سونامی

زلزله شديد و سونامی در ژاپن

news-zamaneh — Fri, 07 Dec 2012 11:44:05 +0000

زلزله شديدی به قدرت ۷,۳ ريشتر در طول شمال شرقی ژاپن رخ داد که تا توکيو را لرزاند و سونامی‌ای به ارتفاع يک متر ايجاد کرد. اين زلزله سبب شد تا بخشی از مردم ساکن اين نواحی از محل زندگی خود بگريزند.

به گزارش خبرگزاری فرانسه، اين زمين‌لرزه در ساعت ۱۷ و ۱۸ دقيقه به‌وقت محلی (هشت و ۱۸ دقيقه به‌وقت گرينويچ) در طول کرانه توهوکو واقع در شمال شرقی ژاپن رخ داد و گفته می‌شود تا ۱۰ کيلومتر نيز عمق داشت.

مقام‌های دولتی دقايقی پس از اين زمين‌لرزه اعلام کردند هيچ‌کدام از نيروگاه‌های هسته‌ای که در زلزله سال گذشته آسيب ديده بودند صدمه‌ای نديدند.

اين زلزله بسياری از مناطق ژاپن، به‌ويژه مناطقی که در ۱۱ مارس ۲۰۱۱ با زمين‌لرزه ۹ ريشتری لرزيدند تکان داد. در زلزله سال گذشته که باعث ايجاد سونامی عظيمی شد، ۲۰ هزار نفر کشته شدند.

آژانس هواشناسی ژاپن اطمينان داد که سيستم آگاه‌سازی مردم از زلزله قريب‌الوقوع به‌خوبی عمل کرده و مقام‌های دولتی و رسانه‌ها بلافاصله آژير خطر را به‌منظور هشدار به ساکنان اين منطقه به‌صدا درآوردند.

آژانس هواشناسی هشدار داد که سونامی می‌تواند در مناطقی تا دو متر ارتفاع داشته باشد. چهار سلسله موج که بلندترين آن‌ها يک متر ارتفاع داشت بر مناطق می‌ياگی، ايواته و فوکوشيما برخورد کرد

زنگ خطر تا پنج دقيقه پس از زلزله برای تمامی کرانه شمال شرقی کشور که بيش از ۵۰۰ کيلومتر از شمال تا جنوب درازا دارد به‌صدا درآمد.

آژانس هواشناسی هشدار داد که سونامی می‌تواند در مناطقی تا دو متر ارتفاع داشته باشد. چهار سلسله موج که بلندترين آن‌ها يک متر ارتفاع داشت بر مناطق می‌ياگی، ايواته و فوکوشيما برخورد کرد.

در ساعت ۱۹ به‌وقت محلی (۱۰ به‌وقت گرينويچ) شبکه تلويزيونی ان‌اچ‌کی ژاپن اعلام کرد ۹ نفر در توهوکو در حال فرار زخمی شدند که همه به بيمارستان منتقل گرديدند.

در ميناميسانريکو، يکی از شهرهای قربانی سونامی سال گذشته از توابع می‌يانگی شهروندان خانه‌های خود را به‌سرعت ترک کردند و به بلندی‌ها پناه بردند.

يک مقام شهرداری اين شهر ساحلی گفت: ما در راديو مردم را فرامی‌خوانيم که خود را نجات دهند و به مناطق مرتفع بروند."

وی افزود همه تلفن‌ها قطع شده و اکنون که هوا تاريک شده ما اطلاع نداريم که مردم خود را نجات داده‌اند يا خير."

اين مقام دولتی همچنين گفت: "اين زلزله به‌شدت زمين‌لرزه سال گذشته نبود اما خيلی طول کشيد. گروه‌های امداد از سوی شهرداری به محل رفته‌اند."

مقام‌های هسته‌ای نيز اطمينان دادند که سه نيروگاه هسته‌ای منطقه، فوکوشيما دائيچی که پس از سونامی مارس سال گذشته فاجعه اتمی به‌وجود آورد، فوکوشيما دائينی و اوناگاوا به‌نظر نمی‌رسد که آسيبی ديده باشند.

