https://archive.radiozamaneh.com/taxonomy/term/13600/all fa https://archive.radiozamaneh.com/society/women/2012/07/10/16852 <div class="fb-social-like-widget"><fb:like href="https://archive.radiozamaneh.com/society/women/2012/07/10/16852" send="false" layout="box_count" show_faces="false" width="500" action="like" font="arial" colorscheme="light"></fb:like></div><div class="field field-type-text field-field-nevisandeh"> <div class="field-items"> <div class="field-item odd"> فروغ تمیمی </div> </div> </div> <div class="field field-type-filefield field-field-maghaleh-image"> <div class="field-items"> <div class="field-item odd"> <img class="imagefield imagefield-field_maghaleh_image" width="300" height="200" alt="" src="https://archive.radiozamaneh.com/sites/default/files/martha.nussbaum.jpg?1342289292" /> </div> </div> </div> <p>فروغ تمیمی - مارتا ناسباوم، <span dir="LTR">Marta Nussbaum</span> فیلسوف ۶۵ ساله آمریکایی، یکی از مطرح&zwnj;ترین و مشهورترین متفکران معاصر، فیلسوفی است که با جدیت تمام هوش و استعداد خود را صرف خدمت به گروه&zwnj;های آسیب&zwnj;پذیر در جهان کرده است.</p> <!--break--><!--break--><div dir="RTL">&nbsp;</div> <div dir="RTL">او استاد حقوق و اخلاق در دانشگاه شیکاگو است و تقریباً هرسال یک کتاب می&zwnj;نویسد. ناسباوم را فمینیستی لیبرال می&zwnj;دانند که بحثی متفاوت درباره پیشرفت اجتماعی و کمک به کشورهای در حال توسعه را تئوریزه کرده است.</div> <div dir="RTL">&nbsp;</div> <div dir="RTL">آخرین کتاب ناسباوم، &laquo;خلق مهارت&zwnj;ها&raquo; <span dir="LTR">Creating Capabilities</span> نام دارد با بحثی متفاوت در موضوع توسعه اجتماعی از منظر تمرکز بر پیشرفت فکری و فرهنگی که به عقیده این فیلسوف نقشی اساسی در پیشرفت اجتماعی گروه&zwnj;های آسیب&zwnj;پذیر و محروم جامعه بازی می&zwnj;کند.</div> <div dir="RTL">&nbsp;</div> <div dir="RTL">&nbsp;کتاب اخیر او نتیجه فعالیت&zwnj;های اجتماعی او در هند و دیگر جوامع است. ناسباوم از فلسفه&zwnj;ای که فقط به مفاهیم پیچیده و تئوری&zwnj;های مورد بحث نخبگان حوزه تفکر تعلق دارد روی گردان است. او <span dir="RTL">سال&zwnj;هاست</span> در واکنشی اعتراضی نسبت به تعلیم و تربیتی که قبلاً منحصراً در اختیار اقشار مرفه جامعه بود و خودش هم از آن برخوردار شده بود، در این حوزه فعالیت می&zwnj;کند که گروه&zwnj;های آسیب&zwnj;پذیر نیز باید از سیستم تعلیم و تربیت مناسب برخوردار باشند و آموزش باید شامل حال همه جوامع در جهان باشد.</div> <div dir="RTL">&nbsp;</div> <div dir="RTL">مارتا ناسباوم از دهه هشتاد میلادی با اقتصاددان معروف هندی و برنده جایزه نوبل آمارتیا سن، در زمینه مسائل توسعه با رویکردی متفاوت و جدید همکاری دارد. این دو نظریه&zwnj;پرداز تنها بر پیشرفت اقتصادی به عنوان ستون اصلی پیشرفت جامعه متمرکز نیستند. به عقیده این دو رشد توانایی&zwnj;ها و مهارت&zwnj;های انسانی به اندازه بهبود شرایط مادی اهمیت و حتی در بعضی شرایط نقش مهم&zwnj;تری را بر عهده دارند. ناسباوم در کتاب جدیدش به یافته&zwnj;هایش دراین زمینه پرداخته و آن&zwnj;ها را تئوریزه کرده است.</div> <div dir="RTL">&nbsp;</div> <blockquote><div dir="RTL">اگر بخواهیم پیشرفت فردی و جمعی را در جوامع مختلف مطالعه کنیم اغلب شاخص&zwnj;های اقتصادی مطرح می&zwnj;شوند و نتیجه&zwnj;گیری کلی آن است که اگر لایه&zwnj;های پایین اجتماع هم در استفاده از منابع مادی کشور سهیم باشند، می&zwnj;توان از توسعه اجتماعی نام برد و بقیه مشکلات اجتماعی، فرهنگی و فکری هم به مرور حل خواهند شد. مارتا ناسباوم دربرابر این طرز فکر می&zwnj;ایستد و می&zwnj;گوید: آیا واقعاً با پیشرفت اقتصادی می&zwnj;توان به آزادی فردی، اجتماعی و فرهنگی رسید؟ آیا لازمه پیشرفت فرهنگی تنها پیشرفت مادی است؟</div> </blockquote> <div dir="RTL">این فیلسوف بر بعضی نکات در بررسی رشد اقتصادی جهان در حال توسعه تأمل می&zwnj;کند و می&zwnj;نویسد رشد اقتصادی در بسیاری از کشورهای فقیر تأثیر مشخصی بر زندگی بخش&zwnj;های بزرگی از محرومان جامعه و به&zwnj;خصوص زنان ندارد. زنان در این جوامع به جز فقر، از نداشتن حقوق انسانی و اساسی هم محروم هستند؛ حقوقی مانند دسترسی به آموزش و آزادی فردی. آنها از مشکلات دیگر مانند خشونت خانگی و خشونت جنسی رنج می&zwnj;برند. ناسباوم در مکتوب کردن نتایج فعالیت عملی و آموزشی خود در جهان درحال توسعه ده&zwnj;ها مورد از توانایی&zwnj;های مورد نیاز انسان&zwnj;ها را برای داشتن یک زندگی خوب و درخور برمی&zwnj;شمرد. توانمندی&zwnj;هایی که قابل اندازه&zwnj;گیری&zwnj;اند و به اندازه قابلیت&zwnj;های مادی اهمیت دارند.</div> <div dir="RTL">&nbsp;</div> <div dir="RTL">&nbsp;اگر بخواهیم پیشرفت فردی و جمعی را در جوامع مختلف مطالعه کنیم اغلب شاخص&zwnj;های اقتصادی مطرح می&zwnj;شوند و نتیجه&zwnj;گیری کلی آن است که اگر لایه&zwnj;های پایین اجتماع هم در استفاده از منابع مادی کشور سهیم باشند، می&zwnj;توان از توسعه اجتماعی نام برد و بقیه مشکلات اجتماعی، فرهنگی و فکری هم به مرور حل خواهند شد.</div> <div dir="RTL">&nbsp;</div> <div dir="RTL">مارتا ناسباوم دربرابر این طرز فکر می&zwnj;ایستد و می&zwnj;گوید: آیا واقعاً با پیشرفت اقتصادی می&zwnj;توان به آزادی فردی، اجتماعی و فرهنگی رسید؟ آیا لازمه پیشرفت فرهنگی تنها پیشرفت مادی است؟ مثلاً در چین و سنگاپور آیا پیشرفت اقتصادی به خودی خود منجر به آزادی مذهب و یا آزادی بیان خواهد شد؟</div> <div dir="RTL">&nbsp;</div> <div dir="RTL"><b>حوزه خصوصی در مناطق محروم</b></div> <div dir="RTL">&nbsp;</div> <div dir="RTL">یکی از حوزه&zwnj;های فعالیت عملی مارتا ناسباوم کشور هند است؛ سرزمینی بسیار مناسب برای تحقیقات مقایسه&zwnj;ای. به این خاطر که ایالت&zwnj;های مختلف در هند در اجرای سیاست محلی آزادند و اغلب نسبت رشد اقتصادی در مناطق گوناگون این کشور با میزان دسترسی مردم به خدمات آموزشی، فرهنگی و یا پزشکی به یک میزان نیست و حتی نتایج بسیار سئوال برانگیزند. مثلاً در بعضی ایالت&zwnj;های هند مردم از نظر شاخص اقتصادی عقب&zwnj;تر از بقیه مناطق اما از نظر معیارهای آموزشی، فرهنگی و درمانی جلوترند و یا مشارکت اجتماعی&zwnj;شان بدون پیشرفت چشمگیر اقتصادی به دست آمده است.</div> <div dir="RTL">&nbsp;</div> <blockquote><div dir="RTL"><img width="200" height="150" align="middle" src="http://radiozamaneh.com/sites/default/files/%25b%25f/userfiles/%25u/zanan.hend_.jpg" alt="" /></div> <div dir="RTL">چطور می&zwnj;توان به حوزه خصوصی در مناطق محروم راه یافت و میزان توانایی&zwnj;ها و آگاهی زنان آسیب&zwnj;پذیر را اندازه گرفت و به آن&zwnj;ها کمک کرد؟ چطور می&zwnj;توان در شرایطی که پیشرفت مادی اندک است، آگاهی زنان را در مورد مقابله با سنت&zwnj;های خشن یا خشونت خانگی بالا برد؟ چطور می&zwnj;توان آنان را از طبیعی نبودن و الهی نبودن سلطه مردسالارانه آگاه کرد و طرز فکرشان را تغییر داد؟</div> </blockquote> <div dir="RTL">بررسی&zwnj;های ناسباوم و آمارتی سن در هند تحقیقات حوزه توسعه را دگرگون و یافته&zwnj;های جدیدی را عرضه می&zwnj;کنند. بخشی از تئوری&zwnj;های این دو در اندازه&zwnj;گیری شاخص&zwnj;های توسعه انسانی سازمان ملل به کار گرفته شده&zwnj;اند. در این رویکرد تنها داشتن درآمد نشانگر پیشرفت جامعه نیست، بلکه توانمندی&zwnj;های فردی و پیشرفت فرهنگی هم به همان اندازه مهم درنظر گرفته می&zwnj;شوند.