ایراج ادیب‌زاده

زلزله و پاییز در راه

Thu, 23 Aug 2012 14:18:56 +0000

گفت‌وگو با حسن شریعتمداری، فعال سیاسی در آلمان

ایرج ادیب‌زاده

ایرج ادیب‌زاده - دوازده روز از زمین‌لرز‌ه‌های مرگبار و ویرانگر آذربایجان گذشته و گزارش‌هایی از شیوع بیماری‌های عفونی در مناطق زلزله‌زده منتشر شده است.

هنوز معلوم نیست وعده‌ای که دولت برای ساخت خانه و مسکن داده است، عملی خواهد شد یا نه. از سوی دیگر، آمریکا با ارسال کمک‌های نقدی به ایران موافقت کرده و می‌خواهد موانع ناشی از تحریم‌ها را بر گروه‌های خصوصی که می‌خواهند پول به ایران بفرستند، به طور موقت برطرف کند.

سازمان‌های غیر دولتی می‌توانند طی ۴۵ روز آینده بدون نقض ممنوعیت مالی یا بازرگانی، روزی ۳۰۰هزار دلار به مناطق زلزله‌زده کمک کنند. وزارت خزانه‌داری آمریکا هشدار داده که این کمک‌ها از طریق سپاه پاسداران که در فهرست تحریم‌های آمریکا قرار دارد، نمی‌تواند توزیع شود.

از سوی دیگر، وزیر خارجه‌ بلژیک از رد کمک‌های دولت بلژیک به زلزله‌زدگان از طرف حکومت ایران، ابراز تأسف کرده است.

برای بررسی بیشتر اوضاع مناطق زلزله‌زده، با حسن شریعتمداری، فعال سیاسی اهل آذربایجان که در آلمان ساکن است، تماس گرفته‌‌ایم.

گزارش وضعیت منطقه‌ زلزله‌زده‌ دوازده روز پس از زمین‌لرزه بسیار اسفناک است. شما اوضاع را چگونه ارزیابی می‌کنید؟

حسن شریعتمداری: همانطور که در اغلب گزارش‌ها دیده‌اید، این زمین‌لرزه که در صورتی که یک نظام دلسوز و یک دولت کارآزموده‌ بر سر کار باشد، حدود خسارات وارده به مردم می‌توانست خیلی محدودتر از این و تلفات خیلی کمتر از این باشد، تبدیل به یک فاجعه‌ انسانی شده که ابعاد آن روز به روز بیشتر واضح می‌شود.

آنطور که متخصصان می‌گویند، زلزله‌ای با این شدت، اصولاً یا نمی‌بایست تلفات می‌داشت، یا تلفات آن باید خیلی اندک می‌بود، ولی از آنجایی که به هیچ وجه در ساختمان‌ها استانداردهای ضد زلزله رعایت نمی‌شود و در مقابل زلزله بسیار سست‌بنیاد ساخته می‌شوند، در چنین حوادث طبیعی‌ای تعداد بسیار زیادی از ساختمان‌ها بر سر مردم فرو می‌ریزند و مردم زیر آوارهای آن می‌مانند.

ابتدا صحبت از ۲۵۰ کشته بود، حالا منابع غیر رسمی می‌گویند تعداد قربانیان بالای چندهزار است و تعداد کسانی که منازل خود را از دست داده‌اند و از هستی ساقط شده‌اند، سر به هزاران می‌زند. علاوه بر محل‌های بزرگی مانند ورزقان، کلیبر و اهر، در دهات و روستاهای بی‌شمار و کوچک، همه‌ خانه‌ها و مساکن از بین رفته‌اند و در هر کدام‌شان، تعدادی قربانی زلزله به چشم می‌خورد.

قاعدتاً آنطور که متخصصان می‌گویند، زلزله‌ای با این شدت، اصولاً یا نمی‌بایست تلفات می‌داشت، یا تلفات آن باید خیلی اندک می‌بود، ولی از آنجایی که به هیچ وجه در ساختمان‌ها استانداردهای ضد زلزله رعایت نمی‌شود و در مقابل زلزله بسیار سست‌بنیاد ساخته می‌شوند، در چنین حوادث طبیعی‌ای تعداد بسیار زیادی از ساختمان‌ها بر سر مردم فرو می‌ریزند و مردم زیر آوارهای آن می‌مانند.

