هزینه

یک نوزاد چقدر هزینه دارد؟

society — Wed, 02 Jan 2013 11:15:34 +0000

نعیمه دوستدار- سیاست‌های تشویقی، وعده پول و سکه و وام و تسهیلات، مرخصی‌های طولانی‌تر برای زنانی که فرزند به دنیا می‌آورند و ممنوع کردن تبلیغات برای کنترل جمعیت و وسایل پیشگیری از بارداری. این‌ها روش‌های تازه‌ای است که حکومت ایران برای جلوگیری از منفی شدن نرخ رشد جمعیت ایران در سال‌های آینده در پیش گرفته است، اما این روش‌ها تنها یک روی سکه را نشان می‌دهد.

خانواده‌های ایرانی از بچه‌دار شدن می‌ترسند، چون تنها چیزی که به گوش‌شان می‌رسد، اخباری از گرانی و جنگ و تحریم است. نمونه‌اش این زن ایرانی که دغدغه‌اش را در مورد بچه‌دار شدن یا نشدن، با کاربران یک فضای مجازی در میان می‌گذارد و می‌پرسد: «من و همسرم قصد داشتیم اقدام کنیم برای بارداری، اما واقعاً با این شرایطی که حالا دارد پیش می‌آید در این مملکت؛ اینکه خطر قحطی و گرانی فوق‌العاده زیاد است و حتی شاید جنگ بشود، آیا شما نگران آینده نیستید؟ من واقعاً می‌ترسم اگر باردار شوم، در بارداری ترس و استرس داشته باشم. اگر نتوانیم از پس هزینه‌های زیاد بچه‌داری بر بیاییم چه؟ من تا دو سال پیش شیر کاکائوی یک لیتری را می‌خریدم ۷۰۰ تومان، حالا سه هزار تومان است. همه اجناس چند برابر شده. شیر خشک که حالا گیر نمی‌آید. پوشک بچه خیلی خیلی گران است. واقعاً روی چه حسابی باید بچه‌دار شویم؟»

هرچند خیلی‌ها هم تابع شرایط شخصی‌شان، مثل علاقه زیاد به بچه داشتن و نگرانی از بالا رفتن سن، همه مشکلات آن را می‌‌پذیرند و اقدام به بچه‌دار شدن می‌کنند، اما این پرسش خیلی از خانواده‌های ایرانی است که با وجود علاقه به داشتن فرزند، از مشکلات آن می‌ترسند.

علیرضا مرندی، وزیر بهداشت ایران در دهه ۶۰، معتقد است نمی‌توان با سیاست‌های تشویقی مالی خانواده‌ها را وادار به بچه‌دار شدن کرد: «تعداد بچه‌ها که دست من و شما نیست؛ نه ما به زور می‌توانستیم جمعیت را کم کنیم و نه امروز به زور می‌توانیم زیاد کنیم. نمی‌شود خانواده‌ها را مجبور کرد که زاد و ولد را بیشتر کنند و نه می‌توانیم مجبورشان کنیم که بچه نداشته باشند.»

در پاسخ به کاربری که پرسیده بود «واقعاً روی چه حسابی باید بچه‌دار شویم؟»، کاربر دیگری گفته است: «کاملاً حق دارید که همچنین فکری بکنید. من سال ۸۸ باردار شدم. همه چیز مناسب و قیمت‌ها به نسبت خوب بود. دخترم دوسال و دوماه شیر خودم را خورد و اصلاً شیرخشکی نشد. دوسال و نیمه‌گی هم از پوشک گرفتمش. خرج چندانی روی دستم نگذاشت به جز هزینه‌های معمول ویزیت پزشک و قطره‌های خارجی و پوشک. ولی حالا با وضعیت کنونی، به نظر ریسک خیلی خیلی بزرگی است بچه‌دار شدن‌. من شاید - می‌گویم شاید - اگر جای شما بودم بچه دار نمی‌شدم. درحالی که اصلاً نمی‌دانی چه آینده‌ای در انتظار خودت و فرزند آینده‌ات خواهد بود. هزینه‌ها وحشتناک و کمرشکن است.»

هرچند مسئولان ایرانی پاسخی به این نوع نگرانی‌ها نمی‌دهند، اما علیرضا مرندی، وزیر بهداشت ایران در دهه ۶۰، معتقد است نمی‌توان با سیاست‌های تشویقی مالی خانواده‌ها را وادار به بچه‌دار شدن کرد: «تعداد بچه‌ها که دست من و شما نیست؛ نه ما به زور می‌توانستیم جمعیت را کم کنیم و نه امروز به زور می‌توانیم زیاد کنیم. نمی‌شود خانواده‌ها را مجبور کرد که زاد و ولد را بیشتر کنند و نه می‌توانیم مجبورشان کنیم که بچه نداشته باشند.»

او در مصاحبه‌ای با اقتصاد ایران آنلاین، درباره سیاست‌های جمعیتی ایران چنین اظهار نظر کرده است: «افزایش جمعیت با دستور شدنی نیست. اگر آمدیم و صرفاً به پرداخت پول بسنده کردیم، هیچ انسان عاقلی با سودای این پول‌های اندک، هوس بچه‌دار شدن نمی‌کند، اما اگر فرض کنیم پرداخت این وجوه، چنان باشد که جاذبه ایجاد کند، در این صورت چه کسانی بچه‌دار می‌شوند؟ آنان که فقیرند و وضع اقتصادی بدی دارند. آن‌ها در شرایط فعلی هم معمولاً چهار، پنج یا شش فرزند دارند. آن‌ها دریافت این پول‌ها را وسیله‌ای برای کسب خود تلقی خواهند کرد. فرزند بعدی این خانواده که از بعد اجتماعی و اقتصادی در محرومیت به سر می‌برد، دچار محرومیت بیشتری خواهد بود. فرزندان این خانواده‌ها اغلب تحصیل نکرده‌اند، بیکارند و جرم و جنایت در میان آنها بیشتر رخ می‌دهد.»

وقتی گرسنه است

وقتی کودکی به دنیا می‌آید،‌ هزینه‌های اولیه‌ای دارد که به نظر می‌رسد تامین آن‌ها در شرایط امروز ایران آسان نیست. تامین خوراک و پوشک و لباس، جزو اولین و ناگزیز‌ترین هزینه‌های یک نوزاد است. هرچند شیر مادر به نظر مجانی می‌رسد، اما برای اینکه یک مادر شیر خوبی برای فرزندش داشته باشد، نخست باید خودش تغذیه مناسبی داشته باشد و مواد غذایی مناسب - شاید به اضافه قرص‌های ویتامین‌- به بدنش برسد. بسیاری از خانواده‌های متوسط ایرانی، این روز‌ها از کم شدن بسیاری از اقلام ضروری در سفره‌شان می‌گویند.

وقتی کودکی به دنیا می‌آید،‌ هزینه‌های اولیه‌ای دارد که به نظر می‌رسد تامین آن‌ها در شرایط امروز ایران آسان نیست. تامین خوراک و پوشک و لباس، جزو اولین و ناگزیز‌ترین هزینه‌های یک نوزاد است. هرچند شیر مادر به نظر مجانی می‌رسد، اما برای اینکه یک مادر شیر خوبی برای فرزندش داشته باشد، نخست باید خودش تغذیه مناسبی داشته باشد و مواد غذایی مناسب - شاید به اضافه قرص‌های ویتامین‌- به بدنش برسد.

