رقابت لاریجانی و حدادعادل

در باب رویارویی لاریجانی و حدادعادل

Mon, 28 May 2012 22:22:22 +0000

علی افشاری

علی افشاری - رقابت جدی و تنش‌آلود بین غلامعلی حدادعادل و علی لاریجانی بر سر ریاست مجلس نهم این سئوال را به‌وجود می‌آورد که منشاء این جدال چیست و تبعات آن چه خواهد بود؟

در وهله نخست باید گفت جنگ قدرت و کسب عطایا و مزایای تکیه زدن بر کرسی یکی از قوای سه‌گانه بستر اصلی نزاع را تشکیل می‌دهد. به عبارت دیگر، معادلات قدرت و به‌خصوص ساخت قدرت انحصارطلبانه جمهوری اسلامی توضیح‌دهنده ماجراست. اما این توضیح به تنهایی کافی نیست.

این دعوا سویه‌های دیگری نیز دارد که به آن ابعادی سیاسی و هویتی می‌بخشد. البته دامنه اختلاف آن‌قدر زیاد نیست که شکل نظری و گفتمانی متمایز پیدا کند.

نخست باید گفت در قیاس با نیرو‌های منتقد و مخالف، در مجموع اشتراک‌نظر این دو جریان بیشتر است و هنوز آن‌قدر چسبندگی دارند که در مواجهه با دشمن مشترک متحد شده و اختلافات را برای مقطعی فرو بگذارند.

دفاع از تئوری حکمرانی ولایت فقیه، تحقق اقتدارگرایی سیاسی، اعتقاد به مشارکت سیاسی محدود برای خودی‌ها ، اسلام‌گرایی سیاسی غیر مردم‌سالار، ستیزه‌جویی در سیاست خارجی ، دیدگاه بسته فرهنگی و مخالفت با جریان احمدی‌نژاد و جنبش سبز وجوه مشترک این دو جریان را تشکیل می‌دهد. البته دامنه تعلق به این ویژگی‌ها در هر یک متفاوت است.

علی لاریجانی نماینده بخشی از جناح راست و کارگزاران قدیمی جمهوری اسلامی است که از منظر عمل‌گرایی و مصلحت سنجی سیاسی نوعی میانه‌روی در درون بلوک قدرت را دنبال می‌کنند. آنها در ولایت فقیه، عنصر فقه و حوزه‌های علمیه را برجسته می‌کنند که در اصل ولایت، مجموعه فقهای حامی جمهوری اسلامی را دربرمی‌گیرد.

سابقه این جناح و حمایت آنها از دوران حاشیه‌نشینی رهبری در دهه شصت انتظاری را برای آنها ایجاد کرده است که در تصمیم‌گیری‌های مهم نظام صرفا دنباله‌رو نبوده بلکه در تصمیم‌سازی نیز حضور فعال داشته باشند. آنها همچنین از قدرت گرفتن نیرو‌های سپاه و لایه‌های جدید حکومت که موضعی افراطی‌تر دارند بیمناک هستند و به‌خصوص نسبت به گرایش‌هایی که روحانیت‌ستیز هستند حساسیت می‌ورزند.

علی لاریجانی نماینده بخشی از جناح راست و کارگزاران قدیمی جمهوری اسلامی است که از منظر عمل‌گرایی و مصلحت‌سنجی سیاسی نوعی میانه‌روی در درون بلوک قدرت را دنبال می‌کنند

آنها نسبت به پیاده‌سازی گفتمان جمهوری اسلامی در داخل و خارج خصلت محافظه‌کاری دارند، همان‌طور که در دهه شصت نیز چنین بودند، و ترجیح می‌دهند در این خصوص تا انتها پیش نروند و تا جایی بایستند که موازنه قوا با نیرو‌های مخالف اجازه می‌دهد. همچنین در این باب کمی انعطاف نیز بورزند.

این جریان در درون نیرو‌های حامی و تشکیل‌دهنده نظام سیاسی و در بین مراجع و روحانیون هوادار حکومت پایگاه و ریشه دارد. این نیرو‌ها از آغاز با رئیس جمهور شدن احمدی‌نژاد و روی کار آمدن طیف جدید از نیرو‌های سیاسی که خود را گفتمان سوم تیر می‌نامند مشکل داشتند و به مرور اختلاف آنها جدی‌تر شد. حتی برخی از نیرو‌های این طیف در مقطعی حاضر به ائتلاف با اصلاح‌طلبان محافظه‌کار و هاشمی رفسنجانی در مخالفت با احمدی‌نژاد و جریانش شدند.

آنها ضمن مرزبندی با جنبش سبز و اصلاح‌طلبان در عین حال خواهان برخورد‌های شدید با آنها نیستند. این جریان ترجیح می‌دهد اصلاح‌طلبان با سازماندهی جدید تحت رهبری خاتمی و اثبات وفاداری به رهبری و حکومت در صحنه سیاسی کشور فعال شوند.

علی لاریجانی در مجلس هشتم روابط حسنه‌ای با فراکسیون اصلاح‌طلبان داشت و به‌خصوص با تابش ارتباطات محکمی دارد. آنها همچنین خواهان حفظ رابطه انتقادی با هاشمی رفسنجانی و استفاده از ظرفیت وی در درون نظام هستند. بخشی از این جریان ابایی ار انتقاد تند و صریح به سیاست‌های حکومت پس از سال ۱۳۸۴ ندارد. برای آنها عبور از احمدی‌نژاد به معنای بازگشت به سیمای نظام و الگوی سیاست‌ورزی به پیش از انتخابات نهمین دوره ریاست جمهوری است.