</div> <div dir="RTL">&nbsp;</div> <div dir="RTL">به عقیده ناسباوم مثال خوب در مورد بررسی رابطه این شاخص&zwnj;ها با یکدیگر کشور آمریکاست که ثروتمندترین کشور جهان است، اما درمورد پیشرفت انسانی رتبه دوازدهم را دارد.</div> <div dir="RTL">&nbsp;</div> <div dir="RTL">ناسباوم در بخش&zwnj;های دیگری از کتابش ما را با این سئوالات مواجه می&zwnj;کند که مثلاً چطور می&zwnj;توان به حوزه خصوصی در مناطق محروم راه یافت و میزان توانایی&zwnj;ها و آگاهی زنان آسیب&zwnj;پذیر را اندازه گرفت و به آن&zwnj;ها کمک کرد؟ چطور می&zwnj;توان در شرایطی که پیشرفت مادی اندک است، آگاهی زنان را در مورد مقابله با سنت&zwnj;های خشن یا خشونت خانگی بالا برد؟ چطور می&zwnj;توان آنان را از طبیعی نبودن و الهی نبودن سلطه مردسالارانه آگاه کرد و طرز فکرشان را تغییر داد؟ چطور می&zwnj;توان مشارکت سیاسی و اجتماعی آنها را تأمین و یا میزان دسترسی به آموزش و درمان را برای آن&zwnj;ها فراهم کرد؟</div> <div dir="RTL">&nbsp;</div> <div dir="RTL">او معتقد است باید بر توانمندی فردی شهروندان با برنامه&zwnj; منسجم و بیش از پیش تأکید کرد. کتاب جدید مارتا ناسباوم با داستان زن هندی بی&zwnj;سواد و سی ساله&zwnj;ای با نام فاسانتی شروع می&zwnj;شود که در ایالت گجرات هند زندگی می&zwnj;کند و شوهرش الکلی و قمارباز است. او وقتی دیگر پولی برای خرج کردن ندارد خودش را عقیم می&zwnj;کند تا بتواند از جوایز دولتی در مورد پاداش به مردان در کنترل جمعیت استفاده کند. فاسانتی اغلب کتک می&zwnj;خورد و گرسنگی می&zwnj;کشد و سرانجام به خانه پدری برمی&zwnj;گردد، اما پس از آشنایی با سازمان زنان خودکفا می&zwnj;تواند وام بگیرد و مغازه خیاطی بازکند و شبانه درس بخواند. حتی پس از مدتی می&zwnj;تواند علیه خشونت خانگی وارد عمل شود و به عنوان داوطلب به زن&zwnj;ها در این زمینه آموزش دهد. اگر چه شاید او نقشی مهم در بالا بردن درآمد ناخالص ملی در هند نداشته باشد، اما از نظر شاخص&zwnj;های انسانی توانسته است پیشرفت فوق&zwnj;العاده&zwnj;ای کند. در نتیجه آگاهی فردی، او حالا به استقلال اقتصادی هم دست یافته است و می&zwnj;تواند روی پای خودش یاشد.</div> <div dir="RTL">&nbsp;</div> <div dir="RTL">در بسیاری از کشورهای درحال توسعه فساد در دستگاه&zwnj;های اجرایی بالاست. به همین علت ناسباوم بر گسترش فعالیت&zwnj;های مردمی، احساس مسئولیت جمعی و تقویت جامعه مدنی تأکید می&zwnj;کند. در هند فعالان سازمان&zwnj;های غیر دولتی در حوزه زنان توانسته&zwnj;اند مجری طرح&zwnj;های بی&zwnj;شمار برای خدمت به زنان آسیب دیده باشند. دادن وام&zwnj;های اقتصادی، مبارزه با بی&zwnj;سوادی و بالابردن آگاهی فردی و سیاسی از جمله خدمات آن&zwnj;هاست.</div> <div dir="RTL">&nbsp;</div> <div dir="RTL">مارتا ناسباوم می&zwnj;گوید جامعه هند مشکلات متعدد و میلیون&zwnj;ها فقیر دارد، اما در بسیاری از زمینه&zwnj;ها هم پیشرفت&zwnj;های فوق&zwnj;العاده&zwnj;ای کرده است. تأکید ناسباوم در کتابش روی کشورهای فقیر است، اما تئوری&zwnj;های او قابل تطبیق با جوامع مرفه هم هستند. در این جوامع هم گروه&zwnj;های آسیب&zwnj;پذیر کم نیستند و مشکلاتی از قبیل خشونت خانگی و جنسی حتی در ایالات متحده هم هنوز حل نشده&zwnj;اند.</div> https://archive.radiozamaneh.com/society/women/2012/07/10/16852#comments Creating Capabilities Marta Nussbaum آمریکا خلق مهارت‌ها زنان فروغ تمیمی مارتا نوزبام هندوستان Tue, 10 Jul 2012 07:50:01 +0000 16852 at https://archive.radiozamaneh.com