از سوی دیگر همیشه ممکن است، شیر مادر فراهم نباشد؛ مثل نسترن که می‌گوید: «وقتی امید به دنیا آمد، من شیر نداشتم، بعدش خودم دوباره در بیمارستان بستری شدم. در خانه به او شیشه دادند، دیگر سینه‌ام را نگرفت. دو ماهه که بود، حساسیت به پروتئین گاوی گرفت. حالا هم فقط هم یک شیر به او می‌سازد که داروخانه هلال احمر می‌آورد. چند هفته قبل گفتند دیگر وارد نمی‌شود. البته در بازار آزاد هست. اسم شیر نوترامیژن است که در بازار آزاد هر قوطی‌اش را ۶۰ هزار تومان می‌فروشند. شماره دوی آن که از دو ماه پیش نیامد. من بهش یک را می‌دادم، که آن هم دیگر وارد نمی‌شود. هلال احمراین شیر را می‌داد سه هزار تومان، توی ناصرخسرو بود ۵۰ هزار تومان. مسخره این است که شیر ایرانی مشابه همین شیر را الان می‌خریم ۳۵ هزار تومان. امید الان ۱۱ ماهه است. خوشبختانه الان غذا هم می‌خورد، ولی هنوز باید روزی سه چهار بار شیر بخورد.»

شیرخشک، برای بچه‌هایی مثل امید، یک نیاز ضروری است که آن را نمی‌توان با انواع دیگر جایگزین کرد. بچه‌هایی که به پروتئین گاوی حساسیت دارند، حتما باید از این نوع شیر‌ها بخورند. نسترن می‌گوید: «بچه‌ای که غذاخور نشده باشد، کارش زار است... لابد مجبور می‌شوند از بازار آزاد بخرند.» علاوه بر این برخی کودکان هم به دلیل نیازهای تغذیه‌ای خاص باید از شیرخشک‌های تقویت‌شده استفاده کنند؛ محصولاتی که هم پیداکردن‌شان سخت است، هم قیمت‌شان سرسام‌آور.

وقتی جایش خیس است

از نیاز اولیه نوزادان به شیر که بگذریم، می‌رسیم به نیاز دیگر‌ تر و خشک کردن که آن هم ماجرای پیچیده‌ای پیدا کرده است. نسترن می‌گوید: «من شب‌ها پوشک خارجی به بچه می‌بندم، روز‌ها ایرانی. یک بسته پوشک ایرانی ۱۶ تایی، سه ماه پیش بوده چهارهزار و صد، یک ماه پیش شده پنج هزار و صد. این دفعه که خرید کردیم، روی بسته پوشک برچسب زده و رویش نوشته بودند شش‌هزار و پانصد. مسخره اینجاست که زیر برچسب نوشته‌شده پنج هزار و ۹۲۰. پمپرز ۶۶ تایی ۴۵ هزار تومان بود اول ماه آذر. عمده فروش می‌گفت تا ۵۵ هزار تومان هم رسیده بوده. الان یکی از مارک‌های پوشک خارجی شده بسته‌ای ۴۷ هزار تومان؛ یعنی هر دانه‌اش حدودا می‌افتد ۷۱۲ تومان، ایرانی هم دانه‌ای ۳۱۴ تومان است.»

بازار سودجویان هم گرم است و تلاش می‌کنند از نیاز بازار به نفع خودشان استفاده کنند. فاطمه می‌گوید: ‌»دو هفته پیش یک جا را پیدا کردم که همه سایزهای یک پوشک ایرانی را سه هزار و پانصد تومان می‌داد. بعد از یک هفته قیمت را کرد چهار هزار تومان و یک هفته بعدتر چهارهزار و پانصد تومان. حالا دارد گران‌تر هم می‌شود، چون هر چه به فروشنده می‌گویم بیشتر بده، می‌گوید می‌خواهم نگهدارم.»

فاطمه مادر دیگری است که نوزادی پنج ماهه دارد. او می‌گوید: «من همه مارک پوشکی را امتحان کردم. بهترینش پوشک آلمانی بوده که الان یافت نمی‌شود. فقط بعضی مارک‌های ترک هست که الان قیمتش وحشتناک شده و اصلاً نمی‌ارزد، هم به شدت عطری است که حساسیت ایجاد می‌کند. خرید مردم هم به دلیل بالا رفتن قیمت کم شده و دیگر وارد نمی‌کنند.»

شاید راهکار موافقان سیاست افزایش جمعیت در شرایط فعلی استفاده از محصولات داخلی باشد، اما تجربه مادران ایرانی نشان می‌دهد که این محصولات اغلب کیفیت خوبی ندارند و مشکلات تازه‌ای ایجاد می‌کنند. فاطمه در این مورد می‌گوید: «من هیچ وقت نتونستم از پوشک ایرانی استفاده کنم، چون همه‌شان از جنس پلاستیک بودند و سفره مانند؛ تبادل هوا ندارند و بچه واقعاً اذیت می‌شود. خیلی‌ هم کلفت بود و تحرک بچه را دچار مشکل می‌کرد. وقتی بچه‌ام تازه به دنیا آمده بود و تجربه نداشتم، چندباری از این پوشک‌ها استفاده کردم؛ بدن بچه سوخت و مدت‌ها گرفتار مشکلات پوستی‌اش بودیم. چند وقت پیش که می‌گشتم، فروشنده یک پوشک ایرانی بهتر به من معرفی کرد. سه ماه پیش، ده تا بسته ۴۴ تایی شماره پنج خریدم؛ هر بسته ۲۸ هزار تومان.»

در این میان بازار سودجویان هم گرم است و تلاش می‌کنند از نیاز بازار به نفع خودشان استفاده کنند. فاطمه می‌گوید: ‌»دو هفته پیش یک جا را پیدا کردم که همه سایزهای یک پوشک ایرانی را سه هزار و پانصد تومان می‌داد. بعد از یک هفته قیمت را کرد چهار هزار تومان و یک هفته بعدتر چهارهزار و پانصد تومان. حالا دارد گران‌تر هم می‌شود، چون هر چه به فروشنده می‌گویم بیشتر بده، می‌گوید می‌خواهم نگهدارم.»

وقتی مریض است

یک نوزاد احتیاج به معاینه ماهانه هم دارد. هرچند خانه‌های بهداشت این کار را مجانی انجام می‌دهند، اما کیفیت خدمات ارائه شده در این مراکز طوری نیست که تمام نیاز‌ها را برطرف کند.

نسترن می‌گوید: «همه می‌دانند که لباس بچه اصولاً گران است. تا الان، ما هر سه ماه برای امید لباس سایزش را می‌خریدیم که دست کم ۳۰۰ هزار تومان می‌شد. تازگی‌ها به بازار نرفته‌ام، اما لابد خیلی گران‌تر شده است.» او مجموع هزینه‌های یک نوزاد را اینطور جمع‌بندی می‌کند: «ماهی صدهزار تومان لباس، ۱۶۰ هزار تومان شیر، صدهزار تومان پوشک. با دکتر ماهانه و گوشت و مرغ و... از ۴۰۰ هزار تومان کمتر نمی‌شود.»