آنها همچنین احکام ولایت فقیه را در حوزه اختیارات قانونی رهبری و احکام حکومتی جایز می‌شمارند. اما به دنبال تعیین تکلیف از رهبری در همه موارد نیستند. حمایت رهبری از نیرو‌های تندرو و کم‌التفاتی به این جریان باعث شده تا نوعی مقاومت محدود در برابر امر ولایت فقیه در بین آنها شکل بگیرد. ولی این مقاومت بسیار کم دامنه است و اصلا حالت تقابل ندارد و به دنبال ایستادگی مستقیم و صریح در برابر احکام خامنه‌ای نیست .اما به همه نظرات وی عمل نمی‌کند. به عبارت دیگر پایبندی عملی آنها به مجموعه نظرات خامنه‌ای در مقایسه با گروه رقیب کمتر است.

در مجموع، بین مواضع علی لاریجانی و رهبری به صورت محدود تمایز و اختلاف دیده می‌شود. از این رو به باور برخی از ناظران سیاسی وی یکی از مخاطبان گله‌های متواتر رهبری در خصوص "نخبگان کم بصیرت" است.

این جریان به استفاده از ظرفیت نظارتی مجلس و برخورد انتقادی و مهارکننده محکم با دولت احمدی‌نژاد قائل است و حتی بی میل نیست که وی را نیز استیضاح بکند.

اما حدادعادل اینک در راس جریانی قرار گرفته است که می‌خواهد خارج از دو جناح قدیمی جمهوری اسلامی و تقسیم‌بندی سنتی قدرت، معادلات تازه‌ای را در ساخت قدرت تعریف کند.

آنها در حوزه سیاسی نه تنها قائل به حذف کامل اصلاح‌طلبان و جریان هاشمی رفسنجانی هستند بلکه قائل به تصفیه اصول‌گرایان نیز هستند تا کسانی که به زعم آنها ساکتین فتنه به‌شمار می‌روند نیز از پست‌های اصلی حکومت کنار بروند.

این جریان گرایش فاشیستی پررنگی دارد و در عرصه مدیریت اقتصادی نیز کاملا الگوی دولتی و اقتصاد دستوری را دنبال می‌کند. به نوعی این جریان به دنبال نفی تمام اصول عقلانی و مبتنی بر خردورزی در مدیریت جامعه است که آن را غرب‌زدگی می‌نامد.

حامیان حدادعادل در سیاست خارجی و داخلی کاربست تمام‌عیار اقتدارگرایی و تقابل را تجویز می‌کنند. این جریان به فرمان‌بری محض از شخص رهبری در نظریه ولایت فقیه تاکید دارند و هیچ سطحی از استقلال در قوای حکومتی از خرد تا کلان را برنمی‌تابند.

از دید آنها رهبری برای بیان کامل نظرات خودش محذوریت‌ها و تنگناهایی دارد. بنابراین مسئولین در همه جا باید به دنبال کشف نظرات رهبری باشند. تحقق عملی این خواسته به معنای کسب اجازه از رهبری قبل از هر تصمیم‌گیری است که یا مستقیما نظرات آشکار و پیام‌های پنهان وی مد نظر قرار بگیرد یا از کانال‌های خاص مانند فرزندان وی کسب نظر شود.

این جریان به دنبال پوست‌اندازی حکومت و ارائه چهره‌ای کاملا جدید است. سپاه و نیرو‌های بسیجی در این جریان نقش پررنگی دارند. همچنین حمایت رهبری بزرگترین سرمایه وجودی این جریان است که تنها خود را ولایت‌مدار معرفی می‌کند.

حامیان حدادعادل در سیاست خارجی و داخلی کاربست تمام‌عیار اقتدارگرایی و تقابل را تجویز می‌کنند. این جریان به فرمان‌بری محض از شخص رهبری در نظریه ولایت فقیه تاکید دارند

آنها ضمن انتقاد به نزدیکان احمدی‌نژاد و به‌خصوص اسفندیار رحیم مشایی ولی در کل بر حمایت از دولت و برجسته کردن خدمات آن در مقایسه با دولت‌های قبلی اصرار دارند.

به باور آنها اشتباهات احمدی‌نژاد که از دید آنها به خاطر تحریک اطرافیان گمراه وی است ربطی به گفتمان سوم تیر ندارد و سیاست‌های موجود باید با قوت ادامه پیدا کند. اگرچه خاستگاه حدادعادل از این گروه سیاسی نیست اما خود را در خدمت این جریان قرار داده است. ارتباطات خاص وی با رهبری دلیل این سمت‌گیری سیاسی وی را روشن می‌سازد.

حال برتری چشمگیر لاریجانی بر حدادعادل نشان می‌دهد که بخش میانه‌روی اصول‌گرایان در پارلمان بالا دستی خود بر بخش تندرو را حفظ کرد.

دیگر پسامد مهم این انتخاب تداوم و شدت‌گیری نظارت مجلس بر عملکرد دولت احمدی‌نژاد در سال آخر خواهد بود. می‌توان انتظار داشت که احضار رئیس جمهور و وزراء به مجلس افزایش پیدا کند و بر تقابل مجلس و دولت افزوده شود، امری که از دید حدادعادل به تنش بین قوا انجامیده و آسیب‌هایی را برای نظام پدید آورده است و هم باعث شده تا رهبری به جای آن که همه وقتش را مصروف مدیریت جریان بیداری اسلامی در منطقه بکند، مشغول حل مشکلات بین دولت و مجلس شود!

