجه» نیز با تأکید بر نیاز به بدحجاب نشان دادن شخصیت‌های منفی فیلم‌ها در برابر شخصیت‌های مثبت با حجاب، استفاده از ترفندهایی چون به کاربردن کلاه گیس و آرایش‌های خاص را مجاز دانسته و بر خلاف «بهمنی» راستگویی در شخصیت‌پردازی را مجاز ندانسته و می‌گوید: «فیلمساز باید در زمینه‌ی حجاب آن چیزی را که باید باشد تصویر کند و نباید توجیه کند که چون حجاب جامعه در حال حاضر اینگونه است، پس من هم این فضا را به نمایش می‌گذارم.»

«شورجه» در بیان راهکار برای اجرایی شدن مسئله‌ی حجاب در فیلم‌ها پیشنهاد داده است که «از‌‌ همان ابتدا در پروانه ساخت قید شود که بدحجابی به هر صورت دچار ممیزی خواهد شد. » این کارگردان فیلم‌های جنگی با «امر به منکر» خواندن وضعیت حجاب در فیلم‌های ایرانی، درباره‌ی ریشه‌یابی نفوذ بدحجابی به سینما افزوده است: «بدحجابی از زمان اصلاحات و سازندگی به سینمای ایران تحمیل شد، تا آنجا که اکنون دیگر نهادینه شده و مسئولان ما نیز پذیرفته‌اند که حجاب در سینما این است.»
به هر حال، این‌روز‌ها اظهار نظر در ارتباط با این موضوع داغ شده است و فیلمسازان اصولگرا سعی می‌کنند هر کدام به نحوی خود را در آن دخیل کنند. نمونه‌ی پیشین این برخورد‌ها را می‌توان در چگونگی نام‌گذاری شخصیت‌ها به‌ویژه در آثار تلویزیونی سراغ گرفت که امروز به اصلی تخطی‌ناپذیر در تلویزیون بدل گشته و همواره شخصیت‌های مثبت در سریال‌ها دارای اسم‌های مذهبی و شخصیت‌های منفی معمولاً دارای نام‌های فارسی و‌ گاه عبری هستند. با این دست اظهارنظر‌ها، اگر در آینده شاهد بخش‌نامه‌هایی تازه مبنی بر چگونگی پوشش و آرایش شخصیت‌های مثبت و منفی در فیلم‌ها باشیم، نباید زیاد تعجب کنیم.

پروانه ساخت

در تکمیل خبر گزارش هفته‌ی گذشته، در جلسه‌ی شورای پروانه ساخت، این هفته پروانه‌ی ساخت فیلم «نارنجی‌پوش» به تهیه‌کنندگی و کارگردانی «داریوش مهرجویی» صادر شد و به زودی پیش‌تولید آن آغاز خواهد شد. بنا به خبر روزنامه سینمایی «بانی‌فیلم»، در این فیلم «حامد بهداد» و «میترا حجار» نقش‌های اصلی را بازی می‌کنند و به احتمال زیاد فیلمبرداری آن از اواخر تابستان در تهران و شمال آغاز خواهد شد. «وحیده محمدی‌فر» همسر «داریوش مهرجویی» و یکی از نویسندگان این فیلم در ارتباط با داستان فیلم به یکی از خبرگزاری‌های نزدیک به حکومت گفته است: «داستان درباره‌ی مرد عکاسی است که به ناگاه تحولی در زندگی‌اش رخ می‌دهد. او تلاش دارد تا با پاکیزگی محیط اطراف، به تطهیر روح و روان خود بپردازد و به پاکیزگی روح دست یابد.»

پروانه‌ی ساخت فیلم «نارنجی‌پوش» به تهیه‌کنندگی و کارگردانی «داریوش مهرجویی» صادر شد و به زودی پیش‌تولید آن آغاز خواهد شد. بنا به خبر روزنامه سینمایی «بانی‌فیلم»، در این فیلم «حامد بهداد» و «میترا حجار» نقش‌های اصلی را بازی می‌کنند.(عکس: داریوش مهرجویی، کارگردان)

همچنین شورای پروانه ساخت در هفته‌ای که گذشت پروانه‌ی ساخت فیلم «راه بهشت» به تهیه‌کنندگی «محمدتقی انصاری» و کارگردانی «مهدی صباغ‌زاده» را صادر کرد. ظاهراً بعد از پروژه‌ی «پیامبر اکرم» که این‌روز‌ها آخرین مراحل پیش‌تولید خود را طی می‌کند، این دومین تولید سینمای ایران با موضوع پیامبر اسلام است و داستان برهه‌ای از زمان بعثت پیامبر تا جنگ احد را دربرمی‌گیرد.