پرگل مادر دیگری است که گاهی به این مراکز مراجعه می‌کند: «فقط برای واکسنش به مرکز بهداشت می‌روم. آن‌ها قد و وزن بچه را هم می‌گیرند و توصیه‌هایی هم می‌کنند، اما این‌طوری نمی‌شود از سلامت بچه مطمئن شد. به خصوص اگر بچه‌ای دچار مشکلات خاص باشد، باید حتما پیش متخصص برود. الان ویزیت دکتر متخصص ۲۵ هزار تومان است. بچه من حساسیت دارد و همین یک هفته قبل، آزمایش حساسیتش با بیمه ۱۷۰ هزار تومان شد.» البته به این هزینه‌ها باید هزینه دارو و قطره‌ها و ویتامین‌های ضروری را هم اضافه کرد که به نسبت ویژگی‌های هر کودک فرق می‌کند.

وقتی لباس می‌خواهد

بعد از پوشک و شیر و پزشک، باید کودک را با لباس مناسبی هم پوشاند که این هم یعنی هزینه‌ای سنگین‌ برای یک خانواده متوسط ایرانی.

فاطمه می‌گوید: «با اینکه طبق سنت پدر ومادرم برای بچه سیسمونی دادند، اما بالاخره همه چیز در سیسمونی پیش‌بینی نشده. خودم هم باید هرماه برای بچه لباس بخرم. لباس‌های ایرانی کیفیت ندارد. چند تا از کارخانه‌های شناخته شده ایرانی که جنس بهتری داشتند، تعطیل شده‌اند و لباس خارجی هم از لباس آدم بزرگ‌ها گران‌تر است.»

نسترن هم می‌گوید: «همه می‌دانند که لباس بچه اصولاً گران است. تا الان، ما هر سه ماه برای امید لباس سایزش را می‌خریدیم که دست کم ۳۰۰ هزار تومان می‌شد. تازگی‌ها به بازار نرفته‌ام، اما لابد خیلی گران‌تر شده است.» او مجموع هزینه‌های یک نوزاد را اینطور جمع‌بندی می‌کند: «ماهی صدهزار تومان لباس، ۱۶۰ هزار تومان شیر، صدهزار تومان پوشک. با دکتر ماهانه و گوشت و مرغ و... از ۴۰۰ هزار تومان کمتر نمی‌شود.»

وقتی قیمت‌ها، سنت‌ها را تغییر می‌دهند

society — Mon, 03 Dec 2012 15:17:01 +0000

عزیز خسروشاهی - «کار راحتی نبود. تصمیم سختی بود. نمی‌خواستم زندگی از‌‌ همان اول با بدهی، وام، فشار به پدر و مادرم، امیر و خانواده‌اش شروع شود، اما مگر یک دختر چندبار ازدواج می‌کند؟ همیشه وقتی به عروسی‌های فامیل و دوستانم دعوت می‌شدم خودم را در لباس عروس تصور می‌کردم. دلم می‌خواست در جشن عروسی خودم همه فامیل و دوستانم را دعوت کنیم. حالا نه اینکه خیلی شاهانه و پر خرج. خیلی معمولی مثل همه عروسی‌هایی که تا همین دو سال قبل همه مردم می‌گرفتند.

جلوی مادرم می‌گفتم که تصمیم درستی است و خودم را خوشحال نشان می‌دادم، ولی چندبار در خلوت گریه کردم. الآن هم خوشحالم و هم ناراحت. خوشحالم از اینکه به هیچکس بدهکار و مدیون نیستیم و با خرج مجلس عروسی توانستیم زندگی مشترک خودمان را شروع کنیم و ناراحت از اینکه آلبوم عکسی مثل آلبوم عروسی پدر و مادرم نداریم تا نشان بچه‌هایمان بدهیم یا بعد خودمان نگاه کنیم و از خاطرات جشن عروسی برای کسی تعریف کنیم.»

این گوشه‌ای از صحبت‌های «راضیه»، زن ۲۶ ساله‌ای است که به تازگی ازدواج کرده است. مراسم ازدواج او متفاوت از جشن‌های ازدواجی بوده است که در عرف جامعه ایرانی تصور می‌شود. جشن‌های عروسی ایرانیان اغلب بسیار شلوغ است و تعداد زیادی میهمان شامل فامیل درجه یک، فامیل درجه دوم، همسایه‌ها، دوستان دوران مدرسه و دانشگاه عروس و داماد، همکاران آن‌ها و غیره در آن حضور دارند. مراسم اغلب در دو الی سه روز برگزار می‌شود و لباس ویژه عروس، ماشین گلکاری شده، نور‌پردازی و بسته به اعتقادات خانواده‌ها با گروه موزیک، فیلمبردار و غیره از موارد مرسوم در جشن‌های عروسی است.

ضیافت‌های شام مجالس عروسی در چندسال اخیر برعکس سال‌های دور‌تر که در حیاط خانه‌ها و با غذای خانگی برگزار می‌شد، در رستوران‌ها، تالار‌ها و یا باغ‌های خصوصی و کرایه‌ای برپا می‌شود. همه ایرانیان با جشن‌های عروسی مرسوم آشنایی کامل دارند و در تعدادی از آن‌ها حضور داشته‌اند، اما مراسم ازدواج «راضیه» خیلی ساده و بی‌سر صدا انجام شده است.

عروس و داماد در حضور چند نفر از بزرگان فامیل طرفین در «محضر» ازدواج خود را رسمی کرده‌اند و فقط در یک میهمانی کوچک و خودمانی، به صورت جداگانه دوستان نزدیک عروس و داماد دعوت شده‌اند. جواب این سئوال که چرا راضیه نیز مانند دیگر دختران ایرانی مراسم عروسی خود را با یک جشن نسبتاً بزرگ و با میهمانان زیاد برگزار نکرده است در میان صحبت‌های دیگر پسران و دخترانی که همچون «راضیه» ازدواجی ساده و بی‌سر و صدا را ترجیح داده‌اند، پاسخ داده شده است.

***

جوانان زیادی در اثر مشکلات معیشتی و وضعیت نامساعد کسب و کار در ایران، ترجیح می‌دهند، مجبور هستند یا به این فکر می‌افتند که برای تشکیل زندگی مشترک از برگزاری جشن‌ها و مراسم پرهزینه ازدواج چشمپوشی کنند و با صرف هزینه‌های هنگفت آن برای تامین هزینه‌هایی مانند هزینه مسکن و ایجاد کسب و کار کوچک، در جهت تامین نیازهای اولیه زندگی مشترک و حفاظت از جوانی خود در رقابت با زمان و مشکلات هر روز پیش‌رونده اقتصادی در جامعه ایران اقدام کنند.

از مقابل ایستگاه متروی دروازه دولت به مقصد میدان انقلاب سوار تاکسی شدم. روی صندلی عقب یک ماشین، پسر و دختری چسبیده به یکدیگر نشسته‌ بودند و به این ترتیب فضای راحتی برای نشستن در اختیار من قرار گرفته بود تا با آرامش بنشینم و به نجواهای آنان گوش بدهم.

− پسر: امروز چند شده؟

− دختر: ۱۴۵

− دوباره ده تومان رفت بالا؟

− بله احمدجان. هر چقدر دیر‌تر بگیریم گرون‌تر می‌شه.