دیگر نتیجه این رقابت سنگین توسعه رفتار فراکسیونی در مجلس است که باعث می‌شود در غیاب اصلاح‌طلبان و رقیب، گروه‌های وابسته به اصول‌گرایان بیشتر در تصمیم‌گیری‌های مجلس شرکت داشته باشند و صریح‌تر و بی‌پرده‌تر به رقابت و رویارویی بپردازند.

اهمیت فراکسیون‌ها در مجلس نهم بیشتر از دوره هفتم و هشتم است. این منازعه نشان‌گر و بازتاب‌دهنده رقابت بزرگتری در بین نیرو‌های اصول‌گرا است که بعد از فروپاشی جبهه واحد اصول‌گرایان در حال ایجاد صف‌بندی تازه‌ای هستند.

این صف‌بندی تازه که در انتخابات ریاست جمهوری یازدهم سیمای اصلی‌اش را پیدا خواهد کرد، به شکاف و اختلاف بین گروه‌های تشکیل‌دهنده ائتلاف اصول‌گرایان خواهد انجامید. اما به نظر می‌رسد پس از سرکوب جنبش سبز و حذف کامل اصلاح‌طلبان، نظام سیاسی می‌کوشد تا با مهندسی و کنترل این شکاف، تکثر و واگرایی به‌وجود آمده در بلوک اصول‌گرایان را به سطح تکثر جناح‌های نظام ارتقاء داده و آن را جایگزین نظام دو حزبی چپ و راست قدیم و اصلاح‌طلب و محافظه‌کار سال‌های بعد کند. چنین امری خوشایند نظام سیاسی نیست اما به نظر می‌رسد پس از مشخص شدن امکان‌ناپذیری حاکمیت تک حزبی و یکپارچه ناگزیر به آن روی آورده است و ناگزیر باید در سطحی محدودتر از قبل نظام دو حزبی را تحمل کند. بدین ترتیب هم نزاع‌های موجود را کنترل می‌کند تا حالت مخرب برای نظام پیدا نکند و هم از سوی دیگر وجود تکثر و تنوع در جناح‌های حکومتی را به نمایش می‌گذارد.

اما چنین رویکردی با چالش‌هایی نیز مواجه است که تحقق آن را با تردید همراه می‌سازد. نخست، دامنه اختلاف و تفاوت نظری و سیاسی بین دو جناح اصلی اصول‌گرایان در حدی نیست که قابل تطبیق با اختلافات دو جناح اصلاح‌طلب و محافظه‌کار شود. همچنین این شکاف فقط در سطح پایگاه اجتماعی حکومت و در سطح بلوک قدرت است و ابعاد اجتماعی پیدا نکرده و همچون دوران اصلاحات بخشی از مردم در این شکاف فعال نشده‌اند.

تیجه این رقابت سنگین توسعه رفتار فراکسیونی در مجلس است که باعث می‌شود در غیاب اصلاح‌طلبان و رقیب، گروه‌های وابسته به اصول‌گرایان، صریح‌تر و بی‌پرده‌تر به رقابت و رویارویی بپردازند

شمار فعالان در این دو محفل سیاسی به لحاظ کمی و کیفی در سطح شکاف جناح چپ و راست سابق نیست و به محو چشمگیری کمتر است.

همچنین سرشت انحصارطلبانه نظام سیاسی و ویژگی‌های این دو جریان و به‌خصوص حامیان حدادعادل اجازه رقابت کنترل‌شده را نمی‌دهد. این نیرو‌ها بیشتر میل به تصرف کامل قدرت و حذف دیگری دارند. از دید بخش افراطی این نزاع باید به نفع آنها خاتمه داده شود و آنها فقط می‌خواهند برنده باشند.

اکنون خامنه‌ای قدرت سابق خود در طیف اصول‌گرا را ندارد و همچنین وزن بخش میانه‌رو در پایگاه اجتماعی طرفدار حکومت بیشتر است. این دو عامل باعث می‌شود که خواست خامنه‌ای در افق زمانی کوتاه مدت مبنی بر هژمونی بخشیدن به جبهه پایداری و جمعیت ایثارگران و رهپویان امکان‌پذیر نباشد.

بنابراین افرایش رویارویی بین این دو جریان بیشتر از آن که در چهارچوب مهندسی نظام برای ایجاد کثرت‌گرایی سیاسی کاذب باشد برای حکومت ایجاد بحران سیاسی می‌کند. در این راستا با افزایش اختلاف بین این دو گروه، تشتت و واگرایی در نظام سیاسی افزایش یافته و از این رو قدرت آن تا حدی کاهش می‌یابد.

آغاز به کار مجلس نهم با دستور ویژه رهبر

Mon, 28 May 2012 07:41:05 +0000

حمید مافی - عمر چهار ساله مجلس هشتم هم به پایان رسید، مجلسی که در چهار سال گذشته روزهای پرتنشی را در برخورد با دولت سپری کرد. استیضاح‌هایی که با پادرمیانی هیات رئیسه ناتمام ماند و به اجرا نرسید، مصوباتی که دولت اجرای آن‌ها را الزام‌آور نمی‌دانست، تحقیق و تفحص‌هایی که در کمیته‌های مربوطه بایگانی شد و هیچ‌گاه به صحن علنی مجلس نرسید تنها بخش کوچکی از پرونده مجلس هشتم و دولت احمدی‌نژاد است.

