حزب دمکرات

چه کسی جای طالبانی را می‌گیرد؟

politics — Sun, 30 Dec 2012 10:47:07 +0000

فرهمند علیپور

فرهمند علیپور - جلال طالبانی رئیس جمهور ۷۹ ساله عراق این روز‌ها بر تخت بیمارستانی در آلمان بستری است و برای ادامه زندگی مبارزه می‌کند. در عراق اما مبارزه برای جانشینی او بالاگرفته است. پزشکان از بهبود حال او خبر داده‌اند اما بر همگان روشن است که طالبانی دیگر توان عهده‌داری ریاست جمهوری عراق را ندارد.

طالبانی سیاستمدار کهنه‌کاری است که بار‌ها در سال‌های پر آشوب اخیر عراق نقش میانجی را ایفا کرد. او که نخستین رئیس جمهور دمکراتیک عراق بود، یک کرد سنی است که شیعیان به او اعتماد داشتند. او نه تنها میان دولت مرکزی و اقلیم کردستان، سنی‌ها و دولت مرکزی که گاه میان شیعیان نیز به میانجی‌گری و ریش‌سفیدی پرداخت.

وجود طالبانی در جامعه به شدت فرقه‌ای عراق، جامعه‌ای که میان کرد‌ها، عرب‌های شیعه و عرب‌های سنی سه پاره شده است، غنیمتی محسوب می‌شد و غیبتش به معنای افزایش نگرانی‌ها خواهد بود. طالبانی نه تنها در فضای داخلی عراق نقش مثبت و بارزی داشت، که توانسته بود پلی باشد میان کشورهای خارجی تاثیرگذار در عراق. کشورهایی که گرچه جمع متناقض بودند اما به طالبانی اعتماد داشتند. نظر تهران، واشنگتن و آنکارا به جلال طالبانی مثبت بود.

این روز‌ها که پیشمرگ‌های کرد در کرکوک غنی از نفت، رزمایش برپا می‌کنند و برای دولت مرکزی خط و نشان می‌کشند و اختلافات عرب‌های شیعه و سنی بالا گرفته است و جنگ خونین قومی- مذهبی در عراق بعید به نظر نمی‌رسد، نبود طالبانی می‌تواند یک ضایعه باشد و از آن مهم‌تر پیدا کردن جانشینی در حد و اندازه‌های او کار دشواری به نظر می‌رسد.

رسانه‌های عراق و اقلیم خودمختار کردستان روزهاست که با حرارت به موضوع جانشینی طالبانی می‌پردازند، گزینه‌های احتمالی را مطرح و آن‌ها را سبک و سنگین می‌کنند. گزینه‌هایی که جملگی شخصیت‌های کرد عراق هستند.

با این‌که در قانون اساسی عراق هیچ سخنی از لزوم کرد بودن رئیس جمهور عراق به میان نیامده، اما بر اساس توافق انجام گرفته، کرسی ریاست جمهوری عراق سهم کردهاست. در این میان تقریبا نام همه چهره‌های کرد برده شده است، از بارزانی رهبر حزب دمکرات کردستان، تا هیرو همسر و قباد پسر جوان طالبانی.

برای هر گزینه‌ای هم ضعف و قوت‌ها به میان می‌آید. این‌که ریاست جمهوری عراق سهم اتحادیه میهنی کردهاست و بارزانی نمی‌تواند رئیس جمهور شود، یا این‌که همسر قباد، پسر طالبانی یک یهودی آمریکایی است و با توجه به حساسیت افکار عمومی عراق نمی‌توان از او به عنوان گزینه ریاست جمهوری نام برد.

برخی رسانه‌های کردی از تصمیم هیرو، همسر طالبانی برای حفظ پست ریاست جمهوری عراق در خانواده خود خبر می‌دهند و می‌گویند اگر او بخواهد کاندیدای احراز چنین مقامی شود؛ در آن صورت به احتمال زیاد مسعود بارزانی رهبر حزب دمکرات نیز از او حمایت خواهد کرد. برخی نیز می‌گویند که هیرو می‌خواهد برهم صالح رئیس جمهور عراق شود اما احتمالا سودای دبیرکلی حزب اتحادیه میهنی کردستان را برای خود یا پسرش قباد در سر دارد.