− کاش هفته پیش رفته بودیم خریده بودیم. چرا همه چی اینطوری می‌شه؟

− هی بشین کاشکی، کاشکی کن. چه بهتر اصلاً ماه پیش خریده بودیم. سال پیش خریده بودیم. وقتی رابطه ما شروع شد گرمی ۶۳ هزار تومن بود. حالا شده گرمی ۱۴۵ هزار تومان. امروز بگذره باز هم بالا‌تر می‌ره. بنداز پشت گوش تا مجبور بشی گرمی یک میلیون تومن بخری.

− من مطمئنم می‌آد پایین.

− حالا اینم دو تومان، سه تومان، پنج تومان. آخرش که چی؟ تو ۱۴۰ هزار تومانش را بده من بقیه‌اش را می‌دهم.

− ندارم. ما ۱۰۰ بار حرف زدیم. مجبورم از پول پیش بردارم. دو میلیون پول حلقه بدیم که چی بشه آخه؟ فردای محضر هم بفروشیم کلی بابت اجرت ساخت و نگین کم می‌کنند. خانه را چکار کنیم؟ تازه با همین پول هم برای سال دیگه باید دنبال وام باشیم برای پول پیش. ثانیه‌ای قیمت خانه می‌ره بالا. عزیزم ما حرف زدیم. خودت قبول کردی...

−چی رو قبول کردم؟ گفتی مراسم نگیریم، پولش را بدهیم پیش برای خانه. گفتم چشم. احمد می‌فهمی این دیگه حلقه است. نه سرویس سر عقده، نه هدیه، نه مراسم، نه چه می‌دونم هر چی! احمد یعنی ما حلقه هم دستمون نکنیم؟

− بیا بدلی بگیریم.

− چی؟!

− تیتانیوم می‌گیریم. بهشون می‌گیم طلا سفیده! هیچکس نمی‌فهمه.

− احمد حالا پدرم هیچی. تو فکر کردی مادر من، مادر خودت، خواهرهات و فامیل نمی‌دونن طلا سفید چیه؟ چرا اینقدر دیوانه بازی در میاری. یه کمی فکر کن تو رو به خدا.

...

وقتی از ماشین پیاده شدیم کرایه این دو جوان را حساب کردم تا به این بهانه سر صحبت را با آنان باز کنم. کمی طول کشید و با انبوهی از تردید آن‌ها رو‌به رو بودم، اما عاقبت سفره دلشان را برایم گشودند.

احمد - کارگر یک شرکت پخش مواد غذایی

دیگر از نشستن سر سفره پدر و مادرم خسته شده‌ام. دو سال پیش تصمیم داشتیم ازدواج کنیم، اما دست نگه داشتم تا کمی پس‌انداز کنم. بزرگ‌ترین خریت کل عمرم بود. قیمت همه چیز دو، سه برابر شد. اگر با آن پول آهن قراضه خریده بودم الآن کلی سود کرده بودم. نگهداشتم بانک و یک شب خوابیدیم و بلند شدیم گفتند دلار شد سه هزار تومان و ارزش ریال نصف شد. پول پیش کرایه خانه‌ها دو برابر شده، همه خرج‌ها دو برابر شده.

با نسرین نشستیم و حرف زدیم. صدای خانواده او هم در آمده بود که رابطه‌مان را رسمی کنیم. گفتیم بدون مراسم و ریخت و پاش برویم زندگی مشترکمان را شروع کنیم. گفتیم در محضر عقد می‌کنیم و تاریخ عروسی را می‌اندازیم یک سال بعد. وقتی رسماً زن و شوهر شدیم به خانواده‌هامان می‌گوییم که مراسم نمی‌گیریم و می‌خواهیم برویم سر خانه و زندگی خودمان. خیلی با هم حرف زدیم. دست و دلمان می‌لرزید ولی توافق کردیم. به خانواده‌ها گفتیم می‌خواهیم رسماً عقد کنیم. گفتند قبول. حالا می‌گویند برای مراسم باید حلقه بگیرید. فکر این یکی را نکرده بودیم. قیمت طلا هر روز بالا‌تر می‌رود. حداقل دو میلیون تومان می‌شود پول حلقه‌ها. خانواده من نمی‌توانند کمکی بکنند. اگر هم بخواهند کمک کنند باید از شکم و زندگی خودشان بزنند. من راضی نیستم. نسرین هم راضی نیست. اگر بخواهم دست به پس‌اندازم بزنم دیگر نمی‌توانم پول پیش خانه را بدهم. گرفتاری شده‌ایم. می‌ترسم آخر کار هیچ چیزی درست نشود و رابطه‌های خانوادگی هم شکرآب شود.

دیگر از نشستن سر سفره پدر و مادرم خسته شده‌ام. دو سال پیش تصمیم داشتیم ازدواج کنیم، اما دست نگه داشتم تا کمی پس‌انداز کنم. بزرگ‌ترین خریت کل عمرم بود. قیمت همه چیز دو، سه برابر شد. اگر با آن پول آهن قراضه خریده بودم الآن کلی سود کرده بودم. نگهداشتم بانک و یک شب خوابیدیم و بلند شدیم گفتند دلار شد سه هزار تومان و ارزش ریال نصف شد. پول پیش کرایه خانه‌ها دو برابر شده، همه خرج‌ها دو برابر شده.

نسرین- فروشنده مغازه مانتوفروشی

من بابت نه ساعت کار در مغازه ماهی ۲۰۰ هزار تومان حقوق می‌گیرم. بیمه بازنشستگی هم ندارم. از طرف پدرم بیمه پزشکی هستم. هر روز راه و مغازه و خانه را می‌روم و هیچ چیزی عوض نمی‌شود. نگاه پدر و مادرم سنگین شده. ازدواج کردن از این وضعیت خیلی بهتر است. حداقل می‌دانم برای خودم زندگی می‌کنم. زیاد ناراحت نیستم. در این سال‌ها به این فکر بودم، اما وقتی احمد مطرح کرد جدی‌تر به آن فکر کردم. پدر و مادرم هزینه جشن و میهمانی ندارند. اگر قرار باشد کمکی هم کنند روی آن برای تامین جهیزیه حساب می‌کنم که وسایل زندگی خودمان است. خانواده احمد هم زیر قرض نمی‌روند به خاطر زندگی ما. فوق آخرش به همه می‌گوییم به جای عروسی گرفتن رفته‌ایم ماه عسل. قرار باشد به خاطر حرف مردم این وضعیت ادامه داشته باشد آینده و جوانی خود ما تلف می‌شود.

نازنین- گرافیست

من و دوستم دو سال است که با هم زندگی می‌کنیم. خانوادهای ما هم در جریان هستند. وقتی در جریان قرار گرفتند که تصمیم گرفته‌ایم ازدواجمان را رسمی کنیم کمی دلخور شدند، اما بعد استقبال کردند.