تنش میان مجلس و دولت‌ گاه آن‌قدر بالا گرفت که رهبر جمهوری اسلامی برای حل و فصل اختلاف میان این دو قوه، هیاتی را به ریاست هاشمی شاهرودی، رئیس پیشین دستگاه قضایی کشور، تشکیل داد تا به حل اختلاف میان دولت و مجلس بپردازد.

پیام صلح و دوستی برای دولت و مجلس

حال در نخستین روز تشکیل مجلس نهم، رهبر جمهوری اسلامی ایران در پیامی به منتخبان این مجلس، از آن‌ها خواسته است که از «چالش‌های ناموجه با سایر قوا» پرهیز کنند. او همچنین به نمایندگان مجلس نهم توصیه کرده است که از «اتخاذ مواضعی که فضای کشور را تحت تاثیر قرار می‌دهد»، خودداری کنند. این پیام در نخستین روز تشکیل مجلس نهم نشان می‌دهد که او نگران است تنش میان مجلس نهم و دولت همچنان ادامه یابد.

اگرچه اکثریت نمایندگان مجلس هشتم با دولت ریشه مشترک داشتند و هر دو از حذف اصلاح‌طلبان از ساختار قدرت در جمهوری اسلامی ایران راضی بودند اما ماه عسل مجلس‌نشینان و دولت چندان دوام نیاورد. محمود احمدی‌نژاد در راس قوه مجریه، معتقد بود که «مجلس در راس امور نیست» و وظیفه مجلس این است که قوانین مورد نظر دولت را تصویب کند. در این سو علی لاریجانی و تعداد دیگری از نمایندگان هم معتقد بودند که «احمدی‌نژاد شان و جایگاه مجلس را نادیده گرفته و نمایندگان را وکیل‌الدوله می‌خواهد».

هر دو اگر چه نگران بودند که «مصلحت نظام» به خطر نیافتد و در برابر دشمن مشترک، موضعی یکسان داشتند اما بر سر طرح‌ها و لوایح، عزل و نصب اعضای هیات دولت، برداشت‌های غیرقانونی دولت از صندوق ذخیره ارزی و قانون‌شکنی‌های دولت و مصوبات سخت‌گیرانه مجلس، کم درگیر نشدند.

احمدی‌نژاد بار‌ها برای دفاع از وزرای خود به مجلس آمد و هربار هم به نمایندگان توصیه کرد که «چوب لای چرخ دولت نگذارند و اجازه بدهند دولت کارش را انجام دهد». این در حالی بود که نمایندگان مجلس از قانون‌شکنی‌ها و قانون‌گریزی‌های رئیس دولت انتقاد داشتند.

ارثیه مجلس هشتم

بر اساس گزارش نمایندگان مجلس، دولت در اجرای قانون هدفمندی یارانه‌ها مرتکب ۱۸ تخلف شده است. همچنین دولت نزدیک به ۱۲ میلیارد دلار از درآمدهای نفتی را به خزانه واریز نکرده است. بر اساس گزارش دیوان محاسبات کشور نیز، دولت ۶۳ درصد از مفاد قانون بودجه سال ۸۸ را نادیده گرفته است. همچنین دولت به ۶۷ درصد از مفاد برنامه چهارم توسعه پایبند نبوده است.

مجلس نهم در شرایطی آغاز به کار می‌کند که چهار پرونده تخلف‌های دولت در اجرای قانون هدفمندی یارانه، عدم واریز درآمدهای نفتی به خزانه، برداشت غیرقانونی از حساب بانک‌ها و واگذاری سهام شرکت‌های دولتی، به دستگاه قضایی رسیده است

مجلس و دولت بار‌ها بر سر عزل و نصب‌های دولت و ادغام وزارت‌خانه‌ها نیز به اختلاف رسیدند. اما هر بار این محمود احمدی‌نژاد بود که با زبان تمسخر و تهدید، کار خود را پیش برد و هر کجا که لازم دید، پای بزرگان را هم به ماجرا باز کرد تا حرف خود را به کرسی بنشاند.

حاصل همه این جدل‌ها، چهار شکایت مجلس از دولت در آخرین روزهای کاری است که به گفته رئیس کمیسیون اصل نود به دستگاه قضایی ارجاع داده شده است. پیش از این هم نمایندگان مجلس شکوائیه دیگری از دولت را که شامل ۱۸ بند تخلف بود به دستگاه قضایی کشور ارسال کرده بودند.

حال مجلس نهم در شرایطی آغاز به کار می‌کند که چهار پرونده "تخلف‌های دولت در اجرای قانون هدفمندی یارانه"، "عدم واریز درآمدهای نفتی به خزانه"، "برداشت غیرقانونی از حساب بانک‌ها" و "واگذاری سهام شرکت‌های دولتی"، به دستگاه قضایی رسیده است. از سوی دیگر رئیس دولت در ابلاغیه قانون بودجه به دستگاه‌های ذی‌ربط، نسبت به تغییرات صورت گرفته از سوی کمیسیون تلفیق مجلس در لایحه بودجه انتقاد کرده و از مدیران دولتی خواسته است، تدابیری به کار بگیرند تا آسیبی به برنامه‌های دولت وارد نشود.

کمیسیون تلفیق اعتبار هدفمندی یارانه را به کمتر از نصف کاهش داده است. دولت اعتبار این فصل را ۱۳۵ هزار میلیارد تومان پیش‌بینی کرده بود اما نمایندگان مجلس، اعتبار مرحله دوم هدفمندی یارانه‌ها را به ۶۶ هزار میلیارد تومان کاهش دادند. همین سبب شده است که دولت اعلام کند برای اجرای مرحله دوم هدفمندی یارانه‌ها تدابیر دیگری اتخاذ می‌کند و نمایندگان مجلس این را سرآغاز قانون‌گریزی دولت در قانون بودجه سال جاری دانسته‌اند.

