استفاده ابزاری از "خطر اسلام‌گرایی" در کارزار انتخاباتی فرانسه

Sat, 07 Apr 2012 12:06:27 +0000

گفت‌وگو با علی کشتگر، فعال سیاسی در پاریس

ایرج ادیب زاده

ایرج ادیب زاده - در حالی‏که کمتر از دو هفته به دور نخست انتخابات ریاست جمهوری در فرانسه باقی است، مسئله‏ تروریسم اسلامی در کارزار انتخابات نامزدها نقش برجسته‌ای بازی می‏کند.

سوءقصد‏های تروریستی نیمه‏ دوم ماه مارس توسط محمد مراح، ۲۳ ساله، فرانسوی الجزایری‏تبار که به کشته شدن هفت نفر، از جمله سه کودک و یک معلم یهودی و سه سرباز فرانسوی انجامید، مبارزه با گرایش‏های افراطی اسلامی‏گراها را بار دیگر در دستور کار دولت فرانسه قرار داده است.

در نخستین ساعت‏های بامداد روز چهارشنبه چهارم آوریل، برابر با شانزدهم فرودین ماه ۱۳۹۱، نیروهای پلیس ویژه‏ فرانسه، در حمله به منازل افراد مظنون به همکاری با گروه‏های اسلام‏گرای تندرو، در چند شهر فرانسه، در شمال و جنوب کشور، ۱۰ نفر دیگر را بازداشت کرده‏اند.

جمعه‏ گذشته نیز ۱۹ مظنون دیگر بازداشت شده بودند. پلیس گفته بود این افراد در حال برنامه‏ریزی برای ربودن یک قاضی یهودی، در شهر لیون در جنوب فرانسه بوده‏اند.

مقام‏های امنیتی فرانسه پنهان نمی‏کنند که هسته‏هایی از اسلام‏گرایان افراطی، در این کشور به ‏طور پنهانی حضور دارند.

روز جمعه ششم آوریل، قرار است کنگره‏ وحدت سازمان‏های اسلامی فرانسه، در پاریس تشکیل شود. در چند روز گذشته، چهار تن از امام‏های مساجد فرانسه، به اتهام موعظه‏های خشونت‏آفرین، از فرانسه اخراج شده‏اند.

این رویدادها در کارزار انتخابات ریاست جمهوری ۲۰۱۲ فرانسه تأثیر گذاشته است. نیکلای سارکوزی که برای دومین بار نامزد انتخابات ریاست جمهوری است، در کارزار انتخاباتی‏اش در شهر نانسی که تیتر نخست روزنامه‏ فیگارو شده، در سخنانی تند و هشداردهنده، به اسلام‏گراها گفت: "من پیام روشنی برای اسلامی‏ها دارم، همه‏ آن‏ها که خلاف قوانین جمهوریت فرانسه که لاییک است عمل کنند، به خارج از این کشور منتقل می‏شوند."

نیکلای سارکوزی: در جمهوری فرانسه حقوق زن و مرد برابر است. استخرهای کشورمان زنانه و مردانه است، در مدارس فرانسه هم همه‏ کودکان از یک غذا می‏خورند، گوشت حلال و حرام نداریم

رییس جمهوری فرانسه در مورد برابری حقوق زن و مرد در فرانسه گفت: "در جمهوری فرانسه حقوق زن و مرد برابر است. در بیمارستان‏های این کشور، یک پزشک مسئولیت دارد هم به زنان و هم به مردان رسیدگی پزشکی کند. استخرهای کشورمان زنانه و مردانه است، در مدارس فرانسه هم همه‏ کودکان از یک غذا می‏خورند، گوشت حلال و حرام نداریم."

فرانسوا هولاند، نامزد سوسیالیست‏ها گفته است: "اگر مظنونی وجود دارد و احتمال خطر هست، باید او را بازداشت کرد. اما آن‏چه شگفت‏آور است، این‏که چرا پس از انجام این همه عملیات تروریستی وارد عمل می‏شویم."

گفت‌وگو با علی کشتگر

از آقای علی کشتگر، فعال سیاسی در فرانسه می‏پرسم:

خطر اسلام‏گرایی در فرانسه چقدر جدی است و چرا در کارزار انتخابات ریاست جمهوری راه پیدا کرده و تیتر نخست روزنامه‏ها شده است؟

علی کشتگر: اول بایستی بپذیریم که خطر وجود دارد. می‏دانیم که بیش از پنج میلیون نفر از مردم فرانسه مسلمان هستند و اسلام دومین دین فرانسوی‏ها، پس از مسیحیت است. وقتی نگاه کنیم، می‏بینیم که این پنج میلیون جزو محروم‏ترین اقشار مردم فرانسه هستند که اغلب در حومه‏های شهرهای بزرگ زندگی می‏کنند. در میان آن‏ها بیکاری بسیار زیاد است، فقر گسترده ، محرومیت و عقب‏ماندگی فرهنگی هست و همه‏ این‏ها طبیعتا منشأ رشد اسلامیسم در میان آن‏هاست.

در سال‏های گذشته، سیاست‏مداران فرانسه نیز از این مسئله استفاده‏ ابزاری کرده‏اند. به‏ویژه احزاب راست و به‏خصوص حزب "فرون‏ناسیونال"- جبهه ملی - که مرتبا از اسلامیسم و گرایش‏‏‏‏های افراطی اسلام‏گرایانه استفاده‏ ابزاری کرده است.

خود این استفاده‏ ابزاری باعث یک نگاه تبعیض‏آمیز و برخوردهای تبعیض‏آمیز با جمعیت مسلمان حومه‏ شهرها، چه در کنترل‏های پلیس و چه در صحبت مقام‌های فرانسوی شده است و همین عملا سبب شده که این جمعیت، از دیدگاه راست افراطی در فرانسه و حتی گاهی از دیدگاه مسوولان و مقام‌های وزارت کشور فرانسه، به‌نوعی به شهروندان درجه دو در فرانسه تبدیل شوند.

شواهدی هم در این مورد وجود دارد و بارها از وزرای کشور فرانسه در دوره‏ آقای سارکوزی، به خاطر جمله‌هایی که در این زمینه‏ها گفته‏اند شکایت شده و حتی محکوم شده‏اند.

الان هم می‏بینیم که آقای نیکلای سارکوزی که در سیاست‏های پنج سال گذشته‏اش با شکست روبه‌رو شده، شعارهای انتخاباتی‏اش را نتوانسته اجرا کند؛ با افزایش فوق‏العاده‏ بیکاری، پایین آمدن قدرت خرید مردم، افزایش تعداد مهاجران در فرانسه روبه‌روشده … در برنامه‏های انتخاباتی‏اش سعی ‏می‌کند از مسئله‏ مبارزه با اسلام‏گرایی استفاده‏ ابزاری می‌کند.

در اوج مبارزات انتخاباتی‌است که مسئله‏ مبارزه با اسلام‏گرایی اوج می‏گیرد، تا به‌نوعی، شکست برنامه‏های آقای سارکوزی فراموش شود و همین مساله به مرکز توجه مردم تبدیل بشود

به همین دلیل هم هست که می‏بینیم درست پنج سال بعد از ریاست جمهوری ایشان و در اوج مبارزات انتخاباتی‌است که مسئله‏ مبارزه با اسلام‏گرایی اوج می‏گیرد، تا به نوعی، شکست برنامه‏های آقای سارکوزی فراموش شود و همین مسئله به مرکز توجه مردم تبدیل بشود.

چگونه است که آقای سارکوزی که در دوران آقای شیراک، قبل از ریاست جمهوری‏شان، وزیر کشور فرانسه بودند و الان هم پنج سال است رییس جمهوری فرانسه هستند، دو سه هفته مانده به انتخابات، یک‏باره یاد‏شان می‏آید که به این مسئله، به این شکل اشاره بکنند؟! و مثلا در شهر بووه یا مارسی، حتی در حومه‏ پاریس و … یک‏باره به این شبکه‏های اسلام‏گرا حمله شده و عده‏ زیادی دستگیر شده‏اند و این موضوع تیتر روزنامه‏های راست، از جمله روزنامه‏ فیگارو است.

هم‏چنین در صفحه‏ اول روزنامه‏ لیبراسیون، کاریکاتوری چاپ شده که در آن اسلام‏گرایی؛ روی زمین (به حالت سجده) خوابیده و آقای سارکوزی روی کمر او سوار شده، برای این‏که از این طریق بالا برود و در واقع از او استفاده‏ سیاسی کند.

مساله‏ اسلام‏گرایی در تمام اروپا، به‏ویژه در کشورهای اتحادیه‏ اروپا وجود دارد. یک مقام مسوول اتحادیه‏ اروپا در بخش تروریسم، به روزنامه‏ها گفته که آمار دقیقی وجود ندارد، اما تقریباً چندصد نفر در همه‏ کشورهای عضو اتحادیه‏ اروپا، به مناطق قبیله‏ای‌نشین پاکستان و افغانستان سفر کرده‏اند و بعد برگشته‏اند. این مقام هم‏چنین توجه را به ارتباطات جوانان با گروه‏های افراطی ازطریق اینترنت جلب کرده است. ارزیابی شما در این‏باره چیست؟

این کاملا درست است و واقعیتی است که هیچ‏کس نمی‏تواند آن را انکار کند. اما باید نگاه کرد و دید ریشه‏‏ این قضیه در کجاست. آیا ریشه‏ آن در دین اسلام است؟ آیا ریشه‏ آن در فقر، بحران مالی و بحران عظیمی است که امروز در جهان سرمایه‏داری به‏ وجود آمده و باعث این همه تبعیض و بیکاری و محرومیت شده، نیست؟!

استفاده‏ ابزاری‏ای که سیاست‏مداران از اسلام‌گرایی می‏کنند، به آن دامن می‏زند و رشدش می‏دهد و خطر نابودی دمکراسی از این طریق، از طریق قطبی شدن جوامع و جنگ مذهبی به‏وجود می‏آید

آیا تاریخ به ما یادآوری نمی‏کند که حتی فاشیسم از بحران و از فقر و از رشد تهی‏دستی به‏وجود آمد؟ و امروز در خاورمیانه هم مثل اروپا، وقتی به اسلام‏گرایی نگاه می‏کنیم، می‏بینیم از تهی‏دستی و از محرومیت و از فقر و جهل فرهنگی مردم استفاده می‏کند.

بنابراین وقتی ریشه‏اش در فقر، محرومیت و تبعیض و بیکاری است، به جای استفاده‏ ابزاری‏ای که سیاست‏مداران راست و راست افراطی از آن می‏کنند و در نتیجه به آن دامن می‏زنند و رشدش می‏دهند و خطر نابودی دمکراسی از این طریق، از طریق قطبی شدن جوامع و جنگ مذهبی به‏وجود می‏آید، بایستی به ریشه‏های واقعی‏اش برگردند و نگاه کنند ببینند این موضوع از کجا نشات می‏گیرد.

بحث این است، اگر نه طبیعتا این یک خطر واقعی است. اما باید به ریشه‏ مسئله پرداخت و چگونگی برخورد با آن باید به شکلی باشد که تعمیم داده نشود به تمام جامعه‏ مسلمانان فرانسه و یک‏باره به یک دین معین اهانت نشود و مشخص شود این ریشه در کجا دارد. باید از این طریق به درمان آن پرداخته و با آن مقابله شود.

این راهی است که در کشورهای مختلف اروپا مورد بحث قرار دارد و متأسفانه در فرانسه، در اوج مبارزات انتخاباتی، به نظر من، برخورد کاملا انحرافی با آن می‏شود و همان‏طوری که گفتم، الان تبدیل شده به اسلحه‏ راست افراطی و از جمله اسلحه‏ خود آقای سارکوزی، برای جلب آرا در میان فرانسوی‏ها.

موضع‏گیری حزب سوسیالیست فرانسه در مورد مسائل اسلام‏گرایی چیست؟

آن‏ها بسیار محطاطانه برخورد می‏کنند. برای این‏که فرانسوا هولاند، در نظرسنجی‏ها، از آقای سارکوزی در دور دوم انتخابات، بسیار جلوتر است. آخرین نظرسنجی هم که روز چهارشنبه چهارم آوریل صورت گرفته، ۵۴ به ۴۶ به نفع آقای فرانسوا هولاند است.

سوسیالیست‏ها نمی‏خواهند ریسک کنند و می‏دانند که افکار عمومی فرانسه بسیار حساس شده نسبت به این مسئله. بنابراین سعی می‏کنند به جای این‏که با سیاست آقای سارکوزی مقابله کنند و به این مسئله اشاره کنند که نبایستی استفاده‏ ابزاری کرد و راه‏های مختلف حل این مسئله را پیشنهاد می‌دهند.

سوسیالیست‏ها، بیشتر آرای مسلمان‏ها را دارند و آن‏طوری که آمارها نشان می‏دهد، بیش از ۷۰درصد جامعه‏ مسلمان فرانسه به سوسیالیست‏ها رای می‏دهند

فعلا، همان‏طوری که شما اشاره کردید، به یک اشاره‏ گذرا بسنده کرده‏اند و عنوان کرده‏اند که اگر کسی عملیات جنایت‏کارانه‏ تروریستی کرده، بایستی به سزای عمل‏اش برسد و یا باید پرونده‏ها بررسی شود تا مشخص شود که در بین دستگیرشدگان، چه کسانی مسوول بوده‏اند.

سوسیالیست‏ها در این حد می‏گذرند و این‏جا مقابله نمی‏کنند. سعی می‏کنند مبارزه‏ی انتخاباتی‏شان را بکشند به بیلان پنج سال گذشته‏ی آقای سارکوزی.

البته بین سیاست سوسیالیست‏ها با سیاست راست‏ها تفاوتی وجود دارد. سوسیالیست‏ها، بیشتر آرای مسلمان‏ها را دارند و آن‏طوری که آمارها نشان می‏دهد، بیش از ۷۰درصد جامعه‏ مسلمان فرانسه به سوسیالیست‏ها رای می‏دهند. به همین دلیل سوسیالیست‏ها طبیعتا با این مساله با احتیاط بیشتری برخورد می‏کنند که باعث جریحه‏دار شدن مسلمانان فرانسه نشوند.

اسلام‌گرایی در فرانسه

استفاده ابزاری از "خطر اسلام‌گرایی" در کارزار انتخاباتی فرانسه