یکی دیگر از فیلم‌هایی که این هفته توانست موافقت اصولی را از شورای پروانه ساخت دریافت کند «برای سونیا» به تهیه‌کنندگی و کارگردانی «علی ژکان» بود. صدور پروانه ساخت این فیلم مشروط به تکمیل فیلمنامه است. فیلمنامه این اثر با موضوع تاریخ انقلاب را «نغمه ثمینی» می‌نویسد و به گفته‌ی «ژکان» با صدور پروانه‌ی ساخت، فیلمبرداری آن آغاز خواهد شد.

در دست تولید

اولین خبر تولید مربوط می‌شود به پروژه‌ی عظیم «پیامبر اکرم» به کارگردانی «مجید مجیدی». این پروژه که آخرین روزهای پیش تولید خود را می‌گذارند بنا به آخرین اخبار اعلام شده قرار است با بودجه‌ای ۵۰ میلیارد تومانی ساخته شود. پیش‌تر گفته شده بود که این فیلم قرار است در دست‌کم سه کشور فیلمبرداری شود، اما ظاهراً گروه تصمیم گرفته‌اند که تمام فیلمبرداری را در ایران انجام دهند. به همین منظور با انجام بررسی‌هایی و انتخاب لوکیشن‌های مشابه، دکور شهر مکه در ۱۴۰۰ سال قبل را در اندازه‌ی واقعی بازسازی کرده‌اند. گفته شده این دکور عظیم و پرخرج قرار است در آینده به عنوان شهرک سینمایی پیامبر اکرم مورد استفاده‌ی دیگر پروژه‌ها نیز قرار بگیرد.

البته همه‌ی این‌ها مشروط به آن است که در آینده این دکور‌ها دچار مشکلی مانند دکورهای عظیم و پرخرج سریال «مختارنامه» نشوند. در حال حاضر بسیاری از دکورهای آن سریال، با توجه به ساخته شدن در زمینی اجاره‌ای در آستانه‌ی نابودی قرار گرفته و تلویزیون به عنوان تهیه کننده‌ی اثر هنوز اقدامی مناسب در جهت حفظ آن‌ها انجام نداده است. اگر نابسامانی‌ها به همین منوال ادامه یابد، به زودی بر اثر باد و باران و دیگر عوامل طبیعی و غیر طبیعی تمام آن دکورهای عظیم از بین خواهند رفت. در سال‌های گذشته، بار‌ها به بهانه‌ی تولید سریال‌های مذهبی، دکورهای مشابه با صرف هزینه‌های هنگفت ساخته شده و بعد‌ها بی‌استفاده مانده و برای نمونه‌های مشابه بعدی، دوباره با صرف هزینه‌ای دیگر، دکور تازه‌ای ساخته شده است.

«مهناز افشار»، «آتیلا پسیانی»، «مصطفی زمانی»، «همایون ارشادی» و «فرهاد آییش» بازیگران فیلم «یک عاشقانه‌ی ساده» آخرین ساخته‌ی «سامان مقدم» هستند.(عکس: نمایی از «یک عاشقانه‌ی ساده). گندم باید جلوی عهد دو رفیق بایستد.

بنا به آخرین خبر‌ها، «امین تارخ»، «محسن تنابنده»، «مهدی پاکدل»، «ساره بیات» و «رعنا آزادی‌ور» از بازیگرانی هستند که حضور آن‌ها در فیلم «پیامبر اکرم» قطعی شده است.

«مهناز افشار»، «آتیلا پسیانی»، «مصطفی زمانی»، «همایون ارشادی» و «فرهاد آییش» بازیگران فیلم «یک عاشقانه‌ی ساده» آخرین ساخته‌ی «سامان مقدم» هستند. این فیلم در حال حاضر آخرین مراحل تدوین توسط «محمدرضا موئینی» را می‌گذارند. در خلاصه داستان فیلم آمده است: دو دوست قدیمی از جوانی با هم عهد و پیمانی دارند. وصلت گندم دختر امان با پسر صفر تقدیری نیست که گندم به آن تن دهد. او عشق خودش را می‌خواهد و سرنوشت خود را. گندم با بیست و چند سال سن باید جلوی عهد و پیمان دو رفیق بایستد، دو رفیق که حرف دلش را نپرسیده بودند....
اما «فرزاد موتمن» این‌روز‌ها درگیر صداگذاری آخرین ساخته‌اش «بیداری» است. تدوین این فیلم توسط «سعید حاجی میری» به پایان رسیده است و در حال حاضر «امیر نوری» کار صداگذاری و میکس و «بهنام ابطحی» کار ساخت موسیقی آن را بر عهده دارند. «نیکی کریمی»، «شقایق فراهانی»، «مهدی احمدی» و «حامد بهداد» بازیگران اصلی این فیلم هستند و گروه امید دارند تا فیلم را برای جشنواره فیلم فجر امسال آماده سازند.