نمایندگان مجلس نهم، این شانس را دارند که تنها یک سال با دولت احمدی‌نژاد روبه‌رو شوند. اما همین یک سال نیز باید در برابر قانون‌گریزی‌ها و تخلفات دولت در آستانه انتخابات ریاست جمهوری سال ۹۲ تدابیر ویژه‌ای به کار بگیرند. پیش از این هر دو گروه اعلام کرده بودند که راه انتخابات ریاست جمهوری از مجلس نهم می‌گذرد.

پوست‌اندازی مجلس نهم

مجلس نهم تغییر‌های فراوانی داشته است. ۱۶۵ نماینده برای نخستین بار به مجلس راه یافته‌اند. تعداد نمایندگان وابسته به احزاب اصلاح‌طلب کاهش یافته است. در مقابل تعداد نمایندگان مستقل در مجلس افزایش غیرمنتظره‌ای داشته است. به روایت رسانه‌های حکومتی، ۶۵ نفر از راه‌یافتگان به مجلس نهم، مستقل هستند. این در حالی است که آمارهای انتشار یافته نشان می‌دهد که ۹۸ نفر از افراد راه یافته به مجلس، نامشان در فهرست هیچ یک از دو جبهه فعال در انتخابات نبوده است.

در این شرایط، "جبهه متحد اصول‌گرایان" مدعی است که اکثریت مجلس نهم را در اختیار دارد. اکثریت اعضای این جبهه را احزاب و گروه‌های سیاسی نزدیک به محافظه کاران سنتی تشکیل می‌دهند که زیر چتر "مهدوی کنی" گرد هم آمده‌اند. بر اساس آماری که از سوی مسولان ستاد انتخاباتی جبهه متحد اصول گرایان منتشر شده، این جبهه بیش از ۴۵ درصد کرسی‌های مجلس را در اختیار گرفته است.

حامیان دولت هم تحت عنوان "جبهه پایداری" موفق شده‌اند ۶۵ کرسی مجلس نهم را در اختیار بگیرند. اکثریت اعضای این جبهه، نمایندگان مدافع دولت هستند که زیر چتر حمایتی "مصباح یزدی" به رقابت با محافظه‌کاران سنتی پرداخته و سهم اندکی از کرسی‌های پارلمان را به دست آورده‌اند.

جبهه متحد اصول‌گرایان مدعی است که اکثریت مجلس نهم را در اختیار دارد. اکثریت اعضای این جبهه را احزاب نزدیک به محافظه‌کاران سنتی تشکیل می‌دهند که زیر چتر مهدوی کنی گرد هم آمده‌اند

در چنین شرایطی "حدادعادل" و "لاریجانی" دو نامزد اصلی کرسی ریاست مجلس هستند. حدادعادل پس از چهار سال تمایل فراوانی دارد تا بار دیگر ریاست قوه مقننه کشور را عهده دار شود. با توجه به پیشینه رفتاری او در مجلس هفتم و همراهی بیشترش با دولت احمدی‌نژاد، به نظر می‌رسد که نمایندگان حامی دولت به ریاست او رای بدهند. اما او رقیب سرسختی به نام علی لاریجانی را در مقابل خود دارد که از حوزه انتخابیه قم و پایگاه فکری و مذهبی محافظه‌کاران سنتی ایران به مجلس رسیده است. در همین حال او در برخورد با قانون شکنی‌های دولت کارآمد‌تر از حدادعادل در مجلس هفتم بوده است.

لاریجانی در آخرین نشستی که پیش از تشکیل رسمی مجلس نهم برگزار کرد، موفق شد که بیش از نیمی از نمایندگان راه‌یافته به مجلس را در کنار هم قرار دهد و به عنوان رئیس فراکسیون رهروان ولایت انتخاب شود.

با این حال آن‌گونه که رسانه‌های داخلی ایران گزارش داده‌اند، شانس حدادعادل برای نشستن بر صندلی ریاست مجلس بیشتر است، چرا که او حمایت نهادهای نظامی را به همراه دارد و پیش از این نظامیان به صورت رسمی اعلام کرده‌اند که خواستار تشکیل یک مجلس گوش به فرمان هستند که مطیع فرمان‌های رهبر جمهوری اسلامی باشد. به تازگی یک فایل صوتی منتشر شده است که یکی از فرماندهان سپاه در آن به صراحت اعلام کرده است؛ ریاست حدادعادل در مجلس به نفع دولت و سپاه است.

ابهام درباره اعتبارنامه مطهری

شورای نگهبان در انتخابات مجلس نهم صلاحیت شهاب‌الدین صدر از اعضای هیات رئیسه مجلس هشتم را تائید نکرد. علی مطهری و احمد توکلی هم پس از اعتراض‌هایی که به رد صلاحیت‌شان در مرحله نخست صورت گرفت، فرصت حضور در انتخابات مجلس را یافتند.

علی مطهری پس از این که در دور دوم انتخابات از تهران راهی مجلس شد، نسبت به دخالت فرماندهان سپاه در انتخابات اعتراض کرد. این اظهارات سبب شد تا برخی از نمایندگان مجلس خواستار برخورد با او شوند. روابط عمومی سپاه پاسداران هم در واکنش به سخنان مطهری، اعلام کرد که «حق شکایت از اتهام‌زنندگان را برای خود محفوظ می‌داند».