حکومت گروه‌های کارآزموده‌ای برای نجات قربانیان از زیر آوار ندارد، کمک‌های خارجی را رد می‌کند، دیر واکنش نشان می‌دهد، کمک‌هایی که به آنجا می‌رسد، دست باندهای کاسبی می‌افتد که نمی‌گذارند بین مردم توزیع بشود. این است که مردم خودشان این‌بار از زلزله‌ بم درس گرفتند و دست به کار شدند و مخصوصاً آذربایجانی‌ها همت بزرگی کردند و به همشهریان و هموطنان خودشان کمک کردند و در نتیجه، مقداری از آلام مردم جبران شد.

همانطور که می‌دانید، این کارها به هیچوجه جای کمک‌های ارگانیزه، فنی و تخصصی گروه‌هایی را نمی‌گیرد که معمولاً حکومت‌ها و صلیب سرخ و یا هلال احمر ارگانیزه می‌کنند، اما در ایران متأسفانه نه تنها از آن‌ها خبری نیست، بلکه حکومت ایران جلوی ورود گروه‌های تخصصی را از خارج گرفته و همانطور که شما در گزارش‌تان گفتید، بلژیک و چند کشور اروپایی، اظهار تأسف کرده‌اند که تاکنون دولت ایران کمک‌های آن‌ها را قبول نکرده و در بعضی موارد نسبت به آن سکوت کرده است.

به نظر شما، دلیل رد کمک‌های خارجی از سوی حکومت جمهوری اسلامی چیست؟

علاوه بر جهالت و غرور کلی‌ای که این حکومت دارد، بیگانه‌هراسی و ترس از اینکه مبادا اینها جاسوس باشند و به اسراری که نمی‌دانیم در آن مناطق چیست، پی ببرند، باعث می‌‌شود که حکومت از ورود این کمک‌ها جلوگیری کند. این حکومت در بم، رودبار و جاهای دیگر رفتاری مشابه داشت و بار دیگر از امتحان لیاقت و کارآیی مردود بیرون آمد و فسادش هم بر مردم روز به روز بیشتر معین می‌شود.

فراموش نکنیم زمستانی در پیش است، منطقه در انتظار پاییز زودرس است و مردم مسکن ندارند. لازم است مردم به امید وعده‌های توخالی حکومت نباشند، دست به کار بشوند، برای مردم پول جمع کنند، برای آن‌ها خانه و مسکن تدارک کنند و یا حداقل چادرهای محفوظی که بتوانند این پاییز را به سر ببرند تا به تدریج بتوانند اسکان پیدا کنند. وضع روز به روز در آنجا سخت‌تر می‌شود، برای اینکه پاییز زودرسی در پیش است و مردم در حقیقت تأمین ندارند.

شما از کمک‌های مردمی گفتید. رئیس جمعیت هلال احمر ایران، آقای فقیه هم گفته که مردم تاکنون به حسابی که به همین منظور باز شده است، نزدیک به هفت میلیارد تومان کمک کرده‌اند. مشکل دیگر اینکه به دلیل هرج و مرج موجود در منطقه، دو تریلی حامل چادرهای امدادی ربوده شده‌اند. این وضعیت را شما چطور ارزیابی می‌کنید؟

عده‌ای فرصت‌طلب هم هستند که از این اوضاع استفاده و شروع می‌کنند با اعمال غیر انسانی، کمک‌هایی را که می‌تواند خانواده‌ای را نجات بدهد، می‌ربایند و در بازارهای سیاه می‌فروشند.