«ابراهیم کیهانی» به تازگی تدوین فیلم «دوازده صندلی» به کارگردانی و تهیه‌کنندگی «اسماعیل براری» را به پایان برده است. فیلم هم‌اکنون در مرحله‌ی صداگذاری است و با توجه به برنامه‌ریزی‌ها می‌بایست تا پایان تابستان آماده‌ی نمایش شود. «احمد نجفی»، «افسر اسدی»، «ارژنگ امیرفضلی» و «داریوش اسدزاده» از بازیگران این فیلم هستند. این فیلم اقتباسی ایرانی از رمانی به همین نام است که پیش‌تر بار‌ها در دیگر کشور‌ها اقتباس‌هایی سینمایی از آن ساخته شده است. در خلاصه‌ی داستان این فیلم آمده است: هیچ انسان عاقلی ارزشمند‌ترین دارایی خود را در صندلی عقب اتومبیلش مخفی نمی‌کند، پس «هویدا»، نخست وزیر رژیم پهلوی هیچ‌گاه عاقل نبوده است. مسابقه‌ای تند و نفس گیر برای یافتن پیکان «هویدا» آغاز می‌شود.

خبرهای کوتاه

اما چند خبر کوتاه از سینمای ایران:

«مریلا زارعی» از بازی کردن در فیلم «قلاده‌های طلا» انصراف داد. این فیلم که از آن به عنوان سیاسی‌ترین فیلم سینمای ایران نام برده می‌شود به کارگردانی «ابوالقاسم طالبی» ساخته می‌شود و تاکنون حدود ۶۰ درصد از فیلمبرداری آن در تهران انجام شده است.

فیلم سینمایی «قفس طلایی» به کارگردانی «محمد زرین‌دست» مجوز نمایش گرفت. فیلمبرداری این فیلم سال گذشته در آمریکا آغاز شد و «امین حیایی»، «نیلوفر خوش‌خلق» و «سروش گودرزی» بازیگران اصلی آن هستند.

«محمد رضا گلزار»، «الناز شاکردوست» و «بهنوش بختیاری» بار دیگر در کنار هم در فیلمی به کارگردانی «محمد بانکی» جلوی دوربین رفته‌اند. فیلمبرداری این فیلم در اصفهان انجام می‌شود و نام فیلم «من و تو» اعلام شده است. اما به‌تازگی «علیرضا سجادپور» معاونت نظارت و ارزشیابی با اعلام بی‌خبری از صدور مجوز ساخت برای فیلمی با این نام اعلام کرده است: «به دلیل اینکه این اسم تداعی‌کننده‌ی نام یک شبکه‌ی تلویزیونی ماهواره‌ای است، مطمئناً با نمایش آن با این اسم موافقت نمی‌شود.» «بانکی» پیش از این با همین گروه بازیگران فیلم «دو خواهر» را روانه‌ی پرده‌ی سینما‌ها کرده بود که در اکران فروش موفقی داشت.

فیلم سینمایی «قفس طلایی» به کارگردانی «محمد زرین‌دست» مجوز نمایش گرفت. فیلمبرداری این فیلم سال گذشته در آمریکا آغاز شد و «امین حیایی»، «نیلوفر خوش‌خلق» و «سروش گودرزی» بازیگران اصلی آن هستند.

«جدایی نادر از سیمین» هفته‌ی گذشته موفق شد تا یک جایزه دیگر را به فهرست بلندبالای جوایز سینمایی‌اش اضافه کند. این فیلم موفق شد در دومین جشنواره فیلم سن پطرزبورگ به عنوان بهترین فیلم بخش مسابقه، جایزه‌ی بزرگ این بخش را از آن خود نماید.

حاشیه‌های هفته

هفته‌ی گذشته خبرهایی منتشر شد که بسیاری از دوستداران سینمای ایران را خوشحال کرد. در این خبر‌ها آمده بود که «بهرام بیضایی» و «ناصر تقوایی»، دو کارگردان مطرح سینمای ایران بعد از مدت‌ها بار دیگر پشت دوربین قرار گرفته و فیلم می‌سازند.
در خبر اول آمده بود که «واروژ کریم مسیحی»، فیلمساز و تدوینگر که سال‌ها در پروژه‌های مختلف دستیار «بهرام بیضایی» بوده است، از سوی «بیضایی» مأمور شده تا مقدمات تولید یکی از فیلم‌نامه‌های «بیضایی» با نام «اشغال» را پیگیری کند. اما چند روز پس از انتشار خبر، «کریم مسیحی» با تکذیب آن اعلام کرد که «این موضوع شایعه است و هیچ صحبتی در این‌باره میان ما صورت نگرفته است.»