روزنامه کیهان و پایگاه‌های اینترنتی نزدیک به حکومت، اظهارات مطهری را هتاکانه و حرمت‌شکنانه توصیف کرده و از او خواستند تا در زمین دشمن بازی نکند. روزنامه ایران به صراحت خواستار عدم تائید اعتبارنامه مطهری از سوی نمایندگان مجلس نهم شد.

جهان نیوز هم در گزارشی به نقل از راه‌یافتگان به مجلس نهم اعلام کرد که مجلس جای هتاکان به ارزش‌های انقلاب نیست و نمایندگان به اعتبارنامه علی مطهری رای مثبت نخواهند داد. حال تا هنگام تصویب اعتبارنامه‌های نمایندگان باید منتظر ماند و دید نخستین چالش مجلس بر سر اعتبارنامه مطهری خواهد بود یا انتخابات هیات رئیسه اولین هماوردی راه‌یافتگان به مجلس نهم است.

وبلاگ‌های حامی دولت و جدال با "آیت‌الله‌های قمی"

Sun, 27 May 2012 21:01:42 +0000

بهروز صمدبیگی

بهروز صمدبیگی - با شروع رقابت برای به‌ دست گرفتن ریاست مجلس نهم و در پیش بودن انتخابات ریاست‌جمهوری سال ۹۲، جنگ رسانه‌ای طیف‌های مختلف اصول‌گرا در غیاب اصلاح‌طلبان بالا گرفته است. با فروکش کردن موج گسترده حضور وبسایت‌های حامی محمود احمدی‌نژاد و مشایی در سال گذشته - که عموما به توقیف و فیلترینگ دچار شده‌اند - وبلاگ‌های این جریان بار دیگر حضوری پررنگ پیدا کرده‌اند و در مقابل چهره‌هایی چون شریعتمداری، مطهری و لاریجانی موضع‌گیری‌های تند و تیزی انجام می‌دهند.

استفاده از الفاظی مانند "احمق" برای شریعتمداری و یا "مهره آیت‌الله‌های قمی"، فصل جدیدی از منازعات سایبر اصول‌گرایان است؛ نظیر آن‌چه میان روزنامه ایران و تهران امروز نیز جریان دارد.

قدرت‌نمایی یا آخرین تلاش‌ها؟

زمانی محمود احمدی‌نژاد آخرین تیر ترکش اصول‌گرایان برای یک‌دست کردن قدرت بود و با تمام قدرت و توان از او حمایت کردند. این حمایت‌ها اما از ابتدای سال ۹۰ رفته رفته رنگ باخت و اکنون بخش‌های عمده‌ای از طیف اصول‌گرا با رییس دولت و حلقه اصلی اطرافیانش که به "جریان انحرافی" معروف شده‌اند، سرناسازگاری دارند. در نگاه آن‌ها آن‌گونه که احمد توکلی به صراحت اعلام کرده است، «اصلی‌ترین افراد دور دکتر احمدی‌نژاد یا منحرفند یا متهم به فساد مالی یا هردو.»

به این ترتیب تلاش برای قطع دست جریان انحرافی که سردمدارش را اسفندیار رحیم مشایی می‌دانند آغاز شد. ابتدا سمت‌های رسمی از مشایی دریغ شد، حمید بقایی تا آستانه بازداشت پیش رفت و حکم انفصال از خدمت گرفت، محمدرضا رحیمی متهم به فساد مالی شد و برای جوانفکر و ملک‌زاده نیز حکم حبس و بازداشت صادر شد. اگرچه مشایی و بقایی همچنان در کنار رییس کابینه حضور دارند، رحیمی معاون اول است و جوانفکر در روزنامه ایران به منتقدان می‌تازد و ملک‌زاده حکم مشاور رییس‌جمهور دریافت می‌کند.

سوال اینجاست که آیا این تلاش‌ها پایانی بر حضور حلقه یاران مشایی بوده است؟ حضور پررنگ رسانه‌ای حامیان مشایی در روزهای اخیر نشانی از قوت یافتن این جریان و یا آخرین تلاش‌های یک گروه محکوم به پایان است؟

نه علی، نه غلامعلی

حامد، نویسنده وبلاگ آرمانشهر به تازگی مطلبی با عنوان "نه لاریجانی، نه حداد" منتشر کرده است. این عضو حلقه "مرکز اطلاع‌رسانی وبسایت‌ها و وبلاگ‌های حامی دولت اسلامی" می‌نویسد: «روی سخن این نوشته، دوستانی هستند که ترجیح می‌دهند رئیسِ مجلس آینده، جناب "غلامعلی حداد عادل" باشد وگرنه در نامطلوب بودنِ ادامه ریاست جناب "علی لاریجانی" بر مجلس، بحثی نیست و به آن نمی‌پردازم. فرض هم این است که این دوستان، برای ریاست جمهوری سال ۱۳۹۲، به گزینه‌هایی به جز جناب "محمدباقر قالیباف" می‌اندیشند. بنابراین در اینجا با آن‌ها که قالیباف، گزینه مطلوبشان برای ریاست جمهوری سال آینده است، بحثی نداریم.»

وبلاگ "نوکر مردم" خطاب به شهردار تهران می‌نویسد: «آقای قالیباف که قدرت و ثروت دنیا چشم او و اطرافیانش را کور کرده، فکر می‌کند همه افراد از جمله احمدی‌نژاد هم مثل خودش است!»