بله کاملاً صحیح است، این هرج و مرج در آنجا وجود دارد و معمولاً در هرج و مرج عده‌ای فاسد از خود حکومتی‌ها دست دارند. علاوه بر این، عده‌ای فرصت‌طلب هم هستند که از این اوضاع استفاده و شروع می‌کنند با اعمال غیر انسانی، کمک‌هایی را که می‌تواند خانواده‌ای را نجات بدهد، می‌ربایند و در بازارهای سیاه می‌فروشند.

البته چون چنین است، من هم به سهم کوچک خودم حسابی باز کرده‌ام، از مردم تقاضا کرده‌ام کمک کنند و تیمی را در آنجا تشکیل داده‌ام که خیلی مطمئن هستند و فقط کمک‌های نقدی قبول می‌کنند و به دست مردم می‌رسانند.

از هموطنان عزیزم می‌خواهم که چه به وسیله‌ی ما و چه از طرق دیگر، هرچه زودتر کمک‌های خود را به دست مردم برسانند که این همبستگی ملی آینده‌ ما را تغییر خواهد داد.

نظر شما در مورد کمک‌های نقدی آمریکا که موافقت کرده موانع ناشی از تحریم‌ها بر گروه‌های خصوصی برداشته شود، چیست؟

آن را بسیار اقدام به‌جا و انسانی‌ای می‌دانم، ولی تقاضا دارم که این کمک‌ها محدود به چند ماه نشود و به‌خصوص اقلام دارویی و مواد اولیه‌ دارویی را بهتر است که امریکا از فهرست تحریم‌ها بردارد. هرچند آن‌ها در فهرست تحریم نیستند، ولی هیچ راه بانکی‌ای برای انتقال پول این داروها به تولیدکنندگان وجود ندارد و تولیدکنندگان دارو اغلب اکراه دارند به ایران دارو بفرستند. به نظر من، کشورهای غربی باید کاری کنند که حداقل دارو، مواد غذایی ضروری، وسایل آموزشی، هیچ موقع از مردم ایران قطع نشود. برای اینکه اگر هدف این است که حکومت در تنگنا قرار بگیرد، اینها چیزهایی هستند که مردم در تنگنا قرار می‌گیرند. همیشه قشر بالای ثروتمند جامعه از طریق مرزهای سبز به اینگونه وسایل دسترسی خواهند داشت. این مردم عادی هستند که تحت فشار قرار می‌گیرند و شایسته نیست که جنگ بین حکومت‌ها، مردمی را که هیچ گناهی ندارند، تحت فشار قرار بدهد.

دومین حضور ایران در بازی‌های المپیک

Babak M — Fri, 25 May 2012 14:42:19 +0000

ایرج ادیب‌زاده

ایرج ادیب‌زاده ـ پس از نخستین حضور ایران در بازی‌های المپیک تابستانی و کسب یک مدال برنز توسط جعفر سلماسی، ایراندر دوره بعدی در سال ۱۹۵۲ با ۲۲ ورزشکار در چهار رشته، حضوری درخشان‌تر در هلسینکی فنلاند داشت.

دوستی یادآور شد کمک صدهزار تومانی محمدرضا پهلوی، آخرین پادشاه ایران، نقشی بزرگ و پایه‌گذار در نخستین حضور ایران در بازی‌های المپیک داشت و خود او به دعوت جرج ششم، شاه انگلیس به لندن رفت و در مراسم افتتاح و چند مسابقه ایرانیان، حضور داشت؛ ازجمله مسابقه بسکتبال ایران با فرانسه.

نخستین بانوی ورزش ایران در المپیک

در هزاره سوم حضور بانوان در المپیک، شرط حضور مردان در بازی‌ها است، اما پیش از آن اجباری نبود و برای بازی‌های ۱۹۵۲ زمینه ورزش نوین برای نسل تازه زنان ایران با حضور یک بانوی خوش نام در عصر پهلوی پایه‌گذاری شد.

صدرالدین الهی در این زمینه می‌نویسد: «ورزش نوین زنان ایران در عصر رضاشاه پهلوی پایه‌گذاری شد. چندسال پیش مجله پربار تلاش که در آلمان به‌همت فرخنده مدرس و علی کشتگر به ‌چاپ می‌رسد، تصمیم گرفت به‌بهانه بازی‌های ۲۰۰۴ آتن ویژه‌نامه‌ای مخصوص ورزش ایران منتشر سازد. سردبیری این شماره از تلاش را همکار قدیمی من، ایرج ادیب‌زاده به‌عهده داشت و من از آرشیو خصوصی خود پشت جلدی از مجله ایران امروز را که یک ماهنامه لوکس آن زمانی بود و به مدیریت محمد حجازی (مطیع‌الدوله) منتشر می‌شد، برای این مجله فرستادم و آن‌ها آن را روی جلد مجله چاپ کردند.»

تاریخ انتشار این مجله تیرماه ۱۳۱۹ است و در عکس مرحوم احمد ایزدپناه روی پیست دو و میدانی امجدیه به دوشیزگان دونده فرمان حرکت (شروع) می‌دهد. آن شماره مجله «تلاش» با عنوان «زن ایرانی در ۶۵ سال پیش، استارت تجدد روی پیست رهایی» منتشر شد. پیش از آن هم مجله «ایران امروز»، عکس‌هایی از زنان اسکی‌باز و خلبان ایرانی چاپ کرده بود.

ورزش زنان به‌طور اعم با آهنگی کند‌تر از حد انتظار حرکت می‌کرد. در سال‌های دهه ۲۰ و ۳۰ ناگهان یک زن کوشنده، رهبری یک باشگاه ورزشی معتبر به‌نام نیرو و راستی را پس از مرگ شوهرش به‌عهده گرفت. نام این خانم «منیره اصفیا» بود که بعد‌ها با نام شوهرش منوچهر مهران به‌نام خانم مهران معروف شد.

منیره مهران، اولین زن ایرانی است که در هیئت اعزامی ایران به پانزدهمین دوره بازی‌های المپیک (۱۹۵۲ هلسینکی) عضویت داشت. سپهبد امان‌الله جهانبانی، او و سرهنگ پرویز خسروانی را به‌عنوان دو مدیر باشگاه نیرو و راستی و دوچرخه‌سواران (تاج) با خود به فنلاند برد. بر این اساس اولین زن ایرانی که ناظر بر بازی‌های المپیک بود، خانم منیره مهران بود. او علاوه بر این، مترجم کتاب «فن ورزش» از مجموعه «چه می‌دانم» از زبان فرانسه به فارسی بود.

حاصل ورزشکاران ایرانی در هلسینکی

ایران با هشت کشتی‌گیر آزادکار، هفت وزنه‌بردار، شش مشت‌زن و یک دونده در المپیک ۱۹۵۲ شرکت کرد.

حاصل کار کاروان ایران دو نقره و سه برنز در کشتی (نخستین مدال‌های کشتی ایران در المپیک) و یک نقره و یک برنز در وزنه‌برداری بود. در کشتی، ناصر گیوه‌چی در ۶۲ کیلوگرم و غلامرضا تختی در ۷۹ کیلوگرم نقره گرفتند و مدال‌های برنز نصیب محمود ملاقاسمی در ۵۲ کیلوگرم، جهانبخت توفیق در ۶۷ کیلوگرم و عبدالله مجتبوی در ۷۳ کیلوگرم شد. در وزنه‌برداری محمود نامجو در ۵۶ کیلوگرم نقره گرفت و علی میرزایی در همین وزن سوم شد و برنز گرفت.

دو و میدانی

علی باغبانباشی، تنها دونده ایرانی شرکت‌کننده در این دوره بازی‌ها در گروه دوم مقدماتی پنج هزارمتر، سی و ششم و در گروه دوم مقدماتی سه هزار متر، هفدهم شد تا از صعود باز بماند.

مشت‌زنی

در مشت‌زنی، فیض‌الله نیکخواه، امانوئل آغاسی، پتروس نازاربیگیان، ابراهیم افشارپور و آرداشس ساگینیان در‌‌ همان دور نخست شکست خوردند و حذف شدند. ژرژ عیسی‌بک نیز پس از یک پیروزی با شکست در دور دوم حذف شد.