در سونامی سال گذشته موج عظيمی به بلندای ۱۵ متر به روی مرکز اتمی فوکوشيما دائيچی که مالک آن تپکو، شرکت برق توکيو بود، پاشيد و سيستم خنک‌کننده راکتور و ژنراتورهای پشتيبان را که در زير زمين کار گذاشته شده بودند از کار انداخت و در پی آن فاجعه اتمی شکل گرفت.

يک سال‌ونيم پس از فاجعه هسته‌ای فوکوشيما و در پی اعتراضات گسترده عليه استفاده از انرژی هسته‌ای، سرانجام دولت ژاپن تصميم گرفت که تا سال ۲۰۳۰ ميلادی تمامی فعاليت‌های هسته‌ای خود را متوقف کند.

زمين‌لرزه امروز يوشيهيکو نودا، نخست‌وزير ژاپن را که در مبارزات انتخاباتی به‌سرمی‌برد غافلگير کرد. انتخابات مجلس ژاپن ۹ روز ديگر برگزار می‌شود.

نخست‌وزير ژاپن بلافاصله خود را به توکيو رساند؛ جايی که با وجود صدها کيلومتر دوری از منطقه زلزله بر اثر ارتعاشات آن امروز لرزيد.

ژاپن چگونه نیروگاه‌های اتمی‌اش را تعطیل کرد؟

Thu, 10 May 2012 20:09:20 +0000

بیژن روحانی

بیژن روحانی − گرچه ساده نبود، اما ژاپن سرانجام آخرین رآکتور اتمی خود را نیز تعطیل کرد. شادی مدافعان محیط زیست اما نگرانی و اعتراض بخش اقتصادی و صنعتی این کشور را به همراه داشته است. دولت ژاپن حاضر شده است بخشی از زیان‌های اقتصادی را جبران کند تا بتواند به راحتی حکم به تعطیلی آخرین رآکتور اتمی خود دهد.

تعطیلی فعالیت‌های اتمی در ژاپن پس از سونامی سال ۲۰۱۱ و آسیب دیدن نیروگاه اتمی فوکوشیما به وقوع پیوست. در پی آن فاجعه مواد رادیواکتیو به محیط نشت کردند و همین باعث شد تا ژاپن به دنبال بازنگری جدی در سیاست‌های مرتبط با انرژی هسته‌ای خود باشد. سرانجام این کشور تصمیم گرفت فعالیت‌های هسته‌ای را فعلا تعطیل کند تا بتواند تمام نیروگاه‌ها را با استانداردهای بالاتری از نظر ایمنی تطبیق دهد. بنابراین از روز شنبه گذشته و با تعطیل کردن نیروگاه توماری در شمال ژاپن، سومین اقتصاد بزرگ جهان بدون انرژی هسته‌ای به راه خود ادامه می‌دهد. ژاپن ۵۴ رآکتور اتمی دارد، اما با تعطیلی آن‌ها اکنون پرسش این است که این کشور چگونه می‌تواند در شرایط جدید انرژی مورد نیاز خود را تامین کند؟

نیروگاه توماری زمانی تعطیل شده است که مطابق پیش‌بینی‌ها ژاپن با یک تابستان بسیار گرم و مرطوب و طولانی رو به رو خواهد بود بنابراین تقاضا برای مصرف انرژی بالاتر خواهد رفت. دولت ژاپن گفته‌ است در پی تعطیل کردن این نیرو‌گاه‌ها توکیو حداقل با ۵ درصد کمبود انرژی رو به رو می‌شود. اما شرکت‌های تامین انرژی می‌گویند کمبود انرژی بیش از این‌ها خواهد بود و در مناطق غربی ژاپن به بیش از شانزده درصد نیز خواهد رسید. یوکیو ادانو، وزیر اقتصاد، بازرگانی و صنعت ژاپن به رسانه‌ها اعلام کرده که این کشور با مشکلات بسیار جدی برای تامین برق رو به رو خواهد شد و هزینه خرید سوخت برای استفاده در نیروگاه‌های حراراتی به طور مستقیم به مصرف‌کنندگان ژاپنی فشار خواهد آورد.