او معتقد است که حداد عادل در راستای تمایلات گروهی فعالیت می‌کند که «خود را شش سال است برای به ریاست جمهوری رساندن قالیباف آماده می‌کند.»

دلایلی هم برای این وابستگی و پیوستگی عنوان شده از جمله این که علیرضا زاکانی، رئیس ستاد انتخاباتی قالیباف در سال ۱۳۸۴ اکنون طرفدار اصلی حداد عادل برای ریاست مجلس نهم است و فریدالدین حداد عادل (فرزند غلامعلی و داماد آیت‌الله خامنه‌ای) در هفته‌نامه پنجره، جانشین زاکانی – مدیرمسئول - است و همچنین عضویت در شورای سیاست‌گذاری همشهری جوان یکی از نشریات تیم رسانه‌ای قالیباف را برعهده دارد. فریدالدین حداد عادل همچنین‌ عضو هیئت موسس و عضو شورای مرکزیِ حزب علیرضا زاکانی موسوم به "جمعیت رهپویان انقلاب اسلامی" است.

این وبلاگ‌نویس حامی احمدی‌نژاد، مرتضی آقا تهرانی را گزینه مناسب برای ریاست مجلس می‌داند و در نظرسنجی وبلاگش نیز سعید جلیلی، اسفندیار رحیم مشایی و سیدمحمد خاتمی به عنوان گزینه‌های مناسب انتخابات ریاست‌جمهوری ۹۲ انتخاب شده‌اند.

شریعتمداری را ساکت کنید

وبلاگ "ندایی از درون" هم یکی از تریبون‌های حمایت از اسفندیار رحیم‌مشایی است. نویسنده این وبلاگ در یکی از آخرین مطالبش حملات تندی به حسین شریعتمداری کرده و او را "احمق" و "نادان" خطاب کرده است. او معتقد است اظهارنظر شریعتمداری در روزنامه کیهان که گفته «مردم بحرین خواستار الحاق به ایران هستند» باعث شده "یک موج سرخوردگی" در شیعیان بحرین به وجود بیاید و رسانه‌های وهابی و آمریکایی سواستفاده کنند: «چگونه می‌شود امثال شریعتمداری را ساکت کرد تا در هر امری سخن نگویند و برای کشور و حتی مردم منطقه ایجاد هزینه نکنند. همین سخنان احمقانه شریعتمداری ناگهان روند اتفاقات را عوض می‌کند. رسانه‌های وهابی و آمریکایی که منتظر چنین گاف‌هایی از جانب ایران بودند، با شدت هر چه تمام‌تر به تکرار و تحلیل سخنان شریعتمداری می‌پردازند و می‌گویند: ایران درد مردم بحرین را نداشت، بلکه حرف دلشان را نماینده ولی فقیه در روزنامه کیهان گفت! (سوء استفاده و خرابکاری‌های شریعتمداری متاسفانه به نام امام خامنه‌ای نوشته می‌شود) آن‌ها از اول دنبال هدف و منافع خودشان در بحرین بودند و... سخنان احمقانه شریعتمداری که در بد‌ترین حالت از سوی امثال عربستان به او دیکته شده و در بهترین حالت از روی جهالت محض است...»

و بعد به مقایسه شریعتمداری و مشایی می‌پردازد: «بر فرض عده‌ای بگویند که مشایی دم از مکتب ایران زد و فلان وهابی خوشحال شد، آیا مشایی این سخنان را در یک جمع عمومی بیان کرده بود؟! در کدام جمع؟! آیا قرار بر انتشار عمومی این سخنان بود؟! با شریعتمداری جاهل چه کنیم که روزنامه رسمی دارد و هر چه را به دهانش بیاید در روزنامه می‌نویسد؟!»

موضع‌گیری در برابر علی مطهری هم یکی دیگر از موضوعات ثابت این وبلاگ است که در آخرین مورد آن آمده: «حتما شما لطیفه‌ای را درباره بنده خدایی شنیده‌اید که در رمی جمرات سنگ‌هایش تمام شد و به فحاشی روی آورد! سخنان علی مطهری تند‌ترین و در عین حال آخرین و مهم‌ترین دغدغه تکفیری‌ها درباره احمدی‌نژاد محسوب می‌شود. بالا‌تر از فاسد کردن جامعه و اسلام‌زدایی اتهام تندتری را متوجه حامیان گفتمان انقلاب اسلامی نمی‌کنند و این اتهام آخرین سنگ تکفیری‌ها محسوب می‌شود که علی مطهری آن را خیلی زود خرج کرد! از این به بعد شما باید منتظر فحاشی‌های اقتدارگرایان و تکفیری‌ها باشید، دیگر سنگی در کار نیست! و این که آخرین و بزرگ‌ترین سنگ را چه کسی پرت کند خودش نیز یک عامل تعیین کننده است. باید خدا را شکر کرد که این سنگ را کسی مثل علی مطهری (فاقد مشروعیت سیاسی در بین مردم و در عین حال محبوب آیت‌الله‌های قمی) خرج کرد و سوزاند، آن هم در کنار سخنانی که صدای همه را درآورد! تصور کنید که اگر همین سنگ تعیین کننده و آخر را امثال آیت‌الله مصباح یا مکارم شیرازی بیان می‌کردند، یا حتی پناهیان و شریعتمداری حرف دل تکفیری‌ها را مطرح می‌کردند چقدر برای تعدیل جو کار سخت بود، اما الان اقتدارگرایان خودشان مجبور شدند سنگ مطهری را بسوزانند! روزنامه کیهان امروز یک خبر هم در مورد سخنان مطهری و بازخورد‌هایش کار نکرد و روزنامه جوان مجبور شد از رئیس جمهور و سپاه با هم دفاع کند!»