امیر خاقان شیبانی درباره‌ی کپی‌برداری پوستر فیلم حرم: «سفارش‌دهنده‌ها اطلاع داشتند و پنهان‌کاری در کار نبوده است.» خوب است پخش‌کنندگان و سازندگان فیلم‌ها در ایران توضیح دهند که آیا طراحی پوستر برای سینما به این درجه از ضعف رسیده که ناگزیریم از پوسترهای خارجی گرته‌برداری کنیم؟

در خبر دیگر، اعلام شده بود که «ناصر تقوایی» قرار است تا ادامه‌ی فیلمبرداری فیلم «زنگی و رومی» را با تهیه‌کننده‌ای تازه آغاز کند. در خبر‌ها حتی نام «جواد نوروزبیگی» به‌عنوان تهیه‌کننده‌ی جدید این فیلم اعلام شده بود. اما متأسفانه این خبر نیز بعد از چند روز تکذیب شد تا همچنان سینمای ایران از حضور بزرگانش بی‌بهره بماند. «ناصر تقوایی» در گفت‌وگو با «خبرگزاری مهر» در ارتباط با این موضوع گفت: «هر چند وقت یکبار درباره‌ی ساخت فیلم من اخباری منتشر می‌شود که نمی‌دانم منبع آن کجاست. من مردم و مخاطبان سینمای ایران را دوست دارم و دلم می‌خواهد برای آن‌ها فیلم بسازم. اما فعلاً برنامه‌ی کاری من مشخص نیست. هر چند گاهی گروهی برای تولید فیلمی با من صحبت می‌کنند. من از‌‌ همان ابتدا به آن‌ها عنوان می‌کنم که این شرایط در حال حاضر برای من مهیا نمی‌شود، اما آن‌ها باورشان نمی‌شود. اما در میانه‌ی کار متوجه می‌شوند که این‌گونه است.»

امیدواریم به‌زودی شرایطی مهیا شود تا بخشی از سرمایه‌های میلیاردی دولتی که صرف ساخت فیلم‌های خاص می‌شود در اختیار فیلمسازانی چون «بیضایی» و «تقوایی» قرار گیرد تا به جای ساخت آثار یک‌بار مصرفی چون «ملک سلیمان»، بار دیگر گوهری به گنجینه‌ی کوچک سینمای ایران اضافه کنند.

اما هفته‌ی گذشته اشاره‌ای کردیم به خبری از خبرگزاری سینمای ایران مبنی بر کپی‌برداری در طراحی پوستر فیلم‌های ایرانی. هفته‌ی گذشته «امیرشیبان خاقانی» طراح پوستری که نامش در کنار برخی از آن پوستر‌ها نوشته شده بود، با ارسال یادداشتی به رسانه‌ها، توضیحی بر این ماجرا داد. «خاقانی» در یادداشتش با بیان اینکه هیچگونه پنهان‌کاری در این کپی‌برداری‌ها وجود نداشته، نوشته است که «سفارش دهندگان آثار فوق از کپی بودن این طرح‌ها آگاهی کامل داشته و هیچگونه پنهان‌کاری در کار نبوده است.» در ادامه او توضیح داده است که تنها اشتباهش گذاشتن امضای خود به عنوان خالق اثر بر روی این پوستر‌ها بوده و تأکید کرده که این کپی‌برداری را پیش‌تر در گفت‌وگویی با یکی از وب‌سایت‌ها توضیح داده است. به هرحال، با همه‌ی این توضیحات همچنان این سؤال به قوت خود باقی می‌ماند که آیا طراحی پوستر در سینمای ایران به این درجه از ضعف رسیده است که برای جذب مخاطب نیاز به کپی‌برداری از نمونه‌های خارجی دارد؟ با توضیحات این طراح پوستر، شاید اکنون بد نباشد که پخش‌کنندگان و سازندگان این فیلم‌ها به این سؤال پاسخ دهند.

عکس نخست: بهرام بیضایی
دیگر عکس‌ها (ستون سمت چپ)
هانیه توسلی و مهدی هاشمی در نمایی از «آقا یوسف»
مصطفی زمانی، جمال شورجه، فرج‌الله سلحشور در دیدار با آیت‌الله خامنه‌ای
نیکی کریمی در نمایی از فیلم سینمایی «بیداری»
ناصر تقوایی

در همین زمینه:

::بازیگران سینما رواج دهندگان بداخلاقی اند::

پیش‌پرده‌ی «آقا یوسف»