با این حال نشت مواد رادیو اکتیو در سال گذشته و آلودگی دریا و خاک و هوا و مسموم شدن منابع آبی و مواد غذایی و همچنین تخلیه کردن اضطراری ده‌ها هزار نفر از مناطق اطراف محل حادثه دیده باعث شد تا رویای استفاده از انرژی هسته‌ای به عنوان یک سوخت پاک و ارزان در ژاپن به شدت زیر سئوال برود. کابوس فاجعه‌ی هسته‌ای، آن هم در کشور زلزله خیزی مانند ژاپن، اکنون منجر به آن شده است تا دولت بخواهد نیروگاه‌ها با یک استاندارد بسیار بالاتری در برابر هرگونه زلزله مقاوم شوند. بنابراین رآکتورهای تعطیل شده تنها زمانی دوباره به کار خواهند افتاد که بتوانند از آزمون دشوار مهندسی و مقاومت در برابر حادثه موفق بیرون آیند. بعید است که حتا تعداد اندکی از نیروگاه‌های ژاپن بتوانند در یک افق کوتاه مدت با پشت سرگذاشتن این آزمایش دوباره به فعالیت خود ادامه دهند. با این حال تعدادی از متخصصان می‌گویند این آزمایش‌ها نیز برای آن‌که بی‌خطر بودن نیروگاه‌ها را ثابت کند کافی نیست.

بسیاری از مدافعان محیط زیست از تعطیلی نیروگاه‌ها استقبال کرده و امیدوارند ژاپن دیگر هرگز به استفاده از انرژی هسته‌ای روی نیاورد، اما روی آوردن ژاپن از سرناچاری به مصرف سوخت‌های فسیلی، بحث‌های دیگری را دامن زده است. مخالفان تعطیل کردن نیروگاه‌ها، در درجه اول به تحمیل هزینه‌های اقتصادی به مردم و صنایع ژاپن استناد می‌کنند. منتقدان به تاثیر نامطلوب استفاده از سوخت‌های فسیلی بر محیط زیست نیز اشاره می‌کنند. استفاده از سوخت‌های فسیلی باعث افزایش انتشار گازهای گلخانه‌ای و تغییرات آب و هوایی می‌شود. اما سازمان «صلح سبز» این اقدام ژاپن را نقطه عطفی دانسته و اعلام کرده است اکنون فرصت مناسبی برای حرکت به سمت انرژی‌های پایدار به وجود آمده است. سازمان «صلح سبز» یک سازمان جهانی غیردولتی است که در زمینه دفاع از محیط زیست در کشورهای مختلف فعالیت می‌کند. صلح سبز در گزارشی که به همین منظور در مورد ژاپن منتشر کرده، مدعی شده است که با وجود فن‌‌آوری‌های جدید و همچنین منابع بی‌پایان انرژی‌‌های پاک و تجدید شونده، ژاپن قادر خواهد بود به راحتی رهبری استفاده از انر‌ژی‌های تجدید شونده در دنیا را به دست بگیرد و همز‌مان روش‌های مخاطره آمیزی مانند انرژی هسته‌ای را کنار بگذارد. این گزارش با تکیه بر محساباتی که توسط یک گروه پژوهشی در آلمان انجام شده است، استفاده‌ی ژاپن از نیروی آب و باد، انرژی خورشیدی و همچنین انرژی زمین‌گرمایی را کاملا انجام پذیر قلمداد می‌کند. انرژی زمین‌گرمایی، یک انرژی حراراتی است که در زیر پوسته‌ زمین تولیده و ذخیره شده و می‌توان از آن برای تولید برق استفاده کرد.

با این که چنین خوشبینی‌هایی در گزارش سازمان صلح سبز به چشم می‌خورد اما باید در عمل دید که اقتصاد عظیم ژاپن که صنایع آن به نیروی برق متکی هستند تا چه حد توانایی آن را خواهند داشت که در برابر تعطیل شدن نیروگاه‌ها و افزایش هزینه‌ها در کوتاه مدت مقاومت کنند.