"دکتر عزیز" در مقابل لاریجانی و حداد

وبلاگ "ضمیر خودآگاه" هم در جواب انتقادات رسانه‌های اصول‌گرا درباره توضیحات احمدی‌نژاد در مورد گرانی ارز و طلا، جهان نیوز به مدیریت زاکانی را "هتاک" و رجانیوز به مدیریت فاطمه رجبی را "مزدور" خطاب می‌کند و مدعی می‌شود که «هر کدام در مطلبی بسیار شبیه به هم که سفارشی بودن آن را به ذهن متبادر می‌کند مذبوحانه و منفعلانه به مقابله با سخنان گهربار دکتر عزیز ما برخاستند.»

وبلاگ "ضمیر خودآگاه" در جواب انتقادات رسانه‌های اصول‌گرا از احمدی‌نژاد، وبسایت جهان نیوز به مدیریت زاکانی را "هتاک" و رجانیوز به مدیریت فاطمه رجبی را "مزدور" خطاب می‌کند

نویسنده خطاب به منتقدان اصول‌گرا می‌گوید: «شما در وضعی نیستید که بتوانید برای مردم دل بسوزانید. سران شما یعنی آقایان علی لاریجانی و غلامعلی حداد عادل از مرفهین جامعه هستند. این را که نمی‌توانید انکار کنید. اصولا آن‌ها گران شدن مرغ و گوشت و شیر را تشخیص نمی‌دهند. از طرفی آن‌ها بریده از محرومین هستند. با از ما بهتران نشست و برخاست دارند. و وضع مردم را از درون گزارش‌ها و بولتن‌ها دنبال می‌کنند. ما مردم دلسوزی منافقانه را تشخیص می‌دهیم. این دکتر عزیز ماست که همچون فقرای جامعه زیست می‌کند. گرانی را همچون توده مردم با پوست و استخوان خویش می‌فهمد. همنشینی جز توده مردم ندارد. و پشتیبانی به جز همین مردمی که از گزانی رنج می‌برند ندارد. اوست که واقعا از گرانی متنفر است و از آن می‌رنجد. اگر مرد هستید و خیلی شجاع تشریف دارد، از دارایی‌ها و محل زندگی و ماشین شخصی سرانتان، آقایان علی لاریجانی و حداد عادل سوال بفرمایید.»

هر که از مادرش قهر کند، منتقد دولت می‌شود

وبلاگ "نوکر مردم" هم از تلاش "رسانه‌های وابسته به قالیباف" در تخریب ثمره هاشمی پس از تخریب مشایی و بقایی خبر داده و خطاب به شهردار تهران می‌نویسد: «آقای قالیباف که قدرت و ثروت دنیا چشم او و اطرافیانش را کور کرده، فکر می‌کند همه افراد از جمله احمدی‌نژاد هم مثل خودش است! شاید هم از بس در مجموعه شهرداری همه به مفت خوری و کار نکردن عادت کرده‌اند، گمان می‌کنند در همه ادارات دولتی، رویه به همین منوال است.»

همچنین از مسعود زریبافان، چهره‌ای که ادعا شده همراه با ثمره هاشمی در تدارک برای انتخابات شورای شهر تهران و انتخابات ریاست جمهوری یازدهم است، دفاع جانانه‌ای شده است: «واقعا زریبافان و افرادش از حجم زیاد مراجعه خانواده‌های شهدا و نیز جانبازان و آزادگان و خانواده‌هایشان و مسایل و مشکلات باقی مانده از دوران جنگ برای آن‌ها وقت سر خاراندن ندارند و نارضایتی‌هایی از عدم ارائه خدمات مطلوب وجود دارد. حال چطور ممکن است با این حجم کار، به یکباره زریبافان کارهای خود را‌‌ رها کند و دنبال کارهای انتخاباتی برای یکی دو سال آینده برود؟!»

نویسنده این وبلاگ بار دیگر قالیباف را خطاب قرار می‌دهد و می‌نویسد: «احمدی‌نژاد اگر به فکر حفظ قدرت و باقی ماندن در عرصه قدرت سیاسی بود، مثل تو ۸۴ تا رسانه مکتوب و مجازی برای خود درست می‌کرد تا صدای مخالف خود را در نطفه خفه کند، نه این که فضا را آن‌قدر باز بگذارد تا هر کس که از مادرش قهر کرد بشود منتقد دولت! احمدی‌نژاد اگر مثل تو طالب قدرت دنیایی بود، به مانند همه سیاست‌مداران گذشته و حال به فکر درست کردن جبهه و تشکل می‌افتاد و کار تشکیلاتی می‌کرد. اما چرا پس از گذشت ۷ سال از ریاستش نه حزبی دارد و نه جبهه و نه تشکلی...؟ تنها چیزی که احمدی‌نژاد دارد خدا و مردم ایران هستند و کابینه ۷۰ میلیونی‌اش... احمدی‌نژاد اگر به فکر ماندن در قدرت بود، ذره‌ای جواب توهین‌ها و لجن پراکنی‌های دیگران از جمله سایت‌های تو را می‌داد و سکوت اختیار نمی‌کرد. اما چه کند که لحظه‌ای خدمت به مردم را هم غنیمت می‌شمارد و حرام پاسخ دادن به رسانه‌های تکفیری و تزویری نمی‌کند.»