رسانه‌های نزدیک به گروه‌های کرد اما بر سر یک چیز اتفاق‌نظر دارند. آن‌ها رئیس جمهوری می‌خواهند که بتواند در برابر نخست وزیر نوری مالکی محکم‌تر بایستد، همه‌پرسی در خصوص سرنوشت کرکوک و دیگر مناطق مورد مناقشه میان کرد‌ها و عرب‌ها را برگزار کند و از حقوق کرد‌ها در مسئله سرمایه‌گذاری‌ گسترده‌تر و صدور نفت دفاع کند.

رئیس جمهور عراق اما احتمالا یکی از سه گزینه زیر خواهد بود:

برهم صالح - برهم صالح ۵۲ ساله احتمالا بیشترین بخت را برای جانشینی طالبانی دارد. او که تا چندی پیش نخست وزیر اقلیم خودمختار کردستان عراق بود، در ۱۹۶۰ در سلیمانیه به دنیا آمده و در ۱۹۸۷ دکترای خود در رشته آمار را از دانشگاه لیورپول انگلستان گرفته است.

برهم صالح هم‌چنین معاون جلال طالبانی در حزب اتحادیه میهنی کردستان است. او چهره‌ای نزدیک به آمریکا محسوب می‌شود اما در عین حال با ایران نیز مناسبات خوبی دارد. بر اساس گزارش‌ رسانه‌های کرد، اتحادیه میهنی کردستان نیز از ریاست جمهوری برهم صالح حمایت کرده است گرچه گویا اختلافاتی نیز در این امر وجود دارد.

از سوی دیگر و بر اساس همین گزارش‌ها، نوری مالکی نخست وزیر عراق تمایلی به رئیس جمهور شدن برهم صالح ندارد و گفته است که در صورت کاندیدا شدن او برای احراز این پست، از مجلس خواهد خواست تا به او رای ندهد. ائتلاف دولت قانون به رهبری مالکی هم اینک اکثریت کرسی‌های پارلمان عراق را در اختیار دارد.

هوشیار زیباری - وزیر امور خارجه کنونی عراق یکی دیگر از شانس‌های ریاست جمهوری عراق است. زیباری متولد ۱۹۵۳ و دانش آموخته جامعه‌شناسی از انگلستان است. او نیز همچون برهم صالح، چهره‌ای مورد توافق بسیاری از جریان‌های سیاسی درون عراق و هم‌چنین قدرت‌های خارجی است.

اما او به‌خلاف برهم صالح از روابط نزدیک‌تر و بهتری با نوری مالکی نخست وزیر عراق برخوردار است. برخی‌ می‌گویند عضویت او در حزب دمکرات کردستان به رهبری مسعود بارزانی شاید نقطه ضعفی برای او محسوب شود، زیرا این‌گونه تلقی می‌شود که جانشین طالبانی باید یکی از اعضای حزب اتحادیه میهنی کردستان باشد. از این رو اعضای این حزب نخواهد پذیرفت که فردی از حزب دمکرات رئیس جمهور عراق شود.

هیرو ابراهیم احمد - آیا عراق شاهد روی کار آمدن یک زن به عنوان رئیس جمهور خواهد بود؟ این پرسشی است که این روزها در این مطرح می شود و مصداق آن نیز "هیرو ابراهیم احمد" همسر جلال طالبانی است.

برخی رسانه‌های کردی از تصمیم هیرو برای حفظ پست ریاست جمهوری عراق در خانواده خود خبر

می‌دهند و می‌گویند اگر او بخواهد کاندیدای احراز چنین مقامی شود؛ در آن صورت به احتمال زیاد مسعود بارزانی رهبر حزب دمکرات نیز از او حمایت خواهد کرد.

برخی دیگر از این رسانه‌ها نیز می‌گویند که هیرو می‌خواهد برهم صالح رئیس جمهور عراق شود اما احتمالا سودای دبیرکلی حزب اتحادیه میهنی کردستان را برای خود یا پسرش قباد در سر دارد.

محیط زیست در رقابت‌‌های انتخاباتی آمریکا

arezoo — Thu, 25 Oct 2012 23:47:09 +0000

بیژن روحانی

بیژن روحانی - مبارزات انتخابات ریاست جمهوری آمریکا اکنون به مراحل حساسی رسیده است. نامزدهای رقیب برای از دور خارج کردن حریفان خود مسائل مختلفی از اقتصاد و بیکاری گرفته تا سیاست خارجی را دست‌آویز قرار می‌دهند. اما در تازه‌ترین تحول، نامزد حزب سبزها با تکیه بر مسائل زیست محیطی حملات شدیدی را علیه باراک اوباما انجام داده است.

خانم جیل استاین که بخت چندانی نیز برای پیروز شدن در انتخابات ماه نوامبر ندارد، در سخنانی به شدت از سیاست‌های اوباما در قبال تغییرات آب و هوایی انتقاد کرد. استاین این انتقادات را پس از پایان سومین دور مناظره انتخاباتی اوباما با میت رامنی بیان کرد. به اعتقاد این نامزد طرفدار محیط زیست، سکوت باراک اوباما در قبال بحران‌های محیط زیستی و به خصوص تغییرات آب و هوایی مشابه مواضع نامزد جمهوری‌خواهان است و این دو از این نظر با هم فرقی ندارد.

غیبت مسائل زیست محیطی در کارزارهای انتخاباتی دو حزب دمکرات و جمهوری‌‌خواه، خشم و سرخوردگی طرفداران محیط زیست را به همراه داشته است. به اعتقاد آنان درست در زمانی که در سال‌جاری آمریکا یک رکورد تاریخی در زمینه افزایش دما، یک خشکسالی بی‌سابقه و همچنین آتش‌سوزی‌های گسترده در جنگل‌ها را تجربه کرده است، انتظار می‌رفت نامزدهای دو حزب اصلی به برنامه‌های خود برای حفاظت محیط زیست نیز اشاره کنند.

غیبت مسائل زیست محیطی در کارزارهای انتخاباتی دو حزب دمکرات و جمهوری‌‌خواه، خشم و سرخوردگی طرفداران محیط زیست را به همراه داشته است.

اما هم باراک اوباما و هم میت رامنی در خصوص نقش فعا‌لیت‌های انسانی در گرم شدن آب وهوای کره زمین و همچنین ضروری بودن روی آوردن به انرژی‌های تجدیدشونده مانند انرژی خورشیدی و نیروی باد تردید دارند و هیچ‌گونه اشاره‌ای به سیاست‌های کلان زیست محیطی در مناظره‌های انتخاباتی خود نکرده‌اند.

نامزد حزب سبزها بلافاصله پس از اتمام آخرین مناظره اوباما و رامنی، رییس جمهور فعلی آمریکا را به خاطر عدم اشاره به تغییرات آب و هوایی یک «انکار‌کننده بزرگ» خواند و گفت او فقط به تزیین ویترین انتخاباتی خود می‌پردازد. به گفته استاین، رای دهندگان آمریکایی چیزی در مورد تغییرات آب و هوایی و تخریب گسترده محیط زیست در مناظره‌های اوباما نشنیده‌‌اند و سکوت اوباما هرگونه بحث در این گونه موارد و یافتن راه حل را متوقف کرده است. اوباما و رامنی که اتفاقا مباحث پرشوری در خصوص حفاری‌های نفتی و قیمت نفت و گاز با یکدیگر داشته‌اند، توجه بسیار ناچیزی به مسائل محیط زیستی از خود نشان داده‌‌اند.

سخنان پیشین اوباما در سازمان ملل

با این‌‌حال حدود سه سال پیش، زمانی که باراک اوباما برای اولین بار در صحن عمومی سازمان ملل ظاهر شد و در آن‌جا سخنرانی کرد، اشاره‌های واضحی به مسائل زیست محیطی داشت. رییس‌جمهور آمریکا در آن زمان تلاش برای حفظ محیط زیست، مقابله با آلودگی‌های محیطی و تغییرات آب و هوایی را یکی از مهمترین مسائل پیش‌روی جهان دانسته و خواستار تلاش‌ عمومی و مشترک همه کشورها شده بود. اوباما در آن زمان به کوتاهی آمریکا در زمینه حفاظت از محیط زیست اشاره کرده و گفته بود آن دوران دیگر تمام شده است. ایالات متحده به خصوص در زمینه تلاش برای کاهش میزان گازهای گلخانه‌ای مورد انتقاد قرار دارد. سیاستمداران احزاب اصلی آمریکا معتقد نیستند که فعالیت‌های صنعتی نقش اصلی را در تغییرات آب و هوایی بر‌عهده دارد.

قصد یک طرفدار محیط زیست برای ریاست جمهوری

جیل استاین که از طرف حزب سبزها خود را نامزد انتخابات ریاست جمهوری آمریکا کرده است، مواضعی به شدت مخالف با هر دو حزب دمکرات و جمهور‌خواه دارد و معتقد است سیاست‌های آن‌ها باعث گسترش فقر، نارضایتی اجتماعی و همچنین آسیب‌های گسترده به محیط زیست شده است. او که پزشک و دانش‌آموخته دانشگاه هاروارد است مقابله با تغییرات آب و هوایی و ایجاد مشاغلی جدید در راستای استفاده از انرژی‌های پاک و تجدیدپذیر را سرلوحه‌ برنامه‌های انتخاباتی خود کرده است.

جیل استاین که از طرف حزب سبزها خود را نامزد انتخابات ریاست جمهوری آمریکا کرده است، مواضعی به شدت مخالف با هر دو حزب دمکرات و جمهور‌خواه دارد و معتقد است سیاست‌های آن‌ها باعث گسترش فقر، نارضایتی اجتماعی و همچنین آسیب‌های گسترده به محیط زیست شده است. خانم استاین زمانی که سعی داشت در جریان دومین منا‍ظره انتخاباتی رامنی و اوباما به اعتراض وارد دانشگاه هوفسترا شود دستگیر و توسط پلیس از محل دور شد.

خانم استاین زمانی که سعی داشت در جریان دومین منا‍ظره انتخاباتی رامنی و اوباما به اعتراض وارد دانشگاه هوفسترا شود دستگیر و توسط پلیس از محل دور شد. دستگیری این نامزد انتخاباتی توجه بسیاری را به این نکته جلب کرد که نامزد سوم این انتخابات نتوانست حق راه‌یابی به مناظره دو نامزد دیگر را به دست بیاورد. با این‌حال نظر سنجی‌ها نشان می‌هد که نامزد حزب سبز آمریکا تاکنون تنها حدود دو درصد از رای دهندگان را در ۳۸ ایالت آمریکا با خود همراه دارد.

بزرگ‌ترین دست‌آورد اوباما در زمینه محیط زیست، تغییر استاندارد مصرف سوخت برای خودروها و کامیون‌های سبک بوده‌است که طبق آن کارخانجات خودرو‌سازی باید تا سال ۲۰۲۵ حداقل دوبرابر میزان مصرف سوخت خود را بهینه کنند. این مقرارت جدید در سال ‌گذشته تصویب شد و اوباما آن را یک توافق تاریخی برای کاستن از میزان مصرف سوخت فسیلی خواند.

گرچه نامزد حزب سبز آمریکا حملات شدیدی علیه اوباما انجام داده است، اما دیگر گروه‌های حامی محیط زیست علیرغم نارضایتی از سیاست‌های اوباما در این زمینه به طور چندان واضح و آشکار از او انتقاد نکرده‌ا‌ند، زیرا از آن بیم دارند که او رقابت را به میت رامنی واگذار کند. اکثر این‌ گروه‌ها در نهایت اوباما را به رامنی ترجیح می‌دهند. اما نامزد حزب سبزها معتقد است برنده شدن هرکدام از دو نامزد اصلی انتخابات آمریکا، فرقی برای محیط زیست نخواهد داشت.

در همین زمینه:

محیط زیست در صحن عمومی سازمان ملل متحد