در همین زمینه:

پس از فوکوشیما

نیروگاه‌های هسته‌ای و بحران‌های زیست محیطی

تنوع زیستی و انرژی هسته‌ای

چرا ایتالیا به انرژی هسته‌ای نه گفت؟

گزارش سازمان صلح سبز

دود سياه بر فراز راکتور شماره سه فوکوشيما

Wed, 23 Mar 2011 09:28:23 +0000

با ظاهر شدن دود سياهی بر فراز راکتور شماره سه نيروگاه اتمی فوکوشيما کارگران اين مرکز هسته‌ای به‌طور موقت تخليه شدند.

به گزارش رويترز، سخنگوی شرکت برق توکيو (Tepco) گفت: «کارکنان سالن مرکزی راکتور شماره سه تخليه شدند.»

وی افزود: «در اين مرحله تشخيص اين‌که دود سياه از خود راکتور بلند شده يا از ساختمانی که توربين در آن قرار دارد، غيرممکن است.»

سالن کنترل راکتور شماره سه نخستين سالنی بود که سه‌شنبه شب برق آن از طريق يک منبع تغذيه بيرونی به جريان افتاد و روشن شد.

مرکز اتمی فوکوشيما يک (فوکوشيما دايی‌شی) شامل شش راکتور است که با زمين‌لرزه ۹ ريشتری و سونامی روز ۱۱ مارس جريان برق آن قطع شد.

قطع جريان برق اين نيروگاه موجب شد تا سيستم خنک‌کننده آن از کار بيفتد.

راکتور شماره سه اين نيروگاه بر اثر انفجار شديدأ آسيب ديده که در پی آن مخلوطی از اکسيد اورانيوم و پلوتونيوم ايجاد شده که بسيار خطرناک است.

رويترز امروز گزارش داد که مقامات ژاپنی مصرف برخی از سبزيجات را که در مناطق نزديک به نيروگاه اتمی فوکوشيما قرار دارند، ممنوع اعلام کرد.

اکنون سومين قدرت بزرگ اقتصادی جهان را بحران بهداشت و سلامتی نيز تهديد می‌کند.

سازمان جهانی بهداشت اعلام کرد وجود عناصر راديواکتيو در مواد غذايی مشکل جدی‌ای را پديد آورده که پيش از آن فکرش را نمی‌کرديم. آلودگی مواد غذايی محدود به مناطق نزديک به مرکز هسته‌ای نيست.

تصفيه آب توکيو در پنج منطقه آن آلوده به مواد راديواکتيو شده است و مسئولان بهداشت عمومی گفته‌اند که اين آب نبايد به نوزادان داده شود.

يد مواد راديواکتيو به ميزان کم در آب لوله‌کشی توکيو يافت شده و آثار مواد راديواکتيو در اقيانوس آرام ديده شده است.

مقامات بهداشت آمريکا واردات شير، لبنيات، ميوه و سبزی از چهار منطقه نزديک به مرکز (فوکوشيما، ای‌باراکی، توشی‌گی و گونما) را ممنوع اعلام کرده‌اند.

کره جنوبی گفته است که در اين‌باره امروز تصميم خواهد گرفت و فرانسه نيز از اتحاديه اروپا خواسته است کنترل جدی‌تری بر روی واردات محصولات از ژاپن و مناطق اطراف آن صورت گيرد. اين موضوع امروز در پارلمان اروپا به بحث گذاشته خواهد شد.

بر اساس اطلاعات رسمی منتشر شده زمين‌لرزه ژاپن «گران‌ترين» فاجعه طبيعی تاريخ بشر به‌شمار می‌رود که ۲۰۰ تا ۳۱۰ ميليارد دلار خرج برداشته است.

اين زلزله تاکنون ۹۱۹۹ کشته، ۱۳۷۸۶ مفقود و ۲۶۸ هزار نفر بی‌خانمان داشته است.

