خانه | انديشه زمانه

منابع دستیابی به اطلاعات

پنجشنبه, 1390-02-29 12:43
نسخه قابل چاپنسخه قابل چاپ
لارن استارکی
برگردان: 
حمید پرنیان
لارن استارکی – پیش می‌آید که بخواهید تصمیم مهمی بگیرید، اما هیچ اطلاعاتی در دسترس شما نیست که کمک‌تان کند تا تصمیم‌تان بهینه باشد. بعضی وقت‌ها هم، به‌خصوص در محیط کار یا مدرسه، از شما خواسته می‌شود که از تصمیم‌تان دفاع کنید و شواهدی برای درستی تصمیم‌تان ارائه کنید.
 
در این بخش، ما بهترین راه‌ها برای پیداکردن اطلاعات را بررسی خواهیم کرد، اطلاعاتی که می‌توانند درستی تصمیم‌ها و راه‌حل‌‌های شما را توجیه کنند.
 
سه منبع برای کسب اطلاعات
 
بسیاری از تصمیم‌ها و راه‌حل‌ها، به کار و تلاش زیاد نیازی ندارند. از این گذشته، شما هم نیاز ندارید که اطلاعات زیادی داشته باشید تا تصمیم بگیرید؛ مثلا اگر بخواهید درباره‌ی زمان مطالعه‌کردن برای امتحان یا پختن یک کیک تصمیمی بگیرید، نیاز ندارید که اطلاعات فراوانی در اختیار شما باشد. در این موارد شما اطلاعات ضروری را می‌دانید، و به‌آسانی می‌توانید آنها را جهت تصمیم‌گیری خردمندانه به کار بگیرید.
 
اما اگر بخواهید تصمیمی بگیرید و اطلاعات ضروری را نداشته باشید چه؟ اگر با چیزهایی روبه‌رو شوید که برای‌تان آشنا نیستند و حتما باید بررسی‌شان کنید چه؟
این‌جاست که تفکر انتقادی به کمک‌تان می‌آید. شما هرکاری می‌کنید تا اطلاعات درست را پیدا کنید، و می‌دانید که کیفیت تصمیم‌تان بسته به کیفیت اطلاعاتی است که دارید.
 
بیایید سه نوع از منابعی را بررسی کنیم که می‌توانند برای تصمیم‌گیری بهتر، اطلاعات خوبی در اختیار شما قرار بدهند:
۱. اینترنت،
۲. کتاب‌خانه،
۳. منابع انسانی.
 
ما تک‌تک این‌ها را بررسی خواهیم کرد؛ و خواهیم دید که چگونه از آنها استفاده کنیم، چگونه به دست‌شان بیاوریم، و نیز درخواهیم یافت میان‌برهایی که سریع‌تر ما را به آن منابع می‌رسانند، کدام‌ها هستند.
 
۱. اینترنت
 
جست‌وجو در اینترنت نباید کار شاقی باشد، با این‌که میلیون‌ها وب‌سایت وجود دارد. شما فقط کافی است بدانید که دنبال چه هستید و بهترین راه برای پیداکردن آن کدام است. برای جست‌وجو در اینترنت، سه روش اساسی وجود دارد. روش اول این است که از موتورهای جست‌وجو استفاده کنید؛ موتورهایی مانند: www.google.com
 
کافی است موضوع تحقیق‌تان یا کلماتی که مربوط به موضوع تحقیق‌تان می‌شود را وارد کنید تا این موتورها وب‌سایت‌های مربوطه را در اختیار شما قرار دهند. اما موتورهای جست‌وجو همیشه درست کار نمی‌کنند؛ یعنی همیشه نمی‌توانند بین سایت‌های مفید و سایت‌های غیرمفید تمایز قائل شوند. بل فقط هرچیزی را که به درد شما بخورد و با معیارهای تحقیق شما هماهنگ باشد، فهرست می‌کنند.
 
راه دیگر برای تحقیق در اینترنت، استفاده از وب‌سایت‌های راهنمای موضوعی است. امتیاز بزرگ این روش آن است که این وب‌سایت‌ها فهرستی را در اختیار شما قرار می‌دهند که افراد معتبری آنها را دست‌چین کرده‌اند. وب‌سایت‌هایی که از کیفیت پایینی برخوردار هستند، معمولا راهنما ندارند. برخی از این وب‌سایت‌های راهنما حتی متخصصین حوزه‌های مختلف را استخدام می‌کنند تا راهنمایی برای موضوع خاصی بنویسند. برخی از این وب‌سایت‌ها لینک‌های مرتبط را هم در اختیار شما قرار می‌دهند.
 
برخی از این وب‌سایت‌های راهنما عبارتند از:
www.about.com که هزاران موضوع دارد و با میلیون‌ها وب‌سایت دیگر لینک شده است؛
www.academicinfo.net که پیوسته در حال اضافه‌کردن منابع تازه و ویرایش‌کردن یا حذف‌کردن منابع قبلی است و بیش‌تر به درد دانش‌آموزان دبیرستانی به بالا می‌خورد؛
www.ipl.org که بیش از ۲۰۰۰۰ منبع اینترنتی دارد که توسط کتاب‌داران به‌عنوان «بهترین» منبع‌ها شناخته شده‌اند؛
http://infomine.ucr.edu که مخاطبان‌اش استادان دانشگاه و دانشجویان است و شامل ۱۱۰۰۰۰ منبع اینترنی است که به دست کتاب‌داران دانشگاه‌ها انتخاب شده‌اند.
 
سومین راه برای پیداکردن اطلاعات در اینترنت آن است که خودتان وب‌سایتی را پیدا کنید که فکر می‌کنید خوب است و می‌تواند اطلاعاتی به شما دهد، و آن‌گاه داخل همان وب‌سایت جست‌وجو کنید. برخی از این وب‌سایت‌ها عبارت‌اند از:
 
دانش‌نامه‌ها
 
www.encyclopedia.com وب‌سایت رایگانی است که منابع بیشماری از دانش‌نامه‌ی کلمبیا و دانش‌نامه‌ی جهان را در خود جا داده است.
این دانش‌نامه هم‌چنین بخش فارسی نیز دارد:
www.fa.encyclopedia.com که البته تعداد مدخل‌های‌اش کم‌تر از مدخل‌های انگلیسی است.
www.britannica.com که چند پاراگراف اول مقاله‌ها را به‌رایگان در اختیار شما قرار می‌دهد و چنان‌چه به اطلاعات خیلی ساده و اساسی نیاز داشته باشید احتمال دارد شما را به مقصود برساند.
www.education.yahoo.com/reference که وقتی در این وب‌سایت جست‌وجو کنید منابعی از چند وب‌سایت معتبر را در اختیار شما قرار می‌دهد.
 
لغت‌نامه‌ها
 
www.dictionary.com که هم‌زمان در چندین لغت‌نامه جست‌وجو می‌کند؛
www.m-w.com که همان لغت‌نامه‌ی معروف Merriam-Webster است. استفاده از این لغت‌نامه رایگان است.
برای یافتن معنای واژه‌ای به زبان فارسی می‌توانید به وب‌سایت لغت‌نامه‌ی دهخدا www.loghatnaameh.com
مراجع کنید.
 
تمرین
 
کدام از جمله‌های زیر درست نیستند؟
 
الف) برای استفاده از برخی سایت‌های جست‌وجو در اینترنت، باید پول پرداخت.
ب) موتورهای جست‌وجو شما را به لینک‌های زیادی وصل می‌کنند اما این لینک‌ها ضرورتا به مسئله‌ی شما مربوط نیستند.
ج) موتورهای جست‌وجو تنها راه برای به دست آوردن اطلاعات در اینترنت نیستند.
د) تنها جایی که می‌توان اطلاعات آماری یافت، کتاب‌خانه است.
 
پاسخ
 
جمله‌ی آخر (د) درست نیست؛ شما در اینترنت و از راه‌های دیگری به‌جز کتاب‌خانه هم می‌توانید اطلاعات آماری به دست آورید.
 
مشخصات منابع خوب
 
چه موانعی می‌توانند بر سر راه ما جهت یافتن اطلاعات درست و معتبر قرار بگیرند؟
 
وب‌سایت‌هایی وجود دارند که اطلاعات کم‌مایه و گاهی نادرست در اختیار قرار می‌دهند. تعداد این وب‌سایت‌ها بسیار زیاد است.
 
در اینترنت بسیار اتفاق می‌افتد که داستانی را به‌جای واقعیت ارائه دهند؛ چون وب‌سایت‌های زیادی هستند که در کنار وب‌سایت‌های معتبر به ارائه‌ی اطلاعات می‌پردازند. و همین امر تفاوت قائل‌شدن بین آنها را سخت می‌کند.
 
بهترین راه برای دوری‌کردن از اطلاعات کم‌مایه و نادرست این است که همیشه مشکوک باشیم. هر اطلاعاتی را که در اینترنت پیدا می‌کنید درست مپندارید و تا آن اطلاعات را در وب‌سایت‌های دیگر پیدا نکرده‌اید، اعتبار آنها را مسلم تصور نکنید.
 
تمرین
 
شما دارید خانه می‌سازید و نیاز به اطلاعاتی در زمینه‌ی سیستم گرمایش دارید.
پیمان‌کار به شما می‌گوید از سه سیستم می‌توانید استفاده کنید:
گاز طبیعی،
سوخت هیدروکربنی،
و برق.
شما می‌خواهید ارزان‌ترین سیستم را انتخاب کنید.
وقتی در اینترنت جست‌وجو می‌کنید، پنج نتیجه پیدا می‌کنید.
 
کدام‌یک از وب‌سایت‌هایی که پیدا کرده‌اید بیش‌تر احتمال دارد که اطلاعات درست به شما دهد؟
 
۱. سایت حفاظت از محیط زیست
۲. سایت صنف سازندگان سیستم‌های گرمایشی و یخچال و هواکش
۳. سایتی آموزشی درباره‌ی استفاده از چوب در سیستم گرمایشی خانه
۴. سایت شرکتی که سیستم گرمایش برقی می‌فروشد
۵. وب‌سایت یک دانشکده‌ی مهندسی.
 
پاسخ
 
وب‌سایت‌های صنف سازندگان سیستم گرمایش و دانشکده‌ی مهندسی احتمالا اطلاعات معتبر و دقیق‌تری دارند.
وب‌سایت حفاظت از محیط زیست، عوامل زیست‌محیطی‌ای هم‌چون آلودگی را مد نظر قرار می‌دهد و ممکن است سیستم‌های گرمایش خاصی را پیشنهاد دهد.
کار وب‌سایت‌های شرکت‌های فروشنده‌ی سیستم‌های گرمایشی فروختن کالای خودشان است، نه دادن اطلاعات لزوما درست.
 
۲. کتاب‌خانه – منابع چاپی
 
بعضی وقت‌ها شما نمی‌توانید در اینترنت اطلاعات مدنظرتان را پیدا کنید. در این حال ممکن است لازم شود به کتابخانه بروید.
 
پنج دلیل می‌توان برشمرد در اثبات اینکه جست‌وجو در کتاب‌خانه بهتر از جست‌وجو در اینترنت است.
 
۱) کتاب‌دارها: کتاب‌دارها افراد حرفه‌ای هستند که می‌دانند چگونه آن‌چه را که می‌خواهید به شما بدهند.
 
۲) منابع چاپ‌شده‌ای که در اینترنت وجود ندارند: میلیون‌ها کتاب و منابع چاپ‌شده وجود دارد که در اینترنت قابل جست‌وجو نیستند. به‌علاوه، ممکن است انسان قادر نشود همه‌ی منابع چاپ‌شده و قدیمی مانند روزنامه‌ها و نشریات را اسکن کند و وارد اینترنت کند. آنها می‌توان را در کتاب‌خانه‌ها پیدا کرد.
 
۳) اطلاعات معتبر: همه‌ی اطلاعاتی که در اینترنت وجود دارد درست نیستند. هرکسی می‌تواند اطلاعاتی را در اینترنت منتشر کند و هیچ‌وقت نمی‌توان به‌آسانی بین وب‌سایت‌های معتبر و غیرمعتبر فرق گذاشت. برخی از سایت‌ها نیز اطلاعات نادرست را در قالب و شمایلی حرفه‌ای و علمی ارائه می‌دهند. اما کتاب‌های چاپ‌شده قبل از این‌که چاپ شوند باید از فیلترهای نظارتی فراوانی بگذرند. کتاب‌ها عموما ویرایش می‌شوند، تصحیح می‌شوند، ارزیابی می‌شوند، منتشر می‌شوند و بعد توسط کتاب‌دارها انتخاب می‌شوند و در قفسه‌های کتاب‌خانه‌ها جای گیرند.
 
۴) پیداکردن چیزهایی که نه تاریخی‌اند و نه جدید: اینترنت، منبع بزرگی برای اطلاعاتی است که یا خیلی قدیمی هستند یا خیلی جدید. مثلا شما می‌توانید در اینترنت وضعیت فعلی حکومت‌ها و تاریخ حکومت ساسانیان را جست‌وجو کنید اما تحقیق درباره‌ی قرن بیستم کار مشکلی است.
 
۵) قیمت: استفاده از کتاب‌خانه عمومی رایگان است. برخی از منابع در اینترنت رایگان نیستند. سایت‌هایی هم هستند که برخی اطلاعات را رایگان در اختیار شما قرار می‌دهند اما برای دسترسی به کل منابع این سایت‌ها باید پول پرداخت.
 
۳. پرسیدن از کارشناسان
 
بعضی وقت‌ها هم می‌شود که نه در کتاب‌خانه آنچه را که می‌خواهید بیابید، نه در اینترنت. ممکن است اطلاعاتی را که به دنبال‌اش هستید از نظر زمانی موقتی باشند، مثل نرخ بهره‌ی وام‌ها که روزانه تغییر می‌کند، یا اطلاعاتی باشند که منتشر نشده‌اند، مثل نظر افراد در مورد موضوعی خاص. در این موارد، باید فردی را پیدا کنید که اطلاعاتی در این زمینه داشته باشد.
 
کارشناسان کسانی هستند که از موضوع تخصصی خود دانش خوبی دارند و می‌توانند اطلاعات معتبری به شما بدهند. این کارشناسان از موضوع تخصصی خود به‌خوبی اطلاع دارند چون در این زمینه مطالعه داشته‌اند و سال‌های زیادی به آن موضوع پرداخته‌اند. اطلاعات گرفتن از کارشناسان ساده است. می‌توانید به کتاب‌های راهنمای تلفن نگاه کنید و چندتایی از این کارشناسان را پیدا کنید. البته گاهی هم چندمرحله‌ای می‌شود؛ یعنی اول باید جست‌وجو کنید و کارشناسی را پیدا کنید. در این زمینه، هم از کتاب‌خانه می‌توانید استفاده کنید و هم از اینترنت. وقتی نام و شماره‌ی تماس کارشناس را پیدا کردید می‌توانید اقدام به جمع‌آوری اطلاعات کنید.
 
مزیت یافتن کارشناس در این است که معمولاً می‌توانید به او اعتماد کنید. در ضمن صحبت‌کردن با کارشناسان باعث می‌شود که شما زمان کم‌تری برای جست‌وجو صرف کنید. مسئول وام بانک دقیقا می‌داند که نرخ وام‌ها چیست و می‌تواند در مورد انواع وام‌ها از نظر قیمت و دوره‌ی زمانی به شما توضیح دهد.
 
گواهی‌نامه‌ی کارشناسان را چک کنید
 
شما نباید به هر کسی که «کارشناس» نامیده می‌شود اعتماد کنید، مگر این‌که بدانید آیا او گواهی‌نامه‌ی معتبری دارد یا نه.
 
از خودتان بپرسید: این کارشناس از کجا اطلاعات‌اش را می‌آورد؟ به چه منابعی متکی است؟ این فرد چه‌قدر توانایی دارد که اطلاعاتی را که می‌خواهید به شما بدهد؟
 
برای مثال، مستانه می‌خواهد بداند که چند نفر از منطقه‌ی پیک‌نیک پارک شهر در طول تابستان استفاده می‌کند. او به اداره‌ی پارک‌ها زنگ می‌زند و می‌پرسد آیا کسی می‌تواند در این زمینه به او کمک کند یا نه. کسی که تلفن مستانه را جواب می‌دهد به او عددی را می‌گوید. مستانه باید بپرسد که این شماره از کجا آمده است: آیا این عدد به‌طور رسمی ثبت شده است یا این‌که برآورد خود فرد از تعداد مسافران سال گذشته‌ی پارک شهر بوده است؟
 
تمرین
 
تیمور می‌خواهد به بچه‌های‌اش بگوید که چرا بازیافت زباله‌ها اهمیت دارند. او پیوسته به بچه‌ها یادآوری می‌کند که ظروف پلاستیکی را در کیسه‌ی زباله‌ی جداگانه‌ای بریزند. یک‌روز کوچک‌ترین دخترش می‌پرسد «ماموران شهرداری با این زباله‌ها چه کار می‌کنند؟» تیمور واقعا جواب را نمی‌داند، بنابراین جوابی هم به پرسش دخترش نمی‌دهد اما به‌ او قول می‌دهد که همگی برای فهمیدن این مسئله دست به تحقیق و جست‌وجو بزنند.
 
حالا شما بگویید که تیمور و دخترش برای یافتن اطلاعات مورد نیازشان از کدام روش باید استفاده کنند:
 
الف) به شهردار نامه‌ بنویسند،
ب) در روزنامه‌های محلی دنبال جواب بگردند،
ج) به یک مرکز بازیافت زنگ بزنند و از آنها بپرسند،
د) به سایت مرکز بازیافت سر بزنند.
 
پاسخ
 
بهترین روش آن است که به مرکز بازیافت زنگ بزنند و از کسی که در آن‌جا کار می‌کند بپرسند. شهردار احتمالا از جزئیات بازیافت زباله‌ها خبردار نیست. روزنامه‌های محلی و وب‌سایت‌های دولتی ممکن است اطلاعاتی درباره‌ی بازیافت داشته باشند اما شاید جواب‌گوی سؤال تیمور و دخترش نباشند.
 
 
خلاصه‌ی بحث
 
کیفیت راه‌حل‌ها و تصمیم‌های شما بستگی به کیفیت اطلاعات شما دارد. گاهی شما واقعیت‌ها و اطلاعات را از قبل می‌دانید. اما گاهی هم نیاز به تحقیق و جست‌وجو دارید.
 
سه منبع برای به دست آوردن اطلاعات وجود دارد: اینترنت، کتاب‌خانه و کارشناسان.
 
اگر بدانید که چگونه و چه‌هنگام باید از هر یک از این منابع استفاده کنید، آن‌گاه می‌توانید تصمیم درستی بگیرید یا راه‌حل را پیدا کنید.
 
 
ادامه دارد
 
توضیح مترجم: آنچه خواندید بخش ۷ از مجموعه‌ی "ورزیدگی در تفکر انتقادی" است. این مجموعه بر پایه‌ی ترجمه‌‌ای آزاد از کتاب زیر عرضه می‌شود:
Lauren Starkey, Critical thinking skills success in 20 minutes a day, New York 2010
 
بخش‌های پیشین:

۶. عیب‌یابی

Share this
Share/Save/Bookmark

تو یکی از مقاله های قبلی کاربری از ترجمه‌ی این مقاله ها ایراد گرفتن. میخوام بگم به نظر من یکی از بهترین سری مقاله هایی هست که تو رادیو زمانه منشر می شه. من که کارهای مریم اقدمی و مترجم این مقاله ها آقای پرنیان رو همیشه پیگیری میکنم. کار بسار خوب و ارزشمندی هست. برای من مقاله های آموزشی مخصوصا تو زمینه ی اندیشه انتقادی و مفاهیم مدرن مفید هست. روش درست اندیشیدن هم بسیار برای ماها مفیده. فکر کنم بی انصافی هست اگه زحمت مترجم رو اینجوری نادیده بگیریم. اگر ترجم نکنیم اندیشه های جدید رو نمی تونیم حرف جدید بزنیم.

ارسال کردن دیدگاه جدید

محتویات این فیلد به صورت شخصی نگهداری می شود و در محلی از سایت نمایش داده نمی شود.

نظر شما پس از تایید دبیر وب‌سایت منتشر می‌شود.

لطفا به زبان فارسی کامنت بگذارید.
برای نوشتن به زبان فارسی می توانید از ادیتور زمانه استفاده کنید.

کامنتهایی که حاوی اتهام، توهین و یا حمله شخصی باشد هرز محسوب می شود و
منتشر نخواهد شد.

 

لینک به ادیتور زمانه:         

برای عبور از سد فیلترینگ

پرونده ۱۳۹۱ / چشم‌انداز ۱۳۹۲

مشخصات تازه دریافت برنامه های رادیو زمانه  از ماهواره:

ماهواره  :Eutelsat

هفت درجه شرقی

پولاریزاسیون افقی 

سیمبول ریت ۲۲

فرکانس ۱۰۷۲۱مگاهرتز

همیاران ما