فکر کنم ترجیح دادند که رابطه ما رسمی شود و مثلاً از فشارهایی که از طرف جامعه است بیرون بیایند. با پدر طاهر (طاهر اسم شریک زندگی اوست) صحبت کردیم. مادرش هم قبول کرد. گفتند شش، هفت میلیون پولی را که برای خرید دو سرویس طلا در نظر گرفته‌اند به ما بدهند تا روی پول پیش خانه بگذاریم و کرایه کمتری بدهیم. اینطوری درآمد ما خرج خودمان می‌شود. کمی پس‌انداز هم می‌توانیم بکنیم. ما خودمان در این دو سال وسایل زندگی را با کمک دوستان و پول خودمان تهیه کرده‌ایم. خانواده خودم هم پول جهیزیه را به خودمان می‌دهند. با مقداری از این پول کمی وسایل خانه را بهتر می‌کنیم و با بقیه پول سعی می‌کنیم در کار خودمان مستقل بشویم.

علی – پدر یک مرد جوان در آستانه ازدواج

این‌ها (احتمالاً منظورش جوان‌ها است) با ما خیلی فرق دارند. زمانه عوض شده. مثل ما فکر نمی‌کنند. خوبه که به فکر زندگی و آینده هستند. با پدرش (پدر دختر) هم صحبت کردم. خانواده خوبی هستند. وضع و روزگارشان مثل خود ماست.

پدرش می‌گفت حرفی ندارد برای اینکه هزینه مراسم را نصف- نصف کنیم. اما دخترشان هم مثل پسر خودم می‌گوید اینجوری بهتر است. با هم حرف زده‌اند. بلاخره فرهنگی هست، فامیلی هست، حرف در و همسایه هست، اما باز خدا را شکر عاقبت این‌ها روشن است. وقتی از همین سن و سال زندگی را جدی گرفته‌اند یعنی عاقل هستند. مثل زمان ما دیگر همه چیز روی دوش پسر نیست. آن وقت‌ها زن‌ها جایی از صلاح و مصلحت (تصمیم‌گیری) نبودند. حالا ماشاءالله دخترهای این زمانه خودشان مردی هستند. به جای رفتن زیر تور سفید و بچه‌داری برای بهبود زندگی دست و پا می‌زنند (تلاش می‌کنند). دختری که قرار است عروس ما بشود الآن سر کار می‌رود و همپای پسرم حقوق دارد. تحصیل دارد. فهمیده است. اینطوری هم نیست هر کاری خواستند بکنند. ما باز به حرف این‌ها گوش نمی‌دهیم. یک سرویس سبک (طلا) برایش می‌خریم. طلا دلخوشی دختر است. پشتوانه روز مبادا است. یک مهمانی می‌گیریم در شهر خودمان برای فامیل نزدیک. می‌گوییم عروسی اصلی در تهران بوده. همانجا دانشگاه‌شان که تمام شده با هم عروسی کرده‌اند.

محمد- کارمند شرکت باربری

اگر بگویم برایم فرقی ندارد دروغ گفته‌ام. برایم فرق دارد. با پولی که دارم نه مثل سال‌های قبل، اما در حد یک جشن متوسط می‌توانم عروسی بگیرم. اما برای چه؟ با حداقل میهمان و یک جای متوسط که پرس‌و جو کردم باید ده میلیون خرج کنم؛ به جز گل زدن ماشین، میهمان‌هایی از شهر دیگر می‌آیند و می‌مانند و خرده خرج‌هایی هم می‌شود. به خدا با زحمت این دو قران را جمع کرده‌ام. تازه قسمتی از این پولی که جمع شده واقعاً مال خودم نیست. وام است. دارم قسط‌هایش را می‌دهم. پولم را می‌دهم یک ماشین می‌اندازم زیر پایم. خانه‌ بزرگ‌تر کرایه می‌کنم. چرا خرج شیرینی و غذایی بکنم که یک شبه خورده شود؟

یاسر - ۲۷ ساله

اگر به پسر بگویی طلا می‌خواهی باید همپایه طلایی که می‌گیرند، جهیزیه بدهیم. اول زندگی پدرِ پسر را در بیاوری که چه؟ پسر مردم است، اما داماد خود آدم است. مثل پسر خودم آدم است. زور کنیم که باید ۱۰-۱۵ میلیون تومان خرج تالار و غذا کنی؟ ده میلیون طلا بخری؟ لیست بنویسی ۳۰۰ تا، ۵۰۰ تا میهمان دعوت کنی؟ خب اینطوری خوب خانواده پسر هم می‌گویند باید یخچال «ساید باید ساید» بخرید. هم‌وزن حلقه ما حلقه سنگین بردارید. کت و شلوار مارک‌دار بخرید. دوتا خانواده بدبخت بشوند که چه؟ به خاطر حرف مردم؟

ما که فعلاً تصمیم ازدواج نداریم. با هم خانه گرفته‌ایم. پنجشنبه و جمعه را خانه پدر و مادرمان هستیم. وقتی هم بر می‌گردیم از گوشت، برنج، روغن، غذای فریز شده و خلاصه هر چیزی به دستمان بیاید، برمی‌داریم و می‌آوریم خانه خودمان. هزینه‌های غذایی را رسانده‌ایم به یک دهم حالت عادی. از وقتی کار دانشجویی (پاره وقت) می‌کردم تا حالا که کار تمام وقت دارم با قرض و کمک گرفتن از این و آن، تازه زندگی شده این!

اگر یک هزار تومانی برای این مسخره بازی‌ها (مراسم عروسی) خرج کنم بدبخت می‌شوم. ما که نفهمیدیم چرا عروسی می‌گیرند. هر وقت رفتیم عروسی فامیل، ملت نشستند سه ماه پشت سر مجلس و صاحب مجلس حرف زدند و غیبت کردند. عروس دماغش قوز داشت، غذا شور بود، فلانی جواب سلام را نداد، بهمانی خودش را گرفته بود، شرینی خشک بود، غذا سرد بود و هزارتا ایراد بنی‌اسرائیلی دیگر.

بعد هم ریخت و پاش می‌شود. در چهار ساعت، ملت را می‌بندند به میوه، شیرینی، غذا، کیک و شربت و غیره. آدم سیزده بدر که می‌رود اینقدر نمی‌خورد. همه چیز حیف و میل می‌شود. مگر می‌خواهید آدم‌ها را پروار کنید؟ من که به «عاطفه» گفته‌ام اگر راضی است همینطوری عقد کنیم و آمد همین جایی که هستیم؛ نوکرش هم هستم. اما اهل عروسی گرفتن و این خرج‌ها نیستم. ندارم که خرج کنم. داشتم به جای ماشین عروس، هلیکوپتر کرایه می‌کردم.