آمانو: وضعيت در ژاپن بسيار جدی است

Wed, 16 Mar 2011 18:55:36 +0000

يوکيا آمانو، دبيرکل آژانس بين‌المللی انرژی اتمی گفت وضعيت نيروگاه هسته‌ای فوکوشيما در ژاپن «بسيار جدی» است.

به گزارش رويترز، آقای آمانو که خود در ژاپن به‌دنيا آمده است قرار است روز پنج‌شنبه برای يک سفر ۲۴ ساعته به اين کشور برود.

دبيرکل آژانس بين‌المللی انرژی اتمی همچنين بر اين نظر است که توکيو اطلاعات کافی در مورد بحران هسته‌ای خود را در اختيار آژانس قرار نمی‌دهد.

وی که در يک نشست رسانه‌ای در دفتر مرکزی آژانس بين‌المللی انرژی اتمی سخن می‌گفت، تأکيد کرد: «وضعيت بسيار جدی است.»

آقای آمانو تأييد کرد که قلب رآکتورهای شماره يک، دو و سه مرکز هسته‌ای فوکوشيما آسيب ديده‌اند.

امروز طرح پاشيدن آب به‌وسيله بالگرد بر روی رآکتور شماره چهار نيروگاه اتمی فوکوشيما ناموفق ماند. ميزان بالای مواد راديو اکتيو مانع از دسترسی به رآکتورهای آسيب‌ديده شده است. مقامات ژاپنی تلاش خواهند کرد تا از تانکرهای آب‌پاش استفاده کنند.

دو انفجار روز گذشته رآکتور شماره دو احتمالأ موجب تخريب مخزن واقع در قسمت پايين آن شده است و مخزن رآکتور شماره سه نيزآسيب ديده است.

امروز آکيهيتو، امپراتور ۷۷ ساله ژاپن برای نخستين بار از آغاز زلزله و سونامی اخير در ژاپن در تلويزيون اين کشور ظاهر شد و طی سخنانی اعلام کرد نسبت به وضعيت کشورش به شدت نگران است.

او گفت که برای مردم کشورش دعا می‌کند و صميمانه اميدوار است مردم ژاپن بر اين بحران غلبه کنند.

خبرگزاری فرانسه به نقل از فردريک ونسان، سخنگوی کميسيون بهداشت اتحاديه اروپا اعلام کرد که اين اتحاديه به کشورهای عضو خود توصيه کرده است مواد غذايی صادر شده توسط ژاپن را مورد بازرسی قرار دهند تا آغشته به مواد راديواکتيو نباشند.

وی گفت اين توصيه از روز گذشته به کشورها صادر شده و آن‌ها موظف‌اند تا در مواردی که ميزان مواد راديواکتيو بالاتر از آستانه مجاز آلودگی بود به اتحاديه اروپا اطلاع‌رسانی کنند.

اتحاديه اروپا در سال ۲۰۱۰ ميلادی ۹ هزار تن ميوه و سبزيجات از ژاپن وارد کرده است.

بر اساس آماری که امروز منتشر شد ۵۵۶۱۳۲ نفر که يا خانه‌های خود را بر اثر سونامی از دست داده‌اند و يا در شعاع ۲۰ کيلومتری نيروگاه اتمی فوکوشيما زندگی می‌کردند؛ به مکان‌های امن منتقل شده‌اند.

تاکنون نزديک به ۲۷۰۰ سرپناه موقت برای نجات مردم گشايش يافته است.

شديدترين سونامی و زمين‌لرزه صد سال اخير در ژاپن رخ داد

Fri, 11 Mar 2011 12:48:35 +0000

زلزله‌ای بسيار قوی با قدرت ۹/۸ ريشتر و سونامی‌ای با ارتفاع ۱۰ متر در سواحل شمال شرقی ژاپن به‌وقوع پيوست.

به گزارش رويترز، دست‌کم ۳۲ نفر در اين زلزله يا سونامی جان خود را از دست داده‌اند اما به دليل شدت سونامی پيش‌بينی‌ها حکايت از کشته‌شدن تعداد بيشتری دارد.

طبق آخرين اخبار بيش از ۲۰۰ جنازه در شهر سندای يافت شده است.

صليب سرخ جهانی از «تهديد بزرگ» خبر داد و تأکيد کرد که امواج غول‌آسای سونامی از جزاير متعددی در اقيانوس آرام عبور کرده و می‌توانند همه چيز را نابود کنند.

مرکز اطلاع‌رسانی سونامی در اقيانوس آرام خبر داد که چنين تهديدی به دليل رسيدن امواج چندلايه می‌تواند ساعت‌ها به‌طول انجامد.

اين زلزله، شديدترين زمين‌لرزه در مدت ۱۴۰ سال اخير در جزاير ژاپن به‌شمار می‌رود که موجب کشته شدن دست‌کم شش نفر در فوکوشيما، واقع در شمال توکيو، پايتخت ژاپن، شده است.

يک نفر در شرق توشيفی کشته شده است و چند نفر نيز در زير آوار هتلی در نزديکی کانون زمين‌لرزه مانده‌اند.

تلويزيون ژاپن از زخمی شدن مردم بسياری خبر داد و گفت افراد بسياری قربانی جابه‌جايی زمين در شمال اين کشور شده‌اند.

يک شاهد عينی که مدير رستورانی در توکيو است به رويترز گفت که تاکنون چنين زلزله‌ای را تجربه نکرده است.

زمين‌لرزه همچنين باعث آتش‌سوزی‌هايی شده است. يکی از آن‌ها در مخزن ذخيره‌سازی پالايشگاه چيبا در نزديکی توکيو رخ داد.

خبرگزاری کيودو از يک آتش‌سوزی ديگر در مرکز هسته‌ای اوناگاوا خبر داد اما خبری از نشت مواد راديواکتيو منتشر نشده است.

تلويزيون ژاپن تصاوير حيرت‌آوری از شهر بزرگ سندای با يک ميليون جمعيت نشان داد که در آن يک موج غول‌آسای سياه ۱۰ متری با خود همه چيز را می‌برد.

در منطقه واکاياما دستور تخليه ۲۰ هزار نفر که در معرض امواج سونامی قرار دارند داده شده است.

خطر سونامی در سواحل اقيانوس آرام فيليپين، تايوان و اندونزی نيز اعلام شده است. مرکز هواشناسی آمريکا اين خطر را شامل تمامی سواحل اقيانوس آرام، به جز سواحل آمريکا و کانادا دانسته‌اند. در هاوايی و گوآم مسئولان امنيتی دستور تخليه سواحل را داده‌اند.

به گفته مؤسسه زمين‌شناسی آمريکا، زلزله امروز ژاپن در ساعت پنج و ۴۶ دقيقه بامداد در ۱۳۰ کيلومتری شهر سندای و در طول جزيره هونشو، با عمق ۲۴ کيلومتر رخ داد.

در توکيو ساختمان‌ها به شدت تکان خوردند و نزديک به چهار ميليون و ۴۰۰ هزار نفر در شمال ژاپن از برق محروم شده‌اند.

وزارت دفاع ژاپن هشت هواپيما را برای رسيدگی به آسيب‌ها و خسارات اعزام کرده است. مراکز اتمی و پالايشگاه‌های متعدد نفت بسته شدند و کارخانه سونی شش شعبه خود را تعطيل کرد. بانک ژاپن نيز برای تثبيت بازار مالی قول کمک داد.

کناره ساحلی شمال شرقی ژاپن که سانريکو ناميده می‌شود، به‌طور منظم شاهد زمين‌لرزه و سونامی بوده است. در سال ۱۹۳۳ يک زلزله ۸/۱ ريشتری سه هزار کشته در اين منطقه به‌جای گذاشت.

ژاپن يکی از کشورهای جهان است که در آن شديدترين زمين‌لرزه‌ها به‌وقوع می‌پيوندد. در اين کشور يک پنجم زلزله‌های کره زمين که شش ريشتر و يا بالاتر از آن هستند، ثبت شده است.