ریحانه - ۲۶ ساله

به فکر خودم رسیده. فکر کنم «سامان» هم به همچین چیزی فکر کرده. هیچ کدام تا به حال مطرح نکردیم البته. نمی‌دانم! سامان الآن ۳۱ ساله است. به این فکر کردم که ما بالاخره کی می‌توانیم عروسی بگیریم؟ کی می‌خواهیم بچه‌دار بشویم؟ یک مرد ۳۵ ساله می‌تواند پدر خوبی برای بچه اول‌اش باشد؟ بعضی وقت‌ها از خودم می‌پرسم و فکر می‌کنم که دیگر «سامان» حال و حوصله جوانی، شور و دوران تازه دامادی را دارد؟

جوانی خود من دارد می‌گذرد. به خودم بجنبم ۳۰ ساله شده‌ام. در کشور ما مگر زن‌ها با این وضعیت فرهنگی و فشارهای عصبی و کارهای سنگین و سوء تغذیه و استرس‌های مالی چقدر جوان می‌مانند؟ چقدر سالم می‌مانند؟ در خانواده ما زن‌ها معمولاً ۴۵ سالگی یائسه می‌شوند. یعنی من حق ندارم از یک رابطه کامل عاطفی و فیزیکی، بدون استرس و ترس پلیس و همسایه و خانواده و این چیز‌ها برخوردار باشم؟ دلم می‌خواهد بروم خانه خودم. اختیار زندگی‌ام دست خودم باشد. همین که یک مراسم کوچک برای خودمانی‌ها باشد و چند عکس یادگاری برای بعد‌ها برایم بس است، اما تا به حال جرئت نکردم به سامان بگویم. نه اینکه از او بترسم. از خودم می‌ترسم. نمی‌دانم خانواده خودم را می‌توانم راضی کنم یا نه.

زهرا - مادر سه دختر مجرد

به ابوالفضل به‌شان گفتم برایم فرقی ندارد. به کوچیکه (منظورش دختر کوچک‌تر خانواده است) گفتم اگر خواستگار دارد منتظر این دوتا بزرگتره ننشیند. می‌خواهند مراسم بگیرند، می‌خواهند نگیرند. به وقت ارزانی از هر چیزی سه تا برایشان گرفته‌ام گذاشته‌ام انباری. مثل این جنس‌های جدید لوکس و خوشگل نیست، اما به خدا همه اصل و خارجی است. از این بازار مشترک‌های الآن نیست. چرخ گوشت، آب میوه‌گیری، همه‌چی موتور ژاپنی. زور من و پدرشان بیشتر از این نیست. چیزی که هست را برایشان گذاشتیم کف دستمان. بروند شوهر کنند و زندگی کنند و خوش باشند.

اگر به پسر بگویی طلا می‌خواهی باید همپایه طلایی که می‌گیرند، جهیزیه بدهیم. اول زندگی پدرِ پسر را در بیاوری که چه؟ پسر مردم است، اما داماد خود آدم است. مثل پسر خودم آدم است. زور کنیم که باید ۱۰-۱۵ میلیون تومان خرج تالار و غذا کنی؟ ده میلیون طلا بخری؟ لیست بنویسی ۳۰۰ تا، ۵۰۰ تا میهمان دعوت کنی؟ خب اینطوری خوب خانواده پسر هم می‌گویند باید یخچال «ساید باید ساید» بخرید. هم‌وزن حلقه ما حلقه سنگین بردارید. کت و شلوار مارک‌دار بخرید. دوتا خانواده بدبخت بشوند که چه؟ به خاطر حرف مردم؟ از قدیم گفتند «در دروازه را می‌شه بست، اما در دهن مردم را نمی‌شه بست».

به دختر‌هایم گفته‌ام دنبال مرد خودشان باشند نه مال و اموال و چشم و هم‌چشمی. خدا بیامرزه اموات شما را. آقاجانم زنده بود یک خانه داشت همه عروسی‌ها را توی این خانه می‌گرفتیم. صندلی کرایه می‌کردیم و می‌چیدیم. آشپز می‌آوردیم. خانه همسایه بغلی دیگ بار می‌گذاشتیم و غذا می‌پختیم. همه فامیل هم کمک می‌کردن، اما گفتند این کارها حالا دیگه مد نیست، دهاتی شده. باغ کرایه کردند و چند نوع غذا سفارش دادند و این خانواده برای آنکه چشم آن یکی خانواده را در بیاورد مدام مراسم عروسی را تشریفاتی‌تر کرد. ماه پیش بچه خواهرم برای پسرش یک جشن تولد گرفته که خرج‌اش شده یک میلیون تومان. شما حساب کن و ببین خرج این عروسی‌ها چقدر می‌شه. این هم با این قیمت‌های امروز که دیگه مردم نان ندارند بخورند.

***

نمی‌توان ادعا کرد که سبک برگزاری مراسم ازدواج در ایران و سنت‌های مربوط به آن تغییر کرده است. متاسفانه به دلیل ممنوعیت انجام هرگونه نظر سنجی و تحقیقات اجتماعی و فرهنگی، توسط نهادهای مستقل و نبود توجه به آمارگیری‌ها و مطالعات فرهنگی از جانب حکومت، تنها می‌توان از طریق مشاهدات میدانی دست به جمع‌بندی‌های محتاطانه درباره تغییرات فرهنگی در جامعه ایران زد.

نکته جالب و مهم در زمینه موضوع گزارش بالا این است که حتی کسانی که مخالف برگزاری ازدواج‌های اینچنینی هستند یا مایل به برگزاری مراسم ازدواج به شکل سنتی هستند هم نمونه‌هایی از ازدواج‌های بدون مراسم و مجالس مربوطه در آشنایان و فامیل خود سراغ دارند. ظاهراً جوانان زیادی در اثر مشکلات معیشتی و وضعیت نامساعد کسب و کار در ایران، ترجیح می‌دهند، مجبور هستند یا به این فکر می‌افتند که برای تشکیل زندگی مشترک از برگزاری جشن‌ها و مراسم پرهزینه ازدواج چشمپوشی کنند و با صرف هزینه‌های هنگفت آن برای تامین هزینه‌هایی مانند هزینه مسکن و ایجاد کسب و کار کوچک، در جهت تامین نیازهای اولیه زندگی مشترک و حفاظت از جوانی خود در رقابت با زمان و مشکلات هر روز پیش‌رونده اقتصادی در جامعه ایران اقدام کنند.

هزینه کمرشکن سلامت بر دوش شهروندان

society — Mon, 12 Nov 2012 20:44:16 +0000

حمید مافی

حمید مافی - رئیس کمیسیون بهداشت مجلس، هفته گذشته وضعیت سلامت در کشور را نگران کننده توصیف کرد و گفت که دولت سلامت مردم را به بازی گرفته است.

او در یک برنامه زنده تلویزیونی، با بیان اینکه ایران از نظر شاخص سلامت بعد از افغانستان بد‌ترین کشور منطقه است، اظهار داشت: "از نظر «شاخص پرداخت هزینه‌های سلامت توسط مردم» که طبق برنامه باید به زیر ۳۰ درصد کاهش می‌یافت، رو به عقب حرکت کرده‌ایم و طی سه سال گذشته سهم مردم از هزینه‌های سلامت از ۵۴ درصد به بالای ۷۰ درصد افزایش پیدا کرده است."

دولت در دو برنامه چهارم و پنجم توسعه وعده کرده است که سهم مردم از هزینه‌های درمانی را کاهش دهد. بر اساس ماده نهم قانون برنامه چهارم توسعه، "برای تامین دسترسی عادلانه مردم به خدمات بهداشتی و درمانی و کاستن از سهم خانوارهای کم درآمد و آسیب‌پذیر در پرداخت هزینه‌ها، توزیع منابع و امکانات باید به نحوی صورت بگیرد که شاخص مشارکت عادلانه مردم به ۹۰/۰ ارتقا یابد و آنچه مردم می‌پردازند، بیش از سی درصد نباشد."

قانونگذار در برنامه پنجم توسعه نیز یکبار دیگر بر این مسئله تاکید کرده و در ماده ۳۹ قانون برنامه پنجم توسعه آمده است: "به منظور تحقق شاخص عدالت در سلامت و کاهش سهم هزینه‌های مستقیم مردم به حداکثر سی درصد، ۱۰ درصد از درآمدهای هدفمندی یارانه‌ها به بخش سلامت کشور اختصاص می‌یابد."

حال اما نه تنها سهم مردم در پرداخت هزینه‌های درمان کاهش نیافته، بلکه در سه سال گذشته پرداخت از جیب شهروندان برای هزینه‌های درمان با افزایش ۱۶ درصدی همراه بوده است. به گونه‌ای که بنا به گفته وزیر بهداشت و درمان، " ۵. ۷ درصد شهروندان به خاطر هزینه‌های درمان به زیر خط فقر سقوط کرده‌اند".

این در حالی است که بر اساس برآورد صورت گرفته توسط وزارت بهداشت و درمان، در سال‎های گذشته، سالانه حداکثر دو درصد از شهروندان به خاطر هزینه‌های درمان به زیر خط فقر سقوط کرده‌اند.

سرانه سلامت ایرانیان

سرانه سلامت در ایران بسیار پایین‌تر از میانگین جهانی است. بر اساس گزارش مجلس، سهم سلامت ایرانیان از محل درآمد ناخالص داخلی کمتر از ۱۲ هزار تومان- بر اساس نرخ ارز مرجع، کمتر از ۱۰ دلار- است.

یافته‌های یک پژوهش نشان می‌دهد که وضعیت "شاخص مشارکت عادلانه در تامین مالی سلامت"، از سال ۸۵ به بعد روند کاهنده‌ای داشته است. در سال ۸۶، ۵. ۲ درصد از جمعیت کشور دچار هزینه فاجعه بار سلامت شده‌اند، اما این روند در سه سال گذشته با افزایش چشمگیر همراه بوده است. بر اساس تعریف سازمان بهداشت جهانی، "چنانچه سهم هزینه‌های سلامت در بودجه خانوار از ۴۰ درصد عبور کند، خانوار با هزینه کمر شکن سلامت روبه‌رو شده است".

این در حالی است که سهم سلامت از درآمد ناخالص داخلی در کشورهای مختلف دنیا ۷۰۰ دلار تا شش هزار دلار اعلام شده است. میانگین جهانی پرداخت سهم درمان شهروندان از جیب هم ۱۸ درصد گزارش شده، در حالی که بر اساس اعلام وزیر بهداشت، میانگین آن در ایران ۵۹ درصد و بر اساس گفته‌های رئیس کمیسیون بهداشت و درمان مجلس، ۷۰ درصد است.

همچنین یافته‌های یک پژوهش نشان می‌دهد که وضعیت "شاخص مشارکت عادلانه در تامین مالی سلامت"، از سال ۸۵ به بعد روند کاهنده‌ای داشته است. در سال ۸۶، ۵. ۲ درصد از جمعیت کشور دچار هزینه فاجعه بار سلامت شده‌اند، اما این روند در سه سال گذشته با افزایش چشمگیر همراه بوده است. بر اساس تعریف سازمان بهداشت جهانی، "چنانچه سهم هزینه‌های سلامت در بودجه خانوار از ۴۰ درصد عبور کند، خانوار با هزینه کمر شکن سلامت روبه‌رو شده است".

آنگونه که که یافته‌های پژوهشی نشان می‌دهد نزدیک به ۹ درصد از شهروندان ایرانی، سهمی بیش از۳۰ درصد هزینه‌های درمان را از جیب پرداخت می‌کنند. همچنین پس از اجرای قانون هدفمندی یارانه‌ها، سهم خانوار‌ها در پرداخت هزینه‌های درمان و سلامت افزایش یافته و دولت به تعهدات خود در قبال حمایت از بخش سلامت و درمان کشور عمل نکرده است.[۱]

بر اساس قانون هدفمندی یارانه‌ها، دولت موظف است سه هزار میلیارد تومان از درآمدهای افزایش قیمت حامل‌های انرژی را به بخش سلامت کشور اختصاص دهد، اما وزیر بهداشت و درمان گفته است که هزار و ۱۵۰ میلیارد تومان از این مطالبات پرداخت نشده و همین بخش سلامت کشور را با مشکل روبه‌رو کرده است.

دولت در قانون بودجه سال ۹۱ نیز اگر چه اعتبار بخش درمانی و سلامت کشور را ۲۸ درصد افزایش داد، اما ۵۴ درصد از این اعتبار مشروط به کسب درآمد مراکز درمانی و بهداشتی بوده که نشان دهنده افزایش ۳۲ درصدی درآمدهای اختصاصی مراکز درمانی و بهداشتی است که به افزایش سهم پرداخت از جیب شهروندان منجر شده است.

تهدید سلامت شهروندان

افزایش سهم درآمدهای اختصاصی مراکز درمانی و بهداشتی در قانون بودجه، کاهش سهم اعتبارهای دولتی و افزایش هزینه‌های درمانی را به دنبال داشته است؛ به گونه‌ای که بر اساس اعلام سازمان نظام پزشکی، "قیمت برخی از کالاهای پزشکی با افزایش حداقل ۶۵ تا ۴۰۰ درصدی همراه بوده است".

پس از آنکه سال گذشته یک نماینده مجلس از فقر غذایی ۵۰ درصد از شهروندان ایرانی خبر داد، مدیر کل دفتر بهبود تغذیه وزارت بهداشت نیز اعلام کرد: "۲۳ درصد شهروندان ایرانی زیر خط بقاء قرار دارند و کمتر از نیاز روزانه‌شان کالری دریافت می‌کنند. بر اساس این گزارش ۷۰ درصد شهروندان ایرانی فقر آهن و ۷۵ درصد فقر کلسیم دارند."

همچنین براساس گزارش دیگری، ۳۸ درصد کودکان ۱۵ تا ۲۳ ماهه، ۱۸ درصد کودکان سه ساله و ۲۱ درصد زنان باردار ایرانی با مشکل کم خونی روبه‌رو هستند. ۴۴ درصد زنان باردار و ۳۰ درصد کودکان و نوجوانان ایرانی از کمبود روی رنج می‌برند و بیش از شش میلیون نفر دچار فقر آهن هستند.

رئیس سازمان نظام پزشکی افزایش هزینه‌ها را ناشی از نوسان‌های نرخ ارز دانسته و خواستار اختصاص ارز با قیمت مرجع برای تامین کالاهای مورد نیاز بخش سلامت و درمان کشور شده است.

رئیس کمیسیون بهداشت و درمان مجلس نیز از عدم تخصیص ارز مرجع به بخش سلامت کشور گلایه کرده و گفته است: "کل ارز مورد نیاز برای داروی کشور ۱٫۵ میلیارد دلار و برای تجهیزات پزشکی هم یک میلیارد دلار است، اما بعد از گذشت هشت ماه تازه ۵۰۰ میلیون یورو به بخش سلامت اختصاص داده‌اند که همین هم تا از مسیر بانک‌های عامل بگذرد و به دست افراد برسد، بیش از دوماه طول می‌کشد."

در چنین شرایطی، مدیران بخش سلامت و درمان کشور نسبت به ورشکستگی مراکز درمانی هشدار داده‌اند و از دولت خواسته‌اند که به تعهدات خود در خصوص بخش سلامت عمل کند. مدیران بیمارستان‌های خصوصی استان تهران، در یک نشست مشترک از شرکت‌های بیمه‌ای خواسته‌اند که مطالبات ۲۰۰ میلیارد تومانی این مراکز را پرداخت کند. همچنین سازمان تامین اجتماعی نیز ۳۰۰ میلیارد تومان به مراکز درمانی کشور بدهکار است که به گفته وزیر کار، رفاه و امور اجتماعی، در آینده‌ای نزدیک پرداخت خواهد شد.

در حالی که جدال میان وزارت بهداشت و دولت برای دریافت همه سهم این وزارتخانه از قانون هدفمندی یارانه‌ها و ارز مرجع ادامه دارد و افزایش تحریم‌ها، قیمت دارو و هزینه‌های درمان را افزایش داده است، کار‌شناسان از وضعیت نامساعد سلامت شهروندان و فقر غذایی آنان خبر می‌دهند.

پس از آنکه سال گذشته یک نماینده مجلس از فقر غذایی ۵۰ درصد از شهروندان ایرانی خبر داد، مدیر کل دفتر بهبود تغذیه وزارت بهداشت نیز اعلام کرد: "۲۳ درصد شهروندان ایرانی زیر خط بقاء قرار دارند و کمتر از نیاز روزانه‌شان کالری دریافت می‌کنند. بر اساس این گزارش ۷۰ درصد شهروندان ایرانی فقر آهن و ۷۵ درصد فقر کلسیم دارند."

همچنین براساس گزارش دیگری، ۳۸ درصد کودکان ۱۵ تا ۲۳ ماهه، ۱۸ درصد کودکان سه ساله و ۲۱ درصد زنان باردار ایرانی با مشکل کم خونی روبه‌رو هستند. ۴۴ درصد زنان باردار و ۳۰ درصد کودکان و نوجوانان ایرانی از کمبود روی رنج می‌برند و بیش از شش میلیون نفر دچار فقر آهن هستند.[۲]

تازه‌ترین گزارش مرکز آمار ایران از بودجه سالانه خانوار‌ها نشان می‌دهد که مسکن و اقلام خوراکی بیش از ۷۰ درصد سبد هزینه خانوار‌ها را تشکیل می‌دهد. افزایش سهم مواد غذایی و مسکن در سبد هزینه خانوار‌ها، به کاهش سهم سایر اقلام مورد نیاز، ازجمله سهم بهداشت و سلامت انجامیده است و از همین رو، کار‌شناسان نسبت به بروز بیماری پنهان گسترده در جامعه هشدار می‌دهند.

منبع:

[۱] بررسی برابری در تامین مالی هزینه‌های سلامت خانوارهای ایرانی، محسن مهرآرا و همکاران، نشریه مدیریت سلامت، شماره ۴۰، سال ۱۳۸۹

[۲] مردم به سمت مواد غذایی ارزان‎تر رفته‌اند. گفت و گو با محمد رضا واعظ مهدوی، روزنامه شرق، ۱۴/۶/۱۳۹۱

انتقاد از بودجه ۷۰۰ میلیارد تومانی مجلس

arezoo — Sun, 21 Oct 2012 17:23:35 +0000

عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس ایران از افزایش بودجه مجلس از ۱۷۰ میلیارد تومان به ۷۰۰ میلیارد تومان انتقاد کرد.

به گزارش خبرگزاری مهر، حسن کامران نماینده اصفهان بامداد امروز یکشنبه ۳۰ مهر ۱۳۹۱ در جلسه علنی در مجلس در نطق میان دستور خود ضمن تاکید بر لزوم کاهش هزینه‌های جاری مجلس از هزینه‌های گزاف، تجمل‌گرایی و امتیازات ویژه مسئولان و مدیران سه قوه در ایران انتقاد کرد.

کامران در نطق میان دستور خود با انتقاد از صداوسیمای جمهوری اسلامی گفت: "آیا حتی یک‌بار تلویزیون نشان داده است که این سه قوه مرام‌شان عوض شده است؟"

نماینده اصفهان با طرح این سئوال که "چرا باید وکلای مجلس حج مستحبی بروند؟" ادامه داد: "حج تنها یکبار واجب است، برخی این استدلال را برای حج هر ساله خود می‌آورند که روحانی کاروان هستند."

عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس ایران در ادامه با تاکید بر لزوم کاهش هزینه‌های مجلس از افزایش بودجه مجلس که در سال گذشته حدود ۱۷۰ میلیارد تومان بود و امسال به ۷۰۰ میلیارد تومان افزایش پیدا کرده است انتقاد کرد و گفت: "مجلس نباید به بودجه‌های خود اضافه کند، مجلس نباید به بار هزینه‌های دولت اضافه کند."

حسن کامران، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس ایران در ادامه با تاکید بر لزوم کاهش هزینه‌های مجلس از افزایش بودجه مجلس که در سال گذشته حدود ۱۷۰ میلیارد تومان بود و امسال به ۷۰۰ میلیارد تومان افزایش پیدا کرده است انتقاد کرد و گفت: "مجلس نباید به بودجه‌های خود اضافه کند، مجلس نباید به بار هزینه‌های دولت اضافه کند."

حسن کامران با تاکید بر آن که "باید از سفرهای غیر ضروری داخلی و خارجی خودداری کرد"، از سران سه قوه در ایران پرسید: "آیا یکبار مقامات سه قوه اعلام کردند که در مسافرت به خارج از کشور ارز ماموریتی دریافت نمی‌کنند؟"

اظهارات جنجالی حسن کامران با واکنش نایب رئیس اول مجلس ایران همراه شد و حسن ابوترابی فرد در واکنش به این اظهارات گفت: "بیان این مطالب از هر تریبونی بدون تبیین درست آن آثار منفی خواهد داشت."

ابوترابی فرد معتقد است که افزایش هزینه‌های مجلس مربوط به "پروژه‌های عمرانی" است که این موضوع سبب خواهد شد تا "از هزینه‌های مجلس در ادوار آینده" کاسته شود.

این اظهارات نایب رئیس اول مجلس ایران در حالی بیان شد که بامداد امروز تارنمای جهان‌نیوز نزدیک به علیرضا زاکانی نماینده مجلس در گزارشی از اهدای یک دستگاه خودروی پژو پارس به هر یک از نمایندگان خبر داد.

به گزارش جهان، همچنین در حاشیه جلسه علنی روز چهارشنبه ۲۶ مهر در قسمتی از راهروهای مجلس كارت سوخت به نمایندگان تحویل داده شده است.

مجلس شورای اسلامی در دوره نهم ۲۸۶ نماینده دارد و هم اکنون قیمت خودروی "پژو پارس" در بازار ۳۲۰ میلیون ریال (۳۲ میلیون تومان) است.

یكی از نمایندگان مجلس که تارنمای جهان نیوز از ذکر نام وی خودداری کرده در این زمینه گفته است: "من خودرو نگرفتم، اما ظاهرا مجلس برای اینكه قسمت موتورپل را تعطیل كند، تصمیم دارد تا به همه نمایندگان یك خودرو تحویل دهد تا تردد آنها با همین خودرو